RV Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020.pdf

gemeente Haarlemmermeer

raadsvoorstel

onderwerp

Portefeuillehouder

steiler Collegevergadering

Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020 Marianne Schuurmans-Wijdeven Willy Bosveld 30 maart 2021

Raadsvergadering

Raadsvoorstelnummer

2021.0000576

1. Voorstel Collegebesluit(en)

Het college heeft besloten om: 1. de leden van de Regiegroep Metropoolregio Amsterdam te adviseren in te stemmen met de Verantwoording 2020 Metropoolregio Amsterdam op 9 april, onder voorbehoud van goedkeuring van de raad. Het college besluit de raad voor te stellen om: 1. in te stemmen met de verantwoording 2020 van de Metropoolregio Amsterdam. 2. Samenvatting

Wij zijn overwegend positief over de Verantwoording 2020 Metropoolregio Amsterdam (MRA). De verantwoording geeft een goed beeld van het brede spectrum aan activiteiten die in 2020 opgepakt en gerealiseerd zijn en tegen welke kosten. De kosten van het MRA bureau en de budgetten programma- en projectmanagers zijn hoog. Dit komt onder andere door een verzwaring van taken. In de verantwoording wordt de verwachting uitgesproken dat dit in de toekomst nog verder zal toenemen. Dat baart Haarlemmermeer zorgen en zien wij als onderwerp van discussie. We verwachten dat de nieuwe organisatie binnen de bestaande middelen wordt vormgegeven. Daarnaast is het noodzakelijk dat in het vervolg personeelskosten transparanter in de begroting en verantwoordingen worden opgenomen, zodat sturing hierop vanuit de deelnemers mogelijk wordt. Ook willen we een beter inzicht in waar de Amsterdam Economie Board (AEB) het geld aan besteed dat via de MRA-begroting verkregen wordt. De Verantwoording 2020 MRA (zie bijlage) is op 2 maart 2021 ontvangen door de raden en staten. Het voornemen van de MRA is de verantwoording op 9 april 2021 vast te stellen. De afspraak is belangrijke stukken 8 weken van te voren toe te sturen. De periode voor afstemming in raden, staten en deelregio's is nu te kort.

Hierdoor kunnen college en raad niet ordentelijk MRA-stukken bespreken en ontbreekt de democratische legitimiteit voor de MRA-besluiten. Het college en de raad worden hierdoor in een onmogelijke positie gebracht. Bij belangrijke stukken, zoals de Verantwoording MRA, moet er voldoende tijd zijn om dit bestuurlijk goed te

Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020

pagina 2

kunnen doen, juist ook omdat het gaat om het budgetrecht van de raad. Dit is een onwenselijke situatie, en moet in het vervolg anders. Haarlemmermeer zal instemmen met de verantwoording, maar dat doen we nadrukkelijk alleen onder voorbehoud van goedkeuring door de raad. Daarnaast zullen wij in de toekomst extra kritisch letten op transparantie van begroting, verantwoording en andere belangrijke stukken, evenals op de termijnen die worden aangehouden voor bestuurlijke afstemming. Wij willen dat de raad beter in positie komt en daar spannen we ons voor in. 3. Uitwerking 3.1 Wat willen we bereiken?

Volgens de afspraken in het convenant wordt elk jaar een verantwoording opgesteld voor het voorgaande jaar, waarin concreet wordt opgenomen welke acties zijn uitgevoerd, en welke resultaten daarbij zijn behaald. Voor de regiegroep MRA op 9 april 2020 staat de MRAverantwoording 2020 geagendeerd. Aan raden en staten van de MRA is gevraagd desgewenst een reactie te geven. Elk jaar wordt in de Regiegroep van april ook de globale begroting voor het volgend jaar vastgesteld. Door het proces van de transitie van de MRA zal de begroting qua onderverdeling echter veranderen. Daar is nu nog geen concreet zicht op. De veranderingen hangen samen met hoe het voorstel van de Transitiecommissie verder wordt uitgewerkt, een proces dat in de komende maanden wordt doorlopen. Voor 2022 zal daarom geen globale begroting worden opgesteld. Naar verwachting is voor de zomer de uitgewerkte begroting en werkplan voor 2022 beschikbaar. Deze zal naar verwachting in de Regiegroep MRA van oktober worden vastgesteld. Reactie college In artikel 7.2.

van het convenant MRA staat: 'De concepten van regionale afspraken worden tenminste acht weken voordat in de regiegroep, de agendacommissie of het desbetreffende platform daarover beraadslaging plaatsvindt, aangeboden aan de deelnemers en hun vertegenwoordigende organen om ze tijdig te consulteren.' De verantwoording 2020 MRA is op 2 maart 2021 ontvangen door de raden en staten. Het voornemen van de MRA is de verantwoording op 9 april 2021 vast te stellen. De periode voor afstemming in raden, staten en deelregio's is daardoor te kort. Bij belangrijke stukken zoals de Verantwoording MRA moet er voldoende tijd zijn om dit bestuurlijk goed te kunnen doen, juist ook omdat het gaat om het budgetrecht van de raad. Dit is een onwenselijke situatie, en moet in het vervolg anders. De wensen en bedenkingen worden mondeling ingebracht in de Regiegroep MRA via de bestuurlijke afvaardiging van de deelregio Amstelland-Meerlanden Overleg. Daarnaast delen wij de wensen en bedenkingen ook direct met de MRA. Instemmen met de verantwoording kan dan ook alleen onder voorbehoud van goedkeuring door de raad. 3.2 Wat gaan we daarvoor doen?

Wij hechten belang aan regionale samenwerking en de MRA is een belangrijk vrijwillig samenwerkingsverband met als doel de positie van de regio Amsterdam te versterken. Dit doen we door de regionale samenwerking te intensiveren, ons slagvaardig te organiseren en als MRA ons nationaal en internationaal te profileren. Hier hebben alle deelnemende partijen (32 gemeenten, twee provincies en de Vervoerregio Amsterdam) baat bij. In de Verantwoording

Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020

pagina 3

2020 is een uitgebreid overzicht opgenomen van onderwerpen waarop de MRA in 2020 actief is geweest (pagina 15 tot en met 27 van de verantwoording). Ondanks de Corona zijn in 2020 veel activiteiten (in al dan niet aangepaste vorm) uitgevoerd. Een aantal willekeurige voorbeelden hiervan is: • de nieuwe MRA Agenda is afgerond en vastgesteld; • de uitzendingen van MRA University en MRA Actueel, waarin belangrijke onderwerpen van de regio worden toegelicht en besproken; • er is samen met het Rijk hard gewerkt aan de Verstedelijkingsstrategie voor de MRA; • de economische verkenningen van de MRA zijn weer uitgevoerd en gepubliceerd; • er is veel werk verzet voor de uitwerking van de evaluatie en het komen tot een voorstel voor de nieuwe governance en versterkte MRA-samenwerking.

De activiteiten die zijn uitgevoerd hebben concrete resultaten opgeleverd, zoals: • er is een gezamenlijke lobby gestart bij het Rijk voor de uitbreiding van het metronet; • er is een Regionale Ontwikkelingsmaatschappij (ROM MRA) in oprichting, ten behoeve van investeringen en innovatie in de regionale economie, waar in 2020 veel werk voor is verzet; • vanuit de MRA is gecoördineerd op de ingediende plannen voor de woningbouwimpuls; • voor de versnelling van de woningbouwopgave zijn vanuit de flexibele schil van de MRA 91 experts ingezet bij MRA-gemeenten om lokaal te helpen om de woningbouwplannen en -productie te versnellen; • vanuit het House of Skills van de MRA is een transferpunt Zorg en Welzijn gerealiseerd, de zogenaamde Zorgscan; dit betreft matching van werkzoekenden die willen werken in zorg/welzijn op basis van vaardigheden en (verkorte) scholingstrajecten; • de oplevering van een routekaart circulair inkopen, die als praktisch spoorboekje en handleiding voor alle MRA-overheden toepasbaar is om verder te werken aan circulair inkopen; tevens is een ondersteuningsloket ingericht, waar MRA overheden rond circulair inkopen advies kunnen inwinnen; • er is een campagne ontwikkeld en uitgevoerd om inwoners van de MRA tijdens de zomer te verleiden om in de regio vakantie te vieren of te recreëren, om zo ondernemers en instellingen in de regio te steunen.

Reactie college Wij zijn positief over de inhoudelijke resultaten die zijn bereikt in 2020. De verantwoording geeft daarvan een goed beeld. Een inzichtelijke verantwoording van wat we bereiken met de MRA is belangrijk. Hoewel we in de regio niet werken met vaste indicatoren, is de verantwoording dit jaar veel completer en inzichtelijker dan in voorgaande jaren. Haarlemmermeer profiteert van de bereikte resultaten in de regio. Hieronder wordt een aantal resultaten opgesomd die belangrijk zijn voor Haarlemmermeer en waar wij aan meedoen. Economie In de MRA is een gedeeld belang om de economische positie van de regio te versterken. We werken daarom samen aan opgaven die voortkomen uit veranderingen in de regionale economische structuur, innovatie en economische ontwikkeling. De effecten van de coronacrisis op de economie, de arbeidsmarkt en de overheidsfinanciën hebben de urgentie van een gezamenlijke aanpak versterkt. De coronacrisis heeft een economische impact laten zien, waarbij de MRA en in het bijzonder Haarlemmermeer bovengemiddeld is geraakt.

Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020

pagina 4

De economische consequenties van de coronacrisis hebben in het afgelopen jaar het draagvlak vergroot om met elkaar in actie te komen voor een economisch herstel. Zo is in samenwerking met de AEB in 2020 toegewerkt naar een MRA Green Deal "Duurzaam uit de crisis", gericht op thema's met direct effect op het economisch herstel in de komende driejaar. Het gaat bijvoorbeeld om het creëren van duurzame banen, omscholing en bijscholing. Maar ook om regionale (inkoop)producten, bouw en ondernemerschap, en om investeringen te versnellen of te intensiveren en bij te dragen aan een slimme, groene en gezonde toekomstige regio. Ook is Haarlemmermeer actief betrokken bij het in het derde kwartaal van 2020 gestarte proces om een regionale investeringsagenda op te stellen. Doel is het realiseren van de ambities van de toekomstbestendige en evenwichtige metropoolregio uit de MRA-agenda én om een gezamenlijke impuls te geven aan het realiseren van de regionale (post-corona) opgaven van de MRA. Om die reden is het belangrijk voor Haarlemmermeer om direct aangehaakt te zijn bij de opstelling van de investeringsagenda In samenwerking met AEB en MRA hebben wij bijgedragen aan het versterken van de verbinding met en samenwerking binnen Europa met als doel om de positie van onze regio op diverse gemeenschappelijke economische vraagstukken te versterken.

Bedrijven en kantoren In het Platform Bedrijven en Kantoren (Plabeka) wordt op dit moment gewerkt aan het opstellen van het ruimtelijk economisch ontwikkelperspectief MRA. Doel hiervan is om de economische dynamiek (pre-corona) te benutten voor het versterken van het economische profiel en DNA in de deelregio's en daarmee de economische structuur van de MRA. Er is en blijft behoefte aan de bestaande kwantitatieve uitgangspunten en kaders, maar programmering, monitoring en bijsturing op kwaliteit wordt belangrijker. Toerisme Om zorg te dragen voor een evenwichtige hotelontwikkeling worden in MRA verband nieuwe grote hotelontwikkelingen (50 slaapplaatsen of meer) regionaal getoetst aan het zogenaamde MRA Ontwikkelkader. Uit de toetsing volgt een niet-bindend advies van een expertteam. In 2020 hebben we gezamenlijk de promotie van de regio opgepakt, en deze meer gericht op de nationale bezoeker en de eigen inwoner van de regio. Tijdens het corona jaar hadden inwoners grote belangstelling om bijvoorbeeld per fiets de regio te verkennen. Ook is een specifieke bewonerscampagne gestart, die onze eigen inwoners meer bewust heeft gemaakt van al het moois dat om de hoek te bewonderen is (de campagne 'Je zit er Naast').

Mobiliteit In het programma Samen Bouwen aan Bereikbaarheid (SBaB) zijn belangrijke stappen gezet om te komen tot een oplossing voor de kwetsbare bereikbaarheid - regionaal, nationaal en internationaal - van treinstation Schiphol. In 2020 zijn de metroprojecten doortrekken Noord/Zuidlijn en Sluiten Kleine Ring beide door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat voorgedragen voor een bijdrage uit het Nationaal Groeifonds. Ondertussen zijn binnen het programma SBaB onder de noemer Zuidwest Amsterdam-Schiphol-Hoofddorp (ZWASH) hiertoe de nodige onderzoeken verricht. Op en rond Schiphol en tussen Hoofddorp en Aalsmeer is de planuitwerking en financiering van verschillende (snel)fietsroutes gestart en zijn in samenwerking met Schiphol en de MRA subsidies aangevraagd bij het Rijk voor realisatie.

Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020

pagina 5

Wonen Samen met de MRA leveren wij een grote inspanning om de woningbouw te versnellen. Wij werken samen met de MRA aan de Bouwimpuls. Voor het project Pionier-Bols terrein in NieuwVennep wordt een bijdrage van het Rijk ontvangen. Ook hebben wij voor de versnelling woningbouw subsidie ontvangen van de MRA voor de flexibele schil; Haarlemmermeer maakt intensief gebruik van de flexibele schil, zodat experts kunnen worden ingehuurd. In 2020 hebben wij uitvoering gegeven aan de Woondeal van de MRA met de minister van Binnenlandse Zaken (X.2019.09861). Voor Haarlemmermeer is specifiek van belang dat in de Woondeal vanuit het Rijk budget beschikbaar is gesteld voor pilots met flexibele asielopvang en flexwonen. Bereikbare Steden In vervolg op de Sleutelgebieden en in samenwerking met het Rijk-Regio programma Samen Bouwen aan Bereikbaarheid (SBaB), het Ministerie van l&W en BZK is het programma Bereikbare Steden opgestart. In de 7 stadsharten van de middelgrote steden, waaronder Hoofddorp, worden de woningaantallen opgevoerd om de businesscases te versterken en voor 2030 te realiseren. Voor deze stadsharten is gestart met een integrale aanpak van wonen, economische versterking, voorzieningen en bereikbaarheid. Landschap In 2020 is uitvoering gegeven aan het Actieprogramma Metropolitaan Landschap.

Het actieprogramma is gericht op behoud en ontwikkeling van het regionale landschap en het realiseren van een investeringsprogramma (landschapsfonds) voor de komende jaren. Het actieprogramma is gekoppeld aan de nieuwe Verstedelijkingsstrategie voor de MRA. In AMverband is de redeneerlijn AM-opgesteld met onderwerpen die een plek moeten krijgen in de Verstedelijkingsstrategie. Voor Haarlemmermeer gaat het bijvoorbeeld om Park21 en de Westeinderscheg, twee groengebieden die van belang zijn voor de landschappelijke structuur van de MRA. Circulaire econome Eind 2020 is het MRA-ontwerpprogramma Circulaire Economie opgesteld, dat inhoudelijk focust op drie sporen: circulaire inkoop en aanbesteding, materialen- en grondstoffenstromen en gebiedsontwikkeling. Haarlemmermeer werkt op tal van terreinen aan een toekomstbestendige gemeente, we volgen de circulaire ontwikkelingen in de regio actief en we dragen in verschillende coalities van publiek-private samenwerkingen bij aan een duurzame economie in Haarlemmermeer en regio. Het Ontwerpprogramma Circulaire Economie sluit aan op het benutten van mogelijkheden om duurzame maatregelen en investeringen met economische impact te versnellen en te versterken.

Wij hebben een reactie (2021.0000018) op het Ontwerpprogramma voorgelegd aan de voorzitter van het portefeuillehoudersoverleg Duurzaamheid en de bestuurlijke trekkers voor Circulaire Economie. Cultuur Het programma Kunst, Cultuur en Erfgoed van de MRA heeft in 2020 geleid tot een waardevolle uitwisseling van ervaring en kennis voor coronamaatregelen voor de sector en de inzet van het provinciaal noodfonds. 3.3 Wat mag het kosten?

De verantwoording 2020 is, net als het oorspronkelijk vastgestelde werkplan en de bijbehorende begroting, opgesteld volgens de acties uit de 'oude' MRA-agenda 2016-2020. De gerealiseerde inkomsten vallen iets lager uit dan begroot, ongeveer € 6.000 en komen daarmee uit op € 8.307.753. Ook de gerealiseerde uitgaven vallen lager uit dan begroot:

Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020

pagina 6

ongeveer € 205.000 en komen daarmee uit op € 8.107.901. Er is daarmee een overschot over 2020 van ongeveer € 200.000. In 2020 is geschoven tussen verschillende posten. Een overzicht met de grootste verschillen tussen begroting en gerealiseerde uitgaven is opgenomen op pagina 7 tot en met 10 van de verantwoording. Onder andere door de coronacrisis waren er op een aantal posten minder activiteiten en daarmee minder kosten. Dit geldt bijvoorbeeld voor de accommodatiestrategie, Lobby en Public affairs, het MRA congres, State of de Region en vergader- en bureaukosten. Daar tegenover staat dat aan personeel van het MRA-bureau aanzienlijk meer is uitgegeven dan begroot, € 240.000 meer door onder andere: a. de directeursfunctie is verzwaard (van een halve naar een hele FTE); b. voor een aantal mensen (die essentiële werkzaamheden voor de MRA uitvoeren, denk bijvoorbeeld aan een senior Planning & Control adviseur) die voorheen om niet voor de MRA werkten, zijn in 2020 wel facturen verzonden. Ten aanzien van het MRA-bureau geeft de MRA aan dat kosten naar verwachting in de toekomst verder zullen toenemen.

Zij stelt dat de laatste jaren steeds meer wordt gevraagd van de ambtelijke organisatie en in lijn met de uitgevoerde evaluatie, het advies van Ben Verwaayen en de gesprekken hierover in de Regiegroep en de Transitiecommissie is de verwachting dat het MRA Bureau/de MRA-directie het komende jaar verder verstevigd moet worden. Reactie van het college De impact van coronacrisis treft ook de MRA en heeft in 2020 op een aantal posten geleid tot lagere uitgaven dan verwacht. Daar tegenover staat een aanzienlijke toename van de personeelslasten van het MRA bureau naar € 1.033.000 en daarnaast ook een budget van € 527.000 voor programma/projectmanagers. Dit samen met de verwachting dat deze kosten in de toekomst verder zullen toenemen baart ons zorgen. We verwachten dat de nieuwe organisatie binnen de bestaande middelen wordt vormgegeven. Daarnaast is het noodzakelijk dat in het vervolg personeelskosten transparanter in de begroting en verantwoordingen worden opgenomen, zodat sturing hierop vanuit de deelnemers mogelijk is. Dit geldt ook voor de uitgaven van de AEB. Onderdeel van het voorstel van de transitiecommissie, dat op 9 maart 2021 ter consultatie voorgelegd is aan de raden, is het idee om het MRA-bureau om te vormen naar een directie en die tevens te verzwaren. Wij zien dit nog als onderwerp van discussie.

De bijdrage van Haarlemmermeer voor 2020 was op basis van € 1,53 per inwoner € 238.000. De nieuwe organisatie mag niet leiden tot een hogere bijdrage. Om de aanhaking bij de MRA te organiseren nemen wij deel aan de Gemeenschappelijke Regeling AM. Ook heeft de gemeenteraad van Haarlemmermeer een raadswerkgroep MRA en stemt tevens af in het AMraadsledenplatform. De in 2020 betaalde bijdragen zijn verantwoord onder beleidsdoel "het behartigen van de belangen van Haarlemmermeer buiten de gemeentegrenzen en het versterken van de bestuurlijke samenwerking", van het programma "Bestuur Samenleving en Publiekscontact", taakveld 0.1.

pagina 7

Metropoolregio Amsterdam verantwoording 2020

3.4 Wie is daarvoor verantwoordelijk?

In het college van Haarlemmermeer is de portefeuillehouder regionale samenwerking eerste aanspreekpunt. Na consultatie van colleges, raden en staten van de betrokken overheden stelt de Regiegroep MRA de Verantwoording 2020 MRA vast. 3.5 Wanneer en hoe zal de raad/het college over de voortgang worden geïnformeerd?

Het MRA-bureau faciliteert de colleges bij hun taak om de raden en staten te informeren en in positie te brengen voor goede besluitvorming. Conform de afspraken uit het convenant wordt in april van elk jaar de verantwoording en conceptbegroting op hoofdlijnen voor het jaar erop vastgesteld, en ligt in oktober een gedetailleerde begroting voor het jaar erop ter vaststelling voor, onderbouwd door een MRA Werkplan. Dit jaar is er nu nog geen concept begroting 2022, omdat door het proces van de versterking van de MRA-samenwerking de begroting qua onderverdeling sterk zal veranderen. Daar is nu nog geen concreet zicht op. De veranderingen hangen samen met hoe het voorstel van de Transitiecommissie verder wordt uitgewerkt, een proces waaraan in de komende maanden vorm wordt gegeven. Vlak voor de zomer zal een uitgewerkte begroting en werkplan voor volgend jaar worden opgesteld, die in de Regiegroep van oktober zal worden vastgesteld 3.6 Wat betekent dit voor de Metropoolregio Amsterdam (MRA)?

De begroting MRA is samen met de Agenda MRA het kader waarbinnen de samenwerking in de regio vorm krijgt. Met de verantwoording wordt rekenschap gegeven van wat bereikt is. 4. Ondertekening

V

1

Aan Kopie aan Informatie bij Onderwerp Datum

Regiegroep van de Metropoolregio Amsterdam Remco Rienties, 06 – 20002447, r.rienties@metropoolregioamsterdam.nl Inhoudelijke en financiele verantwoording MRA over 2020 15 februari 2021

1. Samenvatting Deze notitie geeft een verantwoording over het jaar 2020. Enrzijds over de realisatie van de begroting ten opzichte van de in de Regiegoep vastgestelde begroting voor 2020, en anderzijds inhoudelijk over de uitgevoerde activiteiten en behaalde resultaten. De verantwoording is – net als het oorspronkelijk vastgestelde werkplan en de begroting – opgesteld volgens de acties uit de ‘oude’ MRA-agenda. In de inhoudsopgave kan eenvoudig terug worden gezocht welk onderwerp waar te vinden is. De gerealiseerde inkomsten vallen iets lager uit dan begroot: ongeveer € 6.000 euro. Ook de gerealiseerde uitgaven vallen lager uit dan begroot: ongeveer € 205.000 euro. Het saldo tussen de gerealiseerde inkomsten en de gerealiseerde uitgaven bedraagt net iets minder dan € 200.000 euro. Er is daarmee een overschot op de begroting over 2020 van ongeveer € 200.000 euro. Ondanks de Corona zijn in 2020 toch veel activiteiten (in al dan niet aangepaste vorm) uitgevoerd.

Een aantal willekeurige voorbeelden hiervan: - De nieuwe MRA Agenda is afgerond en vastgesteld - De uitzendingen reeksen van MRA University en MRA Actueel - Er is samen met het Rijk hard gewerkt aan de Verstedelijkingsstrategie voor de MRA - De economische verkenningen van de MRA zijn weer uitgevoerd en gepubliceerd - Er is veel werk verzet voor de uitwerking van de evaluatie en het komen tot een voorstel voor de nieuwe governance/ versterkte MRA-samenwerking. De activiteiten die zijn uitgevoerd hebben ook concrete resultaten opgeleverd. Een selectie hiervan:

-

-

-

-

Er is een gezamenlijke lobby gestart richting Den Haag voor het metropakket Er is een ROM MRA in oprichting, waar in 2020 veel werk voor is verzet Vanuit de MRA is gecoordineert op de ingediende plannen voor de woningbouwimpuls. Voor de versnelling van de woningbouwopgave zijn vanuit de flexibele schil van de MRA 91 experts ingezet bij MRA-gemeenten om lokaal te helpen woningbouwplannen- en productie te versnellen. Vanuit het House of Skills van de MRA is een transferpunt Zorg en Welzijn gerealiseerd – de Zorgscan. Dit betreft matching van werkzoekenden die willen werken in zorg/welzijn op basis van skills en (verkorte) scholingstrajecten De oplevering van een roadmap circulair inkopen, die als praktisch spoorboekje en handleiding voor alle MRA-overheden toepasbaar is om verder te werken aan circulair inkopen. Tevens is een ondersteuningsloket ingericht, waar MRAoverheden rond circulair inkopen advies kunnen inwinnen; Er is een campagne ontwikkeld en uitgevoerd om inwoners van de MRA tijdens de zomer te verleiden om in de regio vakantie te vieren / zich te recreëren, om zo ondernemers en instellingen in de regio te steunen.

Er zijn in totaal nogal wat activiteiten uitgevoerd: vanwege de leesbaarheid van deze verantwoording is daarom per onderwerp slechts beknopt omschreven wat in 2020 is gedaan. Voor alle onderwerpen en activiteiten geldt dat meer informatie op aanvraag beschikbaar is. U kunt zich met vragen wenden tot info@metropoolregioamsterdam.nl

2

Inhoudsopgave 1.

Samenvatting

1

2.

Financiele verantwoording 2.1 Inkomsten 2.2 Uitgaven 2.3 De verschillen verklaard

5 5 5 7

3.

Inhoudelijke verantwoording

10

3.1 Algemeen 3.1.1 Verstedelijkingsstrategie 3.1.2 Nieuwe MRA-agenda 3.1.3 MRA werkgroep Corona 3.1.4 Versterking Triple Helix samenwerking 3.1.5 Investeringsagenda MRA 3.1.6 Lobby / public affairs 3.1.7 Betrekken Raden en Staten 3.1.8 MRA University, MRA Actueel & State of the Region 3.1.9 Communicatie algemeen 3.1.10 Evaluatie en governance traject 3.1.11 Onderzoek/ data / kennis

10 10 10 11 11 11 12 12 13 14 14 14

3.2 Uitvoering acties MRA Agenda 3.2.1 Bouwen en Wonen (actie 1.1, 1.2 en 1.11) 3.2.2 Vastgoedmarketing (actie 1.3) 3.2.3 Plabeka (actie 1.5) 3.2.4 Regionale Verblijfsaccomodatiestrategie (actie 1.9) 3.2.5 Strategische Agenda Toerisme (actie 1.10) 3.2.6 Onderwijs en Arbeidsmarkt (actie 2.5-2.8) 3.2.7 Triple Helix / Board (actie 2.9) 3.2.8 Open Amsterdam / IN Amsterdam (actie 2.10) 3.2.9 Metropolitaan Landschap (actie 3.1, 3.2, 3.5) 3.2.10 Cultuurimpuls MRA (actie 3.10) 3.2.11 Circulaire Economie (actie 4.1 – 4.7) 3.2.12 Energietransitie (actie 4.8 – 4.10)

15 15 17 18 19 19 20 21 21 22 22 23 24

3

3.2.13 3.2.14 3.2.15 3.2.16

Acties Mobiliteit (actie 5.1, 5.3, 5.4 en 5.7) Klimaatadaptatie (actie 6.1 – 6.3) Economische verkenningen e.d. (actie 7.2) Overige projecten EZ/ Ruimte

24 26 27 27

4

2. Financiële verantwoording 2.1

Inkomsten

De inkomsten die over 2020 zijn gerealiseerd voldoen nagenoeg precies aan de begroting. Het beeld van de realisatie ziet er als volgt uit: Inkomsten

Begroting

Gerealiseerd

Gemeenten (1.53 per inw)

€ 3.795.886

€ 3.790.230

Bijdrage Provincie NH

€ 1.320.699

€ 1.320.366

Bijdrage Provincie FL

€ 317.963

€ 318.093

€ 1.439.532

€ 1.439.532

Extra bijdrage EZ PNH

€ 1.439.532

€ 1.439.532

Totaal

€ 8.313.612

€ 8.307.753

Extra bijdrage EZ Amsterdam

2.2

Uitgaven

In onderstaand overzicht zijn de uitgaven voor 2020 weergegeven. Bij de inhoudelijke programma’s en projecten is achter de korte omschrijving ook het corresponderende actienummer uit de (oude) MRA Agenda opgenomen. Uitgaven

Begroting

Gerealiseerd

Bouwen en Wonen (1.1, 1.2 en 1.11)

€ 490.000

€ 490.000

Vastgoedmarketing (1.3)

€ 200.000

€ 200.000

Plabeka / PHB (1.5 en 1.6)

€ 230.000

€ 278.892

Hotelstrategie (1.9)

€ 150.380

€ 117.292

Strategische Agenda Toerisme (1.10)

€ 450.000

€ 450.000

Onderwijs & Arbeidsmarkt (2.5 – 2.8)

€ 400.000

€ 401.590

Triple Helix / Board (2.10)

€ 2.290.000

€ 2.290.000

Open Amsterdam (2.10)

€ 350.000

€ 349.167

Metropolitaan Landschap (3.1, 3.2, 3.5)

€ 230.000

€ 227.280

Cultuurimpuls MRA (3.10)

€ 75.000

€ 75.000

Circulaire Economie (4.1 t/m 4.5, 4.7)

€ 300.000

€ 288.963

Energietransitie (4.8, 4.9 en 4.10)

€ 230.000

€ 240.500

5

Klimaatadaptatie (6.1, 6.2 en 6.3)

€ 170.000

€ 170.000

Economische Verkenningen (7.2)

€ 150.000

€ 150.000

Budget urgente projecten EZ

€ 354.620

€ 288.263

Budget urgente projecten Ruimte

€ 20.000

€ 9.691

Lobby, Public Affairs, EU

€ 75.000

€ 14.425

MRA Verstedelijkingsstrategie

€ 50.000

€ 41.965

Personeelsbudget MRA Bureau

€ 793.000

€ 1.032.757

Budget programma/projectmanagers

€ 500.000

€ 527.489

Budget traineepool MRA

€ 166.000

€ 116.487

Huisvesting, ICT, etc.

€ 100.000

€ 100.000

Vergader-, bureau- en OV kosten

€ 110.000

€ 67.711

Communicatie en representatie

€ 80.000

€ 82.423

MRA Congres

€ 80.000

€ 20.008

Onderzoeksbudget

€ 60.000

€ 23.775

State of the Region

€ 80.000

Algemene reserve / post onvoorzien

€ 119.612

€ 69.629

Vergaderkosten Platform Ruimte

€ 10.000

€0

€ 8.313.612

€ 8.107.910

Totaal

-

€ 15.397

Bij een aantal van de hierboven omschreven uitgaven is een nadere toelichting over de opgenomen cijfers op zijn plaats.  Voor de Strategische Agenda Toerisme (actie 1.10) was voor het najaar de start van een grootschalig onderzoek voorzien. Dit onderzoek blijkt ingewikkelder dan gedacht, en zal daarom pas in Q1 van 2021 worden gestart. Hiervoor is een reservering opgenomen van € 135.000  Voor de Verstedelijkingsstrategie is dit jaar bijna € 170.000 euro uitgegeven. Een groot deel van deze kosten zijn echter gedekt vanuit een reservering die in 2019 voor 2020 is gemaakt (van € 128.000). Daardoor blijft een bedrag over van € 41.965 dat drukt op de begroting van 2020  Voor het MRA Congres is in 2020 ruim € 90.000 euro aan kosten gemaakt. Doordat in 2019 een reservering is meegenomen naar 2020 van € 70.000, drukt slechts een bedrag van € 20.008 op de begroting van 2020.  Bij de State of the Region is een negatief bedrag opgenomen, omdat we van de organisatie van de SOTR een bedrag teruggestort hebben gekregen doordat de kosten voor het voorgaande jaar lager uitvielen dan begroot.

6



Het saldo van de gerealiseerde inkomsten ten opzichte van de gerealiseerde uitgaven bedraagt € 199.843 euro. Er is over het jaar 2020 dus sprake van een overschot van bijna € 200.000 euro.

2.3

De verschillen verklaard

Aan de inkomsten kant verschilt de realisatie slechts heel beperkt ten opzichte van de vastgestelde begroting. Een verschil van € 5859 euro, oftewel minder dan een tiende van een procent (0.07%). Dit minieme verschil komt doordat de inwoneraantallen op basis waarvan de bijdragen van de deelnemers worden berekend heel licht afweken van de aantallen waarmee in de begroting is gerekekend. Aan de uitgaven kant zijn de verschillen groter. Er is een bedrag van € 205.702 euro minder uitgegeven dan begroot, oftewel ongeveer 2.5% van de totale begroting. Hieronder zullen een aantal van de in het oog springende verschillen tussen begroting en realisatie van uitgaven nader worden verklaard.  Plabeka/ Projectbureau Herstructurering Bedrijventerreinen: Voor deze activiteit is ongeveer € 40.000 euro meer uitgegeven dan begroot. Een activiteit die in de begroting niet was voorzien, en die in 2020 op verzoek van de leden van het platform Economie wel actief is opgepakt is het opstellen van een regionale strategie voor Datacenters.  Regionale Accomodatiestrategie De kosten voor de activiteiten vanuit de regionale accomodatiestrategie zijn ongeveer € 32.000 euro lager uitgevallen doordat minder geld dan voorzien is uitgegeven aan cofinanciering voor het aansluiten van gemeenten op een digitaal nachtregister.

Ook heeft het expertteam door Corona minder vastgoedontwikkelingen begeleid dan begroot.  Lobby/ Public Affairs/ EU Voor de activiteiten op het gebied van lobby, public affairs en Europa is fors minder uitgegeven dan begroot: ongeveer € 56.000 euro. Dit is voor een deel te wijten aan corona, waardoor er minder fysieke activiteiten (en daarmee gepaard gaande kosten) hebben plaatsgevonden. Daarnaast blijkt ook dat het bedrag vooralsnog wat ruim begroot is: een deel van de kosten die gemaakt zijn, zijn uiteindelijk ook toe te schrijven aan een van de inhoudelijke programma’s of aan bijvoorbeeld het communicatiebudget.  Budget urgende projecten Platform Economie

7









Het budget voor urgentie nieuwe projecten van het Platform Economie is in 2020 niet in zijn geheel besteed: er is ongeveer € 66.000 euro onbenut gebleven. Hier is geen hele specifieke reden voor aan te wijzen: het ene jaar zijn er meer actuele ontwikkelingen die vragen om regionale actie, en het andere jaar wat minder. Personeelsbudget MRA Bureau Aan personeel is aanzienlijk meer uitgegeven dan begroot: zo’n € 240.000 euro. Hier zijn een aantal duidelijke oorzaken voor: de directeursfunctie is verzwaard (van een halve naar een hele FTE), en voor een aantal mensen (die essentiele werkzaamheden voor de MRA uitvoeren, denk bijvoorbeeld aan een senior P&Cadviseur) die voorheen om-niet voor de MRA werkten, zijn in 2020 wel facturen verzonden. De laatste jaren wordt overigens steeds meer gevraagd van de ambtelijke organisatie, en in lijn met de uitgevoerde evaluatie, het advies van Ben Verwaayen en de gesprekken hierover in de Regiegroep en de Transitiecommissie is de verwachting dat het MRA Bureau/ de MRA-directie het komende jaar verder verstevigd moet worden. Traineepool MRA Aan de traineepool is ongeveer € 50.000 euro minder uitgegeven dan begroot. Dat komt door de wijze waarop de traineepool is georganiseerd. De trainees wisselen met enige regelmaat van werkplek/organisatie tijdens hun traineeship.

Op het moment dat je als organisatie een tijdje geen trainees hebt, wordt je hier vanuit de traineepool financieel voor gecompenseerd. Dit is ook het geval geweest voor het MRA Bureau in 2020. Een deel van het jaar hebben we geen trainees gehad, waardoor we vanuit de traineepool een compensatie van ongeveer € 50.000 euro hebben ontvangen. Vergader, Bureau- en OV-kosten Deze post is door Corona lager uitgevallen dan begroot: door vrijwel het gehele jaar thuis te werken zijn er veel minder kosten gemaakt voor bijeenkomsten, reiskosten, etc. Dit geeft geresulteerd in ongeveer € 43.000 minder aan uitgaven. MRA Congres Het MRA Congres kon in april 2020 niet doorgaan vanwege Corona. Normaal gesproken kost een MRA Congres (dat eens in de twee jaar wordt georganiseerd) ongeveer € 160.000 euro. Dit wordt welk elk jaar begroot, € 80.000 euro per jaar, waarbij in het jaar dat geen congres plaats vindt, een reservering voor € 80.000 euro wordt gemaakt voor het volgende jaar. Vanuit 2019 was daarom een reservering gemaakt voor 2020 voor ongeveer € 70.000 euro (omdat in 2019 al ongeveer € 10.000 euro aan kosten was gemaakt voor de organisatie van het congres in 2020). In 2020 is geen congres georganiseerd: in plaats daarvan zijn digitale uitzendingen

8









van MRA Actueel gemaakt. Hiervoor is in 2020 zo’n € 90.000 euro aan kosten gemaakt. Doordat we vanuit 2019 een reservering hadden van € 70.000 euro, drukt van de gemaakte kosten slechts € 20.000 euro op de begroting voor 2020. Er blijft daarom in 2020 een bedrag van ongeveer € 60.000 onbesteed op deze begrotingspost. Onderzoeksbudget Op het onderzoeksbudget is ongeveer € 37.000 euro minder uitgegeven dan begroot. Het ontwikkelen van de brede MRA-monitor is in 2020 minder snel gegaan dan verwacht. De verwachting is dat hier in 2021 alsnog invulling aan gaat worden gegeven. State of the Region De State of the Region kon in 20220 ook niet doorgaan in zijn oorspronkelijk vorm. Het heeft in 2020 de vorm gegkrgen van een uitzending van MRA Actueel. De kosten hiervan zijn geboekt onder het kopje MRA Congres. Daarnaast is een bedrag retour ontvangen van de organisatie van de State of the Region, voor een teveel aan bijdrage die we over voorgaande jaren hebben gedaan (doordat kosten lager uit vielen dan verwacht). Algemene reserve / post onvoorzien De post algemene reserve / post onvoorzien is voor 2020 een bedrag van ongeveer € 70.000 euro uitgegeven, om het tekort over 2019 te dekken (conform afspraak in de Regiegroep van april 2020). Er zijn verder geen onvoorziene kosten geweest die niet vanuit een ander budget gedekt konden worden.

Er blijft daarmee een bedrag van ongeveer € 50.000 euro open op deze post. Verdgaderkosten Platform Ruimte Voor het Platform Ruimte is een bedrag van € 10.000 opgenomen op de begroting om vergaderkosten en kosten voor andere bijeenkomsten voor het Platform Ruimte te dekken. Door Corona is in 2020 geen gebruik gemaakt van deze post. Hier zijn dan ook geen kosten op geboekt.

9

3. Inhoudelijke verantwoording In dit hoofdstuk wordt per activiteit die in 2020 is uitgevoerd een toelichting gegeven op de uitgevoerde activiteiten en behaalde resultaten.

3.1

Algemeen

In deze paragraaf worden de algemene/ platform overstijgende activiteiten omschreven. 3.1.1 Verstedelijkingsstrategie In 2020 zijn, conform planning, in het kader van de Verstedelijkingsstrategie regio-rijk interbestuurlijke afspraken gemaakt over o.a.: o ruimtelijke prognoses o evenwichtige polycentrische ontwikkeling van wonen, werken voorzieningen tot 2030 o versnelling woningbouw o versterken kennisinfrastructuur o energiesysteem op de korte termijn o integraal te ontwikkelen gebieden. De grote keuzevraagstukken die spelen in de Verstedelijkingsstrategie zijn aan de orde geweest in diverse platformbesprekingen en in deelregionale raden- en statensessies. Hoewel in 2020 al grote stappen zijn gezet om te komen tot een verstedelijkingsstrategie, is besloten om langer de tijd te nemen om tot de definitieve verstedelijkingsstrategie te komen. Op basis van de in 2021 uitgevoerde werkzaamheden zal in 2021 het verstedelijkingsconcept, de fasering en de investeringsstrategie worden doorontwikkeld tot een integrale verstedelijkingsstrategie. Besluitvorming hierover is voorzien in het MIRT najaar 2021. 3.1.2 Nieuwe MRA Agenda In het laatste kwartaal van 2019 is de MRA Agenda 2020-2024 afgerond en naar de deelnemers toegestuurd om vast te stellen. Begin 2020 hebben alle 35 deelnemers de nieuwe agenda vastgesteld.

De lancering van de MRA Agenda zou plaatsvinden medio april, tijdens het MRA-congres, door de corona crisis is het congres komen te vervallen. De agenda is digitaal gelanceerd (https://www.metropoolregioamsterdam.nl/agenda/). Verschillende inhoudelijke aspecten van de agenda zijn behandeld middels uitzendingen van MRA Actueel. De implementatie van de agenda vindt plaats middels de uitvoeringslijnen, per uitvoeringslijn is een jaarplan opgesteld met nadruk op te behalen doelen en resultaten, deze

10

jaarplannen zijn in het MRA-werkplan 2020 opgenomen. Er wordt gewerkt aan een brede MRA monitor die aansluit bij de te behalen doelen en resultaten. 3.1.3 MRA Werkgroep Corona Vlak nadat de pandemie om zich heen begon te grijpen is er vanuit een vanuit de deelregio’s samengestelde MRA-corona werkgroep gestart met twee opdrachten a. Delen kennis en ervaring corona maatregelen b. Het bepalen van de impact van de crisis op de MRA-opgaven en het uitlichten van (bestuurlijke) knelpunten en keuzes. De eerste opdracht is ingevuld door het opzetten coronapagina op MRA-website en een sharepoint site met relevante covid-19 documentatie. Daarnaast zijn verbindingen gelegd met en tussen de provincies en de grote steden (1,5m samenleving, corona monitors), de MRA-platforms (economische maatregelen, OV) en met andere MRA partners (Board, Rijk). De MRA-samenwerking is met betrekking tot de coronacrisis relevant bij een aantal thema’s die in de platforms of het MRA Bureau een plek hebben gevonden (OV, arbeidsmarkt, monitoring economie, Investeringsagenda, etc.). Bij andere thema’s zoals veiligheid en gezondheid is MRA-samenwerking niet he tacterende niveau (lokaal, VR of deelregionaal) maar was het uitwisselen van best practices het doel. De tweede opdracht is ingevuld door het opstellen van een zogenaamde policy brief over de economische impact van de covid-19 pandemie op de MRA.

De coronacrisis heeft in korte tijd de context waarin de MRA Agenda moet worden uitgevoerd flink veranderd, met name door de effecten die deze heeft en zal hebben op de economische situatie, de arbeidsmarkt en de overheidsfinanciën. Hoewel de lange termijn doelen overeind blijven, vraagt de huidige situatie om aanvullende acties op de korte en middellange termijn. 3.1.4 Versterking Triple Helix samenwerking Na opdrachtverlening vanuit de MRA Agendacommissie is in september 2020 de werkgroep ‘versterking triple helix samenwerking’ van start gegaan. Doel is de slagkracht van de MRA te vergroten door het actief beter benutten van het externe netwerk. Vanuit de werkgroep zijn verschillende uitvoeringslijnen ondersteunt bij het intensiveren van de samenwerking met, met name bedrijven. De stap naar structurele samenwerking met kennisinstellingen lijkt iets groter, hiervoor zijn in 2020 veel (hernieuwde) kennismakingsgesprekken gevoerd met kennisinstellingen om mogelijkheden over en weer te verkennen. Voor de trajecten MRA Green Deals en de Investeringsagenda MRA is bijna uitsluitend met triple helix partijen gewerkt (houtbouw, waterstafpropositie, verduurzamen voedselketen, etc.). 3.1.5 Investeringsagenda MRA In het laatste kwartaal van 2020 heeft het BO economie opdracht gegeven om in nauwe samenwerking met de Board een Regionale investeringsagenda op te stellen.

In het procesplan voor de MRA Agenda (november 2018) was al de ambitie opgenomen om de MRA Agenda 2020-2024 te vertalen naar een Investeringsprogramma. De externe prikkel van beschikbare komende fondsen vanuit het Rijk en de EU gaf de urgentie aan om dit nu op

11

te pakken. In eerste instantie richten we ons dan ook op substantiële projecten en programma’s op het vlak van economie die voor de regio en voor Nederland de komende 10 jaar het verschil kunnen gaan maken en groter investeringen vragen (voor het Nationaal Groeifonds ligt de ondergrens bijvoorbeeld bij 30 miljoen). 3.1.6 Lobby / public affairs Rijkslobby In 2020 zijn de MRA-prioriteiten op de dossiers Mobiliteit en Bouwen&Wonen verder onder de aandacht gebracht, zowel bij ministeries als bij de landelijke politiek. Concreet zijn het metro-pakket, alternatieven voor de verhuurdersheffing voor de corporaties en het breder agenderen van bereikbaarheid van (nieuwe) woningen. Er is een algemeen position paper opgesteld voor het Rijk voor het herstel na corona. Vanaf de zomer is gestart met de voorbereidingen op de landelijke verkiezingen en de daaropvolgende formatieperiode. De MRA-investeringsagenda geeft input voor economische proposities voor de MRA, waarvoor gemeenschappelijke lobby-kracht wordt ingezet. De IJmond-regio heeft met 58,5 mln een flink aandeel uit de Europese Just Transition Fundgelden ontvangen, aan te wenden voor de energietransitie. Europa In 2020 is de MRA lid geworden van METREX. METREX is een club waar Europese metropolen zijn aangesloten, en waarbinnen kennis en expertise wordt uitgewisseld.

De MRA is ook aangesloten op het netwerk van European Metropolitan Authorities (EMA). Dit netwerk heeft zich in 2020 ingezet voor de toegang van metropolen tot Europese herstel/ Green Deal-fondsen, die via de lidstaat moet worden ingediend. Wethouder Ruigrok heeft deelgenomen aan een EMA-webinar. Inmiddels heeft de Europese Commissie de lidstaten aangegeven de afstemming met steden en regio’s beter te verzorgen. Op meer inhoudelijk vlak is de MRA lid geworden van ACR+, een organisatie waarbij steden en regio’s zijn aangesloten voor kennisuitwisseling en beïnvloeding voor het bereiken van de klimaatdoelstellingen. In het voorjaar is vanuit het programma Circulaire Econome met ACR+ een webinar rondom producentenverantwoordelijkheid in circulaire textiel georganiseerd. Tenslotte is de MRA via de Amsterdam Economic Board aangesloten als mentor bij de Intelligent Cities Challange (ICC) waarin 136 steden en regio’s worden geholpen om het corona-herstel intelligent, groen en sociaal verantwoord vorm te geven. 3.1.7 Betrekken Raden en Staten MRA Raadtafel De MRA Raadtafel wordt gevormd door raads- en Statenleden van de deelnemers van de MRA. Een paar maal per jaar komen zijn bij elkaar om met elkaar om ervaringen uit te wisselen over hoe de MRA onderwerpen in het raad, Staten of deelregio worden behandeld.

In 2020 was dit onder de volgende thema’s: 11 jan 2020 - MRA-congres, 7 mei 2020 (verschoven van 24 mrt) - Verstedelijkingsstrategie, 1 sep 2020 - MRA Begroting/Werkplan, 8 dec 2020 – opzet AM-regio en Corona-maatregelen

12

MRA Raads- en Statenleden Bericht Elke maand, m.u.v. de maand augustus, zijn alle raads- en Statenleden geïnformeerd via het MRA Raads- en Statenleden Bericht. Via dit bericht, dat ook naar alle colleges als ter kennis name stuk wordt aangeboden, worden raads- en Statenleden geïnformeerd over de actuele stand van zaken en activiteiten van de MRA-samenwerking. Serie bijeenkomsten over de Verstedelijkingsstrategie In alle deelregio’s zijn in het de maand september bijeenkomsten over de Verstedelijkingsstrategie, bestemd voor raden en Staten, georganiseerd. Eerder stond deze reeks gepland voor de maand april 2020. In iedere deelregio werd naast het algemene lijn van de verstedelijkingsstrategie ook ingezoomd op de eigen deelregio. De bijeenkomsten kenmerkten zich door informatieverstrekking en met elkaar in gesprek gaan over de inhoud. Actualisering van de 10Resultatenkaarten van de deelregio’s (op de website) In het voorjaar zijn de 10Resultaten-kaarten van de MRA-deelregio’s geactualiseerd, behalve die van de IJmond. Extra toegevoegd is de gemeente Diemen. Ze staan op de MRA-website. 3.1.8 MRA University, MRA Actueel & State of the Region De onzekere situatie rond de Coronacrises en de daaruit volgende maatregelen resulteerde in het niet doorgaan van het MRA Congres op 17 april 2020. Tijdens dit congres zou de lancering van de MRA Agenda centraal staan.

Helaas bleek in het hele voorjaar en naar later ook in het najaar een fysieke oploop van bestuurders en raads- en Statenleden niet te kunnen plaatsvinden. In het voorjaar is gewerkt aan de ombouw van het MRA Congres naar een serie digitale uitzendingen onder de noemer Metropoolregio Actueel. In de tussentijd werd gestart de webinarreeks MRA University. Deze online-colleges waren gericht om beter te kunnen begrijpen wat de impact is van de coronacrisis en hoe we daarop kunnen reageren als belanghebbenden in de MRA-samenwerking. De MRA University uitzendingen waren: - 14 apr 2020 (Henri de Groot over de economie van de MRA) - 21 april 2020 (Ton Wilthagen over de Arbeidsmarkt) - 28 april 2020 (Walther Ploos van Amstel over logistiek en transport) - 12 mei 2020 (Peter Boelhouwer over de woningmarkt) - 19 mei 2020 (Michiel de Vries over scenario denken) - 26 mei 2020 (Paul Iske over omgaan met risico’s) - 2 juni 2020 (Thomas Rau over cirulaire economie) - 9 juni 2020 (Barbara Baarsma over kortere voedselketens) - 24 juni 2020 (Kees Vendrik over een duurzame reset) - 2 juli 2020 (Rijk van Ark over de regionale samenwerking in de MRA) In het najaar ging de reeks ‘live online’ bijeenkomsten over de uitvoeringslijnen van de nieuwe MRA Agenda van start. Samen met de bestuurlijk trekkers van de nieuwe

13

uitvoeringslijnen werden de vanuit een televisiestudio de onderwerpen behandeld van het MRA Congres, dat in april niet doorging. Daarbij zijn aan bod gekomen: - 20 okt 2020 (Duurzame en innovatieve mobiliteit) - 29 okt 2020 (Samenvatting Duurzaamheid Top) - 17 nov 2020 (Toekomst van het toerisme in de MRA) - 24 nov 2020 (Economische Verkenningen Metropoolregio Amsterdam) - 2 dec 2020 (State of the Region) - 8 dec 2020 (Verstedelijkingsstrategie) - 15 dec 2020 (Duurzaam investeren) 3.1.9 Communicatie algemeen Vanuit communicatie zijn een groot aantal verschillende activiteiten uitgevoerd. Een selectie hieruit is: - Een maandelijkse digitale nieuwsbrief - Verscheidene persberichten en follow-up - Vormgeving en opmaak diverse publicaties (MRA Agenda pdf en online magazine, MRA-werkplan 2021, economische verkenningen, etc) - Communicatie rondom de uitzendingen reeks MRA University - Communicatie rondom de uitzendingen reeks MRA Actueel - Documentaire over MRA-landschap 3.1.10 Evaluatie en governance traject In 2020 is vanuit het MRA Bureau ook tijd en energie gestoken in het begeleiden van het proces rondom de evaluatie en de nieuwe governance. Daarbij valt bijvoorbeeld te denken aan het faciliteren van verschillende (ambtelijke en bestuurlijke) sessies, het begeleiden van bestuurlijke besluitvorming (in o.a.

de Regiegroep, Agendacommissie, Platforms) of het informeren en betrekken van de bestuursadviseurs van de centrumgemeenten en beide provincies. Eind 2020 is bovendien de transitiecommissie van start gegaan, waar voor het MRA-bureau ook veel werk uit voort is gekomen. 3.1.11 Onderzoek/ data/ kennis Vanuit het onderdeel onderzoek, data en kennis is gewerkt aan een aantal verschillende activiteiten. Als MRA nemen we deel aan het Open Research Platform Amsterdam. Daarnaast hebben we een publicatie gemaakt over het onderzoek Wonen in de Metropoolregio Amsterdam (WiMRA), en hebben we een publicatie gemaakt rondom de Economische Verkenningen MRA (EVMRA 2020). Ook zijn verkennende gesprekken gevoerd met een aantal kennisinstellingen over een structurelere samenwerking.

14

3.2

Uitvoering acties MRA Agenda

In deze paragraaf worden de activiteiten omschreven die nodig waren voor het uitvoeren van de acties uit de MRA Agenda, zoals omschreven in het vastgestelde werkplan. 3.2.1 Bouwen en Wonen (actie 1.1, 1.2 en 1.11) Het grootste deel van de activiteiten zijn uitgevoerd zoals gepland, langs de 3 strategische opgaven van ons jaarplan 2020: 1. Voldoende divers en betaalbaar woningaanbod en evenwichtige spreiding 2. Versnelling woningproductie en gebiedsontwikkeling 3. Afstemming woningbouwopgave met andere (ruimtelijke) opgaven. In de loop van het jaar is de precieze invulling en verbinding met lopende trajecten aangepast n.a.v. actuele ontwikkelingen. Prioriteit lag op de volgende trajecten:  Samenwerking o.b.v. Woondeal MRA met het Rijk o Op basis van de in 2019 gesloten Woondeal is in 2020 verder gewerkt om de afgesproken inzet van het rijk voor elkaar te krijgen. Onder meer zijn twee bestuurlijk Overleggen Woondeal met de minister van BZK voorbereid. Op verschillende ambtelijke niveaus met BZK is overlegd en onderhandeld over de samenwerking op de opgaven in brede zin en op specifieke onderdelen. Voor de betaalbare nieuwbouw en voor stedelijke vernieuwing zijn rijksgelden gekomen. Op het gebied van beleid en regelgeving zijn de politieke gevoeligheden groot en is een lange adem nodig.

Een aantal wetvoorststellen waar we in de woondeal voor hebben gepleit, die de betaalbaarheid van de bestaande voorraad moeten verbeteren, zijn in voorbereiding genomen (opkoopbescherming, Woz-cap). o Voor Flex wonen hebben we een inventarisatie gemaakt. o In 2020 is actief geparticipeerd in het onderzoek Opgaven Middelen naar de investeringscapaciteit van de corporaties. In samenwerking met de corporaties (AFWC) hebben we geadviseerd over de resultaten en conclusies. In het onderzoek is aangetoond en erkend door het Rijk dat de middelen van de corporaties onvoldoende zijn om hun opgaven te realiseren.  Versnelling woningbouw o Doorontwikkeling Sleutelgebieden naar Bereikbare Steden. In vervolg op de Sleutelgebieden en in samenwerking met het Rijk-Regio programma Samen Bouwen aan Bereikbaarheid (SBaB), het Ministerie van I&W en BZK is het programma Bereikbare Steden opgestart. In de 7 stadsharten van de middelgrote steden worden de woningaantallen opgevoerd om de businesscases te versterken en voor 2030 te realiseren. Voor deze stadsharten is gestart met een integrale aanpak van wonen, economische versterking, voorzieningen en

15



   



bereikbaarheid. Deze aanpak is vastgelegd in het BO MIRT van 25 november 2020. In 2021 wordt gewerkt aan concretisering van de gebiedsplannen. o Bouwimpuls Voortvloeiend uit het signaal van 2018, en afspraak in de Woondeal, is in 2020 uitgebreid onderhandeld met het Rijk om Rijksbijdrage te verkrijgen voor de onrendabele publieke tekorten. In 2020 zijn door het kernteam Versnelling MRA de aanvragen voor de eerste twee tranches van de Woningbouwimpuls gecoördineerd en heeft een een aantal gemeenten ondersteuning gekregen bij de aanvragen. o Flexibele schil/ ondersteuning Met de gemeenten van de MRA worden periodiek op ambtelijk/bestuurlijk niveau gesprekken gevoerd over de knelpunten in de uitvoering in relatie tot de versnellingsopgave. Dat heeft er o.a. toe geleid dat in de MRA 91 experts zijn ingezet om de gemeenten te ondersteunen in de productie. Daarnaast wordt samen gewerkt aan het inrichten van kwalitatief sterke teams waarin tenminste projectmanagement, planning en planeconomie worden aangesteld. o In het kader van duurzaam en toekomstbestendig wonen is er gewerkt aan stimuleren van meer duurzame bouwmethoden. Dit heeft eind 2020 geresulteerd in een Green Deal waarbij de intentie is onderschreven in 2025 voor 20% in hout te bouwen. In 2021 wordt de ambities verder geconcretiseerd en wordt draagvlak onder gemeenten en marktpartijen verbreed.

Verstedelijkingsstrategie MRA met het Rijk o Het programma Bouwen en Wonen heeft de analyses en het proces gecoördineerd om te komen tot afgestemde woningbouwafspraken binnen de regio en met het Rijk voor de Verstedelijkingsstrategie. Dit heeft geleid tot afspraken in het BO Leefomgeving en het BO MIRT over woningbouw tot 2030 en tot 2040. De resultaten van het grootschalige woononderzoek Wonen in de MRA (WiMRA, onderzoek samen met de corporaties, zijn gepubliceerd. Met de corporaties is een nieuwe Regionale Agenda corporaties MRA opgesteld. Er zijn analyses en voorstellen gedaan om het bestuurlijke gesprek binnen de MRA over betaalbaar wonen en evenwichtige spreiding verder te brengen. Het programma/platform Bouw Woon Leef heeft met financiële en redactionele bijdrage uit ons programma mooie items gemaakt, waarmee ontwikkelingen op de woningmarkt in de MRA aan een breed publiek worden getoond. Dit geldt ook voor het platform en tijdschrift Nul20. Ook de reguliere werkzaamheden, zoals de Monitor Plancapaciteit en de organisatie van het AO, DO en PHO Bouwen en Wonen, zijn doorgegaan in 2020. Een ochtend van de duurzaamheid is georganiseerd voor verbinding tussen de programma’s. Alleen de jaarlijkse grote bijeenkomst voor de zomer met alle bestuurders Wonen van de MRA deelnemers is niet doorgegaan vanwege corona.

16

3.2.2 Vastgoedmarketing (actie 1.3) Het project Vastgoedmarketing loopt sinds 2015. Sinds die tijd is een regionaal netwerk opgebouwd, gericht op het bij marktpartijen onder de aandacht brengen van de investeringsmogelijkheden voor vastgoed in de MRA. Hiertoe is een website ontwikkeld waar per deelregio de nieuwe ontwikkellocaties worden gepresenteerd, worden de marktontwikkelingen periodiek gemonitord en beschikbaar gesteld. Daarnaast zijn – met een gemeenschappelijk MRA-stand – de belangrijkste vastgoedbeurzen (Provada, MIPIM etc) bezocht. In 2019 is – na een evaluatie – de naam gewijzig in VastgoedCommunicatie. Voor de vastgoedcommunicatie heeft Covid 19 aanzienlijke gevolgen gehad. Allerlei fysieke activiteiten, zoals een investeerdersexcursie en deelname aan beurzen zijn komen te vervallen. Gevolg hiervan is dat de kosten aanzienlijk zijn terug gevallen ten opzichte van de begroting. In totaal is er sprake van een vrijval van 78.000 euro op een budget van 149.000 euro. In plaats van de fysieke activiteiten zijn allerlei werkzaamheden verricht om toch nog door te kunnen werken en de kosten tot en minimum te beperken. Een aantal kosten, zoals reserveringskosten voor diverse netwerkevents, liepen door, natuurlijk voor veel lagere bedragen. Daarbij valt te denken aan de opslag van materialen voor beursstands e.d.

Daarnaast zijn nieuwe kosten gemaakt voor onder andere het organiseren en deelnemen aan digitale beursbijeenkomsten e.d. Ook zijn vaste contracten door blijven lopen. Ook zijn er virtuele sessies en webinars georganiseerd met alle partners in de keten van de woningproductie (BZK, Provincies, Gemeenten, beleggers, ontwikkelaars, bouwers en corporaties) om samen op te trekken om de economische activiteit in de bouwsector zoveel mogelijk op gang te houden. Een aantal concrete resultaten vanuit deze actie:  Website InvestinAmsterdam.com Voor het verspreiden van investeringskansen, nieuws, vastgoedmarketing en ander MRAvastgoedgerelateerde zaken gebruiken wij https://investinamsterdam.com/. De afzonderlijke gemeenten leveren een contactpersoon aan die alle relevante kavel-, gebieds- of investeringskansen binnen diens regio vermarkten via de website. De voertaal is Engels, om ook internationale partijen aan de regio te binden.  Nieuwsbericht naar wethouders/colleges Om de Vastgoedcommunicatie en haar resultaten regelmatig onder de aandacht te brengen bij de MRA-bestuurders varen wij mee op de reguliere MRA-nieuwsbrief (maandelijks), maar ontwikkelen wij, in samenwerking met PropertyNL, ook twee trendbrieven per jaar. De informatie is gericht op de bestuurders in de MRA. De trendbrief is in 2020 doorgezet en in voorbereiding genomen.

Alleen Amsterdam heeft een periodiek marktbericht voorbereid en in productie genomen. Bedoeling is om in 2021 de draad weer voor de gehele MRA op te pakken.

17

 Beursdeelname Provada, Expo Real en Mipim Amsterdam vervult een prominente rol (trekker) van de verschillende beurzen die (inter)nationaal worden gehouden. In ieder geval gaat het over de PROVADA, de MIPIM, en de EXPO REAL. Deelname aan andere beurzen wordt in kaart gebracht. Deze beursactiviteiten zijn gedurende het jaar vele malen verschoven en uiteindelijk alle gecanceld of digitaal geworden. 3.2.3 Plabeka (actie 1.5) In 2019 is de nieuwe Uitvoeringsstrategie Plabeka vastgesteld, waarin meegenomen de nieuwe vraagramingen. Op basis hiervan zijn in 2020 de volgende werkzaamheden uitgevoerd: Jaarlijkse Plabeka monitor. Deze maakte duidelijk dat voor de wat langere termijn er weer kraptes zullen ontstaan voor m.n. bedrijventerreinen en in enkele deelregio’s ook op de kantorenmarkt. Deze constateringen hebben ertoe geleid dat in 2020 hard gewerkt is om te komen tot een strategie voor een betere spreiding van de economische dynamiek, door in – en mét – de deelregio’s de mogelijkheden voor nieuwe, onderscheidende werkmilieus te ontwikkelen. Deze strategie is feitelijk een ‘economische doorvertaling/invulling’ van de bredere Verstedelijkingstrategie. Hiermee is Plabeka belangrijke input voor deze Verstedelijkingsstrategie In samenspraak met het Platform Ruimte is een regionale Datacenterstrategie opgesteld. Deze wordt medio 2021 ter vaststelling voorgelegd.

Continuering van de herstructureringsopgave bestaande werklocaties via het Projectbureau Herstructurering Bedrijventerreinen (PHB), met focus op verduurzaming bedrijventerreinen, georganiseerd beheer en netwerkbijeenkomsten. Doelstelling is om komende vier jaar 50 bedrijventerreinen te herstructureren. Een aantal concrete resultaten vanuit deze actie:  Plabeka monitor 2020  Het opstellen van een regionale strategie en nieuwe plabeka afspraken om een meer ruimtelijk gespreide economische dynamiek te bevorderen (= ook input voor de verstedelijkingsstrategie) – deze wordt in 2021 afgerond  Continuering van het Projectbureau Herstructurering Bedrijventerreinen (PHB) (in periode 2019-2022: 20-30 herstructureringsprojecten, 10 locaties georganiseerd beheer, 10 locaties verduurzaamd/energie-neutraal)

18

3.2.4 Regionale Verblijfsaccomodatiestrategie (actie 1.9) Het Bestuurlijk Overleg Economie van de MRA heeft in 2020 ingestemd met de inzet van het MRA-ontwikkelkader- en het MRA expertteam verblijfsaccommodaties als regionaal afstemming instrument in het kader van de ladder van duurzame verstedelijking. Deze strategie beschrijft hoe de MRA-gemeenten beleidsmatig om willen gaan met de diverse vormen van verblijf: hotels, campings, groepsaccommodaties, vakantieparken, camperplaatsen, jachthavens, B&B en vakantieverhuur. Zo worden de verschillende verblijfsvormen via een integraal paraplubeleid in verhouding tot elkaar gebracht. In 2020 de MRA-hotelmonitor nauwkeuriger en vollediger geactualiseerd worden. Naast dit overzicht van de groei van het aanbod zal er onderzoek gedaan worden naar de ontwikkeling van de vraag van álle vormen van verblijf. Een aantal concrete resultaten vanuit deze actie:  Diverse MRA-gemeenten hebben in 2020 het ontwikkelkader vastgesteld en in hun ontwikkelprocessen opgenomen.  Hierdoor is meer afstemming over- en regie op hotelvastgoedprojecten georganiseerd  In 2020 is het MRA Expertteam door MRA-gemeenten bij negen projecten ingezet. Zij heeft de betrokken gemeenten over deze projecten nader geïnformeerd en geadviseerd.

 Er is een onderzoek gedaan naar dag attracties in de MRA dat als basis zal dienen voor een voorstel aan het Bestuurlijk Overleg Economie om ook voor dag attracties een MRA-ontwikkelkader in te stellen.

3.2.5 Strategische Agenda Toerisme (actie 1.10) Voor het internationaal toerisme was 2020 een slecht jaar. Door de Corona maatregelen die over de gehele wereld zijn genomen, is het toerisme nagenoeg tot stilstand gekomen. Dat betekend niet dat er niets is uitgevoerd voor toerisme. Het programma Amsterdam, Bezoeken, Holland Zien is gecontinueerd met een licht aangepast activiteitenplan voor 2020. De activitieten die gericht waren op bezoekers die in onze regio verbleven konden uiteraard geen doorgang vinden, maar veel online activiteiten en activiteiten die gericht zijn op toekomstige bezoekers zijn gewoon doorgegaan. Via de online kanalen (social media, iamsterdam.com) is het imago van de regio verder uitgebouwd. Daarnaast is ook productontwikkeling aangejaagd en is veel nieuwe content ontwikkeld. Voor het project CycleSeeing Amsterdam hebben we ons in 2020 meer gericht op de nationale bezoeker en de eigen inwoner van de regio, die tijdens het corona jaar grote belangstelling hadden om per fiets de regio te verkennen. Ook is een specifieke bewonerscampagne gestart, die onze eigen inwoners meer bewust heeft gemaakt van al het moois dat om de hoek te bewoneren is (de campagne ‘Je zit er Naast’). Middels een uitzending van MRA Actueel over toerisme is het start schot gegeven voor een herijking van onze toeristische strategie. Een centrale bouwsteen hiervoor is een uniek