Pitch: Wijkraad Overbos - Duurzame lange termijn toekomstvisie voor Overbos ea in Hoofddorp ZuidWest

Pitches station Leefbaarheid bestaande wijken (BOSKERN) toekomstbestendige wijken . Wijkraad Overbos Overbos…wie kent het niet? Aan de zuidkant van het Haarlemmermeerse bos is tussen 1983 en 1987 de wijk Overbos letterlijk uit de klei getrokken. Deze Noron wijk bestaat uit twee delen. Overbos Noord kreeg als opdracht zoveel mogelijk woningen op zo weinig mogelijk grond te bouwen. Dit deel moest weinig onderhoud vragen, veel sociale huurwoningen herbergen(47%) en er zo snel mogelijk groen uitzien van een afstand en veel parkeerruimte bieden. Overbos Noord kreeg voornamelijk bewoners uit de omliggende gemeenten. In Overbos Zuid was geleerd dat dit beter kon. Dit deel werd iets groener, er was meer ruimte per woningeenheid en wat minder sociale huur (29%). Veel jonge gezinnen vonden hun plek in Overbos. Inmiddels is Overbos verworden tot een grauwe, grijze wijk. Beton overheerst en voorzieningen zijn beperkt. Er is zeer beperkt OV. Er zijn goede fietspaden maar wandelen in een grijze omgeving is niet aantrekkelijk. Overbos is demografisch aangemerkt als een zwakke wijk. De wijk is aan het vergrijzen en zal dat steeds verder doen omdat doorstroom van ouderen niet mogelijk is. De ouderen die grote (sociale) eensgezins woningen bezetten hebben geen alternatief en blijven zitten. De instroom van jongeren en jonge gezinnen is dan ook heel beperkt.

De uitstroom van de kinderen die elders een onderkomen hebben bemachtigd gaat wel gewoon door. Maar ook veel jongeren kunnen niet weg, werken ook en leveren meer verkeer in de wijk. De wijk is inmiddels in de fase van groot onderhoud beland. Elders in H’meer wordt gebouwd of gaat dat worden. Naar Overbos wordt gekeken om te begrijpen hoe nieuwe wijken opgezet moeten worden. Zelfs op landelijk niveau wordt lering getrokken uit de bouwfase en verdere ontwikkeling van en in Overbos en andere “bloemkoolwijken”. Het Podium voor Architectuur is hiervan de motor en betrekt de Wijkraad Overbos, inwoners van Overbos en medewerkers van de gemeente bij het leerproject Overbos als Nieuw Erfgoed. In de diverse bijeenkomsten en workshops over de onderwerpen in het project zijn zij samen enthousiast in de weer met de toekomst van Overbos. Kijk maar om u heen. De vergrijzende wijk is een feit en heeft andere behoeften dan een nieuwbouwwijk. Dit betreft zowel de openbare ruimten als de voorzieningen. Overbos heeft één winkelcentrum met daaraan gekoppeld een gezondheidscentrum. Een grote grauwe betonnen kolos waar je zo snel mogelijk je boodschap doet en zo snel mogelijk weer vertrekt. Van de 25 oorspronkelijke winkels zijn er 13 over, 50% van de ruimte is voor 2 supermarkten, in 3 winkels worden bloemen en planten verkocht, maar er is geen horeca.

Services als post, beperkte bankfaciliteiten, pakketten en kiosk zijn er al jaren niet meer. Er is leegstand. Van wat ooit een sociaal ontmoetingspunt was, is eigenlijk niets meer over. En juist in hedendaagse wijken spelen de ontmoetingsplaatsen een grote rol. De Stad Zaandam zou een prachtige ontmoetingplek kunnen worden, gelegen aan reeds bestaande wandel en fietsroutes en op de grens van 2 bloemkoolwijken. Er kunnen activiteiten worden georganiseerd of een wijktuin kan worden gerealiseerd. Kleine horeca met een terras. En in de lege ruimte ernaast …een ‘Knarrenhof” misschien?? Ideeen te over.

Saillant detail: tijdens een recente workshop werd aan een paar jongeren gevraagd of zij in Overbos wilden wonen. Het antwoord was een gezamenlijk NEE. Te grauw, te grijs, geen voorzieningen en niets te beleven. Feit is dat Overbos de toekomst in gaat. Kijkend naar de huidige nieuwbouw, de gemeentelijke visies op natuur, hittestress, wateroverlast en mobiliteit en welzijn kan dat niet zonder ingrijpende veranderingen. Want geen verandering betekent afglijden van de wijk naar achterstand. Bij de aanleg van het eerste officiele geveltuintje in H’meer…jawel in Overbos, verbaasde de wethouder zich over de grijze aanblik van die straat en het vele beton. Neem kennis van de ideeen die in de workshops van PvA worden uitgewerkt. Dat is een belangrijk signaal van burgers die participeren over hun toekomstige directe leefomgeving. Ik roep het bestuur van de Haarlemmermeer op een duurzame lange termijn toekomstvisie te ontwikkelen voor Overbos en de andere “Na jaren 80 wijken” in Hoofddorp ZuidWest (bijna 54000 inwoners) op basis van de burgerparticipatie in deze wijk en van de eerder goedgekeurde visies. Hoofddorp bestaat niet alleen uit een ‘Stadshart, Hydepark en Spoorzone”.