Document · PDF

Bijlage - Voorjaarsrapportage 2024

Raadsplein: Agenda en raadsstukken 4 juli 2024, gemeente HaarlemmermeerBij agendapunt: RV Voorjaarsrapportage 2024 (10994272)30.372 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Voorjaarsrapportage 2024

Colofon Postbus 250 2130 AG Hoofddorp Telefoon 0900 1852 E-mail info@haarlemmermeer.nl Internet www.haarlemmermeer.nl Deze rapportage is online te raadplegen via planningencontrol.haarlemmermeer.nl Kees van der Veer, Jur Engelchor fotografie, Lumen Photo, Danny fotografie en Marco Krijthe Juni 2024

Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

Inhoudsopgave Voorwoord................................................................................................................................................................................................ 3 1. Leeswijzer...............................................................................................................................................................................................4 2. Financiën op hoofdlijnen 2024-2028..................................................................................................................................... 5 2.1 Uitgangspunten Programmabegroting 2025-2028.............................................................................................................. 6 2.2 Meerjarenbeeld 2024-2028............................................................................................................................................................... 9

3. Toelichting mutaties......................................................................................................................................................................12 3.1 Voordelen....................................................................................................................................................................................................13 3.2 Loon- en prijsontwikkelingen.......................................................................................................................................................... 15 3.3 Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen........................................................................................18 3.4 Autonome ontwikkelingen................................................................................................................................................................ 21 3.5 Genomen besluiten............................................................................................................................................................................. 26 3.6 Strategische heroriëntatie...............................................................................................................................................................

27 3.7 Overige voorstellen............................................................................................................................................................................... 31 3.8 Investeringen...........................................................................................................................................................................................33 3.9 Reserves en voorzieningen.............................................................................................................................................................. 49

4. Ontwikkelingen................................................................................................................................................................................55 Verleende subsidies op basis van de Algemene wet bestuursrecht (Awb).................................................................. 56

5. Actualisatie risico's.........................................................................................................................................................................57 6. Kernindicatoren schuldpositie................................................................................................................................................59 Bijlagen.....................................................................................................................................................................................................62 Bijlage 1: Overzicht autonome mutaties......................................................................................................................................... 63 Bijlage 2: Overzicht neutrale mutaties.............................................................................................................................................68

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 1

Bijlage 3. Overzicht niet meegenomen mutaties....................................................................................................................... 75 Bijlage 4: Verloop stelposten................................................................................................................................................................. 78 Bijlage 5: Budgetten onderwijshuisvesting....................................................................................................................................80 Bijlage 6: Omschrijving taakveldnummers.................................................................................................................................... 83

2 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

Voorwoord Eerder dit jaar kondigde het demissionaire kabinet maatregelen aan die de financiële positie van gemeentes moet verlichten. Onder meer de opschalingskorting wordt afgeschaft en er komt een nieuwe manier van financieren van WMO-kosten die meer rekening houdt met prijsstijgingen en vergrijzing. Deze maatregelen leiden inderdaad tot een betere positie voor de komende jaren dan tot nu toe het geval was. Een indicatie van effecten hiervan wordt meegenomen in deze voorjaarsrapportage. De VNG noemt de kabinetsmaatregelen in een eerste reactie ‘betekenisvolle stappen’, maar benoemt ook dat het financiële probleem, het ravijnjaar, van gemeenten hiermee nog niet is opgelost. Ook voor Haarlemmermeer geldt dat nog steeds rekening moeten houden met financieel lastige tijden. Samen met de gemeenteraad is het college eind vorig jaar een proces gestart om samen te zorgen dat we een financieel gezonde en stabiele gemeente blijven. Ondanks de positieve berichten vanuit Den Haag de afgelopen tijd, moeten we daar dan ook zeker mee doorgaan. Jurgen Nobel wethouder Financiën

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 3

1. Leeswijzer In hoofdstuk 2 zijn de uitgangspunten voor de Programmabegroting 2025-2028 opgenomen en worden de uitkomsten van het meerjarenbeeld samengevat. De mutaties die tot het actuele meerjarenbeeld hebben geleid worden toegelicht in hoofdstuk 3. De mutaties zijn onderverdeeld in diverse rubrieken, die tezamen het resultaat van het meerjarenbeeld bepalen. Elke rubriek start met een totaaloverzicht van de mutaties in de betreffende rubriek. Daarna worden conform artikel 6 van de Financiële verordening Haarlemmermeer 2023 (10164435) de mutaties van € 200.000 en hoger nader toegelicht. Belangrijke ontwikkelingen in de voortgang, accentverschuivingen in bestaand beleid of noemenswaardige wijzigingen die (nog) geen consequenties hebben op het resultaat worden benoemd in hoofdstuk 4.

4 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

De risico’s die de gemeente heeft gedefinieerd worden in hoofdstuk 5 geactualiseerd. Dit is een actualisatie ten opzichte van de Jaarstukken 2023. Het gaat hier om de belangrijke risico’s die een negatief effect kunnen hebben op het bereiken van de gemeentelijke doelstellingen of risico’s die mogelijk een gevaar kunnen vormen voor het adequaat uitvoeren van de gemeentelijke taken. Hoofdstuk 6 wordt gebruikt om de kernindicatoren van de schuldpositie te actualiseren en inzicht te geven in de ontwikkeling van deze indicatoren ten opzichte van de prognoses in de Programmabegroting 2024-2027. De voorjaarsrapportage wordt afgesloten met diverse bijlages. Voor de getallen in de diverse tabellen geldt dat een min (-) een nadeel is. Door het geautomatiseerd genereren van tabellen kunnen afrondingsverschillen ontstaan.

2. Financiën op hoofdlijnen 2024-2028

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 5

2.1 Uitgangspunten Programmabegroting 2025-2028 We staan voor een gedegen financiële koers. Een sluitende begroting en een gezond meerjarenperspectief zijn hierbij noodzakelijke randvoorwaarden. Uit deze voorjaarsrapportage blijkt dat de prognose is dat tot er voor 2025, ondanks een incidentele korting op het gemeentefonds, sprake is van een structureel sluitende begroting. De structurele lasten worden gedekt door structurele baten. In termen van de wet- en regelgeving is de begroting in 2025 materieel sluitend. Voor het opvangen van incidentele tegenvallers, is het van belang dat de Algemene dekkingsreserve (ADR) op voldoende niveau blijft. Op basis van de huidige stand is het saldo van deze reserve voldoende robuust. Het ravijnjaar komt dichterbij. De jaren 2026 en 2027 laten een tekort zien. Ook de nieuwe jaarschijf 2028, die in deze voorjaarsrapportage wordt toegevoegd, laat een tekort zien. Dit wordt veroorzaakt door de nieuwe financieringssystematiek van het Rijk naar de gemeenten vanaf 2026. Gezien de demissionaire status van het kabinet Rutte IV, zal de uitkomst van de formatie van een nieuw kabinet bepalen hoe het gemeentefonds zich vanaf 2026 zal ontwikkelen. Eind 2023 maakte het demissionaire kabinet de afspraak dat, indien er bij het opstellen van de Voorjaarsnota 2024 nog geen nieuw kabinet zou zijn, er opnieuw zou worden gesproken over de opschalingskorting.

Bij de publicatie van de Voorjaarsnota op 15 april 2024 is duidelijk geworden dat de opschalingskorting vanaf 2026 structureel wordt geschrapt. Hiervoor wordt wel een eenmalige prijs betaald, incidenteel wordt hetzelfde bedrag in 2025 uitgenomen uit het gemeentefonds. Op basis van een inschatting houden wij rekening met een eenmalig nadeel van € 5 miljoen in 2025 en een structureel voordeel van € 5 miljoen vanaf 2026. Dit verwerken wij in deze voorjaarsrapportage, de exacte uitwerking wordt bij de meicirculaire 2024 verwacht. Daarnaast heeft het demissionair Kabinet nog een stap gezet. In de Voorjaarsnota 2023 besloot het Kabinet eenzijdig het gemeentefonds voortaan via ‘bbp-systematiek’ te indexeren. Ondanks de stabielere ontwikkeling, hield deze methodiek geen rekening met het feit dat de

6 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

uitgaven voor de zorg door onder andere demografische ontwikkelingen harder stijgen dan het bruto binnenlands product. Daarmee zou het gat vanaf 2026 elk jaar verder toenemen. Het demissionair Kabinet heeft toegezegd dit gat deels te dichten door middel van een, nog uit te werken, aparte indexering op basis van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) uitgaven. De middelen hiervoor zijn door het Rijk gereserveerd vanaf 2026. Ondanks dat deze stappen van het demissionair Kabinet helpen het ravijn te dempen, blijft de noodzaak tot ombuigen. Van de korting op het gemeentefonds van € 3 miljard blijft, na de in de voorjaarsnota verwerkte maatregelen, nog ruim € 2 miljard overeind. Proces ombuigingen In de Voorjaarsrapportage 2023 is aan de raad een meerjarenbeeld gepresenteerd waarin de jaren 2026 en 2027 een tekort lieten zien. Dit tekort wordt veroorzaakt door de financieringssystematiek van het Rijk naar de gemeenten vanaf 2026, het ravijnjaar. Omdat na de meicirculaire 2023 bleek dat het meerjarenbeeld in 2026 en 2027 negatief bleef, is gestart met een proces om te komen tot een sluitend meerjarenbeeld in de Programmabegroting 2025-2028. Het voorgestelde proces hier naar toe is vastgelegd in een plan van aanpak dat op 21 december 2023 is besproken in de gemeenteraad (10232273).

In die vergadering heeft de gemeenteraad in de motie ‘Haastige spoed is zelden goed’ het college opgedragen: • te beginnen met het inventariseren met ombuigingsopties door middel van scenario’s en daarbij aangeven wat beïnvloedbaar is en wat niet; • bij de Voorjaarsrapportage 2024 de ombuigingen niet in te boeken; • de ombuigingen pas te betrekken bij de Voorjaarsrapportage 2025 om een sluitende begroting voor 2026 te realiseren. In de bespreking na de raadswerkgroep ombuigingen werd duidelijk dat het niet de intentie van de raad was om te stoppen met de

voorbereidingen van de ombuigingen. De raad wilde ook graag zien wat de stand van de voorbereidingen was. Op 29 februari 2024 zijn om die reden aan de raad in een informatieve bijeenkomst acht denklijnen met mogelijke maatregelen aan de raad gepresenteerd. Deze denklijnen waren: 1. we ontzien kwetsbare inwoners; 2. een ander niveau van dienstverlening; 3. concentreer & combineer voorzieningen; 4. realisme in de groei; 5. scherper aan de wind varen (technische maatregelen); 6. meer inzet op profijtbeginsel; 7. inkomsten in balans brengen; 8. geen Haagse knaken, geen Haagse taken. Op 1 maart 2024 heeft de VNG een eerste begrotingsadvies 2025 uitgebracht. Na de meicirculaire gemeentefonds 2024 zal een tweede begrotingsadvies uitgebracht worden. Het advies van 1 maart van de VNG is duidelijk anders dan vorig jaar en luidt: • bereid ombuigingen voor waartoe in uw gemeente besloten zal worden indien de korting van € 3 miljard vanaf 2026 niet wordt teruggedraaid of verzacht. Breng deze zo goed mogelijk in kaart, maar zet ze nog niet in gang; • presenteer deze gevolgen financieel én inhoudelijk zo scherp mogelijk; • betrek daarbij het advies van de Taskforce Taken en Middelen, die aangeven vooral te focussen op taken in medebewind.

We realiseren ons dat dit voor elke gemeente een eigen afweging vraagt, die tot andere keuzes kan leiden; • beschrijf in ieder geval de vijf meest significante ombuigingsmaatregelen, hun consequenties en het taakveld dat daarmee geraakt wordt. Ons college wil aansluitend op dit advies in de Programmabegroting 2025-2028 en de gesprekken in de raadswerkgroep de denklijnen met de bijbehorende maatregelen in de Programmabegroting 2025-2028 opnemen met bijbehorende consequenties voor een eerste discussie met de raad. De raad ontvangt na het zomerreces daarvoor de uitwerking van de maatregelen. Na de keuzes zullen de maatregelen in de Voorjaarsrapportage 2025 als begrotingswijziging worden verwerkt zoals dit in de motie is verwoord. Areaalsystematiek groei van de gemeente In de Voorjaarsrapportage 2023 heeft de raad ingestemd met het toepassen van de areaalsystematiek voor de lasten als gevolg van de groei van de gemeente. De areaalsystematiek geeft een indicatie van de financiële impact van de autonome groei op de processen. De werkelijke

toerekening aan de budgetten van de programma's, op basis van de werkelijke groei van aantal inwoners en woningen in 2023, is opgenomen en wordt toegelicht in paragraaf 3.3 Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en nietwoningen. Onzekerheden De onduidelijkheid over de financieringssystematiek vanaf 2026 zoals hiervoor benoemd is de grootste onzekerheid voor onze gemeente, maar ook voor alle andere gemeenten. Inflatie en rente In deze voorjaarsrapportage is rekening gehouden met inflatie (loon- en prijsstijgingen) op basis van de prognoses in het Centraal economisch plan (CEP) van februari 2024. Doordat we sinds de Voorjaarsrapportage 2023 werken met nacalculatie, verwachten wij dat er voldoende budget is om het vastgestelde beleid uit te voeren. De hoge inflatie lijkt, op basis van de huidige informatie, af te zwakken. Afgezien van een opwaarts basiseffect van de energieprijzen op de totale inflatie, heeft de dalende tendens van de onderliggende inflatie zich doorgezet. Ter bestrijding van de hoge inflatie zet de Europese Centrale Bank (ECB) het renteinstrument in. De ECB streeft naar een inflatiepercentage van 2% op de middellange termijn. Vanwege de hoge inflatie zijn al enkele renteverhogingen doorgevoerd. De ECB geeft aan dat de rentetarieven nu op een niveau staan dat deze bijdragen aan het terugbrengen van de inflatie naar het doel van 2%.

In deze voorjaarsrapportage wordt voor het aantrekken van langlopende geldleningen rekening gehouden met een rente van 3,75%. Omdat de Nederlandse overheid, inclusief de gemeenten, voor de kredietwaardigheid een triple A status heeft, kunnen leningen tegen relatief gunstige voorwaarden aangetrokken worden. Maar het risico bestaat dat de rente verder stijgt. Strategische heroriëntatie In het meerjarenbeeld is rekening gehouden met het pakket maatregelen uit de strategische heroriëntatie 2021. De ombuigingen lopen op tot € 11 miljoen in 2025 en verder. In paragraaf 3.6 Stragische heroriëntatie wordt de stand van zaken rondom de ombuigingen toegelicht. Hieruit blijkt dat een aantal posten onzeker is. In totaal gaat het om een bedrag van € 1,2 miljoen. Vooralsnog wordt er vanuit gegaan dat deze posten wel gerealiseerd worden. Met ingang van de Programmabegroting 2025-2028 rapporteren wij alleen nog over posten uit de strategische heroriëntatie waar er risico's of onzekerheden bestaan.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 7

Conclusie Vanaf 2026 is sprake van een grote onduidelijkheid als gevolg van het Rijksbeleid. Daarom is het verstandig om vanaf 2026 geen nieuwe lasten te ramen. Voorkomen moet worden dat de tekorten nog hoger worden. Hopelijk geeft de uitkomst van het formatieproces voor een nieuw kabinet snel duidelijkheid voor gemeenten. Als die duidelijkheid er is, wordt het mogelijk onderbouwde voorstellen voor een sluitend meerjarenbeeld vanaf 2026 aan de raad voor te leggen. De financiële weerbaarheid van de gemeente is goed. Bij de Jaarstukken 2023 hebben we gezien dat vrijwel alle indicatoren schuldpositie zich in

8 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

het groen of richting het groen bewegen. Dit geeft ons een goede uitgangspositie voor de aanpak van de vanaf 2026 te voorziene tekorten. Dit wordt bevestigd in de benchmarks van de VNG en BDO over de financiële positie van gemeenten op basis van de jaarrekeningcijfers 2022 (zie brief aan de raad van 12 februari 2024, kenmerk X.2024.00614). Ons weerstandsvermogen in de vorm van de Algemene dekkingsreserve is uitstekend. Aandachtspunt blijft de ontwikkeling van de hoogte van de schuld. Met name door realisatie van de grote woningbouwprojecten zal de schuld ten opzichte van andere gemeenten hoog blijven.

2.2 Meerjarenbeeld 2024-2028 In de onderstaande tabel staat de samenvatting van de mutaties die in deze rapportage verwerkt zijn. In de volgende hoofdstukken worden de verschillende onderdelen toegelicht. Tabel 1

Omschrijving (bedragen x € 1.000; min = nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Programmabegroting 2024-2027 inclusief 1e wijziging

6.048

10.892

-14.184

-18.013

Structurele effecten Najaarsrapportage 2023

1.241

Begroting na wijziging

7.289

Voordelen

6.142

1.717

12.609 5.822

2.074

-12.110 6.636

1.720

-16.293 7.496

1.720

-16.293 3.796

Uitgangspositie Voorjaarsrapportage 2024

13.431

18.431

-5.474

-8.797

Loon- en prijsontwikkelingen

4.258

3.968

Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen

1.453

2.457

3.146

3.933

4.049

Autonome ontwikkelingen

-8.615

-15.512

-5.753

-7.027

-8.720

Genomen besluiten

-689

-618

-493

Overige voorstellen

-1.250

-1.410

-845

Kapitaallasten nieuwe investeringen

-119

Subtotaal

-4.961

Totaal

8.470

-596

-11.710

6.721

-1.445

-1.421

-6.895

-3.270

-2.889

-11.686

-12.497

-5.314

-6.510

-19.007

Overzicht van baten en lasten Hieronder wordt de ontwikkeling van de baten en lasten per programma voor het begrotingsjaar 2024 getoond. Uitgangspunt is de begroting na verwerking van de mutaties van de Najaarsrapportage 2023. Ook wordt inzichtelijk welk percentage aan afwijking nu wordt gerapporteerd. De kolom mutaties VJR2024 is opgebouwd uit de autonome - en neutrale mutaties (bijlagen 1 en 2). Tabel 2

Programma (bedragen x € 1.000; min is nadeel) Bestuur, samenleving en publiekscontact

Baten en lasten

Zorg en werk

4.891

-77

4.814

-1,6%

Lasten

-18.215

-385

-18.600

2,1%

Ruimtelijke ontwikkelingen

-13.786

14.164

10.027

24.191

70,8%

Saldo

-35.703

-21.539

-9.980

-45.683

28,0%

Baten

34.175

9.008

43.184

26,4%

Lasten

-145.002

-110.827

-21.634

-12.626

-166.636

14,9%

Baten

23.361

4.038

27.398

17,3%

Lasten

-118.157

-3.281

-121.438

2,8%

-94.797

757

-21.492

-123.452

-94.040

Baten

1.052

0,0%

Lasten

-8.672

587

-8.086

-6,8%

Saldo

-7.620

587

Baten

25.685

3.345

29.030

13,0%

Lasten

-24.690

-2.071

-26.761

8,4%

Saldo Wonen

-462

Lasten

Saldo Mobiliteit

-13.324

Baten

Saldo Maatschappelijke ontwikkeling

Mutaties Begroting2024 Mutatie VJR2024 na VJR* VJR in %

Baten Saldo

Veiligheid

Begroting na wijziging

995

1.274

-7.033

2.269

Baten

4.560

492

5.052

10,8%

Lasten

-7.775

-68

-7.842

0,9%

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 9

Programma (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Baten en lasten Saldo

Kwaliteit fysieke omgeving

Economische zaken

42.757

11,2%

Lasten

-79.694

-7.368

-87.062

9,2%

Saldo

-41.248

-3.057

Baten

7.475

416

7.891

5,6%

Lasten

-8.220

-746

-1.835

-1.419

-10.056

22,3%

Baten

403.513

-888

402.625

-0,2%

-16.666

-56,4%

Lasten

1.599

0,0%

-3.876

-77.733

5,2%

589.593

5,5%

692

Baten/ lasten

Economische zaken

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

5 Totaal van lasten reservemutaties

6 Resultaat reservemutaties (4-5) 7 Totaal van baten incl. reservemutaties (1+4) 8 Totaal van lasten incl. reservemutaties (2+5) 9 Gerealiseerd resultaat (7-8)

-28.333 2.339

-76.134

-586.562

3.031

5,1%

Mutaties Begroting2024 Mutatie na VJR* VJR in %

2.885

Lasten

-3.255

-370

-195

Baten Lasten

2.911

0,9%

-221

-3.476

6,8%

343

-84

259

-24,5%

-75

0,0%

-564

Saldo

343

-159

184

Baten

5.826

630

6.456

10,8%

Lasten

-13.881

-1.970

-15.851

14,2%

-8.055

-1.340

Baten

433

-7

426

-1,6%

Lasten

-1.498

0,0%

-7

-9.395

Saldo

-1.065

Baten

444

0,0%

Lasten

-99

0,0%

-1.071

Saldo

444

-99

345

Baten

150

652

802

434,3%

Lasten

0,0%

Saldo

150

652

802

Baten

16.381

-1.242

15.139

-7,6%

Lasten

-1.231

1.231

-100,0%

26.461

-25

26.436

-0,1%

Saldo 4 Totaal van baten reservemutaties

Begroting na wijziging

-3.876

30.672

Baten

Saldo

Kwaliteit fysieke omgeving

-72.258

558.920

-558.228

Saldo

Wonen

385.959

-73.857

3 Saldo van baten en lasten (1-2)

Ruimtelijke ontwikkelingen

21.577

20.689

-2.165

Lasten

2 Totaal van lasten excl. reservemutaties

Mobiliteit

-38.243

365.270

-44.305

Baten Saldo

Maatschappelijke ontwikkeling

-2.790

4.311

1 Totaal van baten excl. reservemutaties

Programma/mutaties reserves

424

38.446

Saldo Overzicht overhead

-3.215

Mutaties Begroting2024 Mutatie VJR2024 na VJR* VJR in %

Baten

Saldo Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Begroting na wijziging

15.150

-19.864 6.597

585.381

-578.093

7.289

-11

-1.133

-1.158 30.648

-29.467 1.181

15.139

-20.998 5.439

616.029

-607.559 8.470

5,7%

5,2% 5,1%

* VJR: Voorjaarsrapportage 2024

Toelichting Hieronder wordt per programma kort toegelicht wat de belangrijkste mutaties zijn als de afwijking 20% of groter is.

10 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

Veiligheid De hogere baten en lasten worden voornamelijk veroorzaakt door de opvang van ontheemden uit Oekraïne. Zowel de baten als de lasten stijgen hierdoor met € 6,831 miljoen. Via het programma Sterke Luchthaven worden maatregelen genomen en activiteiten ondernomen in het kader van de publiekprivate aanpak van ondermijning op luchthaven Schiphol. De lasten worden gedekt uit een specifieke uitkering waardoor zowel de baten als lasten toenemen met € 3,008 miljoen. Zorg en werk De hogere baten en lasten betreffen voor € 7,314 miljoen het ramen van de voorlopige beschikking van de gebundelde uitkering (BUIG) voor het bekostigen van de uitkeringen in het kader van de Participatiewet, IOAW, IOAZ, Bbz 2004 (levensonderhoud ondernemers) en voor de inzet van loonkostensubsidie. Een gedeelte van de baten en lasten voor de opvang van ontheemden uit Oekraïne worden onder dit programma verantwoord waardoor zowel de baten als de lasten toenemen met € 1,050 miljoen. Economische Zaken De hogere lasten bij het programma Economische Zaken worden voor € 0,702 miljoen veroorzaakt het ramen van drie subsidieaanvragen vanuit Schiphol Area Development Company (SADC). Deze worden gedekt uit de reserve Versterking van de luchtvrachtketen. Daarnaast is Saturnusstraat 40-62 verworven in het kader van gebiedsontwikkeling spoorzone Hoofddorp (2023.7621436).

In afwachting van de herontwikkeling van het gebied wordt de exploitatie van de kantorenverhuur voortgezet. De afschrijvingslasten van het pand van € 1,143 miljoen worden geraamd onder het programma Economische Zaken. Overzicht algemene dekkingsmiddelen De lagere lasten betreft grotendeels de inzet van stelposten. Met name gaat het om stelposten voor loon- en prijsstijgingen en de volumegroei voor jeugdzorg en wmo. Daarnaast valt € 3,8 miljoen van de stelposten structureel vrij. Reservemutaties De lagere onttrekking bij het programma Mobiliteit wordt veroorzaakt door het verschuiven van investeringen van Uitvoeringsprogramma Mobiliteit (UPM) die gedekt worden vanuit de reserve Ruimtelijke Investeringen Haarlemmermeer (RIH). De hogere onttrekking bij het programma Economische Zaken wordt veroorzaakt door het ramen van de lasten van drie subsidieaanvragen vanuit Schiphol Area Development Company (SADC) die gedekt worden vanuit de reserve Versterking van de luchtvrachtketen.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 11

3. Toelichting mutaties

12 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

3.1 Voordelen Tabel 3

Omschrijving (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

124

Indexering Schiphol ongewenst aanbieden taxi's

175

Aanpassing FLO-bijdrage Veiligheidsregio Kennemerland (VRK)

195

152

111

-19

Legesinkomsten documenten Burgerzaken

Veiligheidsregio Kennemerland (VRK)

240

Herberekening kostendekkendheid rioolheffing

-226

413

668

921

1.023

Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied

682

Herberekening kostendekkendheid afvalinzamelingen verwerking

165

193

Uitkeringen gemeentefonds

2.500

2.300

Financiering/kapitaallasten

4.670

4.890

2.990

3.841

242

Extra opbrengst interne doorbelastingen Totaal - Voordelen

6.142

5.822

6.636

7.496

3.796

2024

2025

2026

2027

2028

240

2024

2025

2026

2027

2028

-226

413

668

921

1.023

Toelichting mutaties

Veiligheid

Veiligheidsregio Kennemerland (VRK)

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel B Het verzekeren van de doelmatige en slagvaardige hulpverlening op het gebied van brandweerzorg, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening.

In onze begroting hebben wij de gemeentelijke bijdrage voor de Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) voor 2024 opgenomen op basis van de concept-programmabegroting ten behoeve van het Dagelijks Bestuur (DB) van de VRK. De uiteindelijke begroting die later in het Algemeen Bestuur (AB) van de VRK is vastgesteld is lager uitgevallen.

Kwaliteit fysieke omgeving

Herberekening kostendekkendheid rioolheffing Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel C Zorgen voor een adequaat beheer in de openbare ruimte van grondwater, hemelwater en afvalwater.

Het beheer en onderhoud van de riolering wordt kostendekkend geraamd. Bij de vaststelling van het Programma Riolering en Stedelijk Water (PRSW) 2024-2028 gemeente Haarlemmermeer (8414039) op 21 december 2023 heeft de raad besloten extra benodigde onderhoudsbudgetten voor riolering en stedelijk water structureel toe te kennen voor zowel onderhoud als extra fte's om het plan te realiseren. Voor planvorming, onderzoek en onderhoud zijn aanvullende budgetten nodig. Daarnaast zijn de kosten hoger geworden door areaaluitbreiding en inflatie. Tegenover de hogere lasten staat een stijging van de opbrengsten uit de rioolheffing. In de ramingen is rekening gehouden met de in het PRSW opgenomen noodzakelijke stijging van de tarieven. Voor 2024 is bij de vaststelling van de belastingvoorstellen al rekening gehouden met een verhoging van 13,7%. De geraamde verhogingen voor 2025, 2026, 2027 en 2028 zijn respectievelijk 13,7%, 8,5%, 8,5% en 0% (exclusief inflatiecorrectie). Het saldo van de aan de rioolheffing toegerekende lasten en de baten wordt gemuteerd op de voorziening tariefsegalisatie rioolheffing.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 13

Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

682

2024

2025

2026

2027

2028

Decembercirculaire 2023

-2.500

-2.700

Voorjaarsnota 2024 Rijk

5.000

Beleidsdoel E Haarlemmermeer biedt een gezond leefklimaat.

Op basis van de eerste begrotingswijziging 2024 van de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) dalen de kosten voor de totale dienstverlening in 2024 met € 850.000. De neerwaartse bijstelling wordt veroorzaakt doordat de OD NZKG de werkzaamheden die voortvloeien uit de UVO 2024 heeft heroverwogen in verband met de beschikbare capaciteit. De afrekening op basis van de Uitvoeringsovereenkomst (UVO) 2023 met de OD NZKG is € 168.000 hoger uitgekomen dan begroot.

Overzicht algemene dekkingsmiddelen Uitkeringen gemeentefonds

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Onderdeel A Belastingen (OZB, parkeren, toeristenbelasting, precariobelasting).

Uitkeringen gemeentefonds

2.500

2.300

2024

2025

2026

2027

2028

4.670

4.890

2.990

3.841

De effecten van de decembercirculaire 2023 worden nu verwerkt. Via een brief van 16 januari 2024 (X. 2023.07756) is de gemeenteraad geïnformeerd over de uitkomsten van deze circulaire. Verder wordt het positieve effect van de Voorjaarsnota 2024 van het Rijk geraamd. Het demissionair kabinet heeft besloten de opschalingskorting definitief te schrappen vanaf 2026. Dit geeft een structureel voordeel van € 5 miljoen. Financiering/kapitaallasten

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

Voor de berekening van de rentelasten voor de benodigde (her)financiering is voor zowel kort geld (tot de kasgeldlimiet) als voor langlopende geldleningen voor alle jaren rekening gehouden met 3,75%. In de Programmabegroting 2024-2027 werd nog uitgegaan van 3,5% voor kort geld en 3,25% voor langlopende geldleningen. De verhoging is gebaseerd op de ontwikkelingen op de geld- en kapitaalmarkt. De rentelasten worden met behulp van een rekenrente verdeeld over de taakvelden in de programmabegroting. Op basis van een door de commissie BBV voorgeschreven berekeningswijze is de rekenrente voor 2024 vastgesteld op 1,5%. Dit is 0,5% lager dan geraamd in de Programmabegroting 2024-2027. Deze incidentele verlaging van de rekenrente wordt veroorzaakt doordat de verwachting is dat in 2024 minder nieuwe langlopende geldleningen aangetrokken hoeven te worden dan eerder ingeschat. Voor 2025 en verder blijft de rekenrente 2%. De kosten van de financiering (rente) en afschrijving geven, ondanks de hogere rente, tot en met 2027 een voordeel. Dit komt vooral door het doorschuiven van investeringen naar latere jaarschijven. Hierdoor starten de afschrijvingen later en hoeft er in een jaar minder gefinancierd te worden, waardoor de rentelasten lager zijn. In 2028 ontstaat een nadeel van € 2,2 miljoen (zie paragraaf 3.4 Autonome ontwikkelingen).

De prognose is dat dan veel investeringen zijn afgerond, wat hogere lasten geeft. Het investeringsplan is opgenomen in het Strategisch plan investeringen voorjaar 2024.

Overzicht overhead

Extra opbrengst interne doorbelastingen

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

242

Onderdeel B Management en managementondersteuning primair proces.

Als gevolg van een verhoging van het budget voor inhuur van personeel, ontstaat een incidenteel voordeel doordat in de tarieven die worden doorbelast aan projecten een opslag zit ter dekking van de overhead. De verhoging van het inhuurbudget is nodig om de voortgang van de projecten te waarborgen. Extra inzet op inhuur wordt gedekt door te verwachten extra opbrengsten via de Interne opdrachtensystematiek (IOS).

14 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

3.2 Loon- en prijsontwikkelingen Tabel 4

Omschrijving (bedragen x € 1.000; min is nadeel) Sportcomplex Koning Willem-Alexander (SKWA) Indexatie loon- en prijsontwikkelingen Vrijval stelpost loon- en prijsontwikkeling Totaal - Loon- en prijsontwikkelingen

2024

2025

2026

2027

2028

458

-290

3.800

4.258

3.968

Uitgangspunten indexering baten en lasten De programmabegroting wordt jaarlijks bijgesteld voor de verwachte inflatie en loon- en prijsontwikkelingen. Deze zijn gebaseerd op de inschattingen van het Centraal Planbureau (CPB) van februari 2024, zoals gepubliceerd in het Centraal economisch plan 2024 (CEP). Nadat jarenlang de ontwikkeling van de inflatie redelijk stabiel was, is sinds 2022 sprake van hogere inflatiecijfers. Gezien deze grotere verschillen is bij de Voorjaarsrapportage 2023 besloten een systematiek van nacalculatie van de indexering van de baten en de lasten in verband met inflatie in te voeren. Besloten is om de twee voorgaande begrotingsjaren na te calculeren. Dit betekent dat in deze voorjaarsrapportage de begrotingsjaren 2023 en 2024 worden nagecalculeerd. De inflatiecorrectie en indexeringen voor 2025 worden ook geraamd. Met name bij de prijsindexen is te zien dat deze voor de jaarschijf 2023 lager zijn uitgevallen ten opzichte van de ramingen bij de Voorjaarsrapportage 2023, waardoor de totale indexen minder verhoogd, en in enkele gevallen verlaagd worden voor de jaarschijf 2025 . Voor loon- en prijsmutaties is bij het berekenen van het meerjarenbeeld rekening gehouden met de volgende percentages: Tabel 5

Omschrijving

- nacalculatie 2023

-3,10%

- nacalculatie 2024

0,40%

- indexering 2025

2,80%

- totaal Nationale consumentenprijsindex

0,10%

- indexering 2025

4,40%

Nationale consumentenprijsindex (cpi):

Loonkosten gemeentepersoneel:

Omdat de financiële doorwerking van de CAO tot en met maart 2025 al verwerkt zijn, vindt hier geen nacalculatie voor plaats. Materiële budgetten (goederen en diensten) - nacalculatie 2023

- 1,80%

- nacalculatie 2024

- 1,00%

- indexering 2025

2,20%

- totaal indexering materiële budgetten

- 0,60%

- nacalculatie 2023

- 3,10%

- nacalculatie 2024

0,40%

- indexering 2025

2,80%

- totaal indexering inkomensoverdrachten

0,10%

- nacalculatie 2023

0,80%

- nacalculatie 2024

1,20%

- indexering 2025

4,20%

Inkomensoverdrachten (subsidies):

Sociale uitkeringen in natura, loongevoelig deel:

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 15

Omschrijving

- totaal sociale uitkeringen in natura, loongevoelig deel

6,20%

- nacalculatie 2023

- 3,10%

- nacalculatie 2024

0,40%

- indexering 2025

2,80%

- totaal sociale uitkeringen in natura, overige budgetten

0,10%

Sociale uitkeringen in natura, overige budgetten:

Bijdrage gemeenschappelijke regelingen, loongevoelig deel: - nacalculatie 2023

1,70%

- nacalculatie 2024

1,20%

- indexering 2025

4,40%

- totaal bijdrage gemeenschappelijke regelingen, loongevoelig deel

7,30%

Bijdrage gemeenschappelijke regelingen, overige budgetten: - nacalculatie 2023

- 1,80%

- nacalculatie 2024

- 1,00%

- indexering 2025

2,20%

- totaal bijdrage gemeenschappelijke regelingen, loongevoelig deel

-0,60%

De indexering voor inkomensoverdrachten (subsidies) is gelijk gesteld aan het inflatiecijfer van het cpi. Dit is conform de bestendige beleidslijn. De opbrengsten van de Onroerendezaakbelastingen (OZB) en overige tarieven (onder andere leges en huren en pachten) worden verhoogd met 0,1%, op basis van de ontwikkeling van het cpi. De indexatie van de algemene uitkering uit het gemeentefonds is gebaseerd op de geraamde prijsontwikkeling conform het CEP 2024. Investeringen Voor overheidsinvesteringen rekent het CPB met een indexatie van 2,0% voor 2025. Met deze indexatie wordt in de stelpost voor indexaties geen rekening gehouden. Per investering wordt beoordeeld of er als gevolg van loon- en prijsstijgingen extra krediet aangevraagd moet worden. Dit is onder meer afhankelijk van de aannames die zijn gedaan ten tijde van het berekenen van het noodzakelijke krediet en of er bijvoorbeeld ruimte is in de stelpost onvoorzien waarmee in veel kredieten rekening gehouden wordt. Vanwege de extreem hoge inflatiecijfers is er in 2022 en 2023 een stelpost indexatie investeringen geweest. Omdat er vanuit is gegaan dat de extreem hoge inflatiecijfers een incident waren, is het restant van deze stelpost vrijgevallen bij de Najaarsrapportage 2023. Mocht het noodzakelijk zijn extra krediet aan te vragen dan zijn deze aanvragen opgenomen in de paragraaf Nieuwe investeringen. Toelichting mutaties

Maatschappelijke ontwikkeling

Sportcomplex Koning Willem-Alexander (SKWA) Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

458

Beleidsdoel E Inwoners beschikken over voldoende aantrekkelijke mogelijkheden om te recreëren, bewegen actief en nemen deel aan sport.

De huur- en exploitatieovereenkomst van Sportcomplex Koning Willem-Alexander (SKWA) met Sportfondsen Koning Willem-Alexander BV is verlengd voor de periode 1 januari 2024 tot en met 31 december 2028. De verlenging van de overeenkomsten, de aanpassing en aanscherping van de afspraken, de hoogte van de exploitatiebijdrage en de bijdrage vergoeding huurdersonderhoud zijn vastgelegd in allonges behorend bij de huidige overeenkomsten. Als gevolg van gewijzigde wetgeving is in de allonges tevens vastgelegd dat de facturen van en aan SKWA BV per 1 januari 2019 inclusief het algemene hoge btw-tarief zijn. De huur van de binnensportverenigingen die huren in SKWA wordt met terugwerkende kracht per 1 januari 2023 met 20% verlaagd. Vanaf 2024 geven de nieuwe afspraken een voordeel van € 458.000 voor het meerjarenbeeld.

16 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

Overzicht algemene dekkingsmiddelen Indexatie loon- en prijsontwikkelingen

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Loonkosten

-5.640

Materiële budgetten

670

Subsidies en bijdragen aan derden

-50

Bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen

-2.380

Sociale uitkeringen in natura

-4.220

Belastingen, leges en huren

130

Algemene uitkering

11.200

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

Indexatie loon- en prijsontwikkelingen

-290

Zie voor een toelichting de tekst over de uitgangspunten indexering baten en lasten hierboven. Vrijval stelpost loon- en prijsontwikkeling

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

-290

2024

2025

2026

2027

2028

3.800

Bij de meicirculaire 2022 (X.2022.04126) is vanwege stijgende inflatie een aanvullend bedrag € 6,55 miljoen gereserveerd loon en prijscompensatie. Hiervan is gedeeltelijk gebruik gemaakt. Een structureel bedrag van € 3,8 miljoen kan vrijvallen.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 17

3.3 Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen Tabel 6

Omschrijving (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Areaalsystematiek - Sociaal domein

Areaalsystematiek - Fysiek domein

Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en nietwoningen

520

882

2.112

3.635

9.575

Areaalsystematiek groei van de gemeente

1.088

1.827

1.405

788

-4.246

Stelpost volumegroei jeugdzorg en Wmo

-155

-252

-371

-490

-1.280

1.453

2.457

3.146

3.933

4.049

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Toerekening aan programma Maatschappelijke Ontwikkeling

-279

Toerekening aan programma Zorg en Werk

-400

Dekking stelpost areaaluitbreiding

680

Areaalsystematiek - Domein bedrijfsvoering

Totaal - Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen

Toelichting mutaties

Zorg en werk

Areaalsystematiek - Sociaal domein

Beleidsdoel A Inwoners ontvangen zorg en ondersteuning thuis.

Areaalsystematiek - Sociaal domein

Kwaliteit fysieke omgeving Areaalsystematiek - Fysiek domein

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Toerekening aan programma Kwaliteit fysieke omgeving

-194

Toerkening aan programma Mobiliteit

-4

Toerekening aan programma Ruimtelijke Onwikkelingen

-10

Toerkening aan programma Veiligheid

-93

301

Beleidsdoel D Gemeentelijke wegen, straten en pleinen zijn goed begaanbaar, schoon en veilig.

Toerekening aan programma Maatschappelijke Ontwikkeling Dekking stelpost areaaluitbreiding

Areaalsystematiek - Fysiek domein

18 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en niet-woningen Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

Algemene uitkering

-180

-1.100

Onroerendezaakbelastingen

700

1.982

0 520

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

Vervallen incidentele rijksbijdrage wijkteams, rechtsbescherming en systeemleren

Ontwikkeling aantal inwoners, woningen en nietwoningen

2027

2028

-400

610

6.443

2.512

3.025

3.765

-633

882

2.112

3.635

9.575

De ontwikkeling van het aantal inwoners en het aantal woningen is van belang voor de berekening van de algemene uitkering uit het gemeentefonds en de te begroten opbrengst uit de Onroerendezaakbelastingen (OZB). Bij het opstellen van de Programmabegroting 2024-2027 is rekening gehouden met de prognoses uit januari 2023. Op basis van de waardeprognoses die op 8 november 2023 zijn ontvangen van Cocensus is de opbrengst van de OZB over 2024 met € 0,696 miljoen verhoogd. Dit wordt veroorzaakt door een grotere areaaluitbreiding bij de nietwoningen (zie ook raadsvoorstel 10192603). In juli 2023 is een geactualiseerde prognose opgesteld van het aantal inwoners en de woningbouwplanning. Tevens zijn de actuele bevolkings- en woningbouwcijfers en een aantal andere maatstaven (op basis van informatie van het CBS) per 1 januari 2024 gepubliceerd. Als gevolg van de nieuwe prognoses wijzigen de ramingen voor de te ontvangen algemene uitkering en de OZB in de jaren 2024 en verder. Voor 2024 tot en met 2026 laat de algemene uitkering een nadeel zien, vanaf 2027 een voordeel. Dit betreft enerzijds een voordeel als gevolg de negatieve inkomstenmaatstaf OZB (zie raadsvoorstel 10192603), anderzijds een nadeel door bijstelling van de woningbouwprognoses. Per saldo ontstaat vanaf 2027 een voordeel bij de algemene uitkering.

De onroerendezaakbelastingen laten door de areaaluitbreiding een structureel voordeel zien. In de decembercirculaire 2021 zijn middelen beschikbaar gesteld voor de versterking ondersteuning wijkteams, robuust rechtsbeschermingssysteem en systeemleren. Deze middelen zijn op dat moment verwerkt tot en met 2027. Er worden gesprekken gevoerd tussen het VNG en het Rijk of deze na 2027 nog toegevoegd gaan worden. In de algemene uitkering zijn de middelen uitgenomen vanaf 2028. In Haarlemmermeer zijn de middelen ingezet voor Formatie casemanagers, WMO, Project 18-/18+. Indien het Rijk geen extra middelen beschikbaar stelt, wordt dit meegenomen in de ombuigingen 2025 Areaalsystematiek groei van de gemeente

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Aanpassing reservering maatstaf inwoners

764

1.516

1.592

1.349

-2.185

Aanpassing reservering maatstaf woningen

212

515

492

795

-247

Aanpassing reservering maatstaf stijging overhead

112

218

223

229

-229

-902

-1.585

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

Ramen verhoging OZB na 2024

Areaalsystematiek groei van de gemeente

1.088

-422

1.827

1.405

788

-1.585

-4.246

In de Voorjaarsrapportage 2023 heeft de raad ingestemd met het toepassen van een areaalsystematiek voor de lasten als gevolg van de stevige groei van het aantal inwoners en woningen in de komende decennia. De areaalsystematiek geeft een indicatie van de financiële impact van de autonome groei op de processen. In de Voorjaarsrapportage 2023 zijn de stelposten behorend bij deze systematiek structureel geraamd om de lasten van de groei in het meerjarenbeeld te ramen. Op basis van de werkelijke cijfers per 1 januari 2024 en de geactualiseerde prognoses voor inwoners en woningen wordt de omvang van de stelposten 2024-2027 geactualiseerd. Ook wordt de jaarschijf 2028 geraamd.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 19

Stelpost volumegroei jeugdzorg en Wmo

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

-155

-252

-371

-490

-1.280

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Toerekening aan Overzicht overhead

-100

Dekking stelpost areaaluitbreiding

100

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

In verband met de groei van de gemeente en de verwachting dat het beroep van de huidige inwoners op de jeugdzorg en Wmo toeneemt wordt de stelpost volumegroei aangepast. Voor de jaren 2025 tot en met 2028 wordt rekening gehouden met een jaarlijkse volumegroei van circa 1%.

Overzicht overhead

Areaalsystematiek - Domein bedrijfsvoering

Onderdeel D Facilitaire zaken en huisvesting.

Areaalsystematiek - Domein bedrijfsvoering

In de Voorjaarsrapportage 2023 heeft de raad ingestemd met het toepassen van areaalsystematiek voor de lasten als gevolg van de stevige groei van het aantal inwoners en woningen in de komende decennia. De middelen vanuit de areaalsystematiek voor overhead worden in 2024 incidenteel ingezet voor een knelpunt bij de implementatie van een nieuw zaak- en archiefsysteem. Vanaf 2025 is een taakstelling voor bedrijfsvoering ingeboekt. De taakstelling zal (gedeeltelijk) worden ingevuld met de beschikbare middelen van de areaalsystematiek. Prognose ontwikkeling aantal inwoners en woningen In deze voorjaarsrapportage is rekening gehouden met de volgende prognoses voor de aantallen inwoners en woningen: Tabel 7

Omschrijving

2024

2025

2026

2027

2028

Inwoners

163.200

164.000

166.000

169.100

172.900

Woningen

67.120

67.790

69.320

70.800

72.970

Geactualiseerde prognose (stand 1 januari)

In de periode 1 januari 2024 - 1 januari 2028 wordt de groei van het aantal woningen geraamd op 5.850. Mede hierdoor stijgt het aantal inwoners naar verwachting met afgerond 9.700 in deze periode. Voor de groei van het aantal woningen is uitgegaan van de ambitie zoals opgenomen in de woningbouwplanning (WBP) met de standlijn 1 juli 2023. Gezien de ervaringen uit het verleden wordt die ambitie niet geheel gerealiseerd. In bovenstaande tabel is uitgegaan dat 70% van de geplande capaciteit vanaf 2025 gerealiseerd wordt. Hierdoor wordt de raming van de baten en de lasten in het meerjarenbeeld realistischer en meer gedegen.

20 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

3.4 Autonome ontwikkelingen Tabel 8

2024

2025

2026

2027

2028

Verkiezingen

Omschrijving (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

-47

234

-47

Kapitaallasten brandweerkazeres Veiligheidsregio Kennemerland (VRK)

-307

-534

Jeugdzorg zonder verblijf

-320

Jeugdzorg met verblijf

-2.060

WMO

-105

Jeugdhulp en onderwijs

-260

Onderhoud panden Cpunt

-211

Programmakosten IHP (Integraal Huisvestingsplan Onderwijsvoorzieningen)

-120

-85

Tijdelijke huisvesting IHP

442

-354

652

-805

-362

Kameleon (vervallen dekking schoolbestuur)

-52

Asielopgave

-395

Vorstschade gesloten verhardingen

-275

Vuurwerkschade

-70

Areaaluitbreiding fysieke leefomgeving

-512

Areaaluitbreiding openbaar groen

-326

Areaaluitbreiding straatreiniging

-380

0 -4

Verkopen vastgoed

-4

Uitkeringen gemeentefonds

-2.052

-7.400

Parkeeropbrengsten

-1.350

-2.209

Financiering/kapitaallasten Softwarelicenties nieuwe medewerkers

-274

-293

Informatiebeveiliging en privacy

-384

-1.158

-1.085

-902

-829

Totaal - Autonome ontwikkelingen

-8.615

-15.512

-5.753

-7.027

-8.720

2024

2025

2026

2027

2028

-47

234

-47

Toelichting mutaties

Bestuur, samenleving en publiekscontact Verkiezingen

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel A Het goed functioneren en faciliteren van formele gemeentelijke organen (gemeenteraad, college van burgemeester en wethouders, burgemeester en rekenkamercommissie).

Door de val van het kabinet in 2023 is het verkiezingsschema gewijzigd, op 22 november 2023 is de Tweede Kamerverkiezing gehouden. Deze kosten waren begroot in jaar 2025, door de wijziging van het schema valt het budget voor 2025 grotendeels vrij. Daarnaast is sprake van een grotere doorbelasting van personele inzet op verkiezingen.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 21

Veiligheid

Kapitaallasten brandweerkazeres Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

-307

-534

Beleidsdoel B Het verzekeren van de doelmatige en slagvaardige hulpverlening op het gebied van brandweerzorg, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening.

De Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) belast de huisvestingskosten (kapitaallasten) met betrekking tot de brandweerkazernes in de gemeente separaat door. Dit is niet opgenomen in de gemeentelijke bijdrage.

Doordat de brandweerkazernes in Badhoevedorp en Spaarndam verouderd zijn en niet meer voldoen aan de arbo-technische eisen is een renovatie noodzakelijk. Hierdoor nemen de kapitaallasten vanaf 2025 toe.

Zorg en werk

Jeugdzorg zonder verblijf

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

-320

2024

2025

2026

2027

2028

-2.060

2024

2025

2026

2027

2028

-260

2024

2025

2026

2027

2028

-211

Beleidsdoel A Inwoners ontvangen zorg en ondersteuning thuis.

In de Jaarstukken 2023 is een tekort gemeld voor jeugdzorg zonder verblijf. In 2024 verwachten wij 4.460 unieke jeugdigen in jeugdzorg zonder verblijf tegen een gemiddeld tarief van € 8.290 per jeugdige. De verwachte extra kosten worden geraamd. Jeugdzorg met verblijf

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel B Inwoners ontvangen zorg en ondersteuning met verblijf.

In de Jaarstukken 2023 is een tekort gemeld voor jeugdzorg met verblijf, voornamelijk door een toegenomen zorgintensiteit. Deze lasten worden structureel geraamd. Wij gaan voor 2024 uit van 270 unieke jeugdigen in jeugdzorg met verblijf tegen een gemiddeld tarief van € 50.500 per jeugdige. Jeugdhulp en onderwijs

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel A Inwoners ontvangen zorg en ondersteuning thuis.

In de verbinding tussen jeugdhulp en onderwijs zijn initiatieven ontwikkeld op het gebied van onderwijszorg arrangementen (zie brief aan de raad van 19 december 2023, 10267475), hoog begaafdheid/dubbel bijzonder en specialistische jeugdhulp in het speciaal onderwijs. De verwachting is dat jeugdigen minder gebruik gaan maken van de reguliere jeugdhulp. Hierdoor kunnen kinderen van de wachtlijsten instromen in de reguliere jeugdhulp en worden er extra kosten gemaakt.

Maatschappelijke ontwikkeling Onderhoud panden Cpunt

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel D Inwoners nemen deel aan een breed aanbod van culturele activiteiten en maken kennis met de culturele historie van de Haarlemmermeer, waarvoor wij het cultureel erfgoed behouden.

De contracten ten behoeve van het jaarlijkse onderhoud van panden van Cpunt bedragen circa € 350.000 per jaar. Een forse afwijking ten opzichte van het in 2021 geactualiseerde exploitatiebudget van de beheerplannen waarbij met onvoldoende budget voor jaarlijks onderhoud voor de panden van Cpunt rekening is gehouden. Het betreft echter noodzakelijke meerjarig lopende contracten voor het onderhoud aan de panden van Cpunt. Daarnaast wordt er voor correctief/onvoorzien onderhoud € 5,45 per m² per jaar gehanteerd, wat neerkomt op een budget van circa € 150.000 per jaar. Samen bedraagt dit dus circa € 500.000 terwijl het jaarlijkse beschikbare budget binnen het beleidsveld cultuur € 290.000 bedraagt.

22 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

Tijdelijke huisvesting IHP

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

442

-354

652

-805

-362

2024

2025

2026

2027

2028

-395

2024

2025

2026

2027

2028

-275

2024

2025

2026

2027

2028

-512

2024

2025

2026

2027

2028

-326

Beleidsdoel B Onze jonge inwoners ronden een opleiding af die past bij hun mogelijkheden en ontwikkelen maximaal hun talent.

In verband met de uitvoering van het IHP (Integraal huisvestingsplan onderwijs) is voor scholen tijdelijke huisvesting nodig. De kosten voor tijdelijke huisvesting worden jaarlijks geactualiseerd conform planning van het IHP programma. In 2024 maken wij de leegstaande lokalen aan de Dussenstraat te Hoofddorp geschikt voor het gebruik als tijdelijke huisvesting voor speciaal onderwijs tijdens de nieuwbouw van PI de Ster. Voor het bewegingsonderwijs ten behoeve van leerlingen van het Rietlandcollege en Avantiscollege regelen we vervoer totdat de sporthal in Lincolnpark wordt opgeleverd.

Wonen

Asielopgave

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel A Er is voldoende aanbod van woningen, met voldoende differentiatie in het aanbod voor verschillende doelgroepen, met bijzondere aandacht voor lagere inkomensgroepen, starter en jongeren.

Door de Spreidingswet worden wij verantwoordelijk voor het aanwijzen van locaties voor de huisvesting van 1.015 asielzoekers. Daarnaast dienen wij aan de taakstelling voor het huisvesten van statushouders te voldoen. Deze taakstelling is de afgelopen jaren steeds verhoogd. Ook zetten wij ons in voor de opvang van circa 1.100 Oekraïners in zowel gemeentelijke als particuliere opvang. Voor 2023 en 2024 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de asielopgave. Ook in 2025 is deze inzet noodzakelijk. Daarom vragen wij incidenteel € 394.500 aan voor de inzet van 3,8 fte in 2025. In de Voorjaarsrapportage 2025 wordt een integraal voorstel gedaan hoe structureel om te gaan met de asielopgave. Daarbij betrekken wij het uitgangspunt 'Geen Knaken, geen taken '. Het voorstel wordt in 2024 nader uitgewerkt.

Kwaliteit fysieke omgeving Vorstschade gesloten verhardingen

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel D Gemeentelijke wegen, straten en pleinen zijn goed begaanbaar, schoon en veilig.

De kosten voor vorstschade aan verhardingen worden geraamd. Binnen het onderhoudsbudget voor verhardingen is geen ruimte om dit bedrag te dekken. Areaaluitbreiding fysieke leefomgeving

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel D Gemeentelijke wegen, straten en pleinen zijn goed begaanbaar, schoon en veilig.

In 2023 is het te onderhouden areaal in de openbare ruimte toegenomen vanwege de uitvoering van diverse projecten, zoals Tudorpark en Schiphol Logistics Park (SLP) Oost, Quatrebras en Ringdijkprojecten. De hogere lasten worden deels gedekt vanuit de stelpost areaalsystematiek voor de groei van de gemeente. Het gedeelte dat niet uit de areaalsystematiek gedekt kan worden wordt, in afwachting van de evaluatie van de areaalsystematiek, voor 2024 en 2025 verwerkt. Areaaluitbreiding openbaar groen

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Beleidsdoel D Gemeentelijke wegen, straten en pleinen zijn goed begaanbaar, schoon en veilig.

In 2023 is het te onderhouden areaal in de openbare ruimte toegenomen vanwege de uitvoering van diverse projecten, zoals Wickevoort, Groeneweg, Tudorpark, Westelijke ontsluiting en Dorpsplein Zwanenburg. Deze lasten kunnen niet worden gedekt uit de areaalsystematiek. In afwachting van de evaluatie van de areaalsystematiek, wordt het deel voor 2024 en 2025 verwerkt.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 23

Areaaluitbreiding straatreiniging

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Beleidsdoel D Gemeentelijke wegen, straten en pleinen zijn goed begaanbaar, schoon en veilig. Vergoeding prullenbakken

Areaaluitbreiding zwerfafval

-165

Areaaluitbreiding straatreiniging

-248

Areaaluitbreiding straatreiniging

-380

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

Decembercirculaire

-2.052

-2.400

-5.000

In 2024 is de prullenbakkenvergoeding vastgesteld op € 0,94 voor het aandeel verpakkingen in openbare prullenbakken. Uitgaande van de CBS cijfers is het inwoneraantal in 2023 162.300 en komen we in 2024 op een vergoeding van € 152.562. In de begroting zijn we uitgegaan van € 120.000. Daarnaast is door areaaluitbreiding vanaf 2024 voor straatreiniging structureel € 248.000 nodig en voor zwerfafval structureel € 165.000. Deze lasten kunnen niet worden gedekt uit de areaalsystematiek. In afwachting van de evaluatie van de areaalsystematiek, wordt het deel voor 2024 en 2025 verwerkt.

Overzicht algemene dekkingsmiddelen Uitkeringen gemeentefonds

Onderdeel B Gemeentefonds. Voorjaarsnota 2024 Rijk

Uitkeringen gemeentefonds

-2.052

-7.400

2024

2025

2026

2027

2028

-1.350

2024

2025

2026

2027

2028

-2.209

2024

2025

2026

2027

2028

-274

-293

De effecten van de decembercirculaire 2023 worden nu verwerkt. Via een brief van 16 januari 2024 (X. 2023.07756) is de gemeenteraad geïnformeerd over de uitkomsten van deze circulaire. Verder wordt het negatieve effect van de Voorjaarsnota 2024 van het Rijk geraamd. Het demissionair kabinet heeft besloten de nieuwe financieringssystematiek vanaf 2024 in te voeren. Dit geeft voor alle jaren een nadeel, maar dat wordt gecompenseerd. Met uitzondering van het jaar 2025. In dat jaar wordt het gemeentefonds met € 675 miljoen gekort, wat voor Haarlemmermeer een incidenteel nadeel geeft van € 5 miljoen. Parkeeropbrengsten

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Onderdeel A Belastingen (OZB, parkeren, toeristenbelasting, precariobelasting).

De parkeeropbrengsten zijn de afgelopen jaren achter gebleven ten opzichte van de parkeeropbrengsten die gerealiseerd werden voor de coronacrisis. Dit geldt zowel voor de parkeeropbrengsten van het straatparkeren als voor de parkeergarage Beukenhorst. De verwachting is dat de parkeeropbrengsten van zowel het straatparkeren als van de parkeergarage Beukenhorst niet meer op het niveau komen van voor de coronacrisis. Financiering/kapitaallasten

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Onderdeel D Onvoorzien/saldo kostenplaatsen.

Voor een toelichting wordt verwezen naar paragraaf 3.1 Voordelen.

Overzicht overhead

Softwarelicenties nieuwe medewerkers

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

Onderdeel C Informatievoorziening en automatisering.

Als gevolg van de groei van de organisatie en extra benodigde software, stijgen de kosten voor software en het onderhoud daarvan. In de afgelopen twee jaar is het aantal medewerkers gegroeid met 175 medewerkers. Hiervoor zijn extra softwarelicenties aangeschaft. Daarnaast moest een aantal softwareapplicaties worden aangeschaft voor veilige omgang met inloggen en cloudtoepassingen. Ten slotte zijn extra kosten gemaakt voor aanschaf van satelliettelefoons ten behoeve van crisissituaties.

24 Gemeente Haarlemmermeer - Voorjaarsrapportage 2024

Informatiebeveiliging en privacy

Beleidsdoel (bedragen x € 1.000; min is nadeel)

2024

2025

2026

2027

2028

-384

-1.158

-1.085

-902

-829

Onderdeel A Directie, bestuursondersteuning, corporate control, communicatie, personeel en organisatie, financiën, inkoop en juridische zaken.

Digitalisering biedt volop kansen, maar vraagt ook een grote inspanning om ons weerbaar te houden. Hierbij hebben we nog een flinke inhoudelijke slag te maken. Dit blijkt uit het huidige volwassenheidsniveau van de organisatie. We hebben de mate van compliance laten toetsen aan de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO). Bij deze voor alle Nederlandse overheden verplichte BIO-meting, was de score 1.6 uit 5. Bijna 60% van de verplichte maatregelen uit de BIO-norm zijn onvolledig of nog niet geïmplementeerd. Op het gebied van privacy zijn weinig tot beperkt procedures geformaliseerd en er is over het geheel gezien weinig tot geen sprake van risicogerichtheid. Er is in beeld gebracht wat aan incidentele en structurele formatie noodzakelijk is om aan wet- en regelgeving te gaan voldoen. Hiermee kunnen we in de toekomst grote risico’s op het gebied van digitale veiligheid en privacyschendingen voorkomen.

Voorjaarsrapportage 2024 - Gemeente Haarlemmermeer 25

3.5 Genomen besluiten Tabel 9

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Haarlemmermeer&id=fb8e5135-9a61-4475-9016-60cb2b4fa434