Bijlage IV. Rapportage aanvullend bodemonderzoek asbest en PFAS

4

Bodemtypecorrectie (zie bijlage G van de Regeling Bodemkwaliteit) De normwaarden voor grond en baggerspecie zijn bodemtype-afhankelijk en zijn gebaseerd op een standaardbodem met een lutumpercentage van 25% en een organische stofpercentage van 10%. Bij de beoordeling van de kwaliteit van de bodem, bodem of oever van een oppervlaktewaterlichaam of toe te passen grond of baggerspecie op of in de bodem of in een oppervlaktewaterlichaam worden de gemeten gehalten middels een bodemtypecorrectie omgerekend naar standaardbodem. Bij de beoordeling aan de maximale waarde verspreiden in zoute oppervlaktewaterlichamen wordt geen bodemtypecorrectie toegepast. Toetsing vindt dan plaats met de werkelijk gemeten gehalten. De omrekening naar standaardbodem vindt plaats op basis van individuele meetwaarden, alvorens andere berekeningen (bepalen gemiddelden of P95) worden uitgevoerd. Bij het standaardiseren wordt gebruik gemaakt van de gemeten percentages organische stof en lutum. De gestandaardiseerde gehalten worden, met inachtneming van de toetsingsregels, getoetst aan de normwaarden zoals die zijn opgenomen in de bovenstaande tabel. Hierbij is het percentage organische stof bepaald volgens NEN 5754 en is het percentage lutum het gewichtspercentage minerale bestanddelen met een diameter kleiner dan 2 µm betrokken op het drooggewicht.

De omrekening van de gemeten gehalten in grond of baggerspecie naar een standaardbodem verloopt via de onderstaande formule:

Gs  Gm * waarin:

( A  B * 25)  (C *10) A  ( B * %lutum)  (C * %org .stof )

Gs Gm A, B, C %lutum

%org.stof

= Gestandaardiseerd gehalte. = Gemeten gehalte. = Stofafhankelijke constanten voor metalen (zie onderstaande tabel). = Percentage lutum: het gewichtspercentage minerale bestanddelen met een diameter kleiner dan 2 µm betrokken op het totale drooggewicht van de grond of baggerspecie. Voor thermisch gereinigde grond en baggerspecie geldt de volgende uitzondering: indien het lutumpercentage lager is dan 10% wordt bij de omrekening van de gemeten gehalten aan barium met een lutumpercentage van 10% gerekend. Voor het percentage lutum is een minimumwaarde gedefinieerd (zie onderstaande tabel). = Gemeten percentage organisch stof betrokken op het drooggewicht. Het percentage organisch koolstof kan voor zoute baggerspecie ook berekend worden uit het percentage organisch koolstof x 1,724. Voor het percentage organische stof zijn minimum- en maximumwaarden gedefinieerd (zie onderstaande tabel).

Stofafhankelijke constanten voor metalen en organische verbindingen: Stof

A

B

C

Arseen Barium Cadmium Chroom Kobalt Koper Kwik Lood Molybdeen Nikkel Tin Vanadium Zink Organische verbindingen Overige verbindingen

15 30 0,4 50 2 15 0,2 50 1 10 4 12 50 0 1

0,4 5 0,007 2 0,28 0,6 0,0034 1 0 1 0,6 1,2 3 0 0

0,4 0 0,021 0 0 0,6 0,0017 1 0 0 0 0 1,5 1 0

Voor antimoon, molybdeen en thallium wordt geen bodemtypecorrectie toegepast. Minimum- en maximumwaarden voor het organische stof- en lutumpercentage: Stofgroep

Anorganische parameters Organische parameters PAK

Organische stof

Lutum

Min. (%)

Max. (%)

Min. (%)

Max. (%)

2 2 10

30 30

2 -

-

De berekening van de meersoorten Potentieel Aangetast Fractie (msPAF) als aparte normwaarde bij het beoordelen van de kwaliteit van baggerspecie die conform artikel 35, onderdeel f van het Besluit bodemkwaliteit wordt verspreid op het aangrenzend perceel heeft een aparte vorm van standaardisatie. De minimum- en maximumwaarden zoals weergegeven in de bovenstaande tabel worden niet gehanteerd bij het berekenen van de msPAF, met uitzondering van de minimumwaarde voor de organische parameters genoemd in deze tabel.

Regeling bodemkwaliteit, wijziging 30.11.18

5

Grenswaarden PFAS generiek beleid

Voor PFAS zijn in de Circulaire bodemsanering en de Regeling bodemkwaliteit geen generieke toetsingswaarden en hergebruiksnormen opgenomen. Wel zijn door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat voorlopige hergebruiksnormen voor PFAS opgesteld (‘Tijdelijk handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie’, kenmerk IENW/BSK2019/131399, d.d. 8 juli 2019).

PFOS (1) (μg/kgds)

PFOA (1) (μg/kgds)

GenX (μg/kgds)

overige PFAS (μg/kgds)

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse landbouw / natuur

0,1 (2)

0,1 (2)

0,1 (2)

0,1 (2)

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse landbouw / natuur en PFOS/PFOA-toepasbaar

3,0

7,0

7,0

7,0

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse wonen

3,0

7,0

7,0

7,0

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse industrie

3,0

7,0

7,0

7,0

Maximale waarde grootschalige toepassing

3,0

7,0

7,0

7,0

Maximale waarde verspreiding op aangrenzend perceel

3,0

7,0

7,0

7,0

(1) (2)

Betreft de concentratie PFOS/PFOA-totaal (i.e. de som van lineair en vertakt). Voor deze grenswaarde is geen bodemtypecorrectie van toepassing.

NB: De bovengenoemde toetsingswaarden gelden alleen voor de toepassing van grond en baggerspecie op landbodem boven grondwaterniveau. Voor toepassing van grond en baggerspecie onder grondwaterniveau, in grondwaterbeschermingsgebieden en in oppervlaktewater geldt de bepalingsgrens (0,1 μg/kgds) als norm.

Grenswaarden PFAS generiek beleid (versie 09.09.19)

Grenswaarden PFAS gebiedsspecifiek beleid

Voor PFAS zijn in de Circulaire bodemsanering en de Regeling bodemkwaliteit geen generieke toetsingswaarden en hergebruiksnormen opgenomen. Door de provincie Noord-Holland en diverse gemeenten zijn gebiedsspecifieke grenswaarden vastgesteld. Daarnaast zijn door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat voorlopige hergebruiksnormen vastgesteld. Grenswaarden provincie Noord-Holland voor het vaststellen of er sprake is van een geval van ernstige bodemverontreiniging (‘Beleidsregel PFOS en PFOA Noord-Holland’, kenmerk 966922/968949, d.d. 11 juli 2017)

PFOS (1) in grond (μg/kgds)

PFOA (1) in grond (μg/kgds)

Concentratie waarbij geen sprake is van verontreiniging

< 0,1 (2)

< 0,1 (2)

< 10

< 10

Concentratie waarbij geen sprake is van ernstige verontreiniging

0,1 - 8,0

0,1 - 674

10 - 4700

10 - 390

Concentratie waarbij sprake is van ernstige verontreiniging

> 8,0

> 674

> 4700

> 390

(1) (2)

PFOS (1) in grond- PFOA (1) in grondwater (ng/l) water (ng/l)

Betreft de concentratie PFOS/PFOA-totaal (i.e. de som van lineair en vertakt). Voor deze grenswaarde is geen bodemtypecorrectie van toepassing.

Naast de bovengenoemde grenswaarden wordt doorgaans een grenswaarde voor PFOS-totaal in grond van 100 μg/kgds gehanteerd. In de beleidsregel van de provincie wordt deze grenswaarde gehanteerd als bovengrens waarbij in een evenwichtssituatie ernstige risico’s in het grondwater (i.e. overschrijding van 4.700 ng/l) op kunnen treden. Voor andere PFAS-verbindingen gelden de grenswaarden zoals deze voor PFOS zijn vastgesteld. NB: De bovengenoemde toetsingswaarden zijn enkel van toepassing op locaties binnen de provincie Noord-Holland.

Grenswaarden gemeenten Aalsmeer, Amstelveen en Haarlemmermeer voor het toepassen van PFAS-houdende grond (‘Beleidsregel voor het toepassen van PFOS- en PFOA-houdende grond en baggerspecie op de landbodem in de gemeente Haarlemmermeer’, kenmerk 2018.0014073, d.d. 20 maart 2018, ‘Beleidsregels PFAS gemeente Aalsmeer’, kenmerk Z-2018/001109, d.d. 25 januari 2018 en ‘Beleidsregels PFAS gemeente Amstelveen’, kenmerk Z-2018/035865, d.d. 1 augustus 2018)

(1) (2)

PFOS (1) in grond (μg/kgds)

PFOA (1) in grond (μg/kgds)

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse landbouw / natuur

0,1 (2)

0,1 (2)

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse landbouw / natuur en PFOS/PFOA-toepasbaar

3,2

7,0

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse wonen

5,0

89

Maximale waarde bodemkwaliteitsklasse industrie

8,0

674

Maximale waarde grootschalige toepassing

8,0

674

Maximale waarde verspreiding op aangrenzend perceel

3,2

7,0

Betreft de concentratie PFOS/PFOA-totaal (i.e. de som van lineair en vertakt). Voor deze grenswaarde is geen bodemtypecorrectie van toepassing.

Voor andere PFAS-verbindingen gelden de grenswaarden zoals deze voor PFOS zijn vastgesteld. NB: De bovengenoemde toetsingswaarden gelden alleen voor de toepassing van grond en baggerspecie op locaties binnen de gemeenten Aalsmeer, Amstelveen en Haarlemmermeer. Voor de toepassing van PFAS-houdende grond en baggerspecie dient te worden voldaan aan de voorwaarden zoals beschreven in de beleidsregel van de betreffende gemeente.

Grenswaarden PFAS gebiedsspecifiek beleid Aalsmeer, Amstelveen, Haarlemmermeer (versie 09.09.19)