Bijlage 5 IAP Buitensport (concept)
Tekst van het document
Buitensportaccommodaties Integraal Accommodatieplan 2025
Colofon Tekst Petra Kort en Matthias Vellekoop Fotografie Lumen Photo
Vormgeving en drukwerk Gemeente Haarlemmermeer Postbus 250 2130 AG Hoofddorp Telefoon 0900 1852 E-mail info@haarlemmermeer.nl Internet www.haarlemmermeer.nl
Februari 2025
Inhoudsopgave Samenvatting ..............................................................................................................................................................4 1.
Inleiding ............................................................................................................................................................6
2.
Trends en ontwikkelingen .................................................................................................................................8 Schaalsprong Wonen .................................................................................................................................................... 8 Algemeen belang besluit ............................................................................................................................................... 8 Multifunctioneel gebruik .............................................................................................................................................. 8 Afname vrijwilligers ....................................................................................................................................................... 8
3.
Aanbod ........................................................................................................................................................... 10
4.
Behoefte en optimalisatie ............................................................................................................................... 12 Veldvoetbal ................................................................................................................................................................. 13 Hockey......................................................................................................................................................................... 15 Tennis .......................................................................................................................................................................... 16 Honk- en softbal .......................................................................................................................................................... 17 Korfbal ......................................................................................................................................................................... 17 Atletiek ........................................................................................................................................................................
18 Overige sporten .......................................................................................................................................................... 18
5.
Technische analyse ......................................................................................................................................... 21 De sportvelden ............................................................................................................................................................ 21 De opstallen ................................................................................................................................................................ 21 Vergoeding gebruik velden en grond .......................................................................................................................... 21
6.
Conclusies ....................................................................................................................................................... 22 Analyse Behoefte ........................................................................................................................................................ 22
Bijlagen...................................................................................................................................................................... 23 Bijlage 1: gehanteerde prognose aantal nieuwbouw woningen in Haarlemmermeer ............................................... 23 Bijlage 2: Buitensportaccommodaties Haarlemmermeer (clubgebouwen) ................................................................ 24 Bijlage 3: Rapport Mulier Instituut .............................................................................................................................. 25
Samenvatting Om zicht te krijgen of het gemeentelijk maatschappelijk vastgoed doeltreffend en doelmatig wordt ingezet is in het Integraal Accommodatieplan 2020 (IAP) vastgelegd hoe we dit analyseren. Oorspronkelijk ging deze werkwijze uit van een wijkgerichte aanpak. Na evaluatie van deze aanpak heeft de raad besloten om de wijkaanpak te wijzigen in een functiegerichte aanpak. In deze rapportage is de functie buitensport geanalyseerd. Volgens de werkwijze van het IAP analyseren we de buitensportaccommodaties vastgoed technisch en beleidsmatig. De toekomstige behoefte baseren we op de prognose die door het Mulier Instituut is opgesteld. Het resultaat van de analyse is een aantal optimalisatievoorstellen voor de buitensportaccommodaties in de gemeentelijke vastgoedportefeuille. Dit rapport is opgeleverd in februari 2025 en bevat daardoor inmiddels verouderde informatie. Gezien de waardevolle inzichten die dit rapport heeft opgeleverd bij het opstellen van de startnotitie sportaccommodatiebeleid is dit rapport als bijlage toegevoegd. Buitensportaccommodaties In de gemeente beschikken we over 35 buitensportaccommodaties op gemeentegrond. Deze sportparken liggen verspreid over 11 kernen. Niet alle sportaccommodaties zijn van de gemeente. De tennis-, padel- en skeelerbanen zijn in eigendom van de verenigingen. Zij huren veelal de ondergrond van de gemeente.
Ook de opstallen van de sportverenigingen zijn in eigendom van de verenigingen. In deze IAP rapportage rapporteren we daarom alleen over de sportvelden en vindt geen (technische) analyse plaats van de opstallen. Trends in buitensport Er zijn verschillende trends en ontwikkelingen in de buitensport die voor een deel voortkomen vanuit gemeentelijk beleid zoals de schaalsprong wonen (en de hiermee gepaard gaande bevolkingsgroei), multifunctioneel gebruik van accommodaties en het Algemeenbelangbesluit sport dat het eerste kwartaal van 2025 aan de raad zal worden voorgelegd. Behoefteprognose Het Mulier Instituut heeft voor de veldsporten atletiek, hockey, handbal, honk- en softbal, korfbal, rugby, tennis en voetbal doorgerekend wat de behoefte is aan sportvelden tot 2050 bij de bestaande verenigingen (Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer (2024)). In deze rapportage vertalen we dit naar een voorzien tekort of overschot aan veldcapaciteit bij de verschillende verenigingen en geven hierbij mogelijke optimalisaties aan. De behoefteprognoses zijn indicatief. Sportdeelname en bevolkingsontwikkeling zijn aan verandering onderhevig. Ons uitgangspunt is verder dat het optimaliseren van de sportaccommodaties altijd overleg vergt met sportverenigingen en andere relevante interne en externe stakeholders.
Tekort aan velden Uit de analyse zien we met name voor voetbal vooral in de kernen Hoofddorp, Nieuw-Vennep, Lisserbroek en Rijsenhout een tekort aan wedstrijdvelden ontstaan. SV Hoofddorp en VV Kagia in Lisserbroek krijgen op termijn ook te maken met een tekort qua trainingsveld. De tekorten zijn verklaarbaar door de voorziene woningbouwontwikkelingen in die kernen. Mogelijke oplossingen liggen in het verlengen van de bespeelbaarheid op zaterdag, het verschuiven van wedstrijden naar de zondag, het vervangen van een grasveld voor kunstgras, verlichting aanbrengen bij trainingsvelden, het huren van velden bij een andere vereniging of uitbreiding van de velden (waarvoor verplaatsing nodig kan zijn). Voor VV Kagia is reeds in de gebiedsontwikkeling van Lisserbroek in een uitbreiding met 3 velden voorzien. Verder zien we tekorten aan tennisbanen. Uitgaande van een hoge baandruk van 90 leden per baan ontstaat er krapte in Badhoevedorp en Lisserbroek en een klein tekort in Vijfhuizen. Bij een lagere baandruk van 70 leden per baan ontstaat er ook een tekort aan tennisbanen in Hoofddorp en Nieuw-Vennep. Voor Lisserbroek is er al rekening gehouden met mogelijke verplaatsing naar het toekomstige Groene Kwadrant waar ook ruimte is voor uitbreiding. Voor alle tennisverenigingen geldt dat we met hen in gesprek gaan over hun toekomstplannen wanneer zij daar zelf behoefte aan hebben.
Voor de overige sporten blijft het tekort aan velden de komende jaren minder dan één veld. Voortdurende monitoring van de ontwikkelingen en overleg met de sportverenigingen is voor de komende tijd ons uitgangspunt.
Teveel aan velden De sportverenigingen VV Zwanenburg (voetbal), Hoofddorp Pioniers en Vennep Flyers (jeugd honk- en softbal), MHC de Kikkers en MHC de Reigers (hockey) en Sporting Badhoevedorp (korfbal) krijgen volgens de behoefteprognose voor een lange periode te maken met een overschot aan 1 of meer velden. Als die situatie zich daadwerkelijk voordoet dan zullen we in overleg gaan met de sportverenigingen of saneren of verhuren of andere oplossingen mogelijk zijn.
1. Inleiding In juni 2020 heeft de raad het Integraal Accommodatieplan 2020 (IAP, 2019.58287) vastgesteld. Het IAP is een werkwijze om te onderzoeken of het maatschappelijk vastgoed van de gemeente doeltreffend en doelmatig ingezet wordt. Anders gezegd: past het gemeentelijk maatschappelijk voorzieningenaanbod bij de behoefte in de wijken en kernen en draagt het gebruik van dat voorzieningenaanbod bij aan onze beleidsdoelstellingen. Dit rapport is opgeleverd in februari 2025 en bevat daardoor inmiddels verouderde informatie. Gezien de waardevolle inzichten die dit rapport heeft opgeleverd bij het opstellen van de startnotitie sportaccommodatiebeleid is dit rapport als bijlage toegevoegd. IAP De werkwijze conform het IAP gaat uit van een wijkgerichte aanpak waarbij gebiedsontwikkelingen, verduurzamingsopgaven en andere relevante ontwikkelingen ook worden meegenomen. Op grond van een amendement van de raad bij de besluitvorming over het IAP heeft de raad in maart 2021 het Beoordelingskader Maatschappelijke Voorzieningen IAP (2021.0000253; hierna: Beoordelingskader) als taakstellend toetsingskader vastgesteld. Dit kader stelt de ruimtelijke, vastgoed- en beleidsmatige referentienormen en richtlijnen waarlangs we de wijkanalyse uitvoeren. Switch naar functieanalyses In 2021 en 2022 zijn in totaal vijf wijkanalyses en één functieanalyse uitgevoerd (binnensportaccommodaties).
Bij de functieanalyse is al het vastgoed met een bepaalde functie geanalyseerd. Aansluitend hebben wij de IAP-werkwijze geëvalueerd. Uit deze evaluatie bleek dat zowel het IAP als het Beoordelingskader nuttige instrumenten zijn om de behoefte aan en aanbod van voorzieningen te onderzoeken. Tegelijk constateerden we ook dat de wijkgerichte aanpak minder effectief en zeer arbeidsintensief is. Daarentegen geeft de analyse van één bepaalde functie op het schaalniveau van de gemeente een vollediger beeld, omdat het zich niet beperkt tot de vraag en aanbod binnen een wijk. Op 20 april 2023 heeft de raad daarom besloten om de wijkanalyse aanpak uit het Integraal Accommodatieplan 2020 vanaf 2023 te wijzigen in een functiegerichte aanpak (2023.7476711). Op deze manier analyseren wij tijdens de huidige collegeperiode (2022-2026) de totale voorraad gemeentelijk maatschappelijk vastgoed. Inmiddels zijn ook de ontmoetingsaccommodaties geanalyseerd. Analyse buitensportaccommodaties In deze analyse nemen we buitensportaccommodaties onder de loep die onderdeel zijn van de gemeentelijke vastgoedportefeuille: atletiek, beachvolleybal, cricket, handbal, hockey, honk- en softbal, korfbal, rugby, tennis, voetbal en wielrennen. Verder brengen we skeeleren en padel alleen in beeld wat betreft het aanbod.
Schaatsen, skiën, petanque, hondensport, klimsport, motorsport, mountainbikeroutes, paardensport, kanoën, golf en footgolf nemen we niet mee in deze analyse. Voor deze sporten legt de gemeente namelijk geen velden aan. Velden en opstallen We analyseren het aanbod en de spreiding van de sportvelden die in eigendom van de gemeente zijn. De opstallen in eigendom van de verenigingen zijn wel geïnventariseerd maar laten we voor deze analyse verder buiten beschouwing. Het eigendom van de opstallen is namelijk in handen van de verenigingen zelf. Daarmee is er binnen de gemeente enkel basale kennis zoals oppervlakte en bouwjaar van de diverse opstallen bekend. Binnen de gemeente is cluster B&O belast met het onderhoud en de vervanging van de bestaande sportvelden. Dit gebeurt aan de hand van het beheerplan sportparken. Wij hebben de staat van de velden niet beoordeeld en doen geen suggesties voor bijvoorbeeld vervanging. Hiervoor is de technische kennis binnen de vastgoedorganisatie ontoereikend. Daarnaast staat B&O als beheerder aan de lat voor vervanging en renovatie. We vergelijken het aanbod en de behoefte en benoemen waar het knelt of mogelijk gaat knellen, of waar een overschot aan sportvelden is. Dit voeren we uit aan de hand van reeds beschikbare informatie.
Voor de prognose van de behoefte aan de verschillende typen sportvelden baseren we ons op de prognose die is opgesteld door het Mulier Instituut (Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, april 2024). Dit rapport is als bijlage bijgesloten. Vervolg
Deze analyse heeft als voornaamste doel inzicht te geven in de vraag- en aanbodzijde van buitensportaccommodaties nu en in de toekomst in de gemeente Haarlemmermeer. Op basis van onze bevindingen doen we optimalisatievoorstellen. Deze voorstellen dienen als input voor (toekomstige) gebiedsontwikkelingen en investeringsplanningen, maar op grond van deze analyse nemen we geen besluiten over uitbreiding. Daarnaast zijn er ook optimalisaties die autonoom kunnen worden opgepakt. De geformuleerde optimalisatievoorstellen moeten nog geparticipeerd en besproken worden met de verenigingen. Leeswijzer Volgend op de inleiding geeft het tweede hoofdstuk inzicht in de trends en ontwikkelingen. Het derde hoofdstuk geeft een overzicht van de buitensportaccommodaties: de locaties, verenigingen en het huidige aantal velden. In hoofdstuk 4 wordt de behoefte aan velden nu en in de toekomst uiteengezet. In het vijfde hoofdstuk volgt een zeer beknopte technische analyse van de accommodaties. Hoofdstuk 6 bevat een opsomming van de conclusies en optimalisaties op basis van de bevindingen.
2. Trends en ontwikkelingen Schaalsprong Wonen In het Coalitieakkoord 2022-2026 heeft het college van Haarlemmermeer de ambitie opgeschreven om tot en met 2040 minimaal 20.000 woningen te bouwen. Volgens de Investeringsstrategie Schaalsprong Wonen 2023 (2023.7736120) zetten we daarbij de inwoner centraal. Dat wil zeggen dat we zorgdragen voor een prettige leefomgeving. Naast de bouw van woningen investeren we in het realiseren van nieuwe voorzieningen, zoals mobiliteitsmaatregelen, groen en maatschappelijke voorzieningen. In de Investeringsanalyse van de schaalsprong wonen nemen we de investeringen die nodig zijn voor de aanleg van nieuwe velden op. Verenigingen die extra velden nodig hebben kunnen echter niet altijd doorgroeien op hun huidige locatie. Daarvoor kan verplaatsingen van verenigingen nodig zijn. Hiervoor reserveren we ruimte voor sport in PARK21. Momenteel wordt onderzocht welke locatie in PARK21 daarvoor het meest geschikt is. Op die locatie zal de gemeente tijdig grond aankopen.
Algemeen belang besluit De Wet markt en overheid (Wet M&O) verplicht gemeenten om bij het verrichten van economische activiteiten, minimaal de integrale kosten in rekening te brengen. De verhuur van sportvelden aan de verschillende verenigingen ligt ruim onder kostprijs. Dit geld ook voor de retributie die wordt gerekend aan sportverenigingen voor het gebruik van gemeentelijke grond voor het bouwen van een opstal zoals een clubgebouw. Wij verrichten drie activiteiten op het gebied van sport waarbij we tarieven hanteren die onder de kostprijs liggen en daarmee niet voldoen aan de Wet M&O. Het gaat om de volgende activiteiten: • verhuur van sportvelden en -banen; • het verstrekken van een opstalrecht voor de opstallen van een sportvereniging of exploitatiestichting; • het verstrekken van een (mede)garantstelling aan een sportvereniging of exploitatiestichting. Het hanteren van tarieven die onder de integrale kostprijs liggen is alleen mogelijk als het algemeen belang daarmee wordt gediend. Dit is het geval bij sportbeoefening in verenigingsverband. Hiervoor is een algemeenbelangbesluit van de gemeenteraad nodig. In dit besluit zijn verschillende voorwaarden opgenomen waar een vereniging aan moet voldoen om onder het besluit te vallen. Dit besluit wordt in het eerste kwartaal van 2025 aan de raad voorgelegd.
Multifunctioneel gebruik Met de vaststelling van de Investeringsstrategie Schaalsprong Wonen (2021.0002603) door de gemeenteraad in 2021 is gekozen voor multifunctioneel gebruik van scholen, sporthallen en sportkantines als uitgangspunt. Ook in het Coalitieakkoord 2022-2026 ‘Toekomst bestendig bouwen’ is opgenomen dat we bij de bouw van nieuwe sportvoorzieningen inzetten op meervoudig gebruik. Daarmee is de zoektocht naar breder gebruik van maatschappelijke accommodaties in gang gezet om verdere uitbreiding van zelfstandige dorps- en wijkcentra te voorkomen. Deze zoektocht hoeft zich natuurlijk niet te beperken tot scholen en sporthallen. Ook de buitensportaccommodaties lenen zich voor multifunctioneel gebruik, hetgeen in de praktijk ook al gebeurt, bijvoorbeeld door kinderopvang of een klaverjasclub. Ook het Mulier Instituut (2024) benoemt de trend dat er steeds meer sportparken worden opengesteld voor vrij toegankelijke voorzieningen zoals calisthenics en een survivalparcours. In Haarlemmermeer zien we ook combinaties met commerciële sport zoals de padelbanen bij ETO. Mogelijk kunnen de buitensportaccommodaties in de toekomst nog meer gaan betekenen voor niet commerciële ontmoetingsfuncties.
Afname vrijwilligers Voor het voortbestaan van de sportverenigingen zijn vrijwilligers van groot belang. Zij vervullen vele taken. In het bestuur, trainingen geven, wedstrijden organiseren, scheidsrechteren, onderhoud, kantinedienst, enzovoort. Tijdens de corona pandemie was er een duidelijk terugval in de deelname aan vrijwilligerswerk voor sportverenigingen te zien met als dieptepunt 2021 (11,7%). In april 2024 kwam het Centraal Bureau voor Statistiek met positief nieuws: het percentage vrijwilligers is weer toegenomen. In 2023 geeft 15,7% van de Nederlandse bevolking van 15 jaar of ouder aan zich in de afgelopen twaalf maanden ten minste één keer vrijwillig te hebben ingezet voor een sportvereniging. En daarmee is het aandeel vrijwilligers weer terug op het niveau van voor de Corona pandemie (onderzoek Sociale samenhang & Welzijn, CSB, 2024). Lokale cijfers van het aandeel vrijwilligers zijn niet bekend.
Verder meldt het CBS dat het aandeel vrijwilligers onder de 65-plussers in 2023 zelfs hoger is dan in 2019. Deze ontwikkeling kan ook voor de sportverenigingen interessant zijn. We verwachten immers dat het aantal 65-plussers in Haarlemmermeer nog flink zal toenemen.
3. Aanbod In de gemeente Haarlemmermeer zijn 35 sportparken gevestigd op gemeentegrond. De parken liggen verspreid over 11 kernen. Sommige sportparken bieden ruimte aan meerdere sporten. Samen bieden zij een sportaanbod voor atletiek, beachvolleybal, cricket, handbal, hockey, honk-, softbal en korfbal, rugby, tennis (soms met padel), skeeleren, voetbal en wielrennen. Tennisparken (14) en voetbalaccommodaties (12) zijn het beste vertegenwoordigd in Haarlemmermeer. In onderstaande tabel (1) is een overzicht van de sportparken weergegeven. De kaart eronder toont de spreiding. Sport
Sportpark
Plaats
Vereniging
Aantal velden
Atletiek
Atletiekbaan Hoofddorp Veldpost VCH Beach CC de Kikkers Toolenburg Zijdewinde De Bataaf Arnolduspark Getsewoud Noord Hansje Brinker Hoofddorp Pioniers
Hoofddorp Badhoevedorp Hoofddorp Weteringbrug Hoofddorp Vijfhuizen Zwanenburg Hoofddorp Nieuw-Vennep Spaarndam Hoofddorp
1 (complex) 1 (complex) 4 1 2 1 1 4 4 1
Beachvolleybal Cricket Handbal
Hockey
Honk-/Softbal
De Deugd In den Boogaard Arnolduspark Tennispark Hfd Fandango Oosterdreef Quatrebras Lisserbroek Van Goethem Zijdewinde De Nieuwe Brug Rijsenhout Zwanenburg Zwaanshoek Spaarndam VV UNO
Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Nieuw-Vennep Nieuw-Vennep Badhoevedorp Lisserbroek Abbenes Vijfhuizen Vijfhuizen Rijsenhout Zwanenburg Zwaanshoek Spaarndam Hoofddorp
AVH AVB VCH Beach CC de Kikkers SV Lotus DSOV Vos Handbal MHC de Reigers MHC de Kikkers HC Spaarndam Hoofddorp Pioniers · honkbal · jeugdhonkbal / softbal · beeball SCPB’22 · honkbal · jeugdhonkbal / softbal / beeball Vennep Flyers · honkbal · jeugdhonkbal / softbal · beeball SV Spaarnwoude · jeugdhonkbal / softbal / beeball KV Kios Veld 40x20 Veld 24x12 Sporting Badhoevedorp Veld 40x20 Veld 24x12 RCH Hawks TV In den Boogaerd Healthcity Arnolduspark TV Hoofddorp TV Nieuw-Vennep TC de Kikkers TV Badhoevedorp TV Lisserbroek SV Abbenes TV Vijfhuizen TC De Nieuwe Brug TV Rijsenhout Lucky Strike TC Zwaanshoek TV Spaarndam De Deugd
De IJvelden
Hoofddorp
SV Hoofddorp
7
Overbos
Hoofddorp
SV Overbos
6
Jan Schrama
Nieuw-Vennep SV DIOS
3
Montreallaan
Nieuw-Vennep FC VVC
6
De Schuilhoeve
Badhoevedorp SCPB’22
6
Lisserbroek
Lisserbroek
VV Kagia
3
Van Goethem
Abbenes
SV Abbenes
1
Zijdewinde
Vijfhuizen
DSOV
3
Rijsenhout
Rijsenhout
SCW
2
Zwanenburg
Zwanenburg
VV Zwanenburg
5
Spaarndam
Spaarndam
SV Spaarnwoude
2
De Bataaf
Zwanenburg
HSC de Bataaf
1
Schuilhoeve
Oosterdreef
Korfbal
Voetbal
Wielrennen
Nieuw-Vennep
Spaarndam
Spaarndam
Eugenie Previnaireweg
Nieuw-Vennep
Quatrebras
Rugby Tennis
Badhoevedorp
Badhoevedorp
2 3 2 1 1 1 2 1 0 1 2 1 2 1 1 8 11 12 10 16 13 6 4 6 7 5 6 7 6 3
4. Behoefte en optimalisatie Sportdeelname In 2022 sportte 56,7 procent van de inwoners van Haarlemmermeer van 18 jaar en ouder minstens één keer per week. Dit getal ligt iets hoger dan de wekelijkse sportdeelname in 2020 (55,2%). Ook ligt dit hoger dan de landelijke sportdeelname in 2022 (53,6%) maar lager dan de sportdeelname in de VSG-regio Kennemerland1 (59,0%) volgens het CBS/RIVM, 2022. In Nederland is de afgelopen twee decennia het percentage wekelijkse sporters onder ouderen gestegen. Het percentage wekelijkse sporters onder jongeren is juist gedaald. Volwassenen laten een licht stijgende trend zien. Het Mulier Instituut geeft aan dat relatief veel inwoners van de gemeente Haarlemmermeer in 2022 lid waren van de hockey- en tennisbond ten opzichte van het landelijke gemiddelde. Het aantal inwoners met een lidmaatschap bij de voetbal- en volleybalbond was daarentegen relatief wat lager. De afgelopen jaren is het aandeel inwoners van de gemeente met een lidmaatschap bij diverse sportbonden (flink) afgenomen. Het ledental bij de atletiek-, hockey- en gymnastiekbond is met name hard gedaald. Het aantal leden bij de tennisbond is daarentegen na een periode van daling weer toegenomen. Dit kan niet los worden gezien van de coronamaatregelen die golden in deze jaren en de opkomst van padel. Ook de lidmaatschappen bij voetbal laten weer een lichte stijging zien.
Behoefte aan sportvelden in Haarlemmermeer Het Mulier Instituut heeft voor de veldsporten atletiek, hockey, handbal, honk- en softbal, korfbal, rugby, tennis en voetbal doorgerekend wat de behoefte is aan sportvelden bij de bestaande verenigingen. Zie de tabellen 3 tot en met 10 in dit hoofdstuk. Het gehanteerde uitgangspunt bij de prognose is een stabilisatie in de sportdeelname bij de verschillende sportbonden. De sportdeelname is vervolgens per sport gerelateerd aan de bevolkingsprognose die opgesteld is door de gemeente en door vertaald naar de behoefte aan velden. De bevolkingsprognose laat duidelijk zien dat in alle kernen sprake is van een toename van het aantal inwoners. In de meeste kernen ligt de toename tussen de 1% en 5%. In de kernen Hoofddorp, Nieuw-Vennep, Lisserbroek en Cruquius is de toename vele malen groter, zie tabel 2. Dit is het gevolg van de geplande woningbouwprojecten in deze kernen. Behoefte volgens de referentienorm uit het Beoordelingskader De behoefte aan sportvelden kunnen we ook inschatten op basis van de referentienorm uit het Beoordelingskader, namelijk 15,5 m2 per woning (exclusief clubhuis, kleedkamers, parkeren etc.). Deze norm is een algemeen getal voor alle type sportvelden bij elkaar. Het geeft geen inzicht in de behoefte aan de verschillende buitensporten.
Op grond van deze norm kunnen we dus niet concluderen hoeveel voetbal- of korfbalvelden bijvoorbeeld nodig zijn. Bovendien lijkt de referentienorm in het Beoordelingskader erg ruim. Dit blijkt uit de volgende globale toets: het Beoordelingskader stelt dat de norm van 15,5 m2per woning omgerekend moet worden naar een norm per inwoner. We hanteren daarvoor de volgende formule: referentienorm / gemiddelde woningbezetting (gwb) * aantal inwoners. Daarbij gaan we uit van de gemiddelde woningbezetting over de totale gemeente van 2,2. Dit betekent dat per inwoner 7,05 m² aan buitensportveld benodigd is. Uitgaande van 162.350 inwoners in 2023 (tabel 2) komt de behoefte aan sportvelden volgens de norm uit op 1.143.756 m². Het huidige aanbod aan sportvelden voor basissporten bedraagt volgens inventarisatie ongeveer 700.000 m². Volgens de referentienorm zou er in 2023 sprake zijn van een tekort aan 443.756 m2 sportvelden. Vrij vertaald naar voetbalvelden zouden we nu een tekort hebben van 41 voetbalvelden. Kortom, als we de referentienorm zouden hanteren dan zouden we de behoefte aan sportvelden ruim overschatten. Voor de analyse in het kader van het IAP concentreren we ons daarom op de uitkomsten van het Mulier Instituut, dat op een veel lager abstractieniveau, een aan de hand van concrete cijfers, de prognoses heeft onderbouwd.
1 VSG-regio Kennemerland: bestaat uit de gemeenten Beverwijk, Bloemendaal, Haarlem, Heemskerk, Heemstede,
Uitgeest, Velsen en Zandvoort
Tabel 2. Bevolkingsgroei in Haarlemmermeer
Disclaimer Zoals aangegeven is de inschatting van de behoefte aan velden in het onderzoek van het Mulier Instituut gebaseerd op de lokale trend in de lidmaatschappen en de bevolkingsprognose. Dit zijn twee variabelen die een mate van onzekerheid hebben. Zo zou de sportdeelname kunnen veranderen door bijvoorbeeld de opkomst van nieuwe sporten, of door toename in populariteit van bepaalde sporten door goede prestaties op bijvoorbeeld een olympische spelen. Ook de huidige woningbouwplannen kunnen nog wijzigen in aantallen of fasering waardoor de bevolkingsontwikkeling anders uitpakt. De resultaten over het tekort of overschot aan velden moeten dus niet gelezen worden als conclusie dat er velden afgestoten moeten worden of extra velden nodig zijn. Vaak zijn er ook andere oplossingen mogelijk. Bovendien is het de vraag of een vereniging wel door wil groeien. Soms zitten verenigingen aan het maximaal aantal leden dat zij met hun vrijwilligers aankunnen. Kortom, onderstaande behoefteprognoses aan velden zijn indicatief. Het helpt om met de huidige kennis van sportdeelname en woningbouwplannen zicht te krijgen op mogelijk behoefte in de toekomst. Optimalisaties van de sportaccommodaties vergen altijd overleg met sportverenigingen.
In onderstaande tabellen vertalen we de behoefteprognose aan velden uit het rapport van het Mulier Instituut naar het tekort (-) of overschot aan velden in 2030, 2040 en 2050. Na elke tabel geven we aan welke optimalisatiekansen we zien.
Veldvoetbal Tabel 3. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan wedstrijd voetbalvelden vanaf 2030
sportpark
plaats
vereniging
aantal wedstrijd velden 2024 tekort (-) / overschot zaterdag
zondag
2030
2040
2050
2030
2040
2050
De Deugd
Hoofddorp
VV UNO
3
0,1
-0,2
-0,4
2,8
2,8
2,8
De IJvelden
Hoofddorp
SV Hoofddorp
7
-0,2
-1,1
-1,8
3,8
3,5
3,2
Overbos
Hoofddorp
Jan Schrama
SV Overbos
6
0,2
-0,4
-1
5,2
5,2
5,1
Nieuw-Vennep SV DIOS
3
-0,6
-1,5
-1,8
1,4
1,2
1,1
Montreallaan
Nieuw-Vennep FC VVC
6
1,2
0,1
-0,1
5,6
5,6
5,6
De Schuilhoeve*
Badhoevedorp SCPB’22**
6
1
0,8
0,8
1,4
1,3
1,2
Lisserbroek
Lisserbroek
VV Kagia
3
-2
-5,2
-4,8
Speelt niet op zondag
Van Goethem
Abbenes
SV Abbenes
1
0,8
0,8
0,8
Speelt niet op zondag
Zijdewinde
Vijfhuizen
DSOV
3
1,3
0,7
0,7
2
Rijsenhout
Rijsenhout
SCW
2
-0,5
-0,6
-0,7
Speelt niet op zondag
Zwanenburg
Zwanenburg
2,1
2
1,9
4
Spaarndam
Spaarndam
VV Zwanenburg 5 SV Spaarnwoude 2
0,5
0,5
0,5
Speelt niet op zondag
1,8
1,8
4
4
Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut (2024) * sportpark de Schuilhoeve gaat in 2026/2027 verhuizen naar het Sportpark de Veldpost dat momenteel in aanleg is, met 6 voetbalvelden (4 kunstgras, 2 grasvelden) ** SCPB’22 is in 2021 ontstaan uit een fusie van de voetbalverenigingen RKSV Pancratius en SC Badhoevedorp. Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut 2024.
Optimalisaties wedstrijdvoetbalvelden De voetbalverenigingen in Hoofddorp, Nieuw-Vennep, Lisserbroek en Rijsenhout krijgen op de zaterdag met een tekort aan wedstrijdvelden te maken. Dit is een gevolg van de geplande woningbouw. In Abbenes, Vijfhuizen, Badhoevedorp en Spaarnwoude hebben de voetbalclubs op zaterdag voldoende velden voor de komende jaren. In Zwanenburg is sprake van ongeveer twee wedstrijdvelden te veel. Het Mulier Instituut voert in 2025 een onderzoek uit naar toekomstscenario’s voor voetbal in Hoofddorp en NieuwVennep. Zij onderzoeken wat de impact is van het verlengen van de speeltijd op zaterdag van 7.5 naar 9.5 uur en zij berekenen welk percentage wedstrijden verplaatst moet worden naar de zondag om uit te kunnen met de huidige velden. Tevens bespreken zij de mogelijke oplossingen met de verenigingen. Daarnaast zijn oplossingen denkbaar zoals de huur van velden bij een andere vereniging of verplaatsing van voetbalclubs naar PARK21 waar we uitbreiding van velden mogelijk willen maken. Elke oplossingsrichting vergt vanzelfsprekend afstemming en overeenstemming met de sportverenigingen. Voor eventuele verplaatsing naar PARK21 loopt momenteel een locatieonderzoek. Dit is een onderzoek naar toekomstscenario’s voor voetbal in Hoofddorp en Nieuw-Vennep, in PARK21.
Voor VV Kagia in Lisserbroek is in de Gebiedsenveloppe Lisserbroek (11547773, december 2024) voor de nieuwe woonwijken Binnenturfspoor en Noord een herstructurering van het bestaande voetbalcomplex plus een uitbreiding met 3 velden meegenomen. We zijn nog in overleg met de voetbalvereniging over een goede situering van velden. Verder is in de Gebiedsenveloppe ook ruimte gereserveerd voor nog nader te bepalen sporten in het te realiseren Groene Kwadrant naast de Olmenhorst. Alleen in Zwanenburg is sprake van een overcapaciteit aan meer dan één voetbalveld voor de komende jaren. Met het oog op de kosten kan het zinvol zijn om één veld af te stoten. Dit vergt nadere afstemming met de vereniging. Tabel 4. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan training voetbalvelden vanaf 2030
sportpark
plaats
vereniging
aantal trainings velden 2024
tekort (-) / overschot 2030
2040
2050
De Deugd
Hoofddorp
VV UNO
2
0,5
0,3
0,2
De IJvelden
Hoofddorp
SV Hoofddorp
5
-0,2
-0,8
-1,3
Overbos
Hoofddorp NieuwVennep
SV Overbos
3,5
0,2
-0,1
-0,4
SV DIOS
3,25
0,65
0,05
-0,15
Jan Schrama
Montreallaan
NieuwVennep
FC VVC
3
0,4
-0,1
-0,3
De Schuilhoeve*
Badhoevedorp SCPB’22
5
0,2
0,1
0
Lisserbroek
Lisserbroek
VV Kagia
2,5
0
-1,6
-1,4
Van Goethem
Abbenes
SV Abbenes
0,5
0,4
0,4
0,4
Zijdewinde
Vijfhuizen
DSOV
2
0,6
0,2
0,2
Rijsenhout
Rijsenhout
SCW
1,5
0,3
0,2
0,2
Zwanenburg
Zwanenburg
VV Zwanenburg
2
0
0
-0,1
Spaarndam
Spaarndam
SV Spaarnwoude
1
0,3
0,3
0,2
Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut (2024) ** sportpark de Schuilhoeve gaat in 2026/2027 verhuizen naar het Sportpark de Veldpost dat momenteel in aanleg is. Hier is in de planvorming rekening gehouden met 4 trainingsvelden, waardoor er een tekort van 1 trainingsveld ontstaat bij de opening van het sportpark.
Optimalisaties trainingsvoetbalvelden SV Hoofddorp krijgt te maken met een tekort aan 0,8 - 1,3 trainingsveld. Ook bij de clubs SV Overbos, SV DIOS, FC VVC en VV Zwanenburg wordt het aanbod trainingsvelden krap, maar dit blijft onder een half veld. We gaan met de verenigingen in gesprek over oplossingen. Denkbare oplossingen zijn uitbreiding, omzetten naar een kunstgrasveld of een veld huren bij een andere vereniging. Een andere mogelijkheid is om bij onverlichte velden verlichting aan te brengen, maar dit is in beginsel een verantwoordelijkheid van de vereniging zelf. VV Kagia in Lisserbroek krijgt op termijn met een tekort van ruim 1 trainingsveld te maken. Dit tekort lost zich op met de herstructurering en uitbreiding van het voetbalcomplex die in de Gebiedsenveloppe Lisserbroek (11547773, december 2024) is voorzien. Op het nieuwe sportpark de Veldpost in Badhoevedorp zijn 4 trainingsvelden gepland. Daardoor ontstaat er mogelijk een tekort aan trainingsruimte. Een oplossing hiervoor kan zijn om 1 van de 2 geplande grasvelden te vervangen voor een kunstgrasveld.
Hockey Tabel 5. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan hockeyvelden vanaf 2030 Sportpark
Plaats
Vereniging
Aantal tekort (-) / overschot
tekort (-) / overschot
velden zaterdag
zondag
2024
2030
2040
2050
2030
2040
2050
Arnolduspark Getsewoud Noord
Hoofddorp NieuwVennep
MHC de Reigers
4
1,5
1,1
0,7
2,8
2,7
2,6
MHC de Kikkers
4
2
1,5
1,2
2,4
2,1
2,1
Hansje Brinker
Spaarndam
HC Spaarndam
1
-0,4
-0,4
-0,5
0,9
0,9
0,9
Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut (2024)
Optimalisatie hockeyvelden Het aantal hockeyvelden in Nieuw-Vennep (4) en Hoofddorp (4) kan de komende jaren de toename in aantal inwoners opvangen ondanks de verwachte flinke toename van het aantal woningen. De afgelopen jaren is het aantal leden namelijk flink gedaald, met name het aantal juniorleden. MHC de Kikkers zou met 1 veld minder kunnen voortbestaan. We gaan in overleg met de vereniging beoordelen of dit veld kan vervallen of anders ingezet kan worden, bijvoorbeeld door verhuur aan een andere sportvereniging. Het overschot aan veldcapaciteit bij MHC de Reigers zien we de komende jaren afnemen. Daarom lijkt het vooralsnog niet verstandig om een hockeyveld te saneren. We zullen de ledenontwikkeling hier goed monitoren. Het ledenaantal van HC Spaarndam is daarentegen redelijk stabiel gebleven de afgelopen jaren. Door deze ontwikkeling is er in de toekomst behoefte aan 0,4 - 0,5 extra hockeyveld op de zaterdag in Spaarndam. Het veld wordt op zondag nauwelijks gebruikt voor de competitie.
Tennis Tabel 6. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan tennisvelden vanaf 2030 Aantal tekort (-) / overschot banen bij minimale behoefte Sportpark In den Boogaard
Plaats Hoofddorp
Vereniging TV In den Boogaerd
Arnolduspark
Hoofddorp
Tennispark Hfd
Hoofddorp
Fandango
2024
tekort (-) / overschot bij maximale behoefte
2030
2040
2050
2030
2040
2050
8
1,6
1,1
0,8
-0,2
-0,8
-1,3
Healthcity Arnolduspark
11
7,4
7,1
6,9
6,4
6
5,7
TV Hoofddorp
12
3,4
2,8
2,3
1
0,2
-0,5
Nieuw-Vennep TV Nieuw-Vennep
10
5,8
5,1
5,1
4,5
3,6
3,7
Oosterdreef
Nieuw-Vennep TC de Kikkers
16
3
0,6
0,8
-0,7
-3,9
-3,6
Quatrebras
Badhoevedorp TV Badhoevedorp
13
-4,2
-4,2
-3,9
-9,2
-9,1
-8,7
Lisserbroek
Lisserbroek
TV Lisserbroek
6
0,1
-2,9
-2,3
-1,6
-5,5
-4,7
Van Goethem
Abbenes
SV Abbenes
4
3,3
3,3
3,3
3,1
3,1
3,1
Zijdewinde
Vijfhuizen
TV Vijfhuizen
6
0,9
-0,3
-0,2
-0,6
-2,1
-1,8
De Nieuwe Brug
Vijfhuizen
TC De Nieuwe Brug (TC de Cirkel*)
7
5,7
5,4
5,4
5,3
4,9
5
Rijsenhout
Rijsenhout
TV Rijsenhout
5
1,9
1,8
1,8
1
0,8
0,9
Zwanenburg
Zwanenburg
Lucky Strike
6
1,8
1,7
1,8
0,6
0,5
0,6
Zwaanshoek
Zwaanshoek
TC Zwaanshoek
7
1,7
1,8
1,8
0,2
0,3
0,3
Spaarndam
Spaarndam
TV Spaarndam
6
2,9
2,9
3
2,1
2,1
2,1
Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut (2024) *TC de Cirkel is ook actief op sportpark De Nieuwe Brug. Van deze vereniging zijn geen ledenaantallen bekend.
Optimalisaties tennisbanen De deelname aan tennis ligt in Haarlemmermeer (4,6%) hoger dan het landelijke beeld (3,3%). Momenteel telt Haarlemmermeer 117 buitentennisbanen verdeeld over 15 verenigingen, verspreid over 10 kernen. Het Mulier Instituut heeft voor tennis de minimale en maximale behoefte aan tennisbanen in beeld gebracht. Deze bandbreedte is gebaseerd op de richtlijn van de KNLTB: een baandruk van 70-90 leden per baan. Momenteel ligt de baandruk in Haarlemmermeer gemiddeld op 63 leden per baan. De tennisverenigingen in Badhoevedorp, Lisserbroek en Vijfhuizen krijgen in beide situaties te maken met een tekort aan banen. Voor tennispark Lisserbroek houden we in de Gebiedsenveloppe Lisserbroek rekening met een uitbreiding van 6 banen. Hiervoor wordt ruimte gereserveerd in het toekomstige Groene Kwadrant. In den Boogaerd en de Kikkers krijgen alleen in de maximum variant tekort aan tennisbanen. Voor de overige verenigingen is de inschatting dat zij in beide varianten de komende jaren een overcapaciteit aan banen hebben. De tennisparken Healthcity Arnolduspark en Nieuwe Brug zijn commerciële sportaanbieders. De overcapaciteit aan tennisbanen bij Healthcity wordt, naast de verhuur aan de tennisverenigingen, mogelijk ook verhuurd aan niet-leden. Bovendien maakt TC de Cirkel gebruik van de banen bij Nieuwe Brug. Van deze vereniging zijn echter geen ledenaantallen bekend.
De tennisverenigingen zijn zelf verantwoordelijk voor de aanleg en onderhoud van de tennisbanen en opstallen zoals clubhuis en kleedkamers. De gemeente faciliteert alleen in de verhuur van de grond en, in uitzonderlijke gevallen, in garantstelling voor investeringen door de vereniging. Indien de verenigingen zelf plannen hebben voor uitbreiding of afstoten van tennisbanen dan gaan wij daarover met hen in gesprek.
Honk- en softbal Tabel 7. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan honk- en softbalvelden per sportvereniging vanaf 2030 sport honk- en softbal
sportpark Hoofddorp Pioniers
Schuilhoeve*
Oosterdreef
Spaarndam
plaats Hoofddorp
Badhoevedorp
Nieuw-Vennep
Spaarndam
aantal velden
vereniging
tekort (-) / overschot
2024
2030
2040
2050
- honkbal
2
0,1
0
-0,3
- jeugdhonk-/softbal
3
1,5
1,3
1,2
- beeball
2
1,9
1,9
1,9
- honkbal
1
0,7
0,7
0,7
- jeugdhonk-/soft-/ beeball
1
0,6
0,6
0,6
- honkbal
1
0,4
0,3
0,3
- jeugdhonk-/softbal
2
1,2
1,1
1,1
- beeball
1
0,9
0,9
0,9
1
0,7
0,7
0,7
Hoofddorp Pioniers
SCPB’22
Vennep Flyers
SV Spaarnwoude - jeugdhonk-/soft-/ beeball
* sportpark de Schuilhoeve gaat in 2026 verhuizen naar het Sportpark de Veldpost dat momenteel in aanleg is, met 1 honkbal- en 1 softbalveld
Optimalisatie honk- en softbal De vier honk- en softbalverenigingen in Haarlemmermeer kunnen de behoefte aan honk-, soft- en beebal(l) de komende jaren goed aan. Alle verenigingen hebben te maken met overcapaciteit aan velden. Alleen voor honkbal bij de Pioniers in Hoofddorp ontstaat er mogelijk op de lange termijn een tekort van 0,3 honkbalveld. De drie jeugdhonken softbalvelden bij Hoofddorp Pioniers kunnen de groei wel opvangen. Daar is het aanbod zelfs ruim één veld meer dan de behoefte. Het overschot aan beeball is bijna twee velden. Ook de Vennep Flyers in Nieuw-Vennep hebben met een met een overschot van ongeveer één jeugdhonk/softbal veld en één beeball veld te maken. De Pioniers heeft reeds voor één softbalveld de huur opgezegd. Dit veld ligt er nog wel en wordt ook nog onderhouden. Indien dit veld daadwerkelijk wordt opgeheven dan daalt het overschot aan jeugdhonk- en softbalvelden naar 0,2. De behoefte aan het beeball is en blijft laag (0,1 veld). We gaan nader in gesprek met ETO over de toekomst van het jeugdhonk/softbal veld waarvan de Pioniers de huur reeds hebben opgezegd bij ETO. Daarbij zullen we ook verkennen of het zinvol is om één of twee beeballvelden af te stoten. Bij de verenigingen in Badhoevedorp, Nieuw-Vennep en Spaarndam is het aanbod aan velden ruim voldoende. In Nieuw-Vennep verwachten we zelfs een teveel van één jeugd-/softbalveld.
De behoefte aan beeball is en blijft laag in Nieuw-Vennep. We gaan met de vereniging Vennep Flyers verkennen of het zinvol is om deze velden te behouden.
Korfbal Tabel 8. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan korfbalvelden per sportvereniging vanaf 2030 sport
sportpark
korfbal
Eugenie Previnaireweg
plaats
vereniging
aantal velden
tekort (-) / overschot
2024
2030
2040
2050
2
0,2
-0,2
-0,2
Nieuw-Vennep KV Kios Veld 40x20
Veld 24x12 Quatrebras
1
0,6
0,5
0,5
Veld 40x20
2
1,2
1,2
1,2
Veld 24x12
1
0,6
0,6
0,6
Badhoevedorp Sporting Badhoevedorp
Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut 2024
Optimalisatie korfbal Uitgaande van de te verwachten bevolkingsgroei en de trend van toenemende deelname aan korfbal in NieuwVennep bieden de huidige velden van KIOS in Nieuw-Vennep in de toekomst net niet voldoende capaciteit voor potentiële nieuwe leden. Vanaf 2040 komt de vereniging volgens de prognose 0,2 veld van 40x20 meter te kort. Of hier op termijn uitbreiding nodig is, is nog te onzeker. We zullen de leden ontwikkeling hier goed monitoren. Het aantal leden van Sporting Badhoevedorp bij het Koninklijk Nederlands Korfbalverbond (KNVK) is de afgelopen jaren licht afgenomen. Nu en in de toekomst zou één veld van 40x20 meter voldoende moeten zijn voor Sporting Badhoevedorp. Op grond van de KNVK cijfers prognosticeert het Mulier Instituut voor de jeugd, dat het aantal jeugdleden, uitgaande van een stabiele sportdeelname, nog wel zal toenemen. Daardoor zal de behoefte aan een pupillenveld (24X12 meter) naar verwachting groeien van 0,2 nu naar 0,4 in de jaren daarna. Een uitbreiding van het 24x12 meter veld zou daarom niet nodig zou zijn volgens Mulier. De vereniging heeft de laatste tijd veel moeite gestoken in het werven van nieuwe leden. Dit heeft geresulteerd in een grote aanwas van jonge kinderen. Zij zijn nog niet bij de bondscompetitie ingeschreven. Derhalve is dit niet in de prognose van Mulier meegenomen.
Maar om deze toename op te vangen is wel al bedacht om op het 40x20 veld extra belijning aan te brengen voor de jeugd. Wij blijven met Sporting Badhoevedorp in overleg over de ontwikkelingen bij de vereniging.
Atletiek Tabel 9. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan atletiek per sportvereniging vanaf 2030 sport
sportpark
plaats
vereniging
aantal velden
tekort (-) / overschot
2024 atletiek
2030
Atletiekbaan Hoofddorp
Hoofddorp
AVH
Niet bekend*
Veldpost
Badhoevedorp
AVB
Niet bekend*
2040
2050
Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut 2024 *voor atletiek is geen doorrekening gemaakt naar accommodatiebehoefte in het Mulier Instituut rapport 2024.
Optimalisatie atletiek Naar verwachting gaat het aantal leden bij de atletiekvereniging de Veldpost in Badhoevedorp toenemen van 82 in 2023 naar 104 in 2050. Volgens de prognose van Mulier kan de Atletiekvereniging Hoofddorp groeien van 442 leden nu naar 566 leden in 2050. Beide atletiekaccommodaties kunnen deze groei aan. Er zijn geen normen voor aantal leden per accommodatie, maar gerelateerd aan de grootste atletiekvereniging in Nederland (in Breda: 1.800 leden), schatten we in dat de accommodaties groot genoeg zijn. Voor atletiek zijn er derhalve geen optimalisatie voorstellen anders dan blijven monitoren.
Overige sporten Tabel 10. Aanbod in 2024 en tekort / overschot aan overige sportvelden per sportvereniging vanaf 2030 sport
sportpark
plaats
vereniging
aantal velden
tekort (-) / overschot
2024
2030
beachvolley
VCH Beach
Hoofddorp
VCH Beach
4 Niet bekend*
cricket
CC de Kikkers
Weteringbrug
CC de Kikkers
Niet bekend*
2040
2050
handbal
rugby
Toolenburg
Hoofddorp
SV Lotus
2
0,8
0,6
0,5
Zijdewinde
Vijfhuizen
DSOV
1
0,4
0,3
0,2
De Bataaf
Zwanenburg
Vos Handbal
1
0,1
0,1
0
De Deugd
Hoofddorp
RCH Hawks
1
0
-0,1
-0,3
wielrennen
Niet bekend* De Bataaf Zwanenburg Bron: Behoefte sportaccommodaties gemeente Haarlemmermeer, Mulier Instituut 2024 *atletiek, beachvolleybal, cricket, wielrennen zijn niet uitgewerkt in het Mulier Instituut rapport 2024, zie verderop in de tekst de inschatting van de behoefte. Optimalisatie beachvolleybal VCH Beach heeft nu vier beachvolleybal banen. We verwachten dat dit aantal velden genoeg is. Mocht de beachvolleybal wegens beëindiging van het tijdelijk huurcontract moeten verhuizen, dan is een combinatie met andere beachsporten denkbaar en volgt er mogelijk meer belangstelling voor beachvolleybal. We gaan met de vereniging in overleg over hun toekomstplannen. Optimalisaties cricket De cricketclub CC de Kikkers heeft momenteel één veld in Weteringbrug waar zij tot eind 2024 gebruik van maakten. We zijn met de Kikkers in gesprek over een oplossing. Daarnaast zijn er nog een aantal andere groepen cricketers op zoek naar een locatie/ veld. We zijn met Team Sportservice over deze ontwikkeling in gesprek en zoeken naar een geschikte locatie voor een nieuw cricketveld. Optimalisaties handbal De ledenontwikkeling bij de drie handbalvereniging is de laatste jaren redelijk stabiel gebleven. Als dit zo blijft dan zijn er naar verwachting tot 2050 geen extra handbalvelden nodig. Ook niet in Hoofddorp, ondanks de vele woningbouwplannen.
Voor handbal zijn er daarom geen optimalisatie voorstellen. Optimalisaties rugby Rugbyvereniging de Hawks is de enige rugbyvereniging in Haarlemmermeer. Deze vereniging heeft één natuurgrasveld op sportpark de Deugd in Hoofddorp. Dit is een tijdelijke situatie tot in ieder geval 2029. Het aanwezige veld biedt net voldoende capaciteit voor de vier teams. De verwachting is dat er in de toekomst een tekort ontstaat aan 0,3 veld. Met het einde van het huurcontract in het vooruitzicht zullen we op tijd in overleg gaan met de vereniging over hun toekomst. Optimalisaties padel In Haarlemmermeer liggen momenteel 28 padelbanen. Daarvan liggen er 16 banen in de buitenlucht bij 5 tennisverenigingen: TV Badhoevedorp, TV in den Boogaerd (Hoofddorp), TC de Kikkers (Nieuw-Vennep), TC de Nieuwe Brug (Vijfhuizen) en TC Zwaanshoek. Daarnaast zijn er nog een aantal commerciële aanbieders. Onder andere ETO heeft 6 outdoor padelbanen. Ook zijn er veel indoorbanen. Onder andere Health City Arnolduspark in Hoofddorp heeft 12 indoorbanen, T-Line in Cruquius heeft 2 indoor padelbanen, Padelpoints Badhoevedorp heeft 14 indoorbanen. Op verschillende locaties binnen de gemeente zijn initiatieven opgestart – al dan niet commercieel – om meer banen aan te leggen. De KNLTB verwacht dat in 2026 in Nederland voldoende aanbod is om in de vraag naar padel te voorzien.
Ongeveer tweederde van de padelbanen ligt dan bij verenigingen. Ondernemende sport aanbieders bezitten de overige padelbanen. Voor padelbanen zien we vanuit het grotendeels commerciële karakter geen optimalisatie voorstellen. Optimalisaties skeeleren Momenteel zijn de drie skeelerbanen in Haarlemmermeer: in Zwanenburg, Nieuw-Vennep, Rijsenhout en Lisserbroek. Skeeleren behoort niet tot de basissporten in Haarlemmermeer. De gemeente faciliteert deze sport alleen door grond beschikbaar te stellen en, in uitzonderlijke gevallen, garantstelling voor de investering die verenigingen zelf doen. We hebben daarom geen zicht op ledenaantallen en kunnen daarom niets over capaciteit en toekomstige behoefte zeggen. Voor skeelerbanen zien we derhalve geen optimalisatie voorstellen. Optimalisaties wielrennen De Bataaf in Zwanenburg beschikt over een wielerbaan. De deelname aan baanrijden neemt landelijk af, ook bij de Bataaf. Wegrijden en spinnen winnen aan belangstelling. De baan is nog wel in goede staat en wordt, naast een aantal wielrenners, ook gebruikt door de skeelervereniging. Het verdient aanbeveling om in overleg met de vereniging te
onderzoeken of het behoud van de wielerbaan levensvatbaar is. Dit mede in relatie tot de andere sporten op dit sportcomplex (schaatsen, BMX en handbal). Boven Spaarndam in het Westhoffbos van recreatiegebied Spaarnwoude ligt nog een wheelerbaan: Wheelerplanet, de thuisbasis van wielerclub HSV “de kampioen”. De baan en het naastgelegen mountainbikeparcours worden niet alleen benut voor wielrennen en mountainbiken, maar ook voor andere sportieve activiteiten zoals steppen, crosslopen, hardlopen, triathlon en nordic walking. Deze baan ligt niet op grond in gemeentelijk eigendom en maakt daarom geen onderdeel uit van deze analyse.
5. Technische analyse De gemeente Haarlemmermeer heeft een groot en divers eigendom aan sportvelden. Het financiele beheer (inning huur, afsluiten contracten) valt onder de verantwoordelijkheid van de vastgoedorganisatie. Het feitelijke onderhoud wordt uitgevoerd door cluster Beheer en Onderhoud. De ter plaatse aanwezige (club)gebouwen zijn geen eigendom van de gemeente.
De sportvelden De basis voor het onderhoud, maar ook de renovatie en vervanging van de sportvelden in eigendom van de gemeente Haarlemmermeer heeft zijn basis in het beheerplan sportparken. De meest recente versie dateert van 2023 en dit plan heeft een looptijd tot 2033. In dit plan is naast renovatie en vervanging ook het dagelijkse onderhoud per veld beschreven. De verantwoordelijkheid hiervoor ligt voor een deel bij de verenigingen. Uit het rapport blijkt dat over het geheel genomen de sportvelden er voldoende tot redelijk/goed bij liggen. Wanneer groot onderhoud noodzakelijk is wordt hiervoor een krediet aangevraagd. Deze kredieten worden doorgaans toegekend. Het niet beschikbaar stellen van middelen voor renovatie en vervanging heeft namelijk tot gevolg dat een veld niet meer gebruikt kan en mag worden uit veiligheidsoverwegingen. Op dit moment zijn er binnen de gemeente geen gevallen waar een dergelijk acuut probleem speelt. Het cluster Beheer en Onderhoud heeft goed in beeld welk veld, waar en wanneer moet worden gerenoveerd of vervangen. In het licht hiervan gaan wij in dit rapport hier niet verder op in. Wel zullen wij op basis van de optimalisatievoorstellen afspraken maken over renovatie en vervanging, in lijn met de bevindingen op het gebied van behoefte en aanbod. Het aanbod en de spreiding van de sportvelden zijn opgenomen in hoofdstuk 3: ‘Aanbod’.
De opstallen Zoals aangegeven zijn de gebouwen zoals clubhuizen, kleedkamers en materialenbergingen die op de verschillende sportparken aanwezig zijn geen eigendom van de gemeente maar van de verenigingen zelf. De gemeente heeft nagenoeg geen invloed op het beheer en gebruik van de accommodaties. De grond onder deze opstallen is wel gemeentelijk eigendom en dit wordt aan de verengingen uitgegeven met een zakelijk recht. Vaak zijn dit al langlopende overeenkomsten met een relatief lage vergoeding. Een overzicht van de opstallen is opgenomen als bijlage 2.
Vergoeding gebruik velden en grond De sportverenigingen betalen een huur als vergoeding voor het gebruik van de velden en een retributie als vergoeding voor het gebruiken van de grond als ondergrond voor hun opstallen. De actuele ontwikkelingen op dit gebied zijn beschreven in het tweede hoofdstuk. Vanwege alle ontwikkelingen op dit gebied, en de vele oude en niet uniforme huurovereenkomsten voor de grond als ook de gevestigde zakelijke rechten is een cijfermatige, financiële analyse hiervan achterwege gelaten.
6. Conclusies De analyse van de accommodaties en de prognose van de behoefte aan sportvelden leiden tot een aantal conclusies. Die brengen we in dit hoofdstuk samen. Deze conclusies vormen de basis voor de optimalisatievoorstellen.
Analyse Behoefte De doorrekening aan sportaccommodaties van het Mulier Instituut (2024) heeft inzicht gegeven in de behoefte aan sportvelden. In deze rapportage hebben we die behoefteberekening omgezet naar een tekort of overschot aan veldcapaciteit nu en in de toekomst. Op grond daarvan hebben we per sport naar eventuele optimalisaties gekeken. Tekort aan velden Voor voetbal zien we vooral in de kernen Hoofddorp, Nieuw-Vennep, Lisserbroek en Rijsenhout een tekort aan wedstrijdvelden ontstaan. SV Hoofddorp en VV Kagia in Lisserbroek krijgen op termijn ook te maken met een tekort aan ruim 1 trainingsveld. De tekorten zijn verklaarbaar door de grote woningbouwontwikkelingen in die kernen. Mogelijke optimalisaties liggen in het verlengen van de bespeelbaarheid op zaterdag, het verschuiven van wedstrijden naar de zondag, het vervangen van een grasveld voor kunstgras, verlichting aanbrengen bij trainingsvelden, het huren van velden bij een andere vereniging of uitbreiding van de velden (waarvoor verplaatsing nodig kan zijn). Voor VV Kagia is reeds in de gebiedsontwikkeling van Lisserbroek de uitbreiding met 3 velden het uitgangspunt. Verder zien we tekorten aan tennisbanen. Uitgaande van een hoge baandruk van 90 leden per baan ontstaat er krapte in Badhoevedorp en Lisserbroek en een klein tekort in Vijfhuizen.
Bij een lagere baandruk van 70 leden per baan ontstaat er ook een tekort aan tennisbanen in Hoofddorp en Nieuw-Vennep. Voor Lisserbroek is er al rekening gehouden met mogelijke verplaatsing naar het toekomstige Groene Kwadrant waar ook ruimte is voor uitbreiding. Voor alle tennisverenigingen geldt dat we met een tennisvereniging in gesprek gaan over hun toekomstplannen als zij daar zelf behoefte aan hebben. Tennis is namelijk geen basissport. De gemeente faciliteert de verenigingen wel zo mogelijk door grond ter beschikking te stellen of, in uitzonderlijke gevallen, met garantstelling te bieden voor hun investeringen in hun accommodatie. Voor de overige sporten blijft het tekort aan velden de komende jaren minder dan 1 veld. Monitoring van de ontwikkelingen en overleg met de sportverenigingen is hier veelal het optimalisatie voorstel. Teveel aan velden De sportverenigingen VV Zwanenburg (voetbal), Hoofddorp Pioniers en Vennep Flyers (jeugd honk- en softbal), MHC de Kikkers, MHC de Reigers (hockey) en Sporting Badhoevedorp (korfbal) krijgen volgens de prognose voor een lange periode te maken met een overschot aan 1 of meer velden. Als die situatie zich daadwerkelijk manifesteert dan zullen we in overleg gaan met de sportverenigingen of saneren of verhuren of andere oplossingen mogelijk zijn. Veelal is er sprake van minder dan 1 veld tekort of teveel.
In dat geval is het niet direct de oplossing om een extra veld aan te leggen of te saneren. Hier ligt monitoring van de ontwikkeling meer voor de hand. Waar het tekort of overschot meer dan 1 heel veld bedraagt zullen we in overleg met de vereniging naar oplossingen zoeken. Omdat tennis, padel en skeeleren geen basissporten zijn, stellen we ons voor deze sporten meer afwachtend op.
Bijlagen Bijlage 1: gehanteerde prognose aantal nieuwbouw woningen in Haarlemmermeer
Bijlage 2: Buitensportaccommodaties Haarlemmermeer (clubgebouwen) Sportpark Sportpark "Van Goethem" Veldpost Sporting Badhoevedorp Schuilhoeve Sportpark Quatrebras Tennispark in den Boogaerd Arnolduspark Mixed Hockeyclub de Reigers Atletiekbaan VCH Beach De Deugd Toolenburg De IJvelden Park 21 - kleiland Overbos Pioniers Tennispark Hoofddorp VV Kagia Sportpark Lisserbroek Jan Schrama Sportcomplex KIOS Tennispark Nieuw-Vennep Mixed Hockeyclub de Kikkers Noordrand Sportcomplex Oosterdreef Vennep Flyers Rijsenhout Sportpark Rijsenhout Sportpark Spaarndam Tennispark Spaarndam Hansje Brinker Tennispark de Nieuwe Brug Sportpark Zijdewinde Sportpark Zijdewinde Tennispark Zwaanshoek Wieler skeelerbaan Sportpark Zwanenburg VV Zwanenbrug
Plaats Abbenes Badhoevedorp Badhoevedorp Badhoevedorp Badhoevedorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Hoofddorp Lisserbroek Lisserbroek Nieuw-Vennep Nieuw-Vennep Nieuw-Vennep Nieuw-Vennep Nieuw-Vennep Nieuw-Vennep Nieuw-Vennep Rijsenhout Rijsenhout Spaarndam Spaarndam Spaarndam Vijfhuizen Vijfhuizen Vijfhuizen Zwaanshoek Zwanenburg Zwanenburg Zwanenburg
Adres Van Voorstlaan 2 Veldpostpark 1 Snelliuslaan 37 Lindberghstraat 50 Snelliuslaan 41 Adrianahoeve 12 Arnolduspark 16 Arnolduspark 5 Arnolduspark 5a Bennebroekerweg 600 Bennebroekerweg 600 Hoofdweg WZ 861 IJweg 1155 Kleilandpad 25 Leenderbos 101 Nieuwe Molenaarslaan 10 Prins Hendriklaan 35 Kikkerbeetstraat 1 Kikkerbeetstraat 3 Dotterbloemstraat 2 Eugenie Previnaireweg 100 Fandango 15 Fandango 19 Montreallaan 1 Oosterdreef 28 Oosterdreef 32 Konnetlaantje 25 Konnetlaantje 27 Ringweg 12A Tennispark 1 Zijkanaal C2 11 Vijfhuizerdijk 204 Zijdewinde 3 Zijdewinde 3 Noppenstraat 1 Kinheim 7 Populierenlaan 42 Populierenlaan 44
Vereniging Sport Functie SV Abbenes Voetbal, tennis Clubgebouw AV Badhoevedorp Atletiek Clubgebouw Sporting Badhoevedorp (voorheen Korfbal Korfbalvereniging Badhoevedorp) Clubgebouw SC Badhoevedorp Honkbal/Softbal/Voetbal Clubgebouw TV Badhoevedorp Tennis/ Padel Clubgebouw TV In den Boogaerd Tennis/ Padel Clubgebouw Helathcity Arnolduspark Tennis Indoorhal/ clubgebouw/ fitnessclub MHC Reigers Hockey Clubgebouw AV Haarlemmermeer Atletiek Clubgebouw VCH Beach Beachvolleybal Clubgebouw VV Uno Voetbal Clubgebouw SV Lotus Handbal Clubgebouw SV Hoofddorp Voetbal Clubgebouw RCH Hawks Rugby Clubgebouw SV Overbos Voetbal Clubgebouw Pioniers Honkbal/Softbal Clubgebouw/ tribune TV Hoofddorp Tennis Clubgebouw VV Kagia Voetbal Clubgebouw TV Lisserbroek Tennis Clubgebouw SV Dios Voetbal Clubgebouw KV KIOS Korfbal Clubgebouw TV Nieuw Vennep Tennis Clubgebouw MHC Kikkers Hockey Clubgebouw FC VVC Voetbal Clubgebouw TV de Kikkers Tennis/ Padel Clubgebouw Vennep Flyers Honkbal/Softbal Clubgebouw SC Westeinder Voetbal Clubgebouw TV Rijsenhout Tennis Clubgebouw SV Spaarnwoude Honkbal/Softbal/Voetbal Clubgebouw TV Spaarndam Tennis Clubgebouw HC Spaarndam Hockey Clubgebouw TV De Nieuwe Brug Tennis Clubgebouw TV Vijfhuizen Tennis/ Padel Clubgebouw SV DSOV Voetbal/ Handbal Clubgebouw TV Zwaanshoek Tennis/ Padel Clubgebouw H.S.C.
de Bataaf/ SV VOS Wielrennen Clubgebouw Lucky Strike Tennis Clubgebouw VV Zwanenbrug Voetbal Clubgebouw
Eigendom grond Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Recreatieschap Spaarnwoude Gemeente Recreatieschap Spaarnwoude Sevenborgh Vastgoed BV Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente Gemeente
Eigendom opstal Eigendomstitel SV Abbenes Recht van opstal AV Badhoevedorp Recht van opstal Sporting BadhoevedorpRecht van opstal Sportcombinatie PancratiusRecht van Badhoevedorp opstal TV Badhoevedorp Recht van opstal TV In den Boogaerd Recht van opstal Arnolduspark OG BV Recht van erfpacht Mixed Hockeyclub de Reigers Recht van opstal AV Haarlemmermeer Recht van opstal VCH Beach Recht van opstal VV Uno Recht van opstal SV Lotus Recht van opstal SV Hoofddorp Recht van opstal RCH Hawks Recht van opstal SV Overbos Recht van opstal Stichting ETO Recht van opstal TV Hoofddorp Recht van opstal VV Kagia Recht van opstal TV Lisserbroek Recht van opstal RKSV DIOS Recht van opstal KV KIOS Recht van opstal TV Nieuw Vennep Recht van opstal MHC de Kikkers Recht van opstal FC VVC Recht van opstal Stichting Indoortennis Recht de Kikkers van opstal Vennep Flyers Recht van opstal SC Westeinder Recht van opstal TV Rijsenhout Recht van opstal SV Spaarnwoude Recht van ondererfpacht TV Spaarndam Recht van opstal Hansje Brinker Geen Sevenborgh Vastgoed BV Recht van eigendom TV Vijfhuizen Recht van opstal SV DSOV Recht van opstal TV Zwaanshoek Recht van opstal H.S.C. de Bataaf Recht van opstal Lucky Strike Recht van opstal VV Zwanenbrug Recht van opstal
Oppervlakte BAG 400 199 160 949 378 220 8.344 415 296 94 400 225 1.680 314 630 3.410 583 625 202 770 221 435 520 1.287 676 220 618 225 624 140 68 119 234 677 220 510 304 1.000
Bouwjaar 1980 - 2008 2020 2018 1970-1975 1973 1979 1986 1979 2017 2020 2015 1992 2009 2019 2002 2014 1971 1974 2009 1988 1989 2005 2005 2007 2012 2011 2009 1980 1997 1994 2014 1985 2008 1986 1980 1983 1992 2008
Bijlage 3: Rapport Mulier Instituut