Bijlage 1 Investeringsstrategie Schaalsprong 2025 - Toekomstbestendige, gezonde en leefbare wijken
Tekst van het document
Investeringsstrategie Schaalsprong 2025 Toekomstbestendige, gezonde en leefbare wijken
December 2025
Samenvatting Uitleg vooraf
woningen bouwen. Wij vinden het belangrijk dat
We willen helpen het tekort aan woningen in Neder-
onze inwoners en nieuwe bewoners prettig in hun
land te verkleinen. De gemeente Haarlemmermeer
wijk wonen. We willen ontmoetingsplekken maken
wil minimaal 20.000 woningen bouwen. Dit noemen
en zorgen dat de openbare ruimte veilig is. We willen
we een schaalsprong: een grote groei in korte tijd.
verschillende soorten woningen qua grootte en prijs
De gemeente kan dit niet alleen. Daarom werken
bouwen. En we willen dat er met duurzame mate-
we samen met andere gemeenten, de provincie
rialen wordt gebouwd die lang meegaan en goed
Noord-Holland en het ministerie van Volkshuisvesting
zijn voor het milieu. Lopen, fietsen en reizen met het
en Ruimtelijke Ordening en het ministerie van Infra-
openbaar vervoer willen we aanmoedigen Haarlem-
structuur en Waterstaat (het Rijk). We werken ook
mermeer blijft ook met de auto goed bereikbaar. De
samen met woningcorporaties en ontwikkelaars.
schaalsprong biedt ook kansen voor onze economie. Bedrijven kunnen hier bijvoorbeeld door groeien.
In de Investeringsstrategie (IVS) staat hoe we de schaalsprong uitvoeren en hoe het past bij onze
Focus-, potentie- en voorraadgebieden
financiële mogelijkheden. Dit doen we volgens de
Binnen onze financiële mogelijkheden kunnen we
doelen uit de Omgevingsvisie. Hierin beschrijven we
niet alle woningbouwprojecten in de gemeente
hoe Haarlemmermeer er in de toekomst uit zal zien.
tegelijkertijd uitvoeren. Daarom hebben we bepaald
We leggen duidelijk uit welke woningbouwprojecten
welke woningbouwprojecten we eerst doen en welke
we als eerste uitvoeren en welke woningbouw-
later. We gebruiken hiervoor de woorden focus-
projecten we pas later gaan doen. We willen ook zor-
gebieden, potentiegebieden en voorraadgebieden.
gen voor genoeg wegen, openbaar vervoer, natuur, scholen en sportplekken. Daardoor blijft het voor
Focusgebieden
onze inwoners fijn om in onze gemeente te wonen.
Voor woningbouwprojecten moet genoeg geld zijn om de wegen, het openbaar vervoer, de natuur, en
Samen groeien
de scholen en sportplekken te betalen. Als dat zo is
Sinds 2017 maken we afspraken met het Rijk om onze
spreken we van een focusgebied. We ontwikkelen en
plannen uit te voeren. De afspraken gaan bijvoor-
bouwen aan deze focusgebieden:
beeld over hoeveel we bouwen en over financiële steun. Kortgeleden hebben we van het Rijk geld
• Nieuw-Vennep: Nieuwe Kom (ongeveer 330 woningen), Pionier-Bols (ongeveer 2.000 woningen)
toegezegd gekregen voor de aanleg van een buslijn
• Hoofddorp: Hoofddorp Noord fase 1 (ongeveer
om Nieuw-Vennep West, Hoofddorp en Lisserbroek
600 woningen), de Parken (ongeveer 4.500
bereikbaar te maken en houden. Woningen bouwen
woningen) en overige projecten (ongeveer 750
kan alleen als je er ook kunt komen. De gemeente
woningen)
bouwt geen woningen. Dat doen de ontwikkelaars.
• Stationsgebied Hoofddorp: Stadscentrum
We maken daarom afspraken met ontwikkelaars en
(ongeveer 1.500 woningen), Hyde Park
woningcorporaties.
(ongeveer 4.300 woningen), Spoorzone Hoofddorp fase 1 (ongeveer 3.500 woningen)
Visie van Haarlemmermeer In de Omgevingsvisie staat hoe we onderwerpen zo-
2
• Badhoevedorp: Badhoevedorp Centrum (ongeveer 775 woningen)
als wonen, economie, wegen en openbaar vervoer,
• Cruquius: Wickevoort (ongeveer 850 woningen)
veiligheid, gezondheid, duurzaamheid en energie in
en Post van Krayenhoff deelgebied 5 (ongeveer
de toekomst willen zien. Wonen is meer dan alleen
75 woningen)
Gemeente Haarlemmermeer
December 2025
• Lisserbroek: Lisserbroek fase 1 (ongeveer 2.900 woningen)
Voorraadgebieden Dit zijn woningbouwprojecten waarvoor voorlopig geen geld nodig is om de wegen, het openbaar
Er zijn ook andere woningbouwprojecten, zoals wo-
vervoer, de natuur, en de scholen en sportplekken te
ningbouwprojecten met minder van 50 woningen,
betalen. Hier is eerst opnieuw overleg nodig om te
die focusgebied zijn. Daarmee bouwen we aan
beslissen of er gebouwd wordt en wanneer dat zal
ongeveer 550 woningen.
gebeuren. Dit zijn de gebieden, Entreegebied West, Hoofddorp Noord fase 1 – deel B, Hoofddorp Noord
Opgeteld bouwen we met de focusgebieden
fase 2, Hoofddorp Noord uitbreiding, Zonneveld en
ongeveer 22.630 woningen. In een aantal woning-
Cruquius-Zwaanshoek.
bouwprojecten zijn de eerste woningen al klaar en wordt er al gewoond.
Monitoring We volgen hoeveel woningen we bouwen per woning-
Potentiegebieden
bouwproject en welke voorzieningen daar moeten
Er zijn ook woningbouwprojecten waarbij nog niet
komen. Dit doen we met de Bouwmonitor en de
genoeg zicht is op geld om de wegen, het openbaar
Voorzieningenmonitor. Ook houden we de voortgang
vervoer, de natuur, en de scholen en sportplekken te
van de bouw van de wegen, de scholen en sportplek-
betalen. Dit zijn potentiegebieden:
ken, en de aanleg van natuur bij. Daarnaast houden
• Nieuw-Vennep: Nieuw-Vennep West (ongeveer
we onze financiële mogelijkheden in de gaten.
3.350 – 4.350 woningen) • Stationsgebied Hoofddorp: Spoorzone Hoofddorp fase 2 (ongeveer 3.000 woningen) • Badhoevedorp: Schuilhoeve (ongeveer 550 woningen) • Cruquius: Post van Krayenhoff (deelgebied 1 –
Positionering De schaalsprong geeft mogelijkheden voor alle mensen en bedrijven in de gemeente. We willen hen daarom op de hoogte brengen van onze plannen. We werken aan een herkenbare positionering.
4) en Werfkwartier (ongeveer 925 woningen)
Daarmee zorgen we dat iedereen hetzelfde beeld
• Lisserbroek: Lisserbroek fase 2 (ongeveer 700
heeft. Behalve uitleg geven, willen we ook ophalen
woningen) • Rijsenhout (ongeveer 400 woningen)
wat mensen en bedrijven belangrijk vinden en graag zouden willen.
Het woningbouwproject Post van Krayenhoff
Kansen en risico’s
(deelgebied 1 – 4) en Werfkwartier kan op termijn
We houden de kansen en risico’s van het bouwen
misschien focusgebied worden. Voor het woning-
van nieuwe woningen bij en ondernemen hierop
bouwproject Nieuw-Vennep West proberen we
stappen. Een kans is bijvoorbeeld nieuwe steun in de
met marktpartijen, het Rijk en de provincie Noord-
vorm van geld vanuit het Rijk. Risico’s kunnen zorgen
Holland om tot een haalbare afspraak te komen
voor vertraging van de woningbouw, zoals door
over het bouwen. Als dat lukt kan dit woningbouw-
te weinig personeel of door het nog niet kunnen
project (voor een deel) focusgebied worden. Er zijn
aansluiten op het energienet. We proberen risico’s te
nu voorlopige afspraken gemaakt. De uitkomsten
verkleinen en te voorkomen.
van dit overleg werken we verder uit. Daarna leggen we ze voor in een voorstel aan de gemeenteraad.
Gemeente Haarlemmermeer
3
December 2025
Hoofdstuk 1 Aanleiding, doel en opzet van de Investeringsstrategie, inclusief toelichting op het programma Schaalsprong.
Hoofdstuk 2 De ontwikkeling van de schaalsprong door de jaren heen: samenwerking, beleid en financiering.
Hoofdstuk 3 De relatie tussen de Omgevingsvisie, beleidskaders en het programma Schaalsprong.
Hoofdstuk 4 Actualisatie van de focus-, potentie- en voorraadgebieden binnen de financiële kaders die zijn vastgesteld door de gemeenteraad.
Colofon Tekst, vormgeving en drukwerk
Hoofdstuk 5 Monitoring van woningbouwontwikkeling, (supra) bovenwijkse voorzieningen en financiële voortgang.
Gemeente Haarlemmermeer Postbus 250 2130 AG Hoofddorp Telefoon 0900 1852 E-mail info@haarlemmermeer.nl Internet www.haarlemmermeer.nl
Hoofdstuk 6 Positionering en het communicatie- en samenwerkingsplan van de schaalsprong.
Fotografie Henk Roolvink Jur Engelchor fotografie Kees van der Veer Kelly Knufman December 2025
4
Gemeente Haarlemmermeer
Hoofdstuk 7 Kansen en risico’s voor de woningbouwopgave en beheersmaatregelen.
December 2025
Inhoudsopgave 1. Weloverwogen groei: de Investeringsstrategie....................................... 7 1.1
Aanleiding........................................................................................................................................................................................................ 7
1.2
Doel. ....................................................................................................................................................................................................................8
2. De weg van de schaalsprong: samen groeien, stap voor stap. ....... 11 3. Haarlemmermeer groeit met visie. ............................................................ 15 3.1
Wonen, maatschappelijke voorzieningen, gezondheid en veiligheid. ....................................................................... 15
3.2 Economie, energie en circulariteit................................................................................................................................................... 16 3.3 Recreatie, groen, natuur en klimaatadaptatie.........................................................................................................................17 3.4 Mobiliteit en bereikbaarheid. ............................................................................................................................................................. 19
4. Focus-, potentie- en voorraadgebieden.................................................. 21 4.1
Stappen voorwaarts tussen 2021 en 2023...................................................................................................................................22
4.2 Stappen voorwaarts vanaf 2023......................................................................................................................................................24
4.2.1 Mogelijk op termijn van potentiegebied naar focusgebied. ................................................................................25
4.2.2 Handhaven als potentiegbied.............................................................................................................................................. 26
4.2.3 Van potentiegebied naar voorraadgebied.................................................................................................................. 28
5 . Monitoring. ........................................................................................................... 29 5.1
Woningbouwontwikkeling................................................................................................................................................................... 29
5.2 (Supra) Bovenwijkse voorzieningen................................................................................................................................................ 30
6. Positionering......................................................................................................... 31 7. Kansen en risico’s. ...............................................................................................32 7.1
Kansen. ............................................................................................................................................................................................................32
7.1.1 Verruimingsmogelijkheden financën....................................................................................................................................33
7.1.2 Nieuwe subsidies..............................................................................................................................................................................33
7.1.3 Stapsgewijze ontwikkeling potentiegebieden...............................................................................................................33
7.2 Risico’s en beheersmaatregelen.......................................................................................................................................................33
7.2.1 Subsidiemanagement..................................................................................................................................................................33
7.2.2 Kritische succesfactoren. ......................................................................................................................................................... 34
7.2.3 Ambtelijke capaciteit. .................................................................................................................................................................35
Gemeente Haarlemmermeer
5
December 2025
Woningbouw, groen en Velserbroek
Zaandam
infrastructuur
Amsterdam
Haarlem
Zandvoort
Heemstede
Bennebroek
Hillegom
Aalsmeer
Lisse
De Kwakel Kudelstaart
Leimuiden
Kaag
Bron groen: Visie Landschap en Recreatie & Groenplan Haarlemmermeer West Roelofarendsveen
Kaartbeeld 1: Woningbouw, groen en infrastructuur 6
Gemeente Haarlemmermeer
Uithoorn
December 2025
1. Weloverwogen groei: de Investeringsstrategie Haarlemmermeer groeit. Tot 2040 willen we minimaal 20.000 woningen bouwen (Coalitieakkoord 2022-2026). Daarmee dragen we bij aan het terugdringen van het landelijk woningtekort1 en aan de kwaliteit van wonen in onze gemeente. Wonen gaat bij ons verder dan bouwen alleen: we creëren toekomstbestendige, gezonde en leefbare wijken met ruimte voor ontmoeting, onderwijs, sport en ontspanning. Zo bouwen we fysiek en sociaal aan een samenleving waarin de mens centraal staat. De Investeringsstrategie (IVS) beschrijft hoe we deze groei gericht, haalbaar en in samenhang uitvoeren – in lijn met de Omgevingsvisie Haarlemmermeer 2040 (2021.0003036).
Sinds de Nota Versnelling Woningbouw (2017.0037218)
Wat is het programma Schaalsprong?
werken we aan het uitbreiden en versnellen van
Het programma Schaalsprong vormt bij wijze van
onze woningbouwproductie. De ambitie is minimaal
spreken een paraplu over alle individuele woning-
20.000 woningen tot 2040 verspreid over meerdere
bouwprojecten heen. Het programma:
1.1 Aanleiding
locaties in de gemeente (zie kaartbeeld 1). Dit betekent een schaalsprong en die gaat verder dan
zoals vastgelegd in de Omgevingsvisie
woningbouw alleen. De schaalsprong vraagt om
(2021.0003036).
(supra) bovenwijkse voorzieningen, namelijk ver-
• Zorgt voor overzicht en samenhang in inves-
keers- en vervoersnetwerken, bovenwijks groen en
teringen in supra bovenwijkse voorzieningen,
recreatie, en scholen en sportvoorzieningen . Deze
te weten verkeers- en vervoersnetwerken en
voorzieningen verbeteren de gemeente als geheel.
groen en recreatie, en de maatschappelijke
We spreken daarom niet langer van het programma
voorzieningen scholen en sportvoorzieningen.
2
Amstelveen
• Faciliteert de gemeentelijke schaalsprong
Schaalsprong Wonen, maar van het programma Schaalsprong.
• Verbindt woningbouw met leefkwaliteit, door integrale afstemming tussen de domeinen wonen, mobiliteit, groen en voorzieningen.
Sinds 2021 actualiseren we tweejaarlijks de Investe-
• Versterkt bestaande wijken en de economie,
ringsstrategie en bijbehorende Investeringsanalyse
zodat de schaalsprong iedereen ten goede
(2021.0002603). De Investeringsstrategie geeft
komt.
richting: hoe voeren we de woningbouwopgave uit?
• En actualiseert periodiek de Investeringsstra-
De Investeringsanalyse (IVA) onderbouwt dit finan-
tegie en bijbehorende Investeringsanalyse.
cieel. De Investeringsanalyse is een vertrouwelijke bijlage van de Investeringsstrategie.
De kosten van (supra) bovenwijkse voorzieningen worden volledig toegerekend aan de schaal-
1
Nationale Woon- en Bouwagenda, maart 2022.
Supra bovenwijkse voorzieningen zijn functies/structuuropgaven die de fysieke leefomgeving van de gemeente Haarlemmermeer als geheel verbeteren. Het betreft verkeers- en vervoersnetwerken en bovenwijks groen en recreatie. Scholen en sportvoorzieningen vallen hier niet onder. Dit zijn maatschappelijke voorzieningen (Kader Strategisch Grondbeleid Haarlemmermeer 2024-2029). 2
sprong, maar komen ook ten goede van de bestaande wijken, kernen, voorzieningen, bedrijventerreinen en andere werkgebieden. De Investeringsanalyse beschrijft de financiële strategie om deze groei duurzaam te realiseren.
Gemeente Haarlemmermeer
7
December 2025
Actualisatie is nodig omdat de omstandigheden om
Focusgebieden
ons heen veranderen, wat de financiële voorwaar-
• Hoofddorp Noord fase 1
den beïnvloedt en leidt tot kansen en risico’s voor de
• Hoofddorp Parken
woningbouwopgave. De Investeringsstrategie uit
• Spoorzone Hoofddorp fase 1
2021 en 2023 (7736120) lieten zien dat we tegen fi-
• Stadscentrum Hoofddorp
nanciële grenzen aanlopen. Ook lopen we gemeen-
• Hyde Park (Hoofddorp)
tebreed tegen grenzen aan qua uitvoeringskracht
• Nieuwe Kom (Nieuw-Vennep)
(Rekenkamernota Uitvoeringskracht, mei 2025).
• Pionier-Bols (Nieuw-Vennep) • Lisserbroek fase 1
Om de uitvoering van de woningbouwopgave
• Wickevoort (Cruquius)
haalbaar te maken, brachten we in 2021 een volg-
• Badhoevedorp Centrum
orde aan op basis van focus- en potentiegebieden.
&
In deze Investeringsstrategie actualiseren we dit
+ Post van Krayenhoff dlg 5 (Cruquius)*
onderscheid (zie kader hiernaast) en voegen we de
* Van potentie- naar focusgebied
categorie voorraadgebieden toe. De Investeringsanalyse verkent hoe we met de financiële beperkingen kunnen omgaan.
Potentiegebieden
1.2 Doel
• Spoorzone Hoofddorp fase 2
Met deze Investeringsstrategie:
• Nieuw-Vennep West
• Verbinden we de Omgevingsvisie
• Lisserbroek fase 2
(2021.0003036), relevante beleidskaders en
• Post van Krayenhoff dlg 1-4 (Cruquius)
het programma Schaalsprong.
• Schuilhoeve (Badhoevedorp)
• Geven we richting aan de fasering van de woningbouwopgave op basis van focus- en
+ Rijsenhout
potentiegebieden.
+ Werfkwartier (Cruquius)*
• Introduceren we de categorie voorraadge-
* Mogelijk op termijn naar focusgebied
bieden. • Beschrijven we monitoringsinstrumenten waarmee we de voortgang van de woningontwikkeling en benodigde (supra) bovenwijkse voorzieningen volgen. • Beschrijven we de ontwikkeling van een com-
• Hoofddorp Noord fase 1b • Hoofddorp Noord fase 2
+
municatie- en samenwerkingsplan voor een
• Hoofddorp Noord uitbreiding
herkenbare positionering van Haarlemmer-
• Entreegebied West (Hoofddorp)
meer en de schaalsprong.
• Zonneveld (Hoofddorp)
• En geven we inzicht in de kansen en risico’s die de voortgang beïnvloeden, zoals subsidies en ambtelijke capaciteit. Zo stellen we de gemeenteraad in staat om weloverwogen keuzes te maken die de schaalsprong uitvoerbaar houden en toekomstbestendig maken.
8
+ Voorraadgebieden
Gemeente Haarlemmermeer
• Cruquius-Zwaanshoek
December 2025
Wat het programma niet doet (maar wel raakt): • Het gaat niet over de financiële haalbaarheid
genheid en werklocaties valt buiten de scope,
van afzonderlijke projecten in een gebiedsont-
evenals onderhoud en exploitatie van het ge-
wikkeling. Dat staat in het (Tussentijds) Meer-
meentelijk vastgoed en worden meegenomen
jarenprogramma Grondexploitaties (MPG).
in het Strategisch Perspectief Investeringen (SPI)
• Commerciële voorzieningen, gezondheidscentra
(11066343).
en wijkgroen vallen onder de afzonderlijke gebiedsontwikkelingen. Voor dorps- en wijkcentra
Hoewel deze onderwerpen niet direct onder het pro-
en culturele accommodaties is multifunctioneel
gramma Schaalsprong vallen, is er een nauwe sa-
gebruik het uitgangspunt.
menhang. De Investeringsstrategie laat zien hoe deze
• De gemeentelijke opgave inzake werkgele-
samenhang vorm krijgt.
KLIMAAT Geen overlast door gevolgen van klimaatverandering (wateroverlast, droogte, hittestress)
VEILIGHEID Verkeersveilig verplaatsen
Klimaatneutraal wonen, werken en bewegen
Veilige en toegankelijke gebouwen en voorzieningen Beperking van overstromingsrisico’s
NATUURLIJKE SYSTEMEN EN PROCESSEN Beperking van effecten van het natuurlijke grondwatersysteem (wellen & kwel), met name verzilting en voedselrijker worden van de bodem
Beperking van risico’s externe veiligheid Sociaal veilige woon- en werkomgeving
Beperking van effecten van bodemdaling (in veengebieden)
Verantwoordelijk verzamelen en gebruiken van data in fysieke leefomgeving
Bescherming van de fysieke leefomgeving door
MILIEUKWALITEIT EN GEZONDHEID Zo schoon mogelijke lucht, ondergrond, oppervlakte- en grondwater Zo beperkt mogelijke hinder van geluid, licht, stank of straling
Veilige en gezonde fysieke leefomgeving
NATUUR EN LANDSCHAP
Goede omgevingskwaliteit
Gezond binnenklimaat
Herstel en ontwikkeling van biodiversiteit (flora en fauna) Herkenbaar, aantrekkelijk en beleefbaar landschap Voldoende ruimte om te kunnen bewegen in natuur, landschap en openbare ruimte
Gezonde bouwmaterialen en toepassingen daarvan
Aandacht voor cultuurhistorie en erfgoed
Bewegen en sporten in een gezonde omgeving
Onze inwoner wil
WELZIJN
NATUURLIJKE HULPBRONNEN
Sociale samenhang Mee kunnen doen in de samenleving
Schoon en veilig drinkwater
Toegang tot werk, school, zorg, voorzieningen en verenigingen
Zorgvuldig gebruik van land, bodem en water
Aantrekkelijke woonomgeving WONEN EN WOONOMGEVING
Economisch vitale werkomgeving
Vervullen maatschappelijke behoeften door
Ruim en divers aanbod aan woningen, inspelend op woonwensen (inclusief zorgconcepten) Aantrekkelijke, toegankelijke en goed onderhouden woonomgeving
Veilig, gezond en betaalbaar voedsel
ECONOMIE Diversiteit in werkgelegenheid
Goede verbinding naar omliggende kernen en steden met goede mobiliteitsconcepten Ruim aanbod aan voorzieningen (winkel, sport, recreatie, maatschappelijk, scholen, gezondheid, cultuur)
Benutten van zon, wind, geothermie en water als hernieuwbare energiebron
RUIMTELIJK-ECONOMISCHE STRUCTUUR Stabiel en hoogwaardig netwerk van digitale infrastructuur Goed bereikbare woon- en werkgebieden voor verschillende modaliteiten, ingebed in regionaal netwerk
Vitale, duurzame en concurrerende economische sectoren Vermogen om aan te passen aan nieuwe situaties (adaptief) Mogelijkheden voor vergroten of toepassen kennis en innovatie (b.v. circulariteit)
Toekomstbestendig energienetwerk dat klaar is voor energietransitie Aantrekkelijke vestigingslocaties, inspelend op vestigingsfactoren (en beweging daarin)
Figuur 1: Infographic en rad van de leefomeving uit de Omgevingsvisie Haarlemmermeer 2040
Gemeente Haarlemmermeer
9
December 2025
Programma Samen Bouwen aan Bereikbaarheid Woondeal MRA
Nota Versnelling Woningbouw MRA 230.000 Haarlemmermeer ca. 20.000 woningen tot 2040
Noord/Zuidlijn tot Hoofddorp BO-MIRT Investeringsstrategie Schaalsprong wonen 2021
Verdichtings- en Gebiedsplan Stationsgebied MRA West NOVEX-gebied Voor de ontsluiting van Stadscentrum Hoofddorp, Spoorzone (voorheen Stationsgebied Hoofddorp), een fietspad in Lisserbroek, de HOV Hoofddorp Zuid – Hoofddorp Station & de Weg om de Zuid
BO-MIRT 2022
Spoorzone Hoofddorp & Haarlemmermeer West
Haarlemmermeer 17.700 woningen start bouw uiterlijk 2030
Actualisatie Woondeal MRA
Haarlemmermeer 13.400 woningen t/m 2030
Investeringsstrategie Schaalsprong wonen 2023
Doorbraakaanpak Woontop
Lisserbroek en Nieuw-Vennep West minimaal 6.500 woningen 2024
Ontwikkelkader 6.500 tot Spoorzone 10.000 Hoofddorp woningen Spoorzone Hoofddorp doorbraaklocatie
Voor de aanleg van de HOV Haarlem-
Zuidwest gecombineerd met de BO-MIRT 2025 mermeer verbinding tussen de VHGL en de WodZ
Investeringsstrategie Schaalsprong 2025
Figuur 2: Tijdlijn van de schaalsprong, 2017-2025 10
Gemeente Haarlemmermeer
Bespreekversie december 2025
2. De weg van de Schaalsprong: samen groeien, stap voor stap Sinds de vaststelling van de Nota Versnelling Woningbouw (2017.0037218) werken we aan de schaalsprong. Tot 2040 willen we minimaal 20.000 woningen bouwen, met bijbehorende (supra) bovenwijkse voorzieningen. Deze opgave overstijgt de gemeentelijke verantwoordelijkheid en gemeentegrenzen. We werken daarom intensief samen met de Metropoolregio Amsterdam (MRA), de Vervoerregio Amsterdam (VRA) en het Rijk (VRO en I&W), evenals marktpartijen en woningcorporaties.
De tijdlijn3 hiernaast laat zien hoe de schaalsprong
2020 werd onder meer de verlenging van de Noord/
in acht jaar tijd is gegroeid van lokale ambitie tot
Zuidlijn tot Hoofddorp vastgesteld als oplossing om
een programma met een visie – met mijlpalen in
ruimte te creëren voor de verdere groei van treinver-
beleid, afspraken en financiering. De stappen die we
keer op het (inter)nationale netwerk4. De gemeente-
zetten voor de woningbouwopgave volgen elkaar
raad stemde hiermee in (2020.0000850).
steeds sneller op. Door samenwerking met publieke partners en marktpartijen, afgewogen keuzes
2019 – Woondeal MRA
en subsidieaanvragen maken we ruimte in onze
Met de ondertekening van de Woondeal MRA
gemeente voor duizenden woningen in toekomst-
(X.2019.09861) committeren we ons aan het
bestendige, gezonde en leefbare wijken.
gezamenlijke doel om het woningtekort terug te dringen. Het Rijk (BZK) en zes Woondealregio’s
2017 – Uitbreiden en versnellen woningbouw
maken afspraken om de woningbouwproductie te
In 2017 spraken de MRA-gemeenten af gezamen-
versnellen en de plancapaciteit te vergroten.
lijk 230.000 woningen te realiseren tot 2040. Wij namen hierin een belangrijke rol. We gaven aan
2021 – Investeringsstrategie Schaalsprong Wonen
ruimte te hebben voor 20.000 extra woningen
De Investeringsstrategie Schaalsprong wonen 2021
bovenop lopende plannen (Nota Versnelling Wo-
(2021.0002603) bracht de financiële haalbaarheid
ningbouw; 2017.0037218). Het rapport Schaalsprong
van de minimaal benodigde (supra) bovenwijkse
Wonen gaf richting aan de gewenste woningtypen
voorzieningen behorend bij de ambitie van 20.000
en woonmilieus van deze extra woningen.
woningen in beeld. Dit sluit aan bij de bestuurlijke afspraak ‘Eerst bewegen, dan bouwen’ uit het
2018 – Samen Bouwen aan Bereikbaarheid (SBaB)
Woonbeleidsprogramma 2019-2025 (2019.0058049).
Meer woningen leidt tot bereikbaarheidsopgaven. Binnen het programma Samen Bouwen aan Bereikbaarheid (SBaB) werken het Rijk en de MRA sinds 2018 aan duurzame mobiliteitsoplossingen. Tijdens het Bestuurlijk overleg Meerjarenprogram-
3 De genoemde woningaantallen in de tijdlijn kunnen niet afzonderlijk beschouwd worden. De duiding van de aantallen volgt op de volgende pagina’s. 4 MKBA-eindrapport propositie doortrekken Noord/Zuidlijn, Samen Bouwen aan Bereikbaarheid, november 2021.
ma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO MIRT)
Gemeente Haarlemmermeer
11
December 2025
De ontwikkelpotentie van het Stationsgebied
van 13.400 woningen tot en met 2030. In hetzelfde
wordt uitgewerkt in het Spoorboek (2021.0001809),
jaar werd de Investeringsstrategie Schaalsprong
Verdichtingsplan (2021.0001986) en Gebiedsplan
2023 (7736120) vastgesteld. De nadruk ligt op de
(2021.0002847).
menselijke maat – wonen en welzijn dienen in balans te zijn. Ook wordt een volgorde aangebracht
2021 – NOVEX-gebied MRA West
in de woningbouwplannen op basis van focus-
In hetzelfde jaar wees het Rijk (BZK) Haarlemmer-
gebieden (financieel haalbaar) en potentiegebieden
meer aan als NOVEX-verstedelijkingsgebied – een
(nog financieel haalbaar te maken). In het onder-
plek waar veel ruimtelijke uitdagingen samenkomen.
scheid wordt rekening gehouden met de MIRT 2022
Het betreft de ontwikkelgebieden Hoofddorp
toekenning en de MRA Woondeal-intentieafspraak.
5
Centrum en omgeving, Stationsgebied Hoofddorp en Hyde Park, Nieuw-Vennep West, Lisserbroek en
Parallel besloot het college via de Nota Tempo-
Cruquius-Zwaanshoek . Vanuit de Woningbouw-
risering woningbouwprojecten (7705553) tot een
impuls (WBI) ontvangen we dat jaar Rijkssubsidie
selectieve aanpak: alleen kansrijke initiatieven
voor Pionier-Bols in Nieuw-Vennep.
krijgen prioriteit.
2022 – MIRT-bijdrage
In dat jaar worden Rijksgelden toegekend uit de
Het Rijk kent via het MIRT middelen toe voor bereik-
Startbouwimpuls (SBI) voor het Bolskwadrant in
baarheid en ontsluiting van de NOVEX-gebieden.
Nieuw-Vennep en Hyde Park blok 21 in Hoofddorp
Onder andere voor de Weg om de Zuid, HOV Hoofd-
(X.2023.07218). Spoorzone Hoofddorp ontving – als
dorp Zuid – Hoofddorp Station, Hoofddorp Stads-
onderdeel van de NOVEX-gebieden – bijdragen
centrum, Spoorzone Hoofddorp en Lisserbroek
uit het Gebiedsbudget voor grondverwerving en
wordt een bijdrage toegekend. De aanvraag voor
publieke tekorten, en via de Pilot NOVEX-gebieds-
de maatregelen gekoppeld aan station Hoofddorp
ontwikkeling (11372385) voor het opzetten van
voor de Multimodale Knoop Hoofddorp (MKH) wordt
publiek-publieke samenwerking. Voor Hoofddorp
niet gehonoreerd. Toegezegd wordt dat deze worden
Stadscentrum volgden versnellingsgelden uit de
meegenomen in de MIRT-verkenning OV-verbinding
regeling Woningbouw op Korte Termijn (WoKT).
6
7
Amsterdam-Haarlemmermeer (OVAH) . Door aan8
gescherpte subsidievoorwaarden verschoof de na-
2024 – Doorbraakaanpak Woontop
druk vanaf dat moment naar een woningbouwopga-
In 2024 resulteerde de verkenning van Haarlemmer-
ve van 17.700 woningen met een start van de realisa-
meer West (gestart in 2022) in een doorbraakaan-
tie van de laatste woning uiterlijk in 2030 .
pak, vastgelegd tijdens de landelijke Woontop10.
9
In afstemming met het Rijk (VRO), de provincie De aanvraag voor de maatregelen in Haarlemmermeer West worden niet toegekend. Omdat het Rijk de ontwikkelingen daar als kansrijk acht, wordt op hun initiatief doorgestudeerd op wat er nodig is om toch woningen te bouwen. 2023 – Geactualiseerde Woondeal en Investeringsstrategie Schaalsprong Wonen In 2023 ondertekende Haarlemmermeer de geactualiseerde Woondeal MRA (7398219). De afspraken werden concreter en de provincies tekenden mee. Wij gaven op ons in te spannen voor de oplevering
12
Gemeente Haarlemmermeer
5 De NOVEX-gebieden zijn een gebiedsgerichte uitwerking van de Nationale Omgevingsvisie (NOVI).
Afsprakenlijst Bestuurlijke Overleggen MIRT 9, 10 en 11 november 2022.
6
7 De ontwikkelingen rondom station Hoofddorp vragen om een multimodaal vervoersknooppunt. De MKH omvat de verlenging van de Noord/Zuidlijn (OVAH), de herontwikkeling van perrons en ontsluiting via een spoortunnel en de verplaatsing en uitbreiding van het busstation.
Afsprakenlijst Bestuurlijke Overleggen MIRT 9, 10 en 11 november 2022.
8
9 De oorspronkelijke subsidieaanvraag betrof € 324 mln. (inclusief BTW) bij 15.000 à 25.000 woningen. De toekenning bedraagt € 100 mln. (inclusief BTW) bij 17.700 woningen. 10
Afspraken Woontop 2024, 11 december 2024.
December 2025
en de provinciale bouwambassadeur 11 werden
2025 – Nieuwe MIRT-bijdrage
wederkerige afspraken gemaakt tussen ons en de
In 2025 krijgt Haarlemmermeer €56 miljoen (inclusief
marktpartijen voor de tenminste 6.500 woningen in
BTW) subsidie toegekend uit de nieuwe MIRT-ronde,
Lisserbroek en Nieuw-Vennep West. Een belangrijke
bestemd voor de HOV Haarlemmermeer Zuidwest
voorwaarde is het aantonen van financiële haal-
(verbinding Hoofddorp–Nieuw-Vennep West–Lisser-
baarheid. Cruquius-Zwaanshoek bleef buiten deze
broek) gecombineerd met de verbinding tussen de
doorbraakaanpak vanwege onvoldoende dekking
Van Heuven Goedhartlaan en de Weg om de Zuid (de
voor bereikbaarheid (11621610). In juni 2025 is ook
Zuidelijke Ontsluiting)12. Deze investeringen versterken
Spoorzone Hoofddorp door het Rijk aangemerkt als
de bereikbaarheid en maken de woningbouw-
doorbraaklocatie.
productie mogelijk.
In 2024 is het Ontwikkelkader Spoorzone Hoofddorp
11
(11066373) vastgesteld. In de toekomstverkenning Toekomstig leven rond knooppunt Hoofddorp (XS25021206.861) zijn de sociaal-culturele effecten verkend van de ruimtelijke ontwikkelingen rond station
De provincie Noord-Holland heeft per 1 oktober 2020 een bouwambassadeur die werkt in opdracht van Gedeputeerde Staten. De bouwambassadeur faciliteert en jaagt de versnelling en samenwerking aan van essentiële woningbouwprojecten.
Bijlage Voorgenomen verdeling middelen grootschalige woningbouw infrastructuur en gebiedsbudget bij Kamerbrief Woningbouw en Mobiliteit, 10 november 2025.
12
Hoofddorp en het verlengen van de Noord/Zuidlijn.
Figuur 3: Werkbezoek ministers Barry Madlener (I&W) en Mona Keijzer (VRO) aan Hyde Park in december 2024
Gemeente Haarlemmermeer
13
December 2025
Scholen en
Velserbroek
Zaandam
sportvoorzieningen Op deze kaart staan scholen en sportvoorzieningen die onder het programma Schaalsprong vallen.
Amsterdam
Haarlem
Zandvoort
Heemstede
Werfkwartier & Post van Krayenhoff
Veldpost
Badhoevedorp Centrum
Wickevoort
BS GZ
Holmkwartier Cruquius-Zwaanshoek Bennebroek
Schuilhoeve
SH
Hoofddorp Noord Stadscentrum Hoofddorp
Hyde Park Park21
Hillegom
Nieuw-Vennep West
Spoorzone
BS VO SH
BS SH
Pionier-Bols
De Parken Nieuwe Kom e.o.
BS GZ SH Aalsmeer
Lisse
Rijsenhout
Lisserbroek
BS SH De Kwakel Kudelstaart
Leimuiden
Kaag
Roelofarendsveen
Kaartbeeld 2: Scholen en sportvoorzieningen 14
Gemeente Haarlemmermeer
Uithoorn
December 2025
3. Haarlemmermeer groeit met visie De Omgevingsvisie (2021.0003036) schetst de toekomst van de gemeente Haarlemmermeer. De onderlinge samenhang tussen de maatschappelijk relevante thema’s wonen, economie, mobiliteit, groen, recreatie, energie, klimaatadaptatie, veiligheid, voorzieningen en gezondheid komen hierin terug. Het programma Schaalsprong geeft uitvoering aan het thema wonen, maar raakt ook de sociale en economische ambities van de gemeente. De Omgevingsvisie en aanverwante beleidskaders vormen het kompas voor het programma. In dit hoofdstuk staat de samenhang tussen de Omgevingsvisie, aanverwant beleid en het programma Schaalsprong centraal.
3.1 Wonen, maatschappelijke voorzieningen, gezondheid en veiligheid
Aanstaande wet Versterking regie Volkshuisvesting
We streven naar een vitale, diverse en betaalbare
vesting voor om gemeenten en provincies meer
woningvoorraad in aantrekkelijke wijken en kernen,
mogelijkheden te geven om te sturen op hoeveel,
met voorzieningen die passen bij de behoeften van
waar en voor wie we bouwen. Gemeenten worden
onze inwoners. De woningdruk blijft groot, vooral
verplicht een Volkshuisvestingsprogramma op te
in het betaalbare segment . Mede door woning-
stellen dat uitvoering geeft aan de Omgevingsvisie.
bouw te stimuleren ontstaat er meer woonruimte.
De wet schrijft voor dat gemeenten onder regie
Ook spannen we ons in om in de bestaande voor-
van de provincie afspraken maken in de woning-
raad woonruimte te creëren. De Visie op Wonen en
bouwregio om regionaal gezamenlijk twee derde
Volkshuisvesting (12233598) geeft richting aan ons
betaalbare woningen te realiseren, en 30% soci-
woonbeleid, en het aanstaande Volkshuisvestings-
ale huurwoningen. Gemeenten met een aandeel
programma beschrijft de uitvoering hiervan.
sociale huurwoningen dat onder of gelijk aan het
Het Rijk bereidt de Wet Versterking regie Volkshuis-
13
Amstelveen
landelijk gemiddelde aandeel sociale huur ligt, zoals Haarlemmermeer heeft nu een relatief eenzijdig
Haarlemmermeer, worden verplicht om 30% sociale
woningaanbod met veel eengezinswoningen.
huurwoningen in de nieuwbouw te programmeren15.
Met nieuwbouw streven we naar meer variatie in woningtypen en woonmilieus, zodat er keuzemogelijkheden ontstaan voor verschillende doelgroepen
Daarvoor zijn voldoende maatschappelijke voorzie-
en we de kans op doorstroming vergroten . We
ningen nodig: scholen, sportvoorzieningen, ontmoe-
combineren waar mogelijk wonen met werken en
tingsplekken, gezondheidscentra en kinderopvang
14
andere functies, benutten de ruimte slim en behouden het karakter van het polderlandschap.
13
In (her)ontwikkelde wijken staat de mens centraal.
14
We willen wijken waar iedereen mee kan doen, bestaanszekerheid heeft en gezond kan leven (Meedoen mogelijk maken in Haarlemmermeer; 7532520).
Onder het betaalbare segment vallen sociale huurwoningen, middenhuurwoningen en betaalbare koopwoningen. Het prijspeil van deze segmenten verandert jaarlijks. Bij doorstroming komt een verhuisketen tot stand. Doorstroming is een manier om woningen beschikbaar te krijgen en mensen meer passend te laten wonen.
Ontwerpbesluit versterking regie volkshuisvesting + nota van toelichting (consultatieversie 16042025).
15
Gemeente Haarlemmermeer
15
December 2025
lijke voorzieningen (zie hoofdstuk 5) houdt dit inte-
Wat de schaalsprong mogelijk maakt
graal bij voor de gebiedsontwikkelingen.
Wonen, maatschappelijke voorzieningen,
(zie kaartbeeld 2, op p. 14). De Monitor Maatschappe-
gezondheid en veiligheid De dubbele vergrijzing en extramuralisering van de
• Vergroting van het woningaanbod voor
16
zorg vragen om meer zelf- en samenredzaamheid.
diverse doelgroepen.
17
Gezonde wijken met ruimte voor ontmoeting verlich-
• Meer differentiatie in woonmilieus, woning-
ten de druk op zorg en vergroten het welzijn. Daar-
typen en prijsklassen.
om reserveren we bij gebiedsontwikkelingen ruimte
• Toename van het aantal betaalbare woningen.
voor veranderende behoeften aan voorzieningen en
• Wijken met een goed ingerichte openbare ruimte en gezonde leefomgeving.
stimuleren we multifunctioneel gebruik van maatschappelijk vastgoed en gemeenschapsvorming.
• Draagvlak voor bestaande scholen, sportvoorzieningen en nieuwe maatschappelijke
Ook veiligheid beïnvloedt de ervaring van leef-
functies.
baarheid in de wijk. In het Integraal Veiligheidsplan
• Bevordering van doorstroming.
(2022.0002554) staan onze doelen hiertoe omschre-
• Het behouden van vitale voorzieningen.
ven. Gebiedsontwikkelingen dragen daaraan bij met Economie, energie en circulariteit
een goede ruimtelijke inrichting en sociale structuur.
• Rekening houden met de verbetering van de
3.2 Economie, energie en circulariteit
woon-werkbalans door integratie van functies. • Bijdrage aan de groene economische koers
We willen een aantrekkelijke, duurzame en weer-
van Haarlemmermeer.
bare economie. Haarlemmermeer maakt deel uit
• Vitalere wijken met ruimte voor ondernemerschap en innovatie.
van een sterke regio, onder andere door luchthaven
• Kansen voor duurzame en circulaire bouw,
Schiphol. Deze economische positie is echter niet
waaronder houtbouw en biobased materialen.
onbedreigd. Daarom zetten we in op de transitie van ‘grijs groeien naar groen ontwikkelen’: economische groei die gepaard gaat met kwaliteit, innovatie en verduurzaming18.
Omdat woningbouw, energie en economie allemaal een beroep doen op schaarse ruimte, zowel
De Koers Werklocatiemarkt (7963359) beschrijft waar
boven als onder de grond, zijn goede afwegingen
en hoe we werklocaties ontwikkelen om toekomst-
cruciaal. Voor elektriciteit en drinkwater 19 is uitbrei-
bestendig te blijven. Een goed vestigingsklimaat
ding van ondergrondse infrastructuur nodig. Samen
vraagt om aantrekkelijke woonmilieus voor werkne-
met netbeheersers Liander en TenneT werken we
mers. Wonen en werken zijn onlosmakelijk verbonden.
aan oplossingen voor netcongestie20 in de provincie Noord-Holland (zie ook paragraaf 7.2.2).
De beoogde transitie naar ‘groen ontwikkelen’ sluit aan bij ons doel om in 2050 een CO2-neutraal energiesysteem te hebben. Het Programma Energietransitie (2022.0002591) werkt dit uit voor woningen en bedrijven. De circulaire bouweconomie biedt kansen. We stimuleren efficiënt materiaalgebruik en duurzame grondstoffen, onder meer via het Houtbouw Pact MRA 2026-2030.
16
Gemeente Haarlemmermeer
16 Het aandeel ouderen in de samenleving neemt toe (vergrijzing) en zij bereiken een steeds hogere leeftijd (dubbele vergrijzing).
Hierbij krijgen zorgbehoevenden zorg aan huis geleverd of op locatie van de zorgaanbieder.
17
18 Verduurzaming is een ontwikkeling die voorziet in de behoeften van de huidige generatie, zonder de behoefte van toekomstige generaties in gevaar te brengen. 19 De ruimtelijke impact van drinkwater in de Metropoolregio Amsterdam, november 2024.
Bij netcongestie is de vraag naar transport van elektriciteit groter dan de transportcapaciteit van het net.
20
December 2025
3.3 Recreatie, groen, natuur en klimaatadaptatie
Wat de schaalsprong mogelijk maakt
We streven een gezond en groen leefklimaat na die
Recreatie, groen, natuur en klimaatadaptatie • Vergroting van het areaal en de kwaliteit van
huidige en toekomstige bewoners uitnodigt om te
groen en recreatie.
bewegen, ontspannen en ontmoeten. Schone lucht,
• Meer combinaties van functies: groen,
water, en beperkte hinder van geluid, licht of geur
klimaatadaptatie, waterberging en recreatie.
dragen hieraan bij.
• Uitbreiding van sportvoorzieningen en Een groen leefklimaat betekent ook ruimte voor bio-
stimulering van een gezonde leefstijl.
diversiteit en klimaatbestendigheid (zie voorbeeld
• Versterking van recreatielandschap en
figuur 4). Beplanting houdt regenwater vast, voor-
routenetwerk, wat ontmoeting en beweging
komt hittestress bij mensen en dieren en verzacht
bevordert. • Vergroening van stedelijke gebieden door
geluid, ook dat van Schiphol. Het Rijk heeft met
slimme inrichting van de openbare ruimte.
structurerende keuzes ingegrepen op het gebruik van het water- en bodemsysteem in Nederland om onder andere ruimte te reserveren voor waterveiligheid en te zorgen voor voldoende zoetwater21. Bij
De ‘raadswerkgroep doorlichten programma Maat-
gebiedsontwikkeling combineren we functies zoals
schappelijke Ontwikkeling’ heeft aangegeven de
waterberging, natuur, recreatie en sport en willen
samenhang te willen zien tussen de ontwikkeling van
we voldoende ruimte voor evenementen. Dat geldt
nieuw te realiseren groen ten opzichte van de
zowel voor binnenstedelijke transformaties als uit-
woningbouwontwikkeling. Hiervoor wordt een
leglocaties.
indicator ontwikkeld welke wordt opgenomen in de jaarlijkse begrotingsstukken van Haarlemmermeer.
Groene aders verbinden woon- en werkgebieden
Het toevoegen van groen(-recreatief) areaal bete-
met het groene buitengebied (zie kaartbeeld 1 op p.
kent ook de toename van het beheerareaal. Primair
6). Daarbij doen we recht aan ons erfgoed: we slui-
ligt dit bij de beherende partij(en) zoals Staatsbos-
ten aan bij de oorspronkelijke landschapsstructuren.
beheer (12787151). Omdat de provinciale beheersub-
Onze ambities zijn vastgelegd in de Visie Landschap
sidies onvoldoende blijken om dit beheer goed uit te
en Recreatie (2021.0002744) en de Uitvoeringsagen-
kunnen oefenen, is de (functionele) instandhouding
da 2024-2028 ‘Groen vooruit’ (10909008).
een punt van aandacht.
21
Kamerbrief Water Bodem sturend, 25 november 2022.
Figuur 4: Het lint in Badhoevedorp. Een doorgaande, groen ingerichte, langzaamverkeersroute ter plaatse van de voormalige A9
Gemeente Haarlemmermeer
17
December 2025
Mobiliteit en bereikbaarheid Velserbroek
Zaandam
Amsterdam
Haarlem
Zandvoort
Heemstede
Bennebroek
Hillegom
Aalsmeer
Lisse
De Kwakel Kudelstaart
Leimuiden
Kaag
Roelofarendsveen
Kaartbeeld 3: Mobiliteit en bereikbaarheid 18
Gemeente Haarlemmermeer
Uithoorn
December 2025
3.4 Mobiliteit en bereikbaarheid We willen een gemeente zijn die goed bereikbaar
Wat de schaalsprong mogelijk maakt
is per fiets, openbaar vervoer, auto en te voet (zie
Mobiliteit en bereikbaarheid
kaartbeeld 3 en 4). Door onze woningbouwopgave
• Uitbreiding van het mobiliteitsnetwerk: nieuwe
en die van de omliggende regio wordt de druk op de
fietsroutes, HOV-lijnen en betere bereikbaar-
bestaande wegen en in het openbaar vervoer
heid.
groter. Dit zorgt voor uitdagingen rond veiligheid,
• Versterking van economische vitaliteit door
geluid en luchtkwaliteit . Meer bewegingen raakt
betere verbindingen met werklocaties.
direct aan ons doel om een prettige woon- en leef-
• Verbetering van verkeersveiligheid door
22
omgeving te bieden. Mobiliteitsmaatregelen zijn
vermindering van doorgaand verkeer in
daarom onmisbaar. Ze maken woningbouw(versnel-
woongebieden.
ling) mogelijk én houden Haarlemmermeer leefbaar.
• Aantrekkelijker station Hoofddorp via het Multimodaal Knooppunt Hoofddorp.
We willen de groei van het autoverkeer afremmen en wegleiden naar de buitenste hoofdstructuren. Zo
• Meer veilige loop- en fietsroutes naar scholen, winkels en voorzieningen.
verbeteren we de verkeersveiligheid, creëren we een uitnodigende omgeving om lopend of fietsen naar voorzieningen en werk te gaan, en verminderen we
(10994251) en de Mobiliteitsmonitor Haarlemmer-
de nadelige gezondheidseffecten van het verkeer
meer volgen de voortgang hiervan.
op de omgeving. Het STOMP-principe (Stappen, Trappen, OV, Mobility as a Service23, Personenauto) vormt daarbij ons uitgangspunt. De Mobiliteitsvisie Haarlemmermeer (2018.0065348) beschrijft onze ambities. Het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit
22 Het RIVM visualiseert de geschatte, opeengestapelde invloed van geluid en luchtkwaliteit op de gezondheid in Nederland op dit kaartbeeld. 23 Met Mobility as a Service (MaaS) wordt ingezet op he gebruik van mobiliteit in plaats van het bezit ervan, zoals deelmobiliteitsvormen.
Kaartbeeld 4: Inzoom mobiliteitskaart op Hoofddorp met reeds toegekende bijdrage vanuit BO-MIRT 2022
Gemeente Haarlemmermeer
19
December 2025
Woningbouw
Velserbroek
Zaandam
Uitgangspunt van de woningbouwaantallen is Bouwmonitor 1 juli 2025. Aantallen afgerond op 25 woningen. Focus Potentie Focus Focus Potentie Potentie Focus Focus Focus Focus + Potentie Focus Haarlem Focus Focus Focus
Zandvoort
Amsterdam
Focus Potentie Potentie
A
Heemstede
75
B
O
C
925
775
850
woningen
woningen
woningen1
woningen
M N
225
Bennebroek
600
woningen
P
L
550
1.500
woningen
woningen
woningen
K
4.300
woningen Hillegom F
3.350
woningen3
J
G
6.500
2.000
woningen
I
woningen2
4.500
woningen1
D
2.900
woningen
H
330
woningen
Lisse
E
Aalsmeer
Q
700
400
woningen
woningen De Kwakel
Uithoorn
1 Incl. woningen dieKudelstaart reeds vóór 2022 zijn gerealiseerd. 2 Spoorzone: Bandbreedte van 6.500 tot 10.000 woningen. Leimuiden
Behalve de focus- en potentiegebieden zoals weergegeven op deze kaart, zijn er verspreid over de gemeente kleinschalige woningbouwlocaties van 50 of minder woningen.
Kaag
Roelofarendsveen
Kaartbeeld 5: Woningbouw 20
Gemeente Haarlemmermeer
3 Nieuw-Vennep-West: Bandbreedte van 3.350 tot 4.350 woningen (gewerkt wordt aan afspraken voor 4.950 woningen).
December 2025
4. Focus-, potentie- en voorraadgebieden De Investeringsstrategie 2023 (7736120) faseert de woningbouwplannen op basis van focus- en potentiegebieden. Deze focus- en potentiegebieden zijn binnen het vastgestelde financiële kader opnieuw beoordeeld en geactualiseerd. De resultaten hiervan zijn weergegeven in tabel 1 hieronder en gevisualiseerd op kaartbeeld 5. Gezamenlijk leveren de focusgebieden ruimte op voor circa 22.630 woningen. Daarvan zijn circa 4.000 woningen al opgeleverd. In dit hoofdstuk lichten we de belangrijkste wijzigingen toe en introduceren we de nieuwe categorie voorraadgebieden.
Amstelveen
FOCUSGEBIEDEN en bijbehorende woningbouwprojecten
Woningaantal incl. gerealiseerd vanaf ca. 2020
Gereali- POTENTIEGEBIEDEN seerd en bijbehorende circa woningbouwprojecten
Letters corresponderen met locatie op kaart p. 20
Aangegeven met ster op kaart p. 20
Peildatum nov. 2025
Hoofddorp: - Hoofddorp Noord fase 1 (M) - Hoofddorp Parken (I) - Overige lopende projecten24
600 4.500 750
1.900 200
Spoorzone: - Spoorzone Hoofddorp fase 1 (J)
3.500
Stadscentrum Hoofddorp: - Stadscentrum (L) - Hyde Park (K)
1.500 4.300
Nieuw-Vennep: - Nieuwe Kom (H) - Pionier-Bols (G)
330 2.000
Lisserbroek: - Lisserbroek fase 1 (D)
2.900
Cruquius: - Wickevoort (C) - Post van Krayenhoff deelgebied 5 (A) Badhoevedorp: - Badhoevedorp Centrum (O)
Woningaantal circa
Letters corresponderen met locatie op kaart p. 20
Spoorzone: - Spoorzone Hoofddorp fase 2 (J)
3.000
70 500
130
850 75
520
775
350
Overige woningbouwlocaties inclusief kleinschalig (<50 woningen) verspreid over de gemeente (zie kaartbeeld 6 op p. 27)
550
200
Totaal
22.630
3.870
Nieuw-Vennep: - Nieuw-Vennep West (F)
3.350 à 4.350
Lisserbroek: - Lisserbroek fase 2 (E)
700
Cruquius: - Werfkwartier & Post van Krayenhoff dlg 1-4 (B)
925
Badhoevedorp: - Schuilhoeve (P)
550
Rijsenhout (Q)
400
Totaal
9.675
Tabel 1: Overzicht focus- en potentiegebieden met afgeronde woningaantallen. De woningaantallen zijn gebaseerd op de Bouwmonitor 1 juli 2025. Te weten Bornholm (N), Hoofdweg 634-640, PAX winkelcentrum, IJweg 1031, JC Beetslaan 99-133, Dik Trom, Parklaan 2 - Hoofdweg 648, Hoofdweg 774 (kerk), Hoofdweg 875, IJweg naast 1190, Benelite/ Kwikfit, Hoofdweg 893, Stationsweg 10, Vestiagebouw.
24
Gemeente Haarlemmermeer
21
December 2025
Betekenis focus-, potentie- en voorraadgebied en doorontwikkeling In de Investeringsstrategie 2023 (7736120) zijn focusgebieden gedefinieerd als woningbouwprojecten waarvan de financiële haalbaarheid is aangetoond. Dat wil zeggen: voor de investeringen
Woningbouwlocaties investeringsstrategie 2021 Projecten met raadsbesluit Projecten in besluitvorming
Letters corresponderen met locatie op kaartbeeld p. 20, tabel 1 op p. 21, en het overzicht hiernaast (p. 23)
in de minimaal benodigde (supra) bovenwijkse voorzieningen, te weten verkeers- en vervoersnetwerken, bovenwijks groen en recreatie, en scholen
A
B
en sportvoorzieningen is interne en externe dek-
C
R
king haalbaar (of al beschikbaar)25. Potentiege-
M
bieden zijn gedefinieerd als woningbouwprojecten
L
waarvan deze financiële haalbaarheid nog niet is aangetoond. Voor deze projecten moet deze
F
financiële haalbaarheid verder worden verkend.
I
J
K
G
D E
In deze Investeringsstrategie 2025 behouden we deze definities. We voegen de categorie voorraadgebieden toe. Dit zijn woningbouwprojecten waarvan het nog niet nodig is om al geld te reserveren. Het zijn de potentiegebieden die verderop in de tijd
Figuur 5: (loopt door tot op de volgende pagina):
worden gefaseerd (zie tabel 2 op p. 24).
Ontwikkeling van focus- en potentiegebieden in de investeringsstrategie 2021, 2023 en 2025
We willen de definities van focus- en potentiegebieden verbeteren. Tot nu toe is voor de fasering
4.1 Stappen tussen 2021 en 2023
van de woningbouwplannen met name gerede-
De Investeringsstrategie Schaalsprong Wonen 2021
neerd vanuit financiën. De uitvoerbaarheid wordt
(2021.0002603) bracht de financiële haalbaarheid
echter ook bepaald door ruimtelijke, infrastruc-
van de minimaal benodigde (supra) bovenwijkse
turele en organisatorische voorwaarden. Een
voorzieningen in beeld voor circa 20.000 woningen
woningbouwproject moet bijvoorbeeld kunnen
in Cruquius, Hoofddorp, Lisserbroek en Nieuw-
voldoen aan wet- en regelgeving over stikstof-
Vennep. In de Investeringsstrategie Schaalsprong
depositie en de aansluitcapaciteit van elektriciteit
Wonen 2023 (7736120) zijn hier extra woningbouw-
moet zijn geborgd (zie paragraaf 7.2.2). Daar-
projecten aan toegevoegd en worden de plannen
naast is het denkbaar om binnen de focus- en
vanwege de financiële mogelijkheden, gefaseerd in
potentiegebieden een uitvoeringsaanpak aan te
focus- en potentiegebieden (zie figuur 5).
brengen, bijvoorbeeld op basis van infrastructurele randvoorwaardelijkheden waarin moet zijn voor-
Tussen 2021 en 2023 worden belangrijke stappen
zien. Hiermee ontwikkelt de Investeringsstrategie
gezet voor woningbouw(versnelling):
door tot een uitvoeringsstrategie.
• Het Rijk wijst de gemeente Haarlemmermeer aan als NOVEX-woningbouwgebied MRA West. Hieronder vallen de ontwikkellocaties Hoofd-
Het programma Schaalsprong gaat niet over de financiële haalbaarheid van afzonderlijke woningbouwprojecten. Dat staat in het (Tussentijds) Meerjarenprogramma Grondexploitaties (zie p. 8).
25
dorp Centrum en omgeving, Stationsgebied Hoofddorp, Nieuw-Vennep West, Lisserbroek en Cruquius-Zwaanshoek.
22
Gemeente Haarlemmermeer
December 2025
• Het Gebiedsplan Hoofddorp (2021.0002847) wordt vastgelegd op basis van het stedenbouwkundig raamwerk uit het Verdichtingsplan
Voor Pionier-Bols wordt subsidie ontvangen uit de Woningbouwimpuls. • Voor het Bolskwadrant, onderdeel van Pionier-
Stationsgebied Hoofddorp (2021.0001986).
Bols, en Hyde Park blok 21 komt geld beschik-
• Gebiedsontwikkeling Stationsgebied Hoofd-
baar uit de Startbouwimpuls (X.2023.07218).
dorp wordt hernoemd naar Spoorzone Hoofddorp. • Voor mobiliteitsmaatregelen in Spoorzone Hoofddorp, Stadscentrum, de Weg om de Zuid
• Het Rijk start een verkenning van de OVverbinding Amsterdam-Haarlemmermeer (OVAH). • Nieuw-Vennep West, Spoorzone Hoofd-
en HOV Hoofddorp Zuid – Hoofddorp Station
dorp fase 2, Schuilhoeve, Post van Krayenhoff
wordt subsidie ontvangen via het MIRT 2022.
en Werfkwartier, Cruquius-Zwaanshoek en
Stadscentrum ontvangt ook een bijdrage uit
Lisserbroek fase 2 worden potentiegebieden.
de regeling Woningbouw op Korte Termijn, en
Op initiatief van het Rijk wordt doorgestudeerd
Spoorzone Hoofddorp uit het Gebiedsbudget
op het financieel haalbaar maken van Nieuw-
en de Pilot NOVEX-gebiedsontwikkeling.
Vennep West, Lisserbroek en Cruquius-
• Lisserbroek ontvangt een MIRT-bijdrage voor
Zwaanshoek.
een fietspad. • Pionier-Bols, Spoorzone Hoofddorp fase 1, Badhoevedorp Centrum en Wickevoort worden toegevoegd aan de focusgebieden.
Gemeente Haarlemmermeer
23
December 2025
4.2 Stappen tussen 2023 en nu
Woningbouwlocaties investeringsstrategie 2025 Focusgebied Potentiegebied Voorraadgebied
Vanaf 2023 zijn er minder mogelijkheden om potentiegebieden door te schuiven naar focusgebieden (zie figuur 6). We richten ons op woningbouw(versnelling) in de focusgebieden en het verkennen van de financiële haalbaarheid van de potentiegebieden
Letters corresponderen met locatie op kaartbeeld op p. 20, tabel 1 op p. 21, en het overzicht op p. 23
(zie ook tabel 3 op p. 25). Voortgang in de focusgebieden: • Voor Lisserbroek zijn in 2024 de Gebiedsenvelop
A
B
en de Essentiekaarten (11547773) vastgesteld. In
C
O
R
2025 is het ontwerp Gebiedsgericht programma
N
U
en ontwerp Milieueffectenrapport (11949835)
P M
T
L
vastgesteld. Voor 2.500 woningen is er in 2025 een anterieure overeenkomst gesloten.
F
• Het Ontwikkelkader Spoorzone Hoofddorp (11066373) is vastgesteld. Spoorzone Hoofddorp
V
W
D E
I
J
S
K
G H Q
wordt door het Rijk in juni 2025 aangemerkt als doorbraaklocatie. In overleg met betrokken partijen (Vervoerregio Amsterdam, ProRail, NS, provincie Noord-Holland en de ministeries I&W en VRO) worden stappen verkend en voorbe-
Figuur 6: Focus-, potentie- en voorraadgebieden
reid voor de ontwikkeling van de Multimodale
in de investeringsstrategie 2025
Knoop Hoofddorp (MKH). Categorie
Hoe te handelen
Focusgebied
Aan deze woningbouwprojecten werken we met prioriteit gericht op realisatie.
Potentiegebied op termijn
Aan deze woningbouwprojecten werken we gericht op het verkennen en aantonen van de (financiële) haalbaarheid hiervan.
focusgebied Potentiegebied
Aan deze woningbouwprojecten werken we uitsluitend en vooral gericht op de voortgang van het focusgebied dat onderdeel is van dit project (zoals Lisserbroek fase 2) of programma (zoals Spoorzone fase 2).
Voorrraadgebied
Naar deze woningbouwprojecten kijken we later pas om. Hier zijn allereerst (hernieuwde) afwegingen nodig over een woonbestemming in relatie tot de (financiële) haalbaarheid.
Tabel 2: Handelingskader focus-, potentie- en voorraadgebieden (zie definities op p. 22)
Voortgang ten aanzien van het vervullen van de
• Voor de HOV-verbinding Haarlemmermeer-
voorwaarden in de potentiegebieden (zie ook de
Zuidwest gecombineerd met de verbinding
volgende paragrafen):
tussen de Van Heuven Goedhartlaan en de
• Voor Lisserbroek (fase 1 en 2) en Nieuw-
24
Weg om de Zuid (de Zuidelijke Ontsluiting) is
Vennep West is met de marktpartijen een
geld toegekend via het MIRT 2025. Deze maat-
doorbraakaanpak getekend in de Woontop
regel dient een groter gebied, waaronder Lis-
2024 (zie hoofdstuk 2).
serbroek, en is een infrastructurele voorwaar-
Gemeente Haarlemmermeer
December 2025
subsidie zijn nog niet bekend. De definitieve
Schaalsprong en gemeentefinanciën: zo houden we de schaalsprong financieel gezond
beschikking volgt in de tweede helft van 2026.
Om de schaalsprong financieel goed te onder-
de voor Nieuw-Vennep West en Spoorzone Hoofddorp fase 2. De voorwaarden van deze
• Er wordt in co creatie gewerkt aan een
steunen, heeft de gemeenteraad de afgelopen
Stedenbouwkundig programma van Eisen voor
jaren belangrijke besluiten genomen over de
Nieuw-Vennep West, met een samenhangend
gemeentefinanciën. In 2019 stelde de raad bij de
pakket van mobiliteitsmaatregelen.
Voorjaarsrapportage (2019.0027574) de Reserve
• Het Programma van Eisen (PvE) Transformaties
Schaalsprong in. Deze reserve dekt de voorberei-
Cruquius: Post van Krayenhoff & Werfkwartier
dingskosten en afschrijvingslasten van toekomstige
(12570586) is vastgesteld. Deelgebied 5 van
investeringen in mobiliteit en bovenwijks groen –
Post van Krayenhoff wordt focusgebied: hier-
voorzieningen die voorwaardelijk zijn om de
voor worden de planvorming en de anterieure
woningbouw te versnellen. In 2021 breidde de raad
overeenkomst afgerond.
dit doel uit bij het vaststellen van de Investeringsstrategie 2021 (2021.0002603). Sindsdien kunnen
• In 2024 is het Ontwikkelkader Spoorzone Hoofddorp (11066373) vastgesteld. Samen met
ook investeringen in scholen en sportvoorzienin-
het Rijk wordt een Roadmap opgesteld voor
gen uit de Reserve Schaalsprong worden betaald.
Spoorzone Hoofddorp, inclusief de benodigde
Daarnaast werd een stelpost kapitaallasten
aandacht voor de MKH. De stedenbouwkundi-
Schaalsprong Wonen ingesteld: een structurele
ge uitwerkingen voor deelgebieden Stations-
jaarlijkse storting om toekomstige lasten te dekken.
kwartier en Graan voor Visch Zuid krijgen vorm. • In 2025 is het Gebiedsperspectief Rijsenhout
De Reserve Schaalsprong wordt op basis van raadsbesluiten gevuld met:
(12281357) vastgesteld en op beslispunten aangepast (12485889). Er loopt een verkeers-
• Eventuele overschotten uit de Reserve Grondzaken;
onderzoek.
• Positieve jaarrekeningresultaten; Woningaantallen (circa) Omgevingsvergunning
2022 2024 t/m 2023 t/m 2025 950
1.250
Omgevingsplan
2.900
570
Anterieure overeenkomst
2.300
2.300*
885
3.240
Startbouw
• Incidentele stortingen uit de Algemene Dekkingsreserve. Ook over de besteding van deze Reserve en de stelpost beslist de gemeenteraad. Daarnaast is er de Reserve Ruimtelijke Investeringen Haarlemmermeer (RIH). Deze wordt gevuld via
* In oktober 2025 is hier bovenop voor 2.500 woningen een anterieure overeenkomst getekend voor Lisserbroek
Tabel 3: Een overzicht van de hardheid van plannen en startbouw inclusief circa woningaantal (Bouwmonitor peildatum 1 juli 2025).
kostenverhaal bij marktpartijen en kan uitsluitend worden ingezet voor investeringen in mobiliteit en bovenwijks groen. Aanvullende dekking voor bovenwijkse voorzieningen komt uit subsidies of cofinanciering van medeoverheden en marktpartijen.
4.2.1 Mogelijk op termijn van potentiegebied naar focusgebied
De Investeringsanalyse Schaalsprong is gebaseerd
De woningbouwprojecten Post van Krayenhoff (deel-
op dit financiële kader. In de Investeringsanalyse
gebied 1 - 4) en Werfkwartier en Nieuw-Vennep West
wordt beoordeeld of de focusgebieden met bijbe-
kunnen mogelijk op termijn focusgebied worden.
horende voorzieningen financieel haalbaar zijn en
Deze stap hangt met een aantal factoren samen,
wat de financiële prognoses zijn voor de potentie-
waaronder duidelijkheid over onderstaande punten.
gebieden.
Gemeente Haarlemmermeer
25
December 2025
Post van Krayenhoff (deelgebied 1 - 4) en Werf-
• Verkeers- en vervoersnetwerken: De HOV-
kwartier
verbinding Haarlemmermeer Zuidwest en
De stand van zaken van de financiële haalbaarheid
het verbreden van de Weg om de Zuid zijn
van de minimaal benodigde (supra) bovenwijkse
voorwaardelijk voor de bereikbaarheid. Voor
voorzieningen is:
het HOV is via het MIRT 2025 financiering toe-
• Scholen- en sportvoorzieningen: Er is dekking
gekend, waarbij het Rijk maximaal 50% van de
voor een basisschool en een gymzaal. Hierbij is
totale investeringskosten bijdraagt. Daarom
rekening gehouden met de bestaande woning-
wordt cofinanciering gevraagd aan de regio
voorraad in Cruquius, de woningbouwaantallen
en marktpartijen. Onder leiding van de
in het focusgebied Cruquius-Wickevoort, het
bouwambassadeur verkennen het Rijk, PNH,
voorraadgebied Cruquius-Zwaanshoek fase 1
VRA en marktpartijen hoe deze cofinanciering
(500 woningen) en de transformatielocaties
kan worden gedekt. We verwachten in Q1 2026
Post van Krayenhoff en Werfkwartier (1.000
hierover definitieve afspraken te hebben.
woningen).
• Groen en recreatie: Groen en recreatie: Voor
• Verkeers- en vervoersnetwerken: In de Notitie
groenvoorzieningen gaan we er vanuit dat
Verkeer Transformaties Cruquius is een infra-
financiële dekking beschikbaar komt voor
structureel maatregelenpakket opgesteld. De
uitbreiding van het Venneperhout en binnen
kosten voor de direct verbonden bovenwijkse
en langs de randen van het gebied vanuit de
infrastructuur zijn voor rekening van de markt-
gebiedsexploitatie.
partijen. • Groen en recreatie: De kosten van binnenplans
Met de marktpartijen en de provinciaal Bouwam-
groen zijn voor rekening van de marktpartijen,
bassadeur wordt gewerkt aan verbetering van het
voor het bovenplans groen en recreatie dragen
landschappelijk raamwerk ten behoeve van een
de marktpartijen volgens de normen bij.
op te stellen Stedenbouwkundig Programma van Eisen op hoofdlijnen. Er zijn nu concept afspraken
Nieuw-Vennep West
gemaakt over de ontwikkeling en financiering van
De stand van zaken van de financiële haalbaarheid
Nieuw-Vennep West. De uitkomsten van dit overleg
van de minimaal benodigde (supra) bovenwijkse
worden verder uitgewerkt, en daarna voorgelegd in
voorzieningen is:
een raadsvoorstel.
• Scholen- en sportvoorzieningen: Uitgaande van circa 4.000 woningen is dekking nodig