7963379 rv Routekaart duurzaamheid maatschappelijk vastgoed

gemeente Haarlemmermeer

raadsvoorstel onderwerp

Portefeuillehouder Steller Collegevergadering

Routekaart duurzaamheid maatschappelijk vastgoed mr. Mariëtte Sedee-Schuitemaker Matthias Vellekoop 11 juli 2023

Raadsvergadering Raadsvoorstelnummer

7963379

1. Voorstel Collegebesluit(en)

Het college besluit de raad voorte stellen om: 1. de routekaart maatschappelijk vastgoed vast te stellen; 2. voorde periode2023 - 2030 in te zetten opeen COi-reductie van de gemeentelijke vastgoedportefeuillevan ten minste 55%en dit te realiseren door: a. de projectmatige verduurzamingvan ten minste zes panden; b. 3.

4.

het omzettenvan de meerjarenonderhoudsplannen naar duurzame

meerjarenonderhoudsplannen; een budget van € 150.000 beschikbaar te stellen voorhet uitvoerenvan haalbaarheidsstudies en dit te dekken uit een bijdrage uit de bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningenen deze mutatie te verwerken bij de Najaarsrapportage (NJR) 2023; het nettoresultaat van de verkopenuit de vastgoedportefeuillevoor100% te doterenaan de bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningen.

2. Samenvatting

Als gemeente beschikken wij over een aanzienlijkevastgoedportefeuille.Voorhet grootste deel zijn deze gebouwen niet duurzaam en stotendaarmee direct en indirect veel CO2 uit. In het nationaleklimaatakkoord zijn doelstellingenopgenomenom deze gebouw gebonden uitstootte verminderen.De routekaartverduurzamingmaatschappelijk vastgoed geeft invullingaan deze verduurzamingsopgave:een CCh-reductie van de gebouw gebonden uitstootvan ten minste 55% in 2030 en 95%in 2050. Wij gaan de doelstelling via vijf methoden bereiken: (1) we focussenonsopde projectmatige verduurzamingvan zes pandentot 2030; (2) we zetten de meerjarenonderhoudsplan (MJOP) om naar duurzameMJOP's; (3) een deel van de portefeuillevervangen we door sloop/ nieuwbouw;(4) we gaan compenserenmet de inkoop van groen opgewekte energie daar waar volledige verduurzamingniet mogelijk is; (5) ten slotte verkopenwe vastgoed, dat reduceert de COz-uitstootopportefeuilleniveau ook.Met deze maatregelen halen we het doel van 55%CO2 reductie in 2030.

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

pagina 2

De verduurzamingsopgavein zijn totaliteit is kostbaar. Exclusief interneuitvoeringskosten ramen we de verduurzamingsopgavetot 2050 op€ 142.753.000. Dit is inclusiefcirca € 96 miljoenvoorde sloop/nieuwbouw van pandendie vanwege een beperkte technische en/of economischelevensduuur,los van de verduurzamingsopgaveookvervangen zoudenzijn. Mogelijke dekkingsmiddelen hiervoor zijn de bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningen,rijks- en provincialesubsidies, nog aan te vragen budgetten en kredieten, en ten slotte indirecte opbrengstenuit de besparingen die het verduurzamenvoorde gebruikers van onzepandenoplevert. De eerste stap is het (laten) uitvoerenvan verdiependeonderzoekennaar de haalbaarheid van de zes geselecteerde duurzaamheidsprojecten.Wij hebben hiervoor een budget nodig van € 150.000 (per pand€ 25.000). De dekking hiervoor komt uit de bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningen.Aan de hand van deze haalbaarheidsstudies, die we in het derde en vierde kwartaal van 2023 nog laten uitvoeren,werken we concreteplannenuit. Met dit raadsvoorstel stellen wij ookvoorom de dotatie van het nettoresultaat van verkopen van de vastgoedportefeuilleaan de bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningenvan de huidige 50% naar 100% te verhogen.

De routekaart is opgesteld opbasis van theoretische uitgangspunten.In de praktijk kunnen zaken als energieverbruik of de hoogte van de geraamde duurzaamheidsinvesteringenafwijken. De stijgende bouwkosten,personeelsschaarste in de bouwen ambtelijke (uitvoerings)capaciteit vormenrisico's voorhet behalen van de uiteindelijkedoelstellingen. 3. Uitwerking 3.1 Wat willen we bereiken?

Wij beschikken over een grote en diverse vastgoedportefeuille.De portefeuillestamt vooreen groot deel uit de jaren '70 en '80 en is hiermee in algemene zin niet bepaald duurzaam te noemen.Het bezit van vastgoed draagt bij aan de uitstootvan broeikasgassen. In directe zin doorhet verbruiken van gas ter verwarming van het gebouw. Maar ookindirect door elektriciteitsverbruik, dat veelal niet duurzaam elders opgewekt wordt. Als gemeente spelenwij een belangrijke rol bij het bereiken van de landelijke doelstellingen voorverduurzaming. Niet alleen kunnenwij met de verduurzamingvan de vastgoedportefeuille hieraan substantieel bijdragen, wij vervullenookeen voorbeeldrol.Verduurzamingvan de vastgoedportefeuillezorgt daarmee voorimpact. Wat is de aanleiding,context?

Tijdens de internationaleklimaattop in 2015 in Parijs zijn mondialeklimaatdoelstellingen afgesproken. Deze doelstellingenzijn nationaalvertaald in het Klimaatakkoord. Nederlandse gemeenten hebben zich doormiddel van de sectorale routekaart maatschappelijk vastgoed in VNG-verband gecommitteerd aan de reductiedoelstellingen.De term 'routekaart' wordt gehanteerd omdat de uiteindelijkeaanpak per pand nog niet volledig uit te tekenenis: tussennuen 2050 zal de huisvestingsbehoefte zich ontwikkelenen zullentechnische en financiëlemogelijkheden veranderen. De opgave is ookte omvangrijk om alles tegelijk aan te pakken, het belangrijkste is dat er een routewordt uitgestippeldnaar het einddoelen dat een eerste stap wordt gezet. De Routekaartwerkt daarom niet alles tot in detail uit, maar geeft strategische kaders om stapsgewijs tot uitvoeringte komen.De routekaart is de basis voorhet verder uitwerkenvan

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

pagina 3

een uitvoeringsplanvoorde eerstvolgende korte termijn (2023-2030), schetst de opgavenvoor de middellange termijn en verkent de opgaven voorde lange termijn. De Haarlemmermeerse Routekaart is als bijlage bij dit raadsvoorstel gevoegd. Welkdoel wordt nagestreefd?

In het klimaatakkoord is de vermindering van uitstootvan broeikasgassen het centrale doel. Deze CCh-reductie geldt niet alleen voorde uitstootdoorde gebouwde omgeving maar ook voorbijvoorbeeld vervoer, agrarische activiteiten en industrie.De totale uitstootmoet in 2050 met 95%zijn verminderd ten opzichte van 1990. Het tussendoelis een vermindering van 55%in 2030. Met het vaststellen van deze routekaartwerken wij toe naar een CCh-reductie van de gebouw gebonden uitstootvan ten minste 55%in 2030 en 95%in 2050. 3.2 Wat gaanwe daarvoordoen?

Voorde verduurzamingvan de vastgoedportefeuillegaan wij de volgende vijf methoden toepassen: 1. 2. 3. 4. 5.

Duurzaamheidsprojecten Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) omzettennaar een duurzaam MJOP Sloop/nieuwbouw Compenserendemaatregelen Verkoop

Ad 1. Duurzaamheidsprojecten Dit betreft de projectmatige aanpak om pandendie daarvoor in aanmerking komente verduurzamennaar het niveauvan volledig energieneutraal. Hiervoorzijn zes panden geselecteerd die wij in de periode2023-2030 als eerste aanpakken.Het gaat hierbij om de volgende panden: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

de Boskern,wijkcentrumen gymzalen in HoofddorpOverbos; C. in Hoofddorpcentrum; C. (Pier-K gebouw) in Nieuw-Vennep; dorpshuisZwanenburg-Halfweg (dorpshuismet sporthal); sportcomplexKoningWillem-Alexander in Hoofddorp; gymzalen Bornholmin Hoofddorp.

Deze selectie is tot stand gekomen dooreen analyse van de hele portefeuille.Bovenstaande pandenzijn het meest efficiëntte verduurzamen.Met andere woorden:de kostenper gereduceerde kg CO2 liggen bij deze pandenhet laagst. Vanwege de omvang van deze locaties bereiken we met een relatief kleine selectie een maximaal resultaat, namelijk een reductie van 52% ophet totaal. Ad2. Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) omzettennaareenduurzaam MJOP Dit betreft geleidelijke verduurzamingdoormiddel van onderhoudopnatuurlijkemomenten. Op natuurlijkemomentenwil zeggen dat we tot uitvoeringvan bepaalde maatregelen overgaan ophet momentdat vervanging of (grootschalig) onderhoudaan een bepaald gebouwonderdeel gepland staat. Voorbeeldenhiervan zijn het vervangen van verlichtingsarmaturen voorLEDarmaturen wanneerdeze aan het einde van de levensduurzijn, of het isolerenvan een dak wanneerdeze wordt vervangen. Wij gebruiken de Erkende Maatregelenlijst hierbij als leidraad. Op deze maatregelenlijst (periodiekgeactualiseerd doorhet Rijk) staan (duurzaamheids)maatregelen die binnenvijfjaar

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

pagina 4

terug zijn te verdienen.Bij pandendie meer dan 25.000 m3 gas of 50.000 kwh aan energie verbruiken is het zelfs wettelijk verplicht om deze maatregelen toe te passen en hierover te rapporteren.De duurzaamheidsmaatregelen wordentoegepast opalle gebouwen die, ophet momentvan uitvoering,nog minimaal vijfjaar in exploitatieblijven. De huidige MJOP's zijn nog niet duurzaam. Bij de volgende herijking van de MJOP's, die gepland staat voor2026, zal de verduurzamingals integraal onderdeelwordenmeegenomen.Tot deze nieuweMJOP's zijn vastgesteld beoordelenwe bij onderhoudcasusgewijs wat de juiste keuze is. Ad 3. Sloop/Nieuwbouw Een aanzienlijkdeel van de portefeuillezal wordengesloopten nieuwwordengebouwd, omdat de technische en/offunctionelelevensduurafloopt.Nieuwbouwmoet opbasis van het Bouwbesluitvanaf 2026 energieneutraal zijn. Voorpandendie wordengesloopten vervangen doornieuwbouwgeldt dat vervanging ookzonderde verduurzamingsopgaveaan de orde zou zijn. Lopendeprojecten,zoals het nieuwegemeentehuis, zijn geen onderdeelvan de hier bedoelde opgave. Ad 4. Compenserende maatregelen Vooreen deel van de pandenis verduurzamentechnisch niet haalbaar maar is sloop/nieuwbouw ookgeen optie.Monumenten zijn hier een goed voorbeeldvan. Voordeze pandenwordt uitgegaan van compensatie,bijvoorbeeld doorde inkoopvan CCh-neutrale elektriciteit.

Omdat we uitgaan van COa-reductie opportefeuilleniveau kan ookworden gecompenseerdmet een 'energieleverend' pand. Dit is het geval wanneereen bepaald pand meer energie opwektdan dat het zelf verbruikt. Ad5. Verkoop Vooronzedoelstelling draagt verkoopvan vastgoed bij aan het reducerenvan de C02-uitstoot. Daarbij dient wel te wordenopgemerkt dat verkoopniets bijdraagt aan de landelijke doelstelling aangezien de verduurzamingervan wordt verlegd naar de nieuweeigenaar. Tot 2030 zullendaarnaast nog de nodige vastgoedontwikkelingenplaatsvindendie invloed hebben opde totale COz-uitstootvan het gemeentelijke vastgoed. De bouwvan het nieuwe raadhuis is hier een goed voorbeeldvan. Het (aanzienlijke) reductie-effect wat hiervan uitgaat is (nog) niet meegenomenin de routekaart maar telt wel mee. Watzijn de argumenten?

We starten met de projectmatige verduurzamingvan relatief weinig panden,maar deze panden beschikken wel over een groot vloeroppervlak.De selectie is tot stand gekomen doorde pandendie het meest verbruiken,nog lang in exploitatieblijven énefficiëntzijn te verduurzamente selecteren. Met efficiëntwordt in dit kader bedoeld dat bij deze pandenper geïnvesteerde eurode meeste CCh-reductie te behalen is. Voorde Boskern(Liesbos 24 t/m 26) geldt bovendiendat er een grote onderhoudsingreep gepland staat waarbij we werk met werk kunnencombineren.Ook hebben we gekozen voor een zo evenwichtig mogelijke spreiding over de verschillende beleidsterreinen. Indiendeze selectie wordt verduurzaamd tot energieneutraal, dan is de verwachte (Xh-reductie 52% van het COa-verbruik ten opzichte van het peiljaar 1990. Hiermee komt het doel van 55% in 2030 binnenbereik. Doordater ookduurzaam onderhoudwordt gepleegd, vervangingsprojectenwordenopgestart en het effect van het nieuwegemeentehuis nog niet is meegenomenin de cijfers, wordt in ieder geval 55% bereikt.

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

pagina 5

De tijd tot 2030 is beperkt en deze selectie maakt de opgave voorde korte termijn overzichtelijk. Richting het einde van deze periodezal opnieuw een selectie wordenbepaald op basis van de dan beschikbare informatie.Op dat momentzijn alle analyses in het kader van het Integraal Accommodatieplanuitgevoerd en kunnende bevindingen hieruit meegenomen worden.In het gemeentelijke coalitieakkoordis afgesproken dat indiener gelden vanuithet Rijk of Europabeschikbaar komen,er onderzochtwordt of het mogelijk is om een reductie van 60% te realiseren. Het is goed mogelijk dat we dit zonderextra inspanningbehalen. Watzijn de kanttekeningen en risico's?

Dat een pandopdeze selectielijst staat, betekent nog niet dat het panddirect wordt verbouwd. Voorde selectie vindenverdiependeonderzoekenplaats naar hoe de verduurzaminger in de praktijk uit ziet. Er kunnennamelijk meerdere redenenzijn waarom verduurzamingin de praktijk anders uitpaktdan theoretisch verwacht. Zo kan bijvoorbeeld het werkelijke verbruik anders blijken dan het berekende verbruik. Ook kunnende technische mogelijkheden voorhet toepassenvan duurzaamheidsmaatregelen beperkingen opleveren. Het daadwerkelijk bereiken van de doelstellingenvraagt het scheppenvan de juiste randvoorwaarden.De verduurzamingsopgaveis omvangrijk en vergt een aanvullende inspanningvan de vastgoedorganisatie. Op dit momentzijn de processenhierop nog niet ingericht. Na vaststelling gaat de vastgoedorganisatie met de routekaart aan de slag. De eerste stap is het uit laten voerenvan de haalbaarheidsonderzoeken. Parallel werken we aan het juist inrichten van processenbinnende vastgoedorganisatie die bij het uitvoerenvan de routekaart komenkijken. Wij zijn niet de enige organisatie die vooreen grote verduurzamingsopgavestaat. De druk opde bouwsectoren de vraag naar installateurs neemt doorde landelijke vraag alleen maar toe. Het is de vraag of er genoeg vakmensen beschikbaar zullenzijn om aan de toekomstige vraag te voldoen. 3.3 Wat mag het kosten? Kostenen opbrengstenvande verduurzamingsopgave

Het verduurzamenvan de portefeuillevraagt om investeringen,maar kent ookopbrengsten. Voorde volgende postenis een inschatting gemaakt van de financiëleeffecten: 1. 2. 3. 4. 5.

Duurzaamheidsprojecten Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) omzettennaar een duurzaam MJOP Sloop/nieuwbouw Compenserendemaatregelen Verkoop

Alle genoemde bedragen zijn voorde volledige periodetot 2050 en inclusiefBTW. De BTW is bij gemeentelijke vastgoedinvesteringen in beginsel kostenverhogend. De bedragen zijn ingeschat opbasis van kengetallen en hebben daarmee een indicatief karakter. Pas bij de uitwerking van een projectkunnenramingen met een grotere exactheid wordenbepaald, zowel qua prijs als qua maatregelen. Ad 1. Duurzaamheidsprojecten Om energieneutraal te wordenbedragen de benodigde investeringenin totaal € 39.269.000. In overeenstemmingmet het activabeleid wordendeze investeringenin 20 jaar afgeschreven. Daarnaast wordende onderhoudskosten hoger (want de gebouwen bevatten meer klimaatinstallaties). Daartegenover staat dat er wordt bespaard opde energielasten.

pagina 6

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

Zowel de kapitaallasten, onderhoudskosten als besparing opverbruikslasten zijn vertaald in jaarlijkse exploitatielasten. Ad 2. Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) omzettennaareenduurzaam MJOP De benodigde gelden voorhet uitvoerenvan duurzaam onderhouden het toepassenvan de erkende maatregelen bedragen indicatief € 7.514.000 en wordenopgenomenin de eerstvolgende actualisatie van het MJOP. Dit vergt een aanpassing van de jaarlijkse dotatie aan de onderhoudsegalisatievoorziening gebouwen. Het MJOP wordt hiermee een duurzaam meerjarenonderhoudsplan (DMJOP). Ad 3. Sloop/Nieuwbouw Voorpandendie wordengesloopten vervangen doornieuwbouwgeldt dat vervanging zonder de verduurzamingsopgaveookaan de orde zal zijn. De bijbehorende investeringentellen wij niet mee voorde verduurzamingsopgave.Omdat nieuwbouwwel bijdraagt aan de COz-reductie van de portefeuillezijn de investeringenwel in beeld gebracht. De benodigde investeringen bedragen indicatief € 95.970.000,als de vastgoedportefeuillein huidige volumegehandhaafd blijft voorhet behalen van maatschappelijke doelstellingen.Deze investeringenwordenin 40 jaar afgeschreven. Bij nieuwbouwzullende onderhoudskosten over de hele levensduur vergelijkbaar zijn met het huidige niveau. De energielasten zullenafnemen.Zowel de kapitaallasten, onderhoudskosten als besparing opverbruikslasten zijn vertaald in jaarlijkse exploitatielasten. Ad 4.

Compenserende maatregelen Compensatiedoormiddel van inkoopvan CCh-neutrale energie wordt geraamd op€ 12.000 per jaar tot 2050. Wij gaan niet direct starten met compenserenmaar doendit pas als we dreigen de doelstelling(en)niet te halen met het toepassenvan voornoemdemaatregelen. Ad 5. Opbrengsten vandeverduurzaming Tegenover de kostenstaan ookopbrengsten.De belangrijkste is de besparing opgas- en energieverbruik. De verduurzamingleidt namelijk tot lagere energielasten voorde gebruikers. De gemeente maakt afspraken met deze huurders hoe het voordeelvan een lagere energierekening ten gevolge van een gemeentelijke investering wordt verdeeld ('split incentive'). In onderstaandetabel zijn ter illustratie de investeringenen bijbehorende jaarlijkse exploitatielastenopgenomen.De geraamde besparing openergiekostenen kapitaallasten zijn onderdeelvan de jaarlijkse exploitatielasten.Eventuelesubsidies zijn hier niet in verwerkt. We streven hierbij naar maximale externe dekking. Gemiddeldeexploitatielasten/jaar Duurzaamheidsmaatregel

Duurzaamheidsproject AanpassenMJOP Sloop-nieuwbouw

Indicatieuitgave

2023 - 2030 486.000

-

348.000

- .

7. 514.000

-

95. 970.000

-

-12.000

142 . 753.000

1 586.000

- .

-

Compenserendemaatregelen

2031 - 2040

693.000

39. 269.000

-1. 539.000

2041-2050 1 807.000

- .

486.000

1 740.000 -12.000

-3. 824.000

3 368.000

- .

-12.000

-5. 187.000

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

pagina 7

Dekkingvande verduurzamingsopgave

Voorde bekostiging van de verduurzamingsopgaveonderscheidenwe een viertal bronnen: 1.

2.

3.

4.

De bestemmingsreserve maatschappelijk vastgoed: deze bestemmingsreserve is bij amendementbij de behandeling van het raadsvoorstel Integraal Accommodatieplan2020 (IAP) (2019.0058287) gevormd en bedoeld voorinvesteringenin maatschappelijk vastgoed. Bij de verkoopvan vastgoed wordt 50% van het nettoverkoopresultaattoegevoegd aan de reserve. Doordit percentage te wijzigen naar 100% kunnenwij de opbrengstenvanuitde verkoopvan vastgoed volledig ten goede laten komenaan de verduurzamingsopgave.De achterliggende gedachte is dat er minder begrotingsruimte nodig is. Daarnaast draagt het afstotenvan vastgoed hiermee zowel direct als indirect bij aan de verduurzamingsopgave. De stand van de reserve bedraagt per 1 januari 2023 € 1.731.000. Subsidies: er zijn voorduurzaamheidsmaatregelen diverse subsidies beschikbaar en het is de verwachting dat deze subsidies de komendejaren in aantal en omvang toe zullen nemen.Omdat de omvang van de subsidies projectafhankelijk is en niet zeker is hoe lang deze subsidieregelingen blijven gelden, is er in de berekeningengéénrekening mee gehouden. Subsidieregelingen als DUMAVA (Rijk) subsidiërenopdit momenttussende 30% en 70% van de totale duurzaamheidsinvesteringen.De landelijke vraag is echter hoger dan er aan subsidie beschikbaar is. Wij zetten in opeen maximale subsidiedekking.

Energiebesparing: de gemeente maakt afspraken met huurders hoe het voordeel van een lagere energierekening ten gevolge van een gemeentelijke investering wordt verdeeld ('split incentive').Dit voordeellevert een structurelebesparing opin de meerjarenbegroting en dekt daarmee een deel van de (kapitaallasten) van de investeringen.De wijze waarop we dit gaan vormgeven wordt nog uitgewerkt. Begroting: hiermee wordenkapitaallasten bedoeld voorde verduurzamingsprojecten en nieuwbouw/renovatie. Maar ookde aanpassing van de dotatie in de onderhoudsegalisatievoorziening gebouwenvoorde uitvoeringvan de duurzame meerjarenonderhoudsplannen.

Het eerste uitvoeringsplan,voorde periodetot 2030, ziet toe opde verduurzamingvan de pandenin de eerste selectie, het omzettenvan de MJOP's naar DMJOP's en het integreren van de erkende maatregelen hierin. De eerste stap is het (laten) uitvoerenvan verdiepende onderzoekennaar de geselecteerde panden.Deze wordenuitgevoerd in het derde en vierde kwartaal van 2023. Het doel van deze onderzoekenis om per pandeen gerichte investeringssomte bepalen die nodig is om aan onzeambities te voldoen.Wij zetten hierbij in openergieneutraliteit bij de specifieke panden.Op basis van de verdiependeonderzoeken werken we concreteplannenuit waarvoorwe aanvragen zullendoen.Wij schatten in dat deze onderzoekenmaximaal € 25.000 per pand kostenen hebben hiervoor een budget nodig van € 150.000. De dekking hiervoor komt uit de bestemmingsreserve maatschappelijk vastgoed. De middelen zullenbesteed wordenin 2023. De aanvraag met de bijbehorende dekking uit de reserve zullenverwerkt wordenin de Najaarsrapportage 2023. In de programmabegroting wordende kostenverantwoordopbeleidsdoel C: Inwonersnemen in hun buurtof kern, actief deel aan de samenleving van programma Maatschappelijke Ontwikkeling, taakveld 6.1. We willen de extra ambtelijke inzet die de begeleiding en uitvoeringvan de routekaartvergt dekken uit de Specifieke uitkering uitvoeringskostenvan gemeenten en provinciesvoorklimaaten energiebeleid.

Hiervooris vanaf 2023 tot in ieder geval 2030 jaarlijks minimaal € 146.000 beschikbaar.

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

pagina 8

Watzijn definanciële risico's?

Voornagenoeg elk pand betrokkenin de duurzaamheidsopgave is een maatwerkadvies opgesteld waarin de maatregelen zijn benoemd, en kostengeraamd, om het pand energieneutraal te krijgen. Het zijn geen exact uitgewerkte berekeningen, maar geschatte kosten.Per projectmoet dit nog nader uitgewerkt worden. Met de huidige stand van de bouwkosten,subsidies en energieprijzenis het investerenin verduurzaming, naar 95%reductie in 2050, portefeuillebreedgezien niet rendabel. Met andere woorden:de waardeverhoging van het pand ligt lager dan de investering die dit vergt. Daarnaast verdienenwij de investeringenniet volledig terug met de besparing die het oplevert. De geraamde investeringenzijn opbasis van het prijspeil2022. De afgelopenjaren zijn de bouwkostenonevenredighard gestegen en het is niet te zeggen hoe dit zal ontwikkelennaar 2050 toe. De verwachting is dat de materiaal- en personeelsschaarste niet zomaar zullen afnemen. Het staat in ieder geval vast dat de vraag naar het verduurzamenvan vastgoed alleen maar zal toenemen. 3.4

Wie is daarvoorverantwoordelijk?

De raad is verantwoordelijkvoorhet vaststellen van het verduurzamingsbeleid en het toekennenvan budget hiervoor. Het college is verantwoordelijkvoorde uitvoeringvan de verduurzaming. Binnenhet college is de portefeuillehouderVastgoed het eerste aanspreekpunt voorde verduurzamingvan de gemeentelijke maatschappelijke vastgoedportefeuille. 3.5

Welkeoverigerelevante informatieis beschikbaar?

Met de raad is op18 april 2023 tijdens een dialoogsessie de conceptroutekaartgedeeld en heeft het gesprek plaatsgevondenover uitgangspuntenvan de routekaart. De aanwezige raadsleden hebben onsdaarbij meegegeven om niet alleen te focussenopgrote objectenin de grotere kernenmaar ookoog te hebben voorhet maatschappelijke vastgoed in de kleinere kernen.De reacties en inbreng van de raadsleden hebben we vertaald in onsvoorstel. Bij de tot stand gekomen selectie is gekozen voorzes pandenin met name de grote kernen omdat juist met deze relatief kleine selectie van grote pandeneen maximaal resultaat bereikt kan worden.Wanneerwe mogelijkheden zien om naast de huidige selectie extra pandente verduurzamen- bijvoorbeeld doorhet beschikbaar komenvan subsidies en extra uitvoeringscapaciteit- wordt daar direct opingezet. Panden in kleinere kernenhebben bij een vervolgselectie voorrang. We vindenhet niet wenselijk de huidige selectie opdit momental hiermee uit te breiden, zonderde doelstelling voor2030 in gevaar te brengen. De selectie op zichzelf is namelijk al een behoorlijke opgave, zowel financieelals organisatorisch. Dooroverige (reguliere) vastgoed ontwikkelingenis het overigens de verwachting dat de komendejaren ookin de kleinere kernendoormiddel van renovatieen sloop/nieuwbouw pandenverduurzaamd zullenworden.Dit is echter onvoldoende concreetom nuin het voorstel te benoemen.

Communicatie De portefeuillehouder Vastgoed licht dit raadsvoorsteltoe in een persgesprek en er verschijnt een artikel in InforMeer. 3.6

Wanneeren hoe zal de raad/hetcollegeoverde voortgangworden geïnformeerd?

Over de voortgang van de verduurzamingsopgavevan het gemeentelijke vastgoed zal de raad via het meerjarenperspectiefvastgoed wordengeïnformeerd. Deze verschijnt tweejaarlijks en

pagina 9

Routekaartduurzaamheid maatschappelijk vastgoed

de volgende staat gepland voor2024. Daarnaast zal in de paragraaf Vastgoed bij de Jaarstukken over de voortgang wordengerapporteerd. 4. Ondertekening

Burgemeesterjen-wethouctejjsvan de gemeente Haarlemmermeer, de secretaris, . —- - . . cle burgemee/ter,

Michiel Ruis

Bijlage(n): • Routekaart maatschappelijk vastgoed

rmans-Wijdeven