7736035 rv Aanschaf en verlenging tijdelijke onderwijshuisvesting voor nieuwkomers

gemeente Haarlemmermeer

raadsvoorstel Onderwerp

Portefeuillehouders Stellers Collegevergadering

Aanschafen verlenging tijdelijke nieuwkomers

onderwijshuisvesting voor

Marjolein Steffens-van de Water, Charif El Idrissi, MSc Ilse Schippers-Boingen Thierry van der Weide 23 mei 2023

Raadsvergadering Raadsvoorstelnummer

7736035

1. Voorstel Collegebesluit(en)

Het college besluit de raad voorte stellen om: 1. een krediet van € 1.000.000 te autoriseren en hiervan € 1.000.000 vrij te geven in 2023 ten behoeve van de aanschafvan tijdelijke onderwijshuisvesting voorhet nieuwkomersonderwijs voorkinderen tot 12 jaar bij IKC Wereldwijs in Hoofddorpen hiertoe de 19e kredietverstrekking van 2023 vast te stellen. De verwachting is dat dit bedrag voor€ 927.000 wordt gedekt door het Rijk met de 'Regeling onderwijshuisvestingsbudgetten asielzoekers' (de OHBA-regeling). Hiervoor wordt een aanvraag ingediend bij het Rijk. Het restant wordt gedekt uit de programmabegroting van het Integraal Huisvestingsplan Onderwijshuisvesting (IHP); 2. de financiëlegevolgen voorde huurvan tijdelijke onderwijshuisvesting voorhet nieuwkomersonderwijs voorkinderen van 12 jaar en ouder met een totale omvang van € 54.332 (€ 15.980 in 2023 en € 38.352in 2024) incidenteel te verwerken bij de Najaarsrapportage 2023 en de programmabegroting 2024-2027. 2.

Samenvatting

In Haarlemmermeer wordt al vele jaren onderwijs gegeven aan kinderen die niet in Nederland geboren zijn en - met verschillende motieven - naar Nederland zijn gekomen. Voorde leerlingen in het basisonderwijs hebben we hiervoorde InternationaleTaalklassen (ITK) en voor de leerlingen in het voortgezet onderwijs hebben we de InternationaleSchakelklassen (ISK). Het ITK is gehuisvest bij IKC Wereldwijs in Graan voorVisch in Hoofddorpen het ISK bij het Hoofdvaart College, locatie Hammarskjöldstraat in Hoofddorp. Elk kind heeft recht oponderwijs, binnen drie maanden na aankomstin Nederland. Doorde komst van de crisisnoodopvangen de tijdelijke noodopvangin onze gemeente is extra onderwijshuisvesting nodig. Dit voorstel voorziet in de aanschafvan ongeveer 500 m2 tijdelijke onderwijshuisvesting bij IKC Wereldwijs tot en met maart 2028 en het verlengen van de tijdelijke onderwijshuisvesting (twee lokalen) bij het ISK tot en met december 2024.

Aanschafen verlenging tijdelijke

onderwijshuisvesting voornieuwkomers

pagina 2

3. Uitwerking 3.1 Wat willen we bereiken?

In Haarlemmermeer wordt al vele jaren onderwijs gegeven aan kinderen die niet in Nederland geboren zijn en - met verschillende motieven - naar Nederland zijn gekomen. Voorde leerlingen in het basisonderwijs hebben we hiervoorde InternationaleTaalklassen (UK) en voor de leerlingen in het voortgezet onderwijs hebben we de InternationaleSchakelklassen (ISK). ITK is gehuisvest bij IKC Wereldwijs in Graan voorVisch en ISK bij het Hoofdvaart College, locatie Hammarskjöldstraat. Doorde komst van de crisisnoodopvangen de tijdelijke noodopvangis extra onderwijshuisvesting binnen onze gemeente nodig. De kinderen die opbeide locaties verblijven volgen tot nutoe geen onderwijs. Zij zijn echter wel leerplichtig zoals ieder kind in Nederland. Het gezamenlijke doel van de gemeente, de schoolbesturen en het COA is om ookdeze nieuwkomers en eventuele toekomstige nieuwkomers zo snel als mogelijk in het onderwijs te laten instromen.Hiervoor is extra onderwijshuisvesting nodig. Omdat de crisisnoodopvang tijdelijk is (tot 31 december 2023), gaat het vanafjanuari2024 om een groep van gemiddeld 45 kinderen vanuitde tijdelijke noodopvangaan de Planeetbaan in Hoofddorp. Dit aantal is gebaseerd ophet feit dat gemiddeld 10% van het aantal mensen in een opvanglocatie kind is. 3.2

Wat gaanwe daarvoordoen?

Op dit moment zijn er 103 kinderen (80/crisisnoodopvang - 23/tijdelijke noodopvang)die onderwijs moeten krijgen. De meeste kinderen bezoeken een paar dagdelen per week het zogenoemde landingsprogramma in Rijsenhout,dat bekostigd wordt door het COA. Een kind kan maximaal drie maanden het landingsprogramma volgen (vanaf het moment dat het kind in Haarlemmermeer woont).Kinderen kunnenrustig landen, sociaal emotioneel sterker worden, voordat zij geplaatst worden binnen het ITK, ISK of in enkele gevallen direct in het regulier onderwijs. Huisvesting intake en basisonderwijs - ITK Omdat de klassen van het ITK vol zitten, zoeken we voorde kinderen die we opdit moment niet kunnenplaatsen en voorhet afnemen van de intake van nieuwe kinderen een andere locatie. De eisen die hieraan gesteld worden, zijn: • ruimte voor100 leerlingen (in circa 4-5 groepen en wat ruimte vooronverwachte groei). Het gaat hierbij om Oekraïense kinderen die nog geen onderwijs krijgen bij het ITK opde locatie van IKC Wereldwijs, om kinderen die nunog niet vanuithet landingsprogramma geplaatst kunnenworden bij het ITK en om de nieuwe kinderen die binnen gaan komen op de tijdelijke noodopvangaan de Planeetbaan; • voorde intake-locatie: twee spreekruimten/kantorenvoorhet houdenvan intakes; • •

voorde intake-locatie: een speellokaal; locatie bij voorkeurdicht bij de Planeetbaan in verband met de bereikbaarheid;

•

zo dicht mogelijk bij de ITK-locatie van IKC Wereldwijs, zodat de taalexpertise van docenten direct en multi inzetbaar is en het personeelstekort opgevangen kan worden door slimme inzet van beschikbare docenten en onderwijsassistenten; in verband met de wettelijke verplichting voorbewegingsonderwijs, ookniet te ver van een gymvoorziening.

•

Als we de huidige onderwijshuisvestingsportefeuille in ogenschouwnemen, komen we tot de conclusiedat, gelet opde afstand tussen de Planeetbaan en Graan voorVisch, alleen IKC Wereldwijs in aanmerking komt, hoewel deze schoolgeen leegstand kent. Daarnaast zijn hier de internationaletaalklassen gevestigd en dus ookde benodigde expertise.

Aanschafen verlenging lijdelijke

onderwijshuisvesting voornieuwkomers

Omdat de locatie van IKC Wereldwijs onderwijshuisvesting te realiseren.

pagina 3

aan alle eisen voldoet, is de oplossingom hier tijdelijke

Huisvestinfi voortgezet onderwijs - ISK Op 23 februari 2023 heeft schoolbestuurDunamare voorhet ISK twee lokalen tijdelijke onderwijshuisvesting neergezet. Deze huisvesting is vergund tot en met juli 2023. Wanneer deze huisvesting met een langer geldige vergunning kan blijven staan, geeft Dunamare aan dat de capaciteitsbehoefte voorhet onderwijs aan kinderen van 12 jaar en ouder voldoende is. Met deze uitbreiding meegeteld kan ISK aan tien groepen leerlingen onderwijs verzorgen. Mochthet aantal kinderen van 12 jaar en ouder afnemen, dan is het (eventueel) mogelijk deze locatie als overlooplocatiete gebruiken van het ITK. Naar verwachting wordt eind 2024 de nieuwe huisvesting van het Hoofdvaartcollege, PraktijkschoolDe Linie en het ISK opgeleverd. Hiermee verhuist het ISK van de Hammarskjöldstraat naar deze nieuwe locatie in Lincolnparken zal de tijdelijke onderwijshuisvesting niet meer nodig zijn. 3.3 1/1/ot mag het kosten?

Aanschaftijdelijke huisvesting intake en basisonderwijs - ITK De kosten voorde aanschafvan tijdelijke onderwijshuisvesting en eerste inrichting, onderwijsleerpakket en meubilair worden geraamd op€ 1.000.000. Hiervoor vragen we krediet aan bij de raad en vragen wij dit krediet vrij te geven in 2023 zodat we de noodzakelijke tijdelijke onderwijshuisvesting zo snel als mogelijk kunnenrealiseren en de nieuwkomers van onderwijs kunnenvoorzien. Gemeenten kunnenvoorde huisvestingskosten van het basisonderwijs aan nieuwkomers een beroep doen opde landelijke OHBA-regeling. Op grond van deze regeling verwachten wij een bijdrage van € 927.000 te ontvangen. Dit bedrag volgt uit het ingevulde aanvraagformulier dat bij de OHBA-regeling hoort. Na aftrek van de rijksbijdrage blijft er nog € 73.000 over waarvooropdit moment geen dekking is. Deze investering valt onder de categorie tijdelijke gebouwen van het activabeleid en wordt conformdeze categorie afgeschreven in tien jaar. De kapitaallast per jaar bedraagt € 8.000 en zal gedekt worden vanuithet IHP. Verlenging huurtijdelijke huisvesting voortgezet onderwijs - ISK De kosten zijn exploitatielasten en bestaan uit huurkostenper maand. De incidentele kosten voorde huurvan tijdelijke onderwijshuisvesting voorhet ISK voorde periode van augustus 2023 tot en met december 2024 zullen € 54.332 (€ 3.196 incl. BTW per maand, voor17 maanden) bedragen.

In januari2025 verhuist het ISK naar de nieuwbouwlocatieen zal de huurvan deze tijdelijke onderwijshuisvesting niet meer nodig zijn. Het Rijk heeft geen regeling voorhet bijdragen in de kosten vooronderwijshuisvesting in het voortgezet onderwijs. Dunamare en/of de gemeente zullen deze kosten zelf moeten dragen. Wij stellen voorde financiëlegevolgen voorde huurvan tijdelijke onderwijshuisvesting voorhet nieuwkomersonderwijs voorkinderen van 12 jaar en ouder te verwerken in de Najaarsrapportage 2023 en de programmabegroting 2024-2027. De volledige jaarlasten bedragen € 15.980 in 2023 en € 38.352in 2024. Dunamare is met de andere Haarlemmermeerse schoolbesturen in gesprek over de verdeling van de kosten voorde nieuwkomers. Deze verdeling betreft de totale kosten (zoals bijvoorbeeld ookpersoneel), dus niet alleen de huisvesting. De besturen maken met elkaar afspraken over alle kosten.

Aanschafen verlenging lijdelijke

onderwijshuisvesting voornieuwkomers

pagina 4

Vervolgens gaan Dunamare en de gemeente in gesprek over de kosten voorde onderwijshuisvesting. De gemeente heeft voorgesteld de helft van deze kosten te betalen, maar zekerheid hierover hebben we nog niet. Vanwege praktische overwegingen vragen we de raad het volledige bedrag beschikbaar te stellen. De uiteindelijke bijdrage zullen we in de Najaarsrapportage 2023 en de programmabegroting 2024-2027 verwerken. Urgentie ITK en ISK: de 3 O's De kosten voorde aanschafvan tijdelijke onderwijshuisvesting voorhet ITK en de verlenging van de huurvan tijdelijke onderwijshuisvesting bij het ISK zijn onvermijdbaar omdat de gemeente een zorgplichtheeft voorde onderwijshuisvesting van scholenen opkorte afstand vanaf de verblijfsaccommodatie geen leegstaande lokalen of andere passende oplossingen beschikbaar zijn. Deze taalklassen zijn voorde schoolbesturen niet opeen ander wijze te organiseren. Daarnaast is deze stap onuitstelbaar omdat er opdit moment kinderen zijn die geen onderwijs krijgen, de tijdelijke onderwijshuisvesting is zo snel als mogelijk nodig om voor het groeiende aantal nieuwkomers voldoende onderwijshuisvesting te realiseren en onvoorzien omdat met het aantal nieuwkomers geen rekening was gehouden ten tijde van de Voorjaarsrapportage2023.

In de programmabegroting worden de kosten en de bijdragen verantwoord opprogramma: Maatschappelijke Ontwikkeling, beleidsdoel B: Onze jonge inwonersronden een opleiding af die past bij hunmogelijkheden en ontwikkelen maximaal huntalent, taakveld 4.2. Watzijn definanciële risico's?

Omdat het gaat om een inschattingvan de kosten, bestaat er een risico dat het budget niet toereikend is om deze tijdelijke onderwijshuisvesting te hurenen/of aan te schaffen. In dat geval verwerken we deze overschrijding bij de Najaarsrapportage 2023 of in de programmabegroting 2024-2027. 3.4 Wie is daarvoorverantwoordelijk?

De gemeente heeft de zorgplichtten aanzien van voldoende onderwijshuisvesting voorde kinderen in Haarlemmermeer. Ondanks dat niet alle kinderen binnen het nieuwkomersonderwijs definitief gevestigd zijn in de Haarlemmermeer (niet staan ingeschreven), verblijven ze wel in onze gemeente en heeft de gemeente dus de verantwoordelijkheid voordeze kinderen. De schoolbesturen zijn verantwoordelijk voorhet leveren van het onderwijs. Dit alles gaat in overleg met het COA. De raad is verantwoordelijk voorhet autoriseren van het krediet. Ons college is verantwoordelijk voorhet uitwerken van een langetermijnvisie vooronderwijshuisvesting. Dit doen wij samen met de schoolbesturen en hebben we vastgelegd in het IHP 2017 (2017.0026699) en de actualisaties van het IHP in 2019 (2019.0057843)en 2022 (2022.0001788). Binnenonscollege is de portefeuillehouder Onderwijs het eerste aanspreekpunt. 3.5Welkeoverigerelevante informatieis beschikbaar?

Wetteliike grondslag De Verordening Voorzieningen Onderwijshuisvesting Haarlemmermeer 2023 voorziet niet in de huisvestingsvoorzieningvoornieuwkomersonderwijs. Artikel 30 (beslissing college in gevallen waarin de verordening niet voorziet) biedt de mogelijkheid om als gemeente tochaan de zorgplichtvooronderwijshuisvesting te kunnenvoldoen.

Aanschafen verlenging tijdelijke onderwijshuisvesting voornieuwkomers

pagina 5

Participatie en Communicatie Over het raadsvoorstel wordt gecommuniceerd via InfoMeer. Daarnaast zijn de schoolbesturen Meer Primair (basisonderwijs) en Dunamare (voortgezet onderwijs) nauwbetrokken bij het proces en worden dus over het raadsbesluit geïnformeerd, hierbij worden de andere schoolbesturen van de Haarlemmermeer ookmeegenomen. 3.6 Wanneeren hoe zal de raadoverde voortgangworden geïnformeerd?

Bij de Najaarsrapportage 2023 zal de raad over de stand van zaken worden geïnformeerd. 4.

Ondertekening