2021-04-22 Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio.doc

VERSLAG VAN DE SESSIE VAN DE RAAD DER GEMEENTE HAARLEMMERMEER OP DONDERDAG 22 APRIL 2021 Onderwerp:

Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam (2021.0000261)

Voorzitter:

dhr. P.J. Boerman

De leden: dhr. R. Ahmed Khatab, mw. M.E. Ballieux-Hamel, dhr. T.M. Beusenberg, dhr. H. den Butter, mw. G.D.W. van 't Hull-Bettink, dhr. C. el Idrissi, dhr. R. Kenselaar, mw. D. Kerkhoff, mw. C.F.M. van der Meij, dhr. J.J. Schaap, dhr. K. Sulmann, mw. I.C. Vink-Albrecht Griffier: mevrouw E.H.M. Ouwehand-Brussel Portefeuillehouder: mw. M.H.F. Schuurmans-Wijdeven Insprekers: Geen

De VOORZITTER: Goedenavond en welkom bij deze sessie. Het gaat over de Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam. We doen een eerste termijn met spreektijden en daarna hebben we een vrij debat. Op de oplegnotitie, ik neem aan dat u allemaal gelezen heeft, staat in blauw het stukje aangegeven waarover geen unaniem standpunt was ontwikkeld en ik vraag de vergadering dan ook om met name hierop in te gaan. Het lijkt me het handigst als we de beurt vragen om te spreken via de handjes. Ik ga kijken of het lukt om dat op de goede volgorde te krijgen. Wie kan ik als eerste het woord geven? Mevrouw Vink van het CDA. Mevrouw VINK: Dank u wel voorzitter, voor ik begin met mijn bijdrage, meld ik even dat ik vandaag onze topper en specialist in het CDA, Erik van der Peet vervang want die is helaas wegens ziekte geveld. Dus vandaar dat ik nu bij deze sessie aanwezig ben. Ik ga beginnen met de bijdrage. Wat het CDA betreft, is het heel goed dat alle stappen die worden gezet in de ontwikkeling van de samenwerking binnen de Metropoolregio Amsterdam in de raad worden besproken. We moeten als gemeente immers de ogen open houden en de oren gespitst als het gaat om de MRA. Dank aan de leden van de Werkgroep MRA die dit namens de raad doen in het regionale AM-overleg. Het verstevigen van de MRA-samenwerking vormt het concrete agendapunt vandaag.

De Transitiecommissie heeft een voorstel gedaan hoe de samenwerking binnen de MRA naar een 2.0 versie kan worden gebracht. Hierdoor wordt het MRA-bureau omgevormd tot een organisatie met een directeur en dertig mensen in dienst. De woorden in het raadsvoorstel vinden we wat ongelukkig gekozen 'omvormen tot een professionele directie bestaande uit een directeur en ca. 30 fte'. Hieruit kunnen mensen opmaken dat de Haarlemmermeer de MRA tot op heden als een amateuristisch hobbyclubje heeft beschouwd. Dit lijkt ons niet juist en doet tekort aan het goede werk dat hier de afgelopen jaren is gedaan. De grote thema's waar elke gemeente in de MRA-regio mee te maken heeft, zijn onderwerp van de agenda van de MRA. De randvoorwaarde is dat de democratische legitimiteit van de deelnemers is geborgd. Hierover hebben we echter onze zorgen. We delen dan ook de mening die de MRA Regiegroep heeft verwoord ten aanzien van de deelname aan de zogenaamde Raadtafel. Het kan niet zo zijn dat slechts een raadslid een voltallige gemeenteraad vertegenwoordigt. Dat voorrecht is enkel voorbehouden aan de voorzitter van de raad. Inderdaad, de burgemeester. Een Raadtafel waaraan alle raadsleden kunnen deelnemen, voorziet veel beter in de informatiebehoefte zonder af te doen aan Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

1

de besluitvormingsprocessen. Deze moeten wat ons betreft transparant en zorgvuldig plaatsvinden, waarbij de lokale raden een belangrijke rol hebben. Alleen dan is er sprake van een democratische legitimiteit. De MRA 2.0 gaat ervoor zorgen dat we als Haarlemmermeer meer slagkracht krijgen als het gaat om investeringen vanuit het rijk, bijvoorbeeld in het kader van de woningbouwopgave en de bereikbaarheid, maar uiteraard ook in de energietransitie. Toch willen we nogmaals benadrukken dat Haarlemmermeer over de eigen grondgebieden gaat en dat we dat in de toekomst ook zo moeten blijven doen, lokaal wat lokaal kan en regionaal wat moet. We nemen dit principe uit het raadsvoorstel graag over in ons nieuwe verkiezingsprogramma want deze woorden geven precies aan hoe het CDA Haarlemmermeer tegen de samenwerking in de MRA aankijkt. Als het bijvoorbeeld gaat om delicate onderwerpen zoals de uitbreinding van het Westelijk Havengebied van Amsterdam, kan noch de MRA noch de gemeente Amsterdam besluiten over ons grondgebied. De Machineweg is en blijft de absolute grens. De grens die de gemeenteraad van Haarlemmermeer heeft gesteld. Daar kan alleen een aanwijzing van het rijk verandering in brengen. Uiteindelijk moet de transitie leiden tot een vernieuwd Convenant MRA. We beschouwen dit simpelweg als een modernisering van de samenwerkingsvorm en het verhogen van de slagkracht.

Ondanks deze kanttekeningen staat het CDA Haarlemmermeer daar uiteraard volledig achter. Bovendien hebben we er vertrouwen in dat de raad en het college zich niet zomaar laten opslokken door grote buur Amsterdam. Kortom, het CDA ondersteunt de nota van het college, de reactie van het AM-platform, de Werkgroep MRA en het feit dat het college deze reactie wil omarmen. One big happy family, zullen we maar zeggen. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER: Dank u, ik geef het woord aan mevrouw Kerkhoff. O, sorry eerst nog een interruptie van mevrouw Van der Meij, D66. Mevrouw VAN DER MEIJ: Dank u wel. Mevrouw Vink, ik ga toch even opmerken dat er vanuit de Werkgroep MRA dus niet een unaniem voorstel ligt. De Werkgroep MRA heeft in eerste instantie niet dat hele voorstel omarmd. Dus ik vroeg me af of u die opmerking gelezen heeft en of u de inhoud daarvan – dat is misschien moeilijk omdat u iemand vervangt – tot u heeft genomen. De VOORZITTER: Mevrouw Vink. Mevrouw VINK: Ik heb dit gisteravond tot mij gekregen, dus ik heb geprobeerd me redelijk in te lezen, maar ik zal er zo anders nog even naar kijken, mevrouw Van der Meij. Mevrouw VAN DER MEIJ: Begrijpelijk. De VOORZITTER: Maar de vraag is gesteld, misschien dat anderen erop ingaan. En de eerstvolgende andere is denk ik mevrouw Kerkhoff, PvdA. Mevrouw KERKHOFF: Dank u wel voorzitter.

Het is een hele uitdaging om een gremium als MRA te versterken zonder de eigenheid van elke gemeente en regio maar ook de democratische legitimiteit te laten waar die hoort, namelijk bij de kiezer en zijn vertegenwoordiging, ofwel: de gemeenteraden en de Staten. Doordat de luchthaven Schiphol binnen onze regio valt, hebben we ook internationaal te maken met een knooppunt. Verder heeft IJmuiden Tata Steel en Amsterdam haar havens en dan willen we ook nog een hoge leefkwaliteit voor onze inwoners behouden en er komen economische, duurzaamheids- en maatschappelijke opgaven op ons af. Dat vraagt om samenwerking. Momenteel wordt al veel afgestemd met elkaar. Denk hierbij bijvoorbeeld aan, in het klein, bedrijventerreinen, in het groot aan de MIRT en in urgentie aan de woningnood. Uit de evaluatie blijkt dat de bestuurlijke slagkracht tekortschiet. Het is te zeer versplinterd. De vraag is of dat verbetert met het voorgestelde plan om te gaan werken met een bestuur en een algemene ledenvergadering twee keer per jaar Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

2

waarin alle gemeenten zitten, en een zogenaamde Raadtafel waarnaar elke gemeenteraad een vertegenwoordiger kan sturen, en platforms die voorgezeten gaan worden door de Staten. De PvdA heeft daar nogal wat kanttekeningen bij. Een MRA-bureau of een bestuur voor de dagelijkse gang van zaken is niet echt een probleem. Zolang de bevoegdheden van besluiten gewoon bij de raden en Staten blijven liggen. De functie van de ALV is al wat lastiger en de Raadtafel helemaal. Wordt dit een soort Poolse landdag? Je alleen kunnen richten op de proceskant en informatie doorgeven? Het zal heel verleidelijk zijn om meer te willen. De PvdA is er voorstander van de besluitvorming zo laag mogelijk te houden, dus op gemeenteniveau en regionaal afstemmend. Amsterdam mag best het gezicht zijn voor de MRA, met name internationaal, maar binnen de MRA moet er samenwerking zijn, moet men elkaar durven vertrouwen en moet het niet zijn 'de grootste beslist en de anderen lopen erachteraan'. De PvdA is blij met de kritische reactie van het college op het concept. We delen ook de mening van het AM-platform en we begrijpen het vertrouwen van met name kleinere gemeenten binnen de MRA. Tot zover. De VOORZITTER: Dank u wel. Ik geef het woord aan mijnheer Beusenberg. De heer BEUSENBERG: Voorzitter, dank u wel. Wat betreft dit voorstel kan SRH redelijk kort zijn. De MRA zorgt voor verbondenheid tussen vele gemeenten.

SRH is groot voorstander van deze verbondenheid, maar met een aantal zaken moet rekening gehouden worden. Zo wil SRH niet het afvoerputje van Amsterdam worden, maar eerder een zeer gewaardeerde collega. En op sommige punten moeten we een beetje egoïstisch zijn. We moeten nooit handelen ten koste van onze inwoners. Dus niet in belangen van andere gemeenten, bestuurders of ontwikkelaars. Onze gemeente en onze inwoners staan altijd op nummer 1 en daar zal goede controle van de raad bij helpen. Kortom, SRH kijkt nieuwsgierig uit naar de uitwerking van deze commissie en hoe dit verder zijn verloop zal nemen. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel. Mijnheer Sulmann namens GEZOND Haarlemmermeer. Ik zie hem nog niet in mijn beeld, maar hij zal wel verschijnen, hoop ik. De heer SULMANN: Dat hoop ik ook voorzitter, ben ik al in beeld? De VOORZITTER: Nog niet, maar u heeft het woord in ieder geval. De heer SULMANN: Dank u wel voorzitter. In het Plan van aanpak transitie MRA staat dat veel wordt gehandeld vanuit eigenbelang en er is te veel vrijblijvendheid. Maar dit is toch te begrijpen vanuit het oogpunt van individuele gemeenten? Haarlemmermeer heeft toch als eerste en grootste verantwoordelijkheid het welzijn van de eigen inwoners en niet het welzijn van inwoners van Landsmeer of Diemen? Dus logischerwijs zullen gemeenten opkomen voor hun eigen belangen in de MRA.

Samenwerking in de MRA is belangrijk en zorgt voor een duidelijkere boodschap in Den Haag en Brussel. Maar dan zullen deze voordelen van gezamenlijkheid ook duidelijke voordelen moeten opleveren voor de individuele gemeenten, juist ook in een samenwerkingsverband waar zo duidelijk de naam van grote broer Amsterdam in is verwerkt. Daarom onderschrijven we de reactie van het college op dit onderwerp volledig; er kan niet getornd worden aan de eigen beslissingsbevoegdheid en regie van de individuele gemeenten. Verder stelt de Transitiecommissie voor om medewerkers van de gemeente 'om niet' beschikbaar te stellen aan het MRA-bureau. Om niet blijft een mooie omschrijving van gratis. Terecht dat het college hier grote vraagtekens bij zet. De ambtelijke organisatie staat al onder grote druk, zeker met de zoektocht naar ombuigingen, de coronacrisis en de extra tijd die gestoken wordt in het verhogen van de informatiewaarde van de gemeentelijke financiële stukken. Daarbij zouden deze medewerkers dus om niet beschikbaar gesteld moeten worden, gratis Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

3

dus. Terwijl onze gemeente midden in een proces van ombuigingen zit. Dit is precies een onderdeel waar Haarlemmermeer vooral voor de belangen van de eigen gemeente moet opkomen en daarbij zijn onze ambtenaren al jaren op de juiste manier betrokken bij de MRA. Dus daarom niet doen, zouden wij zeggen. En wat betreft beslispunt 2, de reactie van het AM Raadsledenplatform, onze eigen Werkgroep MRA onderschrijft de reactie van het platform, mede omdat de visie van het platform bijdraagt aan een sterkere democratische legitimiteit. En afsluitend voorzitter, beide beslispunten dragen bij een krachtigere samenwerking binnen de MRA, maar met een sterkere democratische legitimiteit van de individuele gemeenten. Wij stemmen in met beide beslispunten. De VOORZITTER: Dank, dat is helder. Mevrouw Van 't Hull namens de VVD. Mevrouw VAN 'T HULL: Dank u wel voorzitter, wij hebben als VVD al eerder aangegeven het erg belangrijk te vinden meer focus aan te brengen en een visie helder te maken voor de Metropoolregio Amsterdam. Dan wordt helder wat je doet en kun je meer vooruit op de inhoud. Dan loop je wel direct aan tegen de huidige manier van samenwerken en dat, als je werkelijk vooruit wilt, verandering noodzakelijk is.

De Transitiecommissie heeft dit opgepakt en komt met een voorstel met een doel waar we als VVD achter kunnen staan: meer focus op thema's, lokaal wat kan, regionaal wat moet, één gezicht naar buiten en een versterkte samenwerking binnen de MRA. En dan komt nu de 'maar'. We hebben eerder al aangegeven dat we erg staan achter de manier waarop we samenwerken – de MRA als coalition of the willing – dat we niets voelen voor een verzwaring van de samenwerking, maar het meer zoeken in een versterking van de samenwerking. Dan is de vraag: komt het voorstel van de Transitiecommissie daarin tegemoet? Deels. We zetten dan ook kanttekeningen bij de afvaardiging van het bestuur. Een gezicht is belangrijk, maar in de nieuwe opzet is het dan wel van belang dat de afvaardiging van dat bestuur evenwichtig uit de MRA komt en volgens heldere principes wordt samengesteld. Daarnaast, misschien nog wel belangrijker voor ons als raad, en ik heb dat ook al meerdere partijen horen zeggen, is er de vertegenwoordiging van de raden binnen de MRA. De ervaring leert ons nu dat de MRA ons niet vanzelfsprekend weet te vinden en dat voorstellen en besluiten van het bestuur van de MRA niet of laat bij de raad terechtkomen. Het besluitvormingsproces is niet op orde. Het voorstel dat de Transitiecommissie hiertoe doet, is, wat de VVD betreft, ontoereikend.

We zien dan ook geen oplossing voor de versterking van de democratische legitimiteit in het formaliseren van de MRA Raadtafel met een adviesgevende taak. Beter is om dan de adviesfunctie te beleggen bij deelregio's, dan wel -raden. Dat hoorde ik de PvdA ook zeggen. Dit ook onder het motto 'lokaal wat kan, regionaal wat moet'. Ook op dit vlak. We zien dan ook meer heil in de versterking van de democratische legitimiteit door het besluitvormingsproces te versterken en helderder te maken en bestuurders uit de regio actiever verantwoording af te laten leggen in de raden. Ik denk bijvoorbeeld aan een keer in de twee weken nieuws uit de regio, of een andere frequentie, en de MRA Raadtafel toegankelijk maken voor iedereen – niet slechts voor één raadslid – en alleen een informerende taak geven. En dan nog een kanttekening bij de financiën. Dat ziet eruit als een risico. Mensen uitzenden vanuit de gemeente om niet? We delen de zorg van het college dan ook. Ik hoor graag van het college hoe het dit punt gaat aanpakken richting een volgend voorstel hierover aan de raad. Het staat nu als 'nog een te bespreken punt'. Conclusie: de VVD is het eens met de reactie van het college dat voorstellen doet om nog beter te focussen op de inhoud en het standpunt inneemt dat processen verbeterd moeten worden en de financiën nog ter bespreking zijn.

En de VVD vraagt hierbij ook de reactie van het AM Raadsledenplatform te verwerken in een reactie aan de Transitiecommissie. We kunnen ons dan ook vinden in de conceptbrief die is opgesteld. Tot zover.

Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

4

De VOORZITTER: Dank u wel. Dan mijnheer Schaap, namens Forza! De heer SCHAAP: Voorzitter, dank u wel. Vanavond mogen we als raad een reactie geven op het voorstel inzake ontwikkeling van de MRA. Het doel is om op zoek te gaan naar een betere en krachtigere samenwerking. Samenwerken en -denken en -doen is nooit verkeerd, voorzitter. De MRA is een enorme regio, een groot deel van Noord-Holland en de Flevopolder omvattend, waarin dit centraal staat. Daarom alleen al is de naam MRA fout. De naam Amsterdam zien we liefst geschrapt. Het is ook angstig is dat de MRA voornamelijk Amsterdam-gestuurd en gericht lijkt te zijn. Dit is geen nieuw punt, maar dit is al jaren zo. Amsterdam, een hoofdstad zonder inhoud, lijkt vooral naar zichzelf te kijken en naar wat het beste is voor Amsterdam. De MRA-regio, voornamelijk Haarlemmermeer, is niet meer dan enkel een stadsdeel in plaats van een volwaardige partner in de ogen van de Stoperabestuurders. Dit is de vrees die veel lokale partijen, dus niet alleen Forza!, in de 32 aangesloten gemeenten voelen. Een versteviging is dus wenselijk als ieders belangen gelijk zijn. Echte verbondenheid is dus belangrijk. Echter, een versteviging van samenwerking kan twee kanten op gaan.

Het scenario van goede samenwerking waarin iedereen gelijk is en zaken goed met elkaar worden besproken en opgelost, of een ongewenst scenario waarin een of meer gemeenten meer voor het zeggen krijgen dan andere gemeenten en/of Provinciale Staten en over hen gaan beslissen zonder tegenspraak. De haast die erbij zit om dit ook voor een eventueel nieuw kabinet en de volgende gemeenteraadsverkiezingen te laten beslissen, komt over als een haastsituatie voor de MRA in plaats van echte inspraak en finetuning voor de verschillende gemeenten. Een nog op te richten Raadtafel is een goed initiatief waar we achter zouden kunnen staan betreft de meer controle. Echter, de verdeling van een raadslid en twee provinciale leden is wat ons betreft krom. We zien liever een gelijktrekking. Zo krijg je echt een versterking en een lokaal geluid en belangrijk geluid dat midden uit de samenleving komt. Misschien moeten er eigenlijk meer raadsleden dan Statenleden in komen, zo worden de belangen van inwoners en gemeenten echt gewaarborgd. In ieder geval is er gelijktrekking nodig om de democratische legitimiteit te waarborgen. Daarnaast zou ik ook antwoord willen op de volgende vraag: in hoeverre gaat de MRA bezuinigen de komende jaren? Alle gemeenten moeten dit doen dus ik neem aan dat de MRA ook het een ander bezuinigt aangezien we dit jaar al € 240.000,00 betalen.

De VOORZITTER: Mijnheer Schaap, u krijgt volgens mij een interruptie van mijnheer Beusenberg. De heer BEUSENBERG: Dat klopt voorzitter, ik hoor mijnheer Schaap zeggen dat er meer raadsleden in die commissie zouden zitten dan Statenleden, maar het is toch ook zo dat als er meer gemeenten meedoen en iedere gemeente vaardigt een raadslid af, er uiteindelijk sowieso meer raadsleden in de commissie zitten en in totaal maar twee Statenleden? De VOORZITTER: Mijnheer Schaap. De heer SCHAAP: Maar mijnheer Beusenberg heeft dan niet goed geluisterd naar wat ik zei, ik zei juist dat er meer raadsleden in moeten komen, hoe meer hoe beter. Dat is wat ik heb gezegd. Dus ik weet dat, ook al wordt er maar per gemeente een raadslid gestuurd, het er te veel zijn bij elkaar. Maar wat mij betreft, moeten het er nog veel meer zijn. Mag ik doorgaan, voorzitter? De VOORZITTER: Ja, van mij wel. De heer SCHAAP: In het voorstel Transitiecommissie van de aanstelling van een MRA-bureau met directeur en directie ter verbetering van het huidige systeem zien we dus niet zo direct een verbetering of kostenbesparing. Wat is er mis met het huidige systeem? In onze gemeente werken ambtenaren die dit al jaren goed doen. Ik zou daar heel graag een antwoord op willen. Tot zover. Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

5

De VOORZITTER: Dank. Mijnheer Den Butter namens de ChristenUnie-SGP-fractie. De heer DEN BUTTER: Dank u wel voorzitter. Onze fractie ziet het belang van de regio in. Als je met elkaar hetzelfde wilt, kun je door bundelen van krachten meer bereiken. Aan dat uitgangspunt willen we niets afdoen. Bij het aangaan van regionale verbanden staat voor onze fractie wel altijd de autonomie van de Haarlemmermeer voorop. Onze fractie is dan ook zeer tegen direct of indirect inleveren van autonomie ten gunste van regionale verbanden. Bij de MRA is onze fractie daar nooit helemaal gerust op. Vier aanbevelingen die staan bij de ontwikkeling van de MRA duiden daar ook op. 'Breedgedragen visie, Amsterdam de leiding, VRA aangehaakt en een gestroomlijnde governance' doen denken aan een bedrijf dat graag de lijn uitzet voor deze hele regio en andere gemeenten wellicht maar lastig vindt. Daar kunnen we geen vinger op leggen en zeker niet als we de reactie zien van ons college dat zeer achter het idee van autonomie blijft staan. Het CDA noemde het ook al, de gedachten over de Houtrakpolder die leven in de regio en de MRA zelf, passen niet bij hoe onze gemeente daartegen aankijkt en we maken ons wel zorgen daarover als je in gesprek bent met de MRA. De reactie van de AM-groep zien we ook wel als een goede reactie, kritisch op die Raadtafel.

We delen zeker niet de mening dat we als raad naar de MRA toe moeten om op te halen wat zij willen. We zien het liever andersom, dat de MRA bij ons komt halen wat ze willen en dat we verantwoording afgelegd krijgen in onze raad. We zien liever niet dat wij daar moeten gaan bedelen. Dat is wat ons betreft de volgorde en zo zouden wij het graag ingericht willen zien. De VOORZITTER: Dank u wel. Mevrouw Ballieux, GroenLinks. Mevrouw BALLIEUX: Ja dank u wel voorzitter, wat GroenLinks betreft, omarmen we de MRA juist. We zien dat als een grote kans en niet als een bedreiging. Ook het voorstel van de Transitiecommissie is, wat ons betreft, een goede kans om een aantal zaken dat nu niet goed loopt, beter te krijgen. Allereerst, waarom vinden we die MRA dan zo belangrijk? We hebben heel grote maatschappelijke vraagstukken, we hoeven die hier niet allemaal op te noemen, maar ik noem toch maar even wonen, het klimaatvraagstuk, werkgelegenheid, een heleboel zaken die we niet alleen als Haarlemmermeer op kunnen lossen. Daar hebben we elkaar voor nodig. Dat is in de geschiedenis van Nederland een aantal keer vaker gebeurd. Leiden maakt ook al lang geen laken meer, maar daar maken ze nu vaccins, de Foodvalley in Ede-Wageningen is een goed voorbeeld, en de gloeilampen in Eindhoven zijn ook veranderd in hightech, met name medische technologie.

Dus laten we het zo zeggen: laten we de kans vooral pakken en niet te bang zijn. Een groot probleem bij de MRA is wel degelijk de democratische legitimiteit. Dat hebben we ook gezien. We hebben heel veel gedoe gehad telkens over de procesgang en ook nu lopen zaken door elkaar, over de verstedelijkingsstrategie en over de governance. Het loopt niet lekker dus vandaar dat wij zeggen de governancestructuur zoals die nu wordt voorgesteld vinden we goed en ook de Raadtafel vinden we belangrijk. Niet om een inhoudelijk platform te zijn, maar om heel zwaarwegend mee te praten over de procesgang. Dat zijn ook de zinnen die u kunt vinden op de oplegnotitie. Die zouden we graag toegevoegd zien aan onze reactie. Want we denken dat het heel goed is om heel veel te praten met elkaar over wat we willen bereiken en over hoe we dan de democratische legitimiteit waarborgen in de individuele raden en dat 'hoe' heel goed te kaderen en trechteren en laten bewaken door de Raadtafel. Waarbij die Raadtafel natuurlijk ook, heel graag ook, een plek van ontmoeting kan zijn voor alle raadsleden die goede dingen organiseren. Want we hebben natuurlijk wel behoefte aan die informatie. De VOORZITTER: Ik wachtte even tot u ademhaalde, want er is een interruptie van mevrouw Van 't Hull van de VVD. Het duurde even, maar daar komt ie, mevrouw Van 't Hull.

Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

6

Mevrouw VAN 'T HULL: Dank u wel. We hebben natuurlijk in de Werkgroep MRA eerder gesproken over de MRA Raadtafel en de kansen en misschien ook wel bedreigingen. We steken hem net anders in, maar we willen hetzelfde, meer democratische legitimiteit. Op dit moment zien we al een verstorende werking van die MRA Raadtafel waardoor besluiten niet verder doorkomen. Dus in hoeverre ziet u dan de kansen vergroten als die MRA Raadtafel meer gewicht krijgt? De VOORZITTER: Mevrouw Ballieux. Mevrouw BALLIEUX: Dat is een persoonlijke toezegging die ik heel graag in het openbaar nog een keer wil doen. Het gaat ons niet om het wat, maar om het hoe, om de procesgang. Bijvoorbeeld dat goed bewaakt wordt door de Raadtafel dat we op tijd onze stukken krijgen en dat er een reële mogelijkheid is om met de eigen raad in gesprek te gaan, maar misschien ook om een participatietraject op te starten want dit gaat ook onze inwoners aan. We denken dat dit een heel belangrijk instrument kan zijn en we zien niet zo goed hoe de deelregio's die functie kunnen behartigen van het plannen en de agendavoering vanuit het bureau en het bestuur. Dat is het antwoord daarop. Ik zie dat ik een reactie krijg. De VOORZITTER: Mevrouw Van 't Hull.

Mevrouw VAN 'T HULL: Het was meer dat je daar… Ervan uitgaande dat zo'n Raadtafel beeld heeft van wat er allemaal speelt in de regio, zou je kunnen zeggen 'het is goed als ze daar kijken naar het proces van de inhoud', alleen metropoolregiobreed zijn er maar enkele onderwerpen die echt interessant zijn om er door alle raden wat over te laten zeggen. Dus dan zijn deelregio's juist krachtig om als adviesfunctie te laten fungeren, in plaats van die Raadtafel. Nu wordt dat onvoldoende gevonden door de MRA en ik ben bang dat dat door die MRA Raadtafel nog moeilijker wordt. De VOORZITTER: Dank u wel. Mevrouw Ballieux nog kort want dan denk ik dat dit ook in de tweede termijn kan, zodat de hele raad er wat over kan zeggen. Mevrouw BALLIEUX: Het grote probleem dat ik zie in alle deelregio's is dat dat zeven gremia zijn, zeven aparte overlegtafels. Dat is gewoon veel lastiger schakelen dan wanneer je met elkaar aan één tafel zit. Want op het proces van de verstedelijkingstrategie moet een rem want we hebben meer tijd nodig. Ik denk echt dat het niet gaat werken zoals het nu staat voorgesteld in het voorstel van de werkgroep, waar ik ook deel van uitmaak. Maar dat is misschien voer voor zo direct, dus ik wil het hierbij laten. De VOORZITTER: Dan gaan we over naar een ander deel van de werkgroep, mevrouw Van der Meij, D66.

Mevrouw VAN DER MEIJ: Dank u wel voorzitter, een van de eerste bijdragen die ik heb gedaan in deze raad, was een bijdrage over de MRA, zo kan ik mij herinneren. Ik heb toen gezegd 'ik maak me wel zorgen of die MRA niet een Amsterdams feestje wordt'. Inmiddels maak ik me meer zorgen of we straks niet als party-poopers aan de kant staan en niet mee mogen doen met het feestje van de MRA. Want ik hoor de zorgen die hier geuit worden over de autonomie en het niet willen opgeven daarvan, maar wij zijn aanwezig geweest bij die evaluatieronde destijds en er is geen gemeente die deze zorg niet deelt. Dus daarin staan we echt allemaal gelijk. We staan er ook gelijk in denk ik dat iedereen zegt 'er is een probleem met de democratische legitimiteit', maar dat is er niet, want alles moet via onze eigen raad. Wij moeten stemmen over voorstellen en die worden in deze raad gebracht. Er is geen samenwerking, we hebben niets afgestaan van onze democratische legitimiteit. We gaan over onze agenda en we gaan over onze besluitvorming. Dus de angst dat we iets verliezen door met dit Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

7

voorstel in te stemmen, is wat mij betreft echt onterecht en er staat ook nergens zoiets in die stukken. Als we het hebben over het feit dat we onze belangen vooral goed moeten behartigen, ben ik het daar op zich mee eens, maar als dat eigen belang is het doortrekken van de Noord/Zuidlijn, gaat het niet alleen om Haarlemmermeer, maar dan gaat het om heel veel partijen die daar datzelfde belang hebben. Dus dat eigen belang is heel vaak gelijk aan het belang van de gemeenten om ons heen en daar moeten we echt oog voor hebben. De VOORZITTER: Was u klaar? Want u krijgt een interruptie van mevrouw Van 't Hull, we zetten het debat voort. Mevrouw VAN 'T HULL: Dank u wel. De reactie triggerde mij want als dit niet een beperking is van de democratische legitimiteit, heeft het voorstel van de Transitiecommissie dan toegevoegde waarde en moet er dan wel wat veranderen ten opzichte van nu? De VOORZITTER: Mevrouw Van der Meij. Mevrouw VAN DER MEIJ: Het heeft wat mij betreft zeker waarde, maar niet zozeer die versteviging van de democratische legitimiteit. Ik zie daarin niet het verschil met het oude plan want nogmaals, alles moet via de raad. Ik denk dat het vooral van belang is voor de slagvaardigheid van het samenwerkingsverband. De samenwerking wordt namelijk wel geïntensiveerd en versimpeld in mijn optiek en dat maakt hem slagvaardiger.

Dus absoluut echt ik wel waarde aan dit voorstel van de Transitiecommissie. Ik heb nog twee dingen. Nog even over het Amsterdamse feestje. Ik maak me dan wel een beetje zorgen over de Amsterdam Economic Board. Daarmee wordt een samenwerking aangehaald, wat ik op zich fantastisch vind want dat gaat over het bedrijfsleven en kennisinstellingen en maatschappelijke organisaties dus het lijkt me fantastisch als we daar juist ook die samenwerking verstevigen. Maar als je kijkt op de site van het Amsterdam Economic Board, is dat wel heel erg op Amsterdam gericht en als deze transitie doorzet, zou dat wel wat genuanceerder mogen en wat meer gericht worden op de gemeenten in de omgeving. Dan de Raadtafel. Ook daarin hebben we een ander standpunt dan het AM Raadsledenplatform en een deel van mijn collega's in deze raad heeft het stuk dus niet goed gelezen als zij zeggen 'dit is het voorstel van de Werkgroep MRA', want dat is het niet. Ik persoonlijk, als D66'er, lid van de werkgroep, ben juist wel voorstander van die Raadtafel, ook omdat die het versimpelt en vereenvoudigt. Ze mogen gevraagd en ongevraagd advies geven en zitten heel dicht op de informatievoorziening en de advisering. Nogmaals, uiteindelijk komt alles dat via die Raadtafel komt, waar echt zwaarwegende besluitvorming op moet plaatsvinden, per definitie bij ons in onze raad.

Dus ik denk ook dat daar de slagkracht groter is juist als je het versimpelt en vereenvoudigt. Dat was het. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan heb ik de heer Khatab van EEN Haarlemmermeer op de lijst staan. De heer KHATAB: Ja, dank u wel voorzitter. EEN Haarlemmermeer is kritisch als het gaat om de MRA en bestuurlijke beïnvloeding van buitenaf en wil een garantie dat de eigen kernen de identiteit kunnen behouden. De reactie van het college op het voorstel van de MRA zorgt er naar onze mening niet per se voor dat in Haarlemmermeer de eigen kernen de eigen identiteit kunnen behouden, maar ze kunnen zelfs worden beïnvloed door Amsterdam. Het voorstel van de reactie is grondig, maar incompleet. Waar blijft de participatie van de inwoners als het gaat om de MRA uit onze kernen? EEN Haarlemmermeer vraagt om prioriteiten en focus op de eigen ontwikkeling en geen druk vanuit de MRA of anderszins. De synergie is wel belangrijk. Haarlemmermeer moet er ook sterker uit komen

Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

8

met een goede verdeling in de samenwerking. Dit is ook wat je ziet in andere gemeenten. Ik zie een reactie. De VOORZITTER: Ja, ik zie hem ook, u krijgt een interruptie van mijnheer Beusenberg. De heer BEUSENBERG: Dank u wel voorzitter, ik hoor mijnheer Khatab zeggen dat we ervoor moeten zorgen dat onze eigen kernen er niet onder zullen lijden dat we in zullen stemmen met het voorstel. Maar wij als raad beslissen nog steeds over onze eigen gemeente en wij als raad kunnen beslissen hoe ver we daarin willen gaan. Met de MRA communiceren we, maar wij blijven altijd het hoogste orgaan dus dat wil ik wel graag even meegeven. De VOORZITTER: U heeft iets meegekregen mijnheer Khatab. Gaat u verder. Mevrouw BALLIEUX: Ik had ook nog een interruptie, voorzitter. De VOORZITTER: O, een interruptie op de heer Khatab van mevrouw Ballieux. Mevrouw BALLIEUX: Dank u wel voorzitter, ik heb wel een vraag: of het mijnheer Khatab bekend is dat het in de constellatie zoals het nu is, heel lastig is om bijvoorbeeld Europese en rijkssubsidies aan te vragen voor de regio. Mijn vraag is of u dat weet. De VOORZITTER: Mijnheer Khatab. De heer KHATAB: Ja, daar ben ik van op de hoogte.

De VOORZITTER: Gaat u door met uw betoog, toch, mevrouw Ballieux? Mevrouw BALLIEUX: Ik heb nog een aanvullende vraag, of mijnheer Khatab het niet met mij eens is dat de verbeteringen zoals die nu worden voorgesteld het mogelijk maken om die subsidies wel te ontvangen en of mijnheer Khatab dat misschien ook niet fijn vindt, voor onze regio en onze gemeente. De VOORZITTER: De vraag is helder, vindt u dat fijn, mijnheer Khatab? De heer KHATAB: Ja, hartelijk dank voorzitter, inderdaad. Wat mevrouw Ballieux zegt, is hoe wij er ook in staan. We zijn een democratie en natuurlijk is het ook goed voor de regio dat we daar in kunnen tasten, alleen ik wil benadrukken dat we geen beïnvloeding moeten krijgen van buiten Haarlemmermeer over de keuzes die we maken in Haarlemmermeer. De VOORZITTER: Ik hoor wat geluiden op de achtergrond, maar ik weet niet waar die zich afspelen. Dit was uw bijdrage, denk ik? Nee, gaat u verder. De heer KHATAB: De MRA is een manier om het merendeel van deze vraagstukken te behandelen, maar EEN Haarlemmermeer wil wel zien dat we onafhankelijk onbelemmerd en onbeperkt blijven in onze eigen doelstellingen en lokale vraagstukken. Tot zover de bijdrage. De VOORZITTER: Dank u en sorry voor het iets te vroeg afkappen.

Mijnheer El Idrissi namens de HAP? De heer EL IDRISSI: Dank u wel voorzitter, de Metropoolregio Amsterdam bestaat uit 35 overheden waarvan 32 gemeenten, de provincies Noord-Holland en Flevoland en de Vervoerregio Amsterdam. Ik Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

9

herinner me nog heel goed de woorden van de burgemeester van Amsterdam tijdens de State of the Region waarin de sleutel van succes voor de regio, namelijk samenwerking, werd omschreven in het vinden van de gemeenschappelijkheid. Wat hebben we gemeen met de andere 34 overheden en waarin kunnen we elkaar vinden? Dat is de vraag die mijn fractie zich de afgelopen periode heeft gesteld. Ik mis de eensgezindheid in alle stukken die tot ons zijn gekomen. Vindt de eensgezindheid en je vindt het succes van de samenwerking, zou ik de Transitiecommissie nadrukkelijk willen meegeven. Mijn fractie beseft dat het belang van sterke regionale sturing groot is. De ambities zijn uitgewerkt in een voorstel waarin de menselijke maat wordt benoemd. HAP is verheugd dat de menselijke maat als leidraad wordt genomen om tot een betekenisvolle MRA te komen. De samenwerking in de MRA is al jarenlang stroperig van aard, versplinterd en fragmentarisch. De regio waarin wij deelnemen, heeft in potentie veel mogelijkheden, maar mist daadkracht en leiderschap. De noodzaak om te komen tot eendracht is door de coronacrisis alleen maar groter geworden. Ook vraagstukken als de energietransitie, klimaatadaptatie en de woningbouwopgave vragen om sturing vanuit de regio. Toch wil ik nogmaals benadrukken dat wij gaan over onze eigen vraagstukken en daar als raad het laatste woord over hebben.

Voor ons is het principe van een coalition of the willing een waardevolle insteek. Wat we regionaal kunnen doen, pakken we op met buurgemeenten en wat we via metropool kunnen doen, doen we via de MRA. Maar te allen tijde ligt het laatste woord bij de raad. De VOORZITTER: Mijnheer El Idrissi, u krijgt een interruptie van mevrouw Van der Meij, die wilt u hier vast wel toestaan. Ik hoor u niet, mevrouw Van der Meij? Mevrouw VAN DER MEIJ: Het mooie is dat het hele balkje verdwenen was dus dat u zag dat ik überhaupt mijn hand had opgestoken vond ik al knap want ik zag het zelf niet. Maar ik had hem wel opgestoken. Mijnheer El Idrissi, een vraag inderdaad. U heeft het ook over de democratische legitimiteit. Ziet u in het voorstel dat er nu ligt een bedreiging van de democratische legitimiteit en de wijze waarop die nu geborgd is, namelijk bij onze eigen raad? De heer EL IDRISSI: Nee, nee, absoluut niet, ik kan daar heel kort over zijn. Ik heb dat net ook aangegeven en volgens mij treden we in herhaling. We gaan over onze eigen vraagstukken en dat blijft ook zo. Die sturing is belangrijk. Dat hebben we nodig om die subsidies naar onze regio te trekken en om die woningopgave te doen, om die klimaatadaptatie op te pakken, om de energietransitie vorm te geven. En eigenlijk is de groep die we nu hebben, de MRA-samenwerking, puur bedoeld om zo veel mogelijk geld naar onze regio te halen.

Daarvoor is het bedoeld, maar wij gaan over onze eigen vraagstukken. De VOORZITTER: Dank u. Gaat u verder. De heer EL IDRISSI: En ik wil nog zeggen: te allen tijde ligt het laatste woord dus bij de raad mevrouw Van der Meij, wanneer het gaat om onze lokale vraagstukken. Laten we daar vanavond als raad gewoon kraakhelder over zijn. Dan een aantal kanttekeningen. Het voorstel is om de directiebasis te versterken met medewerkers uit de gemeenten en provincies en die om niet beschikbaar te stellen. Ik geef even mee dat we voor het verbeteren van onze informatiewaarde rekening hebben gehouden met de inzetbaarheid van ons ambtelijk apparaat. Laten we hier dan ook consequent in zijn en het voorstel van de commissie dat nu voorligt even parkeren wanneer het gaat om het inzetten van onze eigen ambtenaren. Dan even over de zorgen die terecht zijn geuit door de commissie over het economisch herstel na corona, de druk op de ruimte en de trend naar toenemende sociale verschillen. Het college deelt deze zorgen, maar geeft wel mee dat aandacht voor sociale verschillen niet als losstaand thema moet

Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

10

worden gezien, maar in samenhang met veel andere ontwikkelingen moet worden bekeken. Graag een reactie van het college waarom voor deze insteek is gekozen op dit specifieke thema. En dan als laatste punt de governance. We hebben er veel over gehoord vandaag. We moeten af van allerlei overbodige gremia die weinig toegevoegde waarde hebben. Mevrouw Ballieux gaf het al aan, we hebben zeven gremia. Mijn fractie is dan ook voor een heldere eenvoudige organisatie. Een duidelijke aanscherping van verantwoordingslijnen tussen bestuur en democratisch gekozen organen is een must. De rol van de Raadtafel als adviesorgaan over het proces van besluitvorming en controle – want daar gaat het over, het proces van besluitvorming en controle – is in de hoedanigheid zoals die nu wordt voorgesteld voor onze fractie prima. De noodzaak eisen te stellen aan de samenstelling van de Raadtafel is in de ogen van mijn fractie echter niet nodig. Alle raads- en Statenleden binnen de MRA zijn wat ons betreft in dit gremium meer dan welkom. Tot zover. De VOORZITTER: Dank. U krijgt nog een interruptie van mevrouw Ballieux, GroenLinks. Mevrouw BALLIEUX: Dank u wel voorzitter, ik wil aan mijnheer El Idrissi vragen of hij eventueel mee zou willen gaan als we bijvoorbeeld een amendement maken om die zinnen die in de oplegnotitie blauw zijn gemaakt, over de Raadtafel, op te nemen in de brief.

De VOORZITTER: Mijnheer El Idrissi. De heer EL IDRISSI: Ja, daar staan twee dingen in. Over de Raadtafel als adviesorgaan zijn we het helemaal eens volgens mij. Maar er wordt ook in het voorstel gezegd dat er natuurlijk één raadslid en twee leden uit de provincie zouden moeten plaatsnemen aan die Raadtafel en daar ben ik het niet per se mee eens. Ik vind dat iedereen uit de raad welkom zou moeten zijn aan die tafel en een advies, zoals u zegt 'zwaarwegend advies' zou moeten kunnen geven. Dus daar zit wel een nuance in. Ik zou wel met een amendement meegaan, maar er zit wel een kleine nuance in die samenstelling van die Raadtafel. De VOORZITTER: Mevrouw Van 't Hull zag ik nog een hand opsteken, maar misschien is dit meer iets voor de tweede termijn. De heer EL IDRISSI: Als het gaat over de Raadtafel misschien wel want daar valt nog heel veel over te zeggen inderdaad. De VOORZITTER: Mevrouw Van 't Hull? Mevrouw VAN 'T HULL: Ik wil graag een verduidelijkende vraag stellen. Mijnheer El Idrissi heeft het over 'geen probleem met de adviserende functie van die MRA Raadtafel' en hij maakt zich ook absoluut geen zorgen over de democratische legitimiteit. Maar wanneer er maar één raadslid aan tafel komt, dat zou dan wel moeten worden aangepast.

Mijn vraag is: alleen die adviserende functie wordt dan op een heel hoog niveau aan een heel beperkte groep voorgesteld, maar waarom zouden we niet zorgen dat het besluitvormingsproces wordt verbeterd en dat juist de raden beter in hun functie worden gesteld, waarom dan toch een Raadtafel? De VOORZITTER: Een verduidelijkende vraag aan mijnheer El Idrissi. De heer EL IDRISSI: Nee, ik begrijp heel goed wat mevrouw Van 't Hull zegt. Die Raadtafel … (geluid valt even weg) advies geven over het proces, dat is het enige wat ze doen. Als je al die platformen die we nu hebben allerlei verantwoordelijkheden geeft, krijg je het verhaal waar we de afgelopen jaren mee bezig zijn geweest en waarmee er eigenlijk niets op tafel komt. Met dit systeem dat ze willen, met Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

11

deze samenwerking met die vijf gremia – Raadtafel, algemene ledenvergadering, directie en dat zijn er vijf – is dat al wat compacter in mijn optiek. Dan maak je het dus minder stroperig. Als ik u goed hoor, zegt u eigenlijk 'we moeten meer richting die platforms die we nu hebben en daar de kennis vandaan halen' want die platforms kunnen gewoon plaatsnemen aan de Raadtafel en de kennis en ervaring ook aan die tafel laten horen. Dus wat dat aangaat, komt u uzelf tegemoet met dit voorstel. De VOORZITTER: Mevrouw Van 't Hull. Mevrouw VAN 'T HULL: Dat is niet wat ik zeg want die platforms, dat is weer wat anders, dat is op bestuurlijk niveau. Ik heb het over de deelregio's om de besluitvorming meer richting de raden te krijgen. Dan is het onzes inziens beter om op verschillende onderwerpen die ook echt in de deelregio van toepassing zijn, niet MRA-breed te laten spreken, maar dat in de deelregio's te doen zodat het sneller naar de raden komt. Juist om dat besluitvormingsproces te versterken. En het is ook een verschil in inzicht denk ik, met de ervaring zoals het nu gaat, versus de theorie op papier. De theorie op papier ziet er goed uit, maar het werkt wat anders en hoe het nu werkt, schept het toch de verwachting voor de toekomst dat dat niet zo gunstig zal verlopen.

De VOORZITTER: We lopen al een beetje tegen het debat aan maar ik geef nog een keer mevrouw Van der Meij het woord voor ik de eerste termijn afsluit. Mevrouw VAN DER MEIJ: Dank u wel voorzitter, ik wil het heel graag meenemen naar de tweede termijn en dat zou mijn voorstel zijn want 'het loopt nu niet' zeggen over de Raadtafel… De Raadtafel bestaat nu niet, volgens mij. Ik neem het graag mee. De VOORZITTER: Dank u wel, ik geef het woord aan mevrouw Schuurmans en daar zeg ik bij dat zij twee dingen is, in de eerste plaats portefeuillehouder en in de tweede plaats voorzitter van die werkgroep. Misschien kan zij zelf ook aangeven wanneer ze in welke rol spreekt. Burgemeester SCHUURMANS: Dank u wel voorzitter. Laat ik zeggen dat ik trots voorzitter van de werkgroep ben, want die is vrij uniek in MRA-land en dat doen we heel erg goed dus ik ben heel erg blij dat de raad zich op deze manier toch probeert zo veel mogelijk te verdiepen in wat er in de MRA gebeurt. Ik wil even vooropstellen, want er werd iets gezegd over de functie van Amsterdam en de positie van Amsterdam, dat de MRA de sterkste regio is als het gaat om concentraties van sociaal-culturele en economische dynamiek. Er werd al genoemd: we hebben een luchthaven en een grote haven, een financieel centrum, de grootste bloemenveiling ter wereld, de meeste kennis.

We zijn de economische drager van Nederland en dat heet Amsterdam. Dat is dan ook iets waar we trots op moeten zijn want dat heeft wereldwijd een naam. Dus het gebruik van de naam Amsterdam is een merk waar we graag onder varen. Maar Amsterdam is zich meer dan ooit bewust van de ommelanden en die polycentrische werking waarbij je vooral verstedelijk – maar waarbij het buitengebied van even groot belang is voor de steden – is bij Amsterdam ook aan de orde. Dus er werd gezegd dat Amsterdam zich bijzonder sterk positioneert, en ja, dat is zo, maar dan wel namens de hele regio. Dat is echt wel merkbaar en dat hebben we ook nodig om als lobby goed Brussel in te gaan. Je ziet dat in Brussel het aankomen met een stad of een provincie niet meer werkt, Brussel werkt met regio's en zeker polycentrische regio's hebben echt een positie in Brussel en dat zou ons moeten kunnen helpen om meer middelen deze kant op te krijgen. Dat even vooropgesteld want de beelden die er waren in het verleden, zijn echt wel ingehaald door de praktijk. Dat wilde ik nog even bevestigen. Dan werd er veel gezegd over de Raadtafel. Op dit moment is het wanneer je wilt praten over het punt dat de stukken zo laat naar de raad komen, wel fijn als je als Raadtafel daar direct wat over kunt zeggen.

Als je mee kunt praten met het DB over de agenda en over 'is die agenda wel reëel? Zijn de Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

12

processen wel goed ingericht?' Het is denk ik heel fijn als je als raad iemand hebt die namens onze raad meepraat over de processen. Als het gaat over de inhoud – ik hoor dat wel door elkaar lopen bij een aantal raadsleden – moet je daar verre van blijven. Dat gebeurt in de inhoudelijke lijn. En dat wil ik ook nog wel rechtzetten, we gaan hier geen nieuw gremium opzetten. Er komt geen gremium bij. Het mooie is dat u als raad altijd gaat over de besluitvorming. Er kan nergens anders besloten worden zonder dat u daar uw fiat aangeeft. Dat wil zeggen dat als je samenwerkt – en dat heeft u destijds ook meegemaakt bij de verdeling van de bedrijventerreinen waar u een heel intensief traject in heeft gevolgd – er op enig moment een gezamenlijkheid kan worden gevonden. Dat is inherent aan samenwerking en dat is ook het mooie want daardoor kun je elkaar heel erg versterken, zoals je ziet bij die Plabeka. Dan kun je uiteindelijk komen tot een beter resultaat. Ik denk dat u als volksvertegenwoordiger niet angstig hoeft te zijn dat deze governance iets doet met uw positie. Ik wil u wel meegeven, als u zegt 'we willen meer sturing', u als raad uw vertegenwoordigers in de MRA vaker moet laten vertellen wat er gebeurt, u moet u al aan de voorkant bij de beleidsvoorbereiding laten meenemen, maar dat is hier, aan deze tafel.

Dat geef ik niet mee richting MRA want we hebben hier met elkaar dan nog een debat hoe we dat gaan invullen. Ik heb al vertellend al heel veel vragen beantwoord, op twee na die ik, als dat nog mag, gauw wil beantwoorden. Want er werd gevraagd waar het gaat over de ambtelijke organisatie – dat MRAbureau met een directeur en dertig mensen om niet, waarvan werd gezegd 'dat moet nog' – waarom wordt door het college gezegd 'daar komen we later op terug?' Omdat dit wel is ingebracht, maar we nog niet weten hoe dit ingericht zal worden. Dat moet nog worden uitgewerkt en we zijn net zo kritisch als een aantal van u, we willen graag bijdragen en we willen graag ook inhoudelijk onze mensen laten meelopen. Dat betekent veel en dat kan ons veel opleveren. Maar ook het college heeft aangegeven dat het niet zo kan zijn dat je een fors bedrag betaalt en daarnaast nog eens heel veel ambtelijke capaciteit levert. Dat moet in redelijkheid en dat moet iets opleveren qua kennis en vooruitgang. Dus daar komen we op terug als het is uitgewerkt en we nader horen van de organisatie. En de tweede opmerking van mijnheer El Idrissi als vraag aan mij gesteld, had ermee te maken dat het college stelt dat we sociaal nooit als apart thema willen om de eenvoudige reden dat de raad daarover gaat.

U gaat over uw eigen sociale beleid en dat kan en mag nooit onderdeel zijn van de regionalisering, maar daar doorheen loopt wel dat als u het heeft over wonen, of economie, of ruimtelijke vraagstukken daar altijd een sociale component aan zit. Als je het hebt over wonen, kijk je ook 'in hoeverre ben je samen bereid om voor iedereen wonen mogelijk te maken?' Daar zit een sociale component aan. Dus het inrichten van een eigen poot 'sociaal', is niet wat we voorstaan en dat zei u ook in de reactie. Maar dat we een sociaal beleid voorstaan, is inherent aan deze regio. De menselijke maat betekent dat we er voor iedereen moeten zijn. Ik hoop dat ik daarmee het gevoel weg kan halen dat deze governance zou kunnen leiden tot het verslechteren van de positie van de raad want dat zou een verkeerd signaal zijn. Volgens mij heb ik alle vragen beantwoord, maar ik hoor het graag als dat niet zo is. De VOORZITTER: Volgens mij ook en u zegt ook dat u hoopt dat u een gevoel heeft weggenomen en dat vraag ik ook aan de raad. Mevrouw Van 't Hull, als eerste. Mevrouw VAN 'T HULL: Ik had nog een vraag over de financiën. Een gedeelde zorg inderdaad, dat mensen om niet uitlenen. Ik wil graag wat meer inzicht krijgen in hoe we daar vorm aan geven.

Gaan we echt vragen om een meer uitgewerkt voorstel? Wat is het idee om dat aan te pakken? Burgemeester SCHUURMANS: Mag ik reageren? Het staat in het stuk, maar het moet nog verder uitgewerkt worden en uit mijn ervaring weet ik dat er veel medewerkers bezig zijn. Als iets op MRAniveau wordt behandeld, gaan al die gemeenten ambtelijk daar namens hun portefeuillehouder aan werken. Als je dat concentreert, heb je een veel effectievere samenwerking en als dat aan de orde is, is het nog een kwestie van hoe je dat evenwichtig gaat verdelen. Maar we moeten ons daar niet op Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

13

verkijken. Ik heb een regio meegemaakt waar iedereen vocht om alsjeblieft ambtelijke capaciteit te mogen leveren, want dan zit je wel in Den Haag en wel in Brussel en je hebt de beste informatie. Het levert je dus als gemeente wat op. We willen niet dat het extra is, als het echt ambtelijke capaciteit is die ons niets oplevert, maar we zoeken naar het evenwichtig maken van geven en nemen. Dat gaan we ook beoordelen op het moment dat er een voorstel komt. Dus we wachten de inrichting af en dat moet echt nog uitgewerkt worden door het bestuur en dan gaan we via de AM-regio daarop reageren. De VOORZITTER: En dan komt het hier weer terug. Mevrouw Van der Meij, ik zag uw hand, op dit punt of een ander punt? Mevrouw VAN DER MEIJ: Nee, ik wilde graag een tweede termijn starten, ik word heel enthousiast van onze burgemeester. De VOORZITTER: Laat ik dan dat enthousiasme zeker niet dimmen. Mevrouw Van der Meij. Mevrouw VAN DER MEIJ: Nogmaals, ik word echt ontzettend enthousiast van onze burgemeester, ook van dat laatste stukje waar het gaat om aandragen van personeel. Het kan heel nuttig zijn als we daar wel bij zitten.

En eigenlijk heeft de burgemeester onderschreven wat ik in mijn eerste termijn zei over die Raadtafel want ik denk dat we daar wel met elkaar naartoe moeten omdat dat op veel plekken terugkwam, om dat een veel slankere en kortere lijn op het proces ons veel beter in positie brengt dan op dit moment gebeurt. Ik hoop dat er meer collega's zijn die we in dat standpunt mee kunnen krijgen zodat we dat nog toe kunnen voegen in het raadsvoorstel. De VOORZITTER: Kan ik daar iemand van de collega's het woord over geven? Liefst mensen die niet in die werkgroep zitten. Ik zie wel wat handjes, maar niet wie het zijn. De heer DEN BUTTER: Zal ik dan maar gewoon beginnen met mijn reactie, voorzitter? De VOORZITTER: Ja, mijnheer Den Butter. De heer DEN BUTTER: Ik ben op zich niet per se een voorstander van het een of het ander. Het gaat mij erom dat we het op een slagvaardige manier in zo'n MRA regelen. Ik heb het nog niet helemaal door of het voorstel of het hele Raadtafelconcept betekent dat we met de AM-samenwerking gaan stoppen. Dat krijg ik nog niet helemaal helder, misschien dat ik daar nog even antwoord op kan krijgen. De VOORZITTER: Ik denk dat mevrouw Van der Meij daar de meest aangesproken persoon voor is op dit moment. Mevrouw VAN DER MEIJ: Ik wil die vraag graag doorspelen aan mevrouw Van 't Hull want die is lid van die AM Werkgroep. Benoemd namens ons allemaal overigens.

De VOORZITTER: Ja, dan geef ik hem ook door, ik dacht dat u ook lid was, maar mevrouw Van 't Hull, sorry. Mevrouw VAN 'T HULL: Ja, ik merk ook dat het door elkaar loopt. Je hebt de Werkgroep MRA, daar zitten we met mevrouw Van der Meij, mevrouw Ballieux, mijnheer El Idrissi en mevrouw Kerkhoff en ik zelf, en mevrouw Kerkhoff en ik zitten ook in het raadsledenplatform. Dat is de deelregio waar de gemeente Haarlemmermeer deel van uitmaakt. Die wordt niet opgeheven. Die blijft bestaan. We zijn juist met de AM-raadsleden bezig om het besluitvormingsproces te verbeteren, juist om meer Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

14

democratische legitimiteit te krijgen. Ik had mijn hand ook opgestoken om te reageren op mevrouw Van der Meij, maar dit is even de uitleg. Kan in ik meteen even door, voorzitter? De VOORZITTER: Ik zie mevrouw Van der Meij hierop ook een hand opsteken dus ik denk dat zij wil reageren. Mevrouw VAN DER MEIJ: Ja, dank u wel voorzitter, volgens mij ziet het AM Raadsledenplatform niet alleen op de MRA, maar ook op de arbeidsmarktregio bijvoorbeeld en andere zaken. Dus op het moment dat het stukje MRA via de Raadtafel geregeld wordt, zijn er nog steeds onderwerpen die in het AM Raadsledenplatform aan de orde zullen blijven komen. Zie ik dat zo goed? De VOORZITTER: Ik zie geknik, mevrouw Van 't Hull, kunt u nog reageren? Mevrouw VAN 'T HULL: Ja, eigenlijk is het enige gespreksonderwerp dat we hebben bij het AM Raadsledenplatform wel de MRA ook. Dus niet zozeer op de andere onderwerpen. De VOORZITTER: Dank, dan had ik mevrouw Ballieux als volgende. Mevrouw BALLIEUX: Dank u wel voorzitter, ik denk dat het misverstand inderdaad zou kunnen bestaan dat de deelregio's ophouden te bestaan, maar dat is helemaal niet de bedoeling en ook het overleg dat daarover is, waar mevrouw Kerkhoff en mevrouw Van 't Hull namens de raad formeel deel van uitmaken, blijft gewoon bestaan. Het voordeel van de Raadtafel is dus dat je in de procesgang echt een goede stem kunt krijgen.

Want eerlijk is eerlijk, we hebben al het AM Raadsledenplatform en dan nog zes andere deelregio's. En de agendavoering is eigenlijk waar de meeste irritatie zit. Dat belemmert onze democratische legitimiteit. We hebben aan de lopende band discussies en het is bijna bij toeval dat we iets te horen krijgen. Dan roepen we weer allemaal en dan wordt het weer iets opgeschoven, dus de Raadtafel is geen bedreiging maar een gigantische kans om het beter geregeld te krijgen. En daarom wil ik graag voorstellen, met mevrouw Van der Meij en ik heb zomaar het idee dat mijnheer El Idrissi ook wel mee wil gaan en misschien wil mijnheer Beusenberg van SRH dat ook, met een amendement toch wat in de oplegnotitie staat over de rol van die Raadtafel in de bewaking van de procesgang op te nemen in de reactie namens raad. Dus ik ben benieuwd: wie wil met ons meedenken over een dergelijk amendement? De VOORZITTER: Ik zag daar wel wat vingers over en ik geef eerst het woord aan mevrouw Kerkhoff namens de PvdA. Die zag ik al een tijdje zwaaien. Mevrouw KERKHOFF: Ja dank u wel voorzitter. Op dit moment hebben we dus het AM-platform. Daar zitten raadsleden uit de regio en we praten daar ook over problematiek uit de regio. Het is veel uitwisseling. Maar daar zit ook het MRA-bureau bij en dat is de linking pin die leidt naar de MRA en die hoort ook bij de andere platforms te zitten.

Als je nu zegt 'dat functioneert niet goed', moet je misschien kijken naar hoe dat MRA-bureau functioneert richting de regioplatforms. Want nu wordt gezegd 'daar is een probleem, we willen dat de raadsleden bij elkaar komen'. Dat zijn er 32 en de Statenleden, dan zitten we daar met zeker veertig man rond de tafel om te praten over een probleem dat je ook op de zeven regiotafels kunt bespreken. Dus we zijn redelijk kritisch naar die Raadtafel, wat is de meerwaarde van die Raadtafel als je kijkt naar de procesgang? Als je praat over thema's bespreken, kun je het daar wel met elkaar over hebben, maar dat kan ook via de ALV bijvoorbeeld. Dus thema's die wat breder liggen, er zijn al wat voorbeelden langsgekomen, zou je prima op die manier kunnen bespreken en dat is het niet het probleem. De VOORZITTER: Helder, de toegevoegde waarde van de Raadtafel. Mijnheer El Idrissi, HAP. Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021

15

De heer EL IDRISSI: Dank u wel voorzitter, eigenlijk wil ik een punt maken in reactie hierop dat we oprecht af moeten van al die gremia die binnen de MRA gedurende de jaren zijn ontstaan. We hoorden er net weer eentje, het MRA-bureau. Als we echt slagvaardig willen zijn, moeten we dat vereenvoudigen en kleiner maken, zo simpel is het. Als we er weer allerlei gremia bij gaan halen, krijg je weer datzelfde verhaal als waar we jaren geleden in zaten en dan komt er niets van de grond. Dus ik ben voorstander van die groepen kleiner maken in kwantiteit, dus veel minder gremia. En even terugkomend op wat mevrouw Ballieux aangaf, u wilde dat amenderen maar de Raadtafel gaat al over het proces en de controle daarvan en dat die zwaarwegend is, is de enige toevoeging die u nu doet. Toch mevrouw Ballieux? Begrijp ik dat goed? De VOORZITTER: Mevrouw Ballieux, even voor de verduidelijking. Mevrouw BALLIEUX: Dank u wel voorzitter, er is nu een door raadsleden geïnitieerde Raadtafel. Die heeft geen formele positie en die heeft dus ook helemaal geen enkele invloed op de agendavoering. Dat is nu juist het voordeel, dat je niet op zeven tafels zeven keer met het MRA-bureau gaat overleggen, maar dat we dat gezamenlijk doen en gezamenlijk een vuist maken naar de procesgang.

Niet naar de inhoud, maar naar de procesgang, zodat we tijd hebben om onze inwoners te raadplegen en een fatsoenlijk proces te laten lopen. Een toevallige opmerking van ons heeft ertoe geleid dat een bepaald traject een heel jaar is opgeschoven. Dat mag toch geen toeval zijn? Daar moeten we met elkaar gewoon voor staan zodat we ons werk kunnen doen. De VOORZITTER: Dank u wel. Mijnheer El Idrissi. De heer EL IDRISSI: Dan is het duidelijk, het is een duidelijk verhaal. De VOORZITTER: Mevrouw Van 't Hull. Mevrouw VAN 'T HULL: Dank u wel voorzitter, ik hoor toch zeker wensen om het besluitvormingsproces beter te maken en ik heb ook onze burgemeester goed gehoord dat de Raadtafel daar zeker kansen toe biedt. In mijn inbreng gaf ik al aan dat ik erg mijn twijfels had daarbij, zeker bij de manier waarop het nu wordt voorgesteld. Maar ik ben net als mevrouw Ballieux en net als mevrouw Van der Meij wel op zoek naar verbetering van die democratische legitimiteit. Of dan de bewoording zoals in het amendement staat, exact is hoe het zou moeten, weet ik ook niet, maar ik vind het wel belangrijk dat we een signaal afgeven als het erom gaat dat we die democratische legitimiteit echt heel erg belangrijk vinden en dat we dat goed vertegenwoordigd willen zien.

Zoals mevrouw Kerkhoff aangeeft, als je van elke raad een raadslid plaatst aan die Raadtafel, dan heb je er al 32 uit de gemeenten dus als je die groep nog groter maakt, wordt het helemaal een Poolse landdag. Dat zie ik ook. Dus hoe dat dan precies vorm moet krijgen, daar heb ik ook niet meteen een antwoord op. Maar ik vind wel dat er goed naar moet worden gekeken hoe we dat op een goede manier kunnen vormgeven. Zoals bij de verstedelijkingsstrategie. Dat voorbeeld werd niet als zodanig genoemd, maar dat is wel naar de raad gekomen doordat we oplettend waren en dat soort voorbeelden wil je eigenlijk niet meer. Je wilt dat we gewoon vooraan staan en dat we besluiten over waar wij over besluiten, dus dat een lokaal besluit ook lokaal wordt genomen en alleen regionaal de samenwerking wordt opgezocht waar dat kansen biedt. Dus ik denk dat het amendement zoals het exact is, nog wel wat moet worden aangepast, maar ik denk wel dat we daar wat op moeten aanscherpen. De VOORZITTER: Stel je voor, dadelijk heb je een raad met 39 leden, dat lijkt me ook flink. Mijnheer Schaap, namens Forza! Conceptverslag Raadssessie Nota Reactie op plan van aanpak transitie Metropoolregio Amsterdam 22 april 2021