10973893 rv Concept-spelregels en peiling Wind op Land Haarlemmermeer

gemeente Haarlemmermeer

raadsvoorstel Onderwerp

Portefeuillehouder Steller Collegevergadering

Concept-spelregels en peiling Wind op Land Haarlemmermeer mr. Charlotte van der Meij Vincent Bakker-de Bruin en Merle Prast 21 mei 2024

Raadsvergadering Raadsvoorstelnummer

10973893

1. Voorstel Collegebesluit(en) Het college besluit de raad voor te stellen om: 1. in te stemmen met de concept-spelregels voor Wind op Land Haarlemmermeer; 2. in te stemmen met het voorstel voor de peiling waarmee betrokkenen op de conceptspelregels kunnen reageren; 3. in te stemmen met het tegelijkertijd laten plaatsvinden van de zienswijzeprocedure en de peiling van 2 september tot en met 13 oktober 2024.

2. Samenvatting Op 21 december 2023 heeft de gemeenteraad ingestemd met het participatieproces Wind op Land. Het doel van dit participatieproces is om spelregels op te stellen die leidend zijn voor onze gemeente als er een windpark zou komen. De eerste stappen van dit participatieproces zijn doorlopen. Op de Dag van de Wind en in de weken erna zijn ideeën opgehaald voor spelregels. De volgende stappen zijn het vaststellen van de concept-spelregels Wind op Land Haarlemmermeer en het organiseren van een periode waarin betrokkenen daarop kunnen reageren. De concept-spelregels zijn bijgevoegd. Onderdeel daarvan is een reactienota waarin is opgenomen wat tot nu toe aan spelregel-ideeën is opgehaald en hoe deze zijn verwerkt in de concept-spelregels. De beoogde reactieperiode is 2 september tot en met 13 oktober 2024. Gedurende die zes weken hebben betrokkenen de mogelijkheid een zienswijze in te dienen en organiseren wij een peiling om reacties op de concept-spelregels op te halen. De uiteindelijke spelregels bieden we aan als advies aan de provincie Noord-Holland. Dit met het verzoek om onze wensen en aandachtspunten mee te nemen bij de beoordeling van een plan voor een windpark.

3. Uitwerking 3.1 Wat willen we bereiken? Op 21 december 2023 heeft de gemeenteraad unaniem het raadsvoorstel plan van aanpak participatieproces Wind op Land aangenomen (10271121). De raad heeft daarbij gekozen voor het derde scenario van informeren, het doorlopen van het participatieproces over de spelregels, en peilen. Hierin zijn ook de kaders voor participatie verwerkt die de gemeenteraad op 21 september 2023 heeft vastgesteld (8217786).

Concept-spelregels en peiling Wind op Land Haarlemmermeer

Pagina 2

Met het participatieproces Wind op Land zijn wij samen met alle betrokkenen spelregels op gaan stellen voor het windzoekgebied Haarlemmermeer-Zuid. De uiteindelijke spelregels zullen de voorwaarden bevatten waarop een eventueel windpark volgens betrokkenen ontwikkeld kan worden. De eerste stappen van dit participatieproces zijn doorlopen: inrichten van een digitaal platform om betrokkenen te informeren en hen de gelegenheid te geven van zich te laten horen en het organiseren van de Dag van de Wind. Op deze dag en in de weken erna zijn ideeën opgehaald voor spelregels. U bent geïnformeerd over de stappen die tot nu zijn gezet via twee brieven (10425507 en 10827789). Het is nu tijd voor de volgende stappen in het participatieproces Wind op Land. De provincie Noord-Holland is het bevoegd gezag bij windparken groter dan 5 Megawatt (MW). Dit betekent dat wij niet zelf besluiten over het verlenen van de vergunning van een windpark in onze gemeente. Ook niet als blijkt dat er geen draagvlak is voor een windpark. Met het huidige participatieproces Wind op Land stellen we samen met de omgeving spelregels op voor het geval dat er een windpark komt. Er is bestaande wet- en regelgeving voor windturbines. De spelregels zijn daar een aanvulling op. De uiteindelijke spelregels bieden we aan als advies aan de provincie Noord-Holland.

Dit met het verzoek om onze wensen en aandachtspunten mee te nemen bij de beoordeling van een plan voor een windpark. Ook gebruiken wij de definitieve spelregels om zelf een toekomstig plan voor een windpark aan te toetsen. Onze beoordeling delen wij met de provincie, binnen het vergunningsproces dat zij met een eventuele initiatiefnemer doorlopen. In onderstaande afbeelding is de rolverdeling geschetst tussen de omgeving, de gemeente en de provincie.

Rollen in besluitvorming over wind op land

kan de gemeenteraad meegeven welke voorwaarden belangrijk zijn bij de realisatie van een windpark. \t kan een zienswijze worden ngediend bij de provincie bij de vergunningsprocedure.

Semeente (raadi staat aan de at voor de participatie en ziet er op toe dat dit zorgvuldig verloopt. De raad kan de provincie voorwaarden meegeven die hij belangrijk vindt bij de realisatie van een windpark. Er kan een zienswijze worden ingediend bij de provincie bij de vergunningsprocedure.

Provincie is bevoegd gezag en verleent wel of geen toestemming aan een plan voor een windpark. Zij laat de gemeente ruimte in de voorbereiding, vooral bij participatie.

3.2 Wat gaan we daarvoor doen? We gaan nu de volgende stappen van het participatieproces Wind op Land nemen: vaststellen van de concept-spelregels Wind op Land Haarlemmermeer en het organiseren van een periode waarin betrokkenen daarop kunnen reageren. Tijdens deze periode hebben betrokkenen de mogelijkheid een zienswijze in te dienen en organiseren wij een peiling om reacties op de concept-spelregels op te halen. Bij dit raadsvoorstel is een voorstel voor de inhoud en inrichting van de peiling gevoegd. Daarnaast wordt ingegaan op de andere mogelijkheden voor

Concept-spelregels en peiling Wind op Land Haarlemmermeer

Pagina 3

betrokkenen om te reageren. De concept-spelregels zijn bijgevoegd. Onderdeel daarvan is een reactienota waarin is opgenomen wat tot nu toe aan spelregel-ideeën is opgehaald en hoe deze zijn verwerkt in de concept-spelregels.

De concept-spelregels De concept-spelregels zijn opgesteld aan de hand van wat er is tot nu is opgehaald in het participatieproces. Met name via de Dag van de Wind en reacties op het platform Wind op Land. Aan de voorkant van dit proces is bepaald waar de spelregels wel en niet over mogen gaan. Dit was opgenomen in het plan van aanpak participatieproces Wind op Land. Aan de hand van deze voorwaarden zijn de ideeën voor spelregels getoetst. De concept-spelregels gaan over natuur, impact op ruimte, lokaal eigenaarschap en gezondheid. Dit zijn dezelfde thema's als op de Dag van de Wind en het online platform Wind op Land (windopland.haarlemmermeer.nl). Ook zijn er spelregels die gaan over de participatie en het proces en een aantal algemene spelregels.

De peiling De gemeenteraad heeft de regierol in dit participatieproces genomen en een aantal kaders gesteld. Een deel daarvan is direct relevant voor de peiling. De gemeenteraad heeft bijvoorbeeld aangegeven dat in de peiling de vraag moet worden opgenomen of inwoners voor of tegen windmolens zijn. Daarnaast is aangegeven dat de peiling moet worden geïnspireerd op de lokale referendumverordening. De belangrijkste onderdelen uit deze verordening zijn: Deelnemers: elke inwoner van de gemeente mag meedoen aan een referendum. Op verzoek van de raad breiden wij het gebied voor deze peiling uit met omwonenden in een straal van 2 kilometer rond het zoekgebied (10272221). Daarbinnen vallen ook inwoners uit omliggende gemeenten, die net als de inwoners van Haarlemmermeer kunnen meedoen aan de peiling; Vraagstelling: in de referendumverordening (4058948) staat dat het onderwerp van een referendum een raadsvoorstel moet zijn. Voor de peiling is dat dit raadsvoorstel. U kunt nog op de (bijgevoegde) inhoud van de vraagstelling reageren; Bepalen van de datum: de exacte datum wordt bepaald in overleg met de raad.

Voorstel is van 2 september tot en met 13 oktober 2024; Bepalen wat er gebeurt met de uitkomst: de raad heeft bij vaststelling van de participatiekaders aangegeven dat bij een eensgezinde uitkomst van het proces of de peiling de raad de uitkomst overneemt in zijn advies aan de provincie. Wat een eensgezinde uitkomst is, is aan het oordeel van de raad. Ook gaat de raad over hoe zwaar de reacties van omwonenden direct in het zoekgebied meewegen. In de analyse van de peiling zal te zien zijn waar de reacties in en om het zoekgebied vandaan komen. De peiling is beoogd voor 2 september tot en met 13 oktober 2024. Gedurende die zes weken staat de peiling open op het online platform Wind op Land. Zo wordt er rekening gehouden met het zomerreces en ons streven om de definitieve spelregels eind dit jaar aan te bieden aan de provincie. Voor het opstellen van de vragen en het analyseren van de resultaten is een onafhankelijk bureau, Markteffect, ingehuurd. Dit om de neutraliteit te borgen. De opzet van Markteffect is bijgevoegd. Hierin staan de vragen van de peiling. In de opzet is gezocht naar een balans tussen aan de ene kant de benodigde informatie ophalen en aan de andere kant voorkomen dat het invullen van de peiling te lang duurt. Zo blijft de peiling laagdrempelig. De vragen die zijn opgenomen gaan over onderwerpen waarvan duidelijk is dat betrokkenen die belangrijk vinden,

Concept-spelregels en peiling Wind op Land Haarlemmermeer

Pagina 4

zoals geluid, natuuronderzoeken, de mogelijke locaties van de windturbines en de wijze waarop lokaal eigendom wordt ingericht.

Zienswijzen Tegelijkertijd met de peiling worden de concept-spelregels ter inzage gelegd en is het mogelijk om zienswijzen in te dienen. Dit gebeurt conform de inspraakverordening (2008/19950). Betrokkenen kunnen zo ook een uitgebreidere inhoudelijke reactie geven op de conceptspelregels. Zienswijzen kunnen worden ingediend op de gebruikelijke manier, namelijk door een ondertekende brief (fysiek of per mail) of mondeling. Op het online platform voegen we een instructie hiervoor toe.

Communicatie over peiling en zienswijzeprocedure Het online platform Wind op Land is ook in deze fase dé plek waar betrokkenen terecht kunnen voor de laatste informatie, om vragen te stellen en om op termijn de peiling in te vullen. We vinden het belangrijk dat er zoveel mogelijk betrokkenen kennisnemen van en reageren op de concept-spelregels. Via de peiling of via zienswijzen. Daarom gaan we op vergelijkbare wijze communiceren als bij de Dag van de Wind. Dit doen we onder andere via social media, InforMeer, posters in de buitenruimte en mails naar betrokkenen. Net als bij de Dag van de Wind vragen wij onder meer de dorpsraden van Buitenkaag, Kaag en Buitenkaag en Abbenes om de informatie zoveel mogelijk te verspreiden. Daarnaast brengen we de concept-spelregels extra onder de aandacht bij betrokkenen in en rondom het zoekgebied (2 km straal). Dat doen we via een brief. In de communicatie verwijzen wij naar het digitale platform Wind op Land. Om te zorgen dat ook betrokkenen in buurgemeente Kaag & Braassem worden bereikt, stemmen wij de communicatie af met deze gemeente. In de tweede, derde en vierde week van de zienswijzeperiode (9 tot 30 september 2024) organiseren we elke week een bijeenkomst in het zoekgebied. Daar kunnen mensen terecht voor vragen over de spelregels, het proces, en kunnen zij ter plekke de peiling en/of een zienswijze invullen.

Wat zijn de argumenten? Door de concept-spelregels vast te stellen en deze vervolgens voor te leggen aan de omgeving zetten we een volgende stap in het participatieproces Wind op Land. Doordat we een peiling inzetten én de mogelijkheid bieden om zienswijzen in te dienen over de spelregels bieden we betrokkenen ruime mogelijkheid om te reageren. Op basis van de reacties krijgen we (nog beter) inzicht in wat de omgeving belangrijk vindt bij de realisatie van een windpark. De vraag naar 'voor of tegen windmolens' geeft een duidelijk beeld over het oordeel van onze inwoners. Met deze informatie kan de raad in een vervolgstap een gedegen advies geven aan de provincie, gebaseerd op wat er leeft bij inwoners in het zoekgebied en eromheen.

Wat zijn de kanttekeningen en risico's? De provincie is het bevoegd gezag bij een windpark tussen de 5 en 100 MW. De provincie beslist over het verlenen van de vergunning aan een initiatiefnemer en onder welke voorwaarden dat gebeurt. Er is geen zekerheid dat de provincie de aangeboden spelregels overneemt in de vergunningverlening. De gemeenteraad heeft participatiekaders voor Wind op Land vastgesteld en daarbij gekozen voor de regierol (8217786). Een van deze kaders is dat de uitkomst van het participatieproces leidend dient te zijn voor de nadere besluitvorming. Dit betekent dat bij een eensgezinde inbreng uit de participatie de raad dit overneemt in de spelregels. Als de opbrengst niet eensgezind is, weegt de raad de opbrengsten uit het participatieproces en besluit zelf over de spelregels. Daarin weegt de gemeenteraad ook het belang van direct omwonenden mee. Het is

Concept-spelregels en peiling Wind op Land Haarlemmermeer

Pagina 5

mogelijk dat de uitkomsten van de peiling en de zienswijzen niet eensgezind zijn. De gemeenteraad heeft dan dus een grotere rol in het bepalen van hoe om wordt gegaan met de resultaten van de peiling en de zienswijzen in relatie tot de spelregels. De raad heeft bij het stellen van kaders voor participatie niet bepaald wat wordt verstaan onder een eensgezinde opbrengst. Wanneer er weinig gebruik wordt gemaakt van de mogelijkheden om op de concept-spelregels te reageren (via de peiling en zienswijzen), geeft de uitslag ook weinig inzicht. Ook dan zal de raad een grotere rol hebben in het advies van onze gemeente aan de provincie.

3.3 Wat mag het kosten? De kosten voor de uitvoering van het Plan van Aanpak participatieproces Wind op Land (10271121), waar dit voorstel onderdeel van is, worden geraamd op € 100.000. Dit bedrag bestaat uit de kosten voor de bijeenkomsten en procesbegeleiding, de facilitaire kosten, de communicatie richting alle stakeholders inclusief het vertalen van rapporten naar begrijpelijke taal, het uitvoeren van de peiling en zienswijzeprocedure en de inrichting van een online themadossier. In de berekening van de kosten is er rekening mee gehouden dat de inkoop-btw compensabel is. De kosten worden gedekt door een bijdrage van het Rijk. Deze bijdrage is toegezegd bij beschikking CDOKE-23-03447011 van 6 april 2023. De kosten en baten zijn geraamd in de programmabegroting van beleidsdoel B: Haarlemmermeer realiseert ruimtelijke projecten die bijdragen aan het maatschappelijk doel van het programma ruimtelijke ontwikkeling taakveld 7.4.

Wat zijn de financiële risico's? Onze gemeente loopt geen vermeldenswaardige financiële risico's bij de uitvoering van dit voorstel.

3.4 Wie is daarvoor verantwoordelijk? De gemeenteraad besluit over de concept-spelregels en over het voorstel voor de peiling en zienswijzeperiode. Het college geeft uitvoering aan het participatieproces Wind op Land. Binnen het college is de portefeuillehouder Klimaat en Energie het eerste aanspreekpunt.

3.5 Welke overige relevante informatie is beschikbaar? Vanaf 1 januari 2024, bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet, dient voor het verlenen van toestemming voor een windpark een projectprocedure te worden doorlopen. Een initiatiefnemer kan een verzoek doen bij de provincie om deze te starten. De provincie kan in de ruimtelijke procedure het college van B&W vragen om het plan te toetsen aan de vastgestelde spelregels. Het is mogelijk dat een plan niet voldoet aan de kaders voor participatie en de spelregels, maar de initiatiefnemer toch een aanvraag indient bij de provincie. In dat geval toetst het college aan de spelregels die zijn vastgesteld tot gemeentelijke kaders en stelt ze een zienswijze op. Deze wordt ter informatie met de raad gedeeld en bij de provincie ingediend. De gemeenteraad heeft zelf ook de mogelijkheid om een zienswijze op te stellen met aanvullende wensen en bedenkingen.

3.6 Wanneer en hoe zal de raad over de voortgang worden geïnformeerd? Conform de eerder in het plan van aanpak participatieproces Wind op Land opgenomen afspraak, wordt de raad telkens bij een participatiestap geïnformeerd. Nadat de peiling en zienswijzeperiode zijn afgerond en de resultaten bekend zijn, zal de raad hierover worden geïnformeerd. Markteffect, het bureau dat is ingehuurd voor de peiling, verzorgd desgewenst een presentatie over de resultaten voor de gemeenteraad. De gemeenteraad weegt vervolgens zelf de resultaten en de impact daarvan op de spelregels. Daarna volgt een definitief voorstel

Concept-spelregels en peiling Wind op Land Haarlemmermeer

Pagina 6

voor de spelregels wind op land, waarin de uitslagen van de peiling en de zienswijzen zijn verwerkt.

3.7 \A/at betekent dit voor de Metropoolregio Amsterdam (MRA)? Met de aanpak wind op land voldoen we aan de afspraken in de Regionale Energiestrategie Noord-Holland Zuid (RES NHZ). In overleg met de MRA is de verantwoordelijkheid van de RES NHZ bij de regionale RES-organisatie gelegd. Over de RES NHZ wordt afgestemd binnen de MRA en over de rolverdeling tussen de MRA en de RES-organisatie zijn afspraken gemaakt.

4. Ondertekening Burgemeester en wethouders van de gemeente f

Cees Vermeer Bijlage(n): • Concept Spelregels Wind op Land Haarlemmermeer • Concept vragenlijst peiling Wind op Land Haarlemmermeer