10192678 rv Zienswijze concept Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied

gemeente Haarlemmermeer

raadsvoorstel onderwerp

Portefeuillehouder Steller Collegevergadering

Zienswijze concept Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied drs. Jurgen Nobel Mark Lammertink 21 november 2023

Raadsvergadering Raadsvoorstelnummer

10192678

1. Voorstel Collegebesluit(en)

Het college besluit de raad voor te stellen om: 1. in te stemmen met de zienswijze van burgemeester en wethouders waarin de wensen en opvattingen worden weergegeven; 2. het college te vragen bij de eerstvolgende herziening van de provinciale omgevingsvisie de openheid van de Houtrakpolder veilig stellen door de Houtrakpolder aan te laten wijzen als locatie voor piekwaterberging, waarbij er in principe geen ruimte is voor een hoogspanningsstation van TenneT. 2. Samenvatting

Rijk en de Metropoolregio Amsterdam hebben samengewerkt aan het Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied (NZKG). Waarin de thema's Gezonde Leefomgeving, Haveneconomie, Circulaire economie, Energietransitie, Landschap & Ecologie, Woningbouw en Water tegen elkaar zijn afgewogen en ruimtelijk worden- ingepast. Het ontwikkelperspectief is getoetst op gemeentelijke beleidskaders, doelstellingen en ambities. De conclusie is dat het conflicteert met onze opvatting over de Houtrakpolder om deze open te houden met een groene en recreatieve functie. De reservering van de Houtrakpolder voor de uitbreiding van de Amsterdamse haven is nog niet komen te vervallen. In het Ontwikkelperspectief NZKG wordt onvoldoende prioriteit gegeven aan de Water en Bodembrief van het Rijk. Immers de gewenste aanwijzing van de Houtrakpolder als locatie om waterpieken op te vangen is afhankelijk gesteld van ruimtelijk-economische ontwikkelingen van de Energiehaven plus. 3. Uitwerking 3.1 Wat willen we bereiken?

In Nationale Omgevingsvisie Extra (NOVEX)-Noorzeekanaalgebied (NZKG) is de afgelopen twee jaar door Rijk en Metropoolregio gezamenlijk gewerkt aan het Ontwikkelperspectief NZKG waarin de thema's Gezonde Leefomgeving, Haveneconomie, Circulaire economie, Energietransitie, Landschap & Ecologie, Woningbouw en Water tegen elkaar worden afgewogen en ruimtelijk worden ingepast. De

Zienswijze concept Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied

pagina 2

totstandkoming hiervan is een omvangrijk proces met veel betrokken partijen met soms sterk uiteenlopende belangen. Doel van het ontwikkelperspectief is om de thema's Gezonde Leefomgeving, Haveneconomie, Circulaire economie, Energietransitie, Landschap & Ecologie, Woningbouw en Water tegen elkaar af te wegen en een voorstel te doen hoe deze functies ruimtelijk in te passen in het NZKG.. Per thema is inzichtelijk gemaakt welke opgaven er ruimtelijk spelen. Daar waar mogelijk is dit gekwantificeerd en afgezet tegen de beschikbare ruimte. In het ontwikkelperspectief worden keuzes gemaakt wat op welke plek mogelijk is en in veel gevallen is daarbij ook een fasering aangebracht. Alleen het uiterste noorden van Haarlemmermeer, de Houtrakpolder, maakt deel uit van het NZKG. De samenwerking in het bestuursplatform NZKG was vooral gericht op het verder ontwikkelen van de economische potentie van het gebied. Die economische ontwikkelingen spelen zich af buiten het grondgebied van Haarlemmermeer. Voor Haarlemmermeer is de wijze waarop er met de Houtrakpolder wordt omgegaan van belang. Haarlemmermeer heeft zich altijd verzet tegen het besluit de Houtrakpolder aan te wijzen als toekomstig uitbreidingsgebied van de Amsterdamse haven. Het ontwikkelperspectief is getoetst op gemeentelijke beleidskaders, doelstellingen en ambities.

De conclusie is dat het conflicteert met onze opvatting om de Houtrakpolder open te houden met een groene en recreatieve functie. De reservering van de Houtrakpolder voor de uitbreiding van de Amsterdamse haven is nog niet komen te vervallen. In het Ontwikkelperspectief NZKG wordt onvoldoende prioriteit gegeven aan de Water en Bodembrief van het Rijk, van 25 november 2022, kenmerk I E NW/BSK-2022/283041. Daarin geeft het kabinet aan dat water en bodem sturend moeten zijn bij beslissingen over de inrichting van ons land. Die lijn is in het ontwikkelperspectief niet gevolgd, de gewenste aanwijzing van de Houtrakpolder als locatie om waterpieken op te vangen is afhankelijk gemaakt van ruimtelijk-economische ontwikkeling van de Energiehaven plus.

Volgens het ontwikkelperspectief kan de reservering voor een havenbekken in de Houtrakpolder kan worden opgegeven na een succesvolle realisatie van het pakket van onderstaande onderdelen: - er voldoende nautische ruimte is in de havens en voldoende fysieke ruimte in de haven- en industriegebieden; - er voldoende milieuruimte (met name risicoruimte 8) is vrijgemaakt voor de energie- en circulaire transitie; - er voldoende ruimte is voor de inpassing van de energietransitie, en noodzakelijke transformatoren ingepast worden in het landschap, waarbij versterking van het landschap wordt gerealiseerd; - de energiehaven is gerealiseerd en de Plus-ambitie een realistische ontwikkeling is voor later. Dit is niet de juiste prioritering om te volgen en dit is dan ook contrair aan het idee van de Water en Bodem brief van het Rijk. De Houtrakpolder zou aangewezen moeten worden als locatie voor piekberging van water, waarbij er in principe geen ruimte is voor een Hoogspanningsstation van TenneT en de reservering voor haven ontwikkeling dient te komen te vervallen. Haarlemmermeer zou graag zien dat het Ontwikkelperspectief NZKG hierop wordt aangepast. 3.2 Wat gaan we daarvoor doen?

Het Rijk heeft de ambitie uitgesproken opnieuw nationale regie te willen voeren op de ruimtelijke ordening in Nederland. Hiertoe wordt in 2024 een nieuwe Nota Ruimte vastgesteld waarin de nationale ruimtelijke opgaven worden geadresseerd. De provincies zijn gevraagd eind 2023 een Ruimtelijk Voorstel op te leveren waarin staat beschreven hoe deze nationale opgaven per provincie worden

Zienswijze concept Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied

pagina 3

ingepast. Daarnaast zijn landelijk zestien zogeheten NOVEX-gebieden aangewezen waar een stapeling van nationale opgaven plaatsvindt en waarvoor eind 2023 per gebied een apart ontwikkelperspectief opgeleverd dient te worden. Het Noordzeekanaalgebied is één van deze gebieden en hier wordt aan gewerkt onder de noemer NOVEX-NZKG. Haarlemmermeer wil de openheid van de Houtrakpolder veilig stellen door de Houtrakpolder aan te wijzen als locatie voor piekwaterberging. De inzet zal erop gericht zijn om dit vast te laten leggen bij de volgende herziening van de provinciale omgevingsvisie (is voorzien in 2025). 3.3 Wat mag het kosten?

Dit ontwikkelperspectief is een koersdocument op basis waarvan de aan het Bestuursplatform NZKG deelnemende partijen het eigen beleid baseren. Het ontwikkelperspectief zelf heeft dan ook geen bindende status zoals bijvoorbeeld een Omgevingsvisie en ook zijn er geen financiële aspecten aan verbonden. Wel wordt, op basis van dit ontwikkelperspectief, in 2024 een Uitvoeringsagenda NOVEX-NZKG opgesteld en worden nadere afspraken gemaakt tussen Rijk en Metropoolregio, onder meer over investeringen. Aan de uitvoering van dit voorstel zijn, naast de beschikbare ambtelijke capaciteit, geen kosten verbonden. Wat zijn de financiële risico's?

Onze gemeente loopt geen vermeldenswaardige financiële risico's bij de uitvoering van dit voorstel. 3.4 Wie is daarvoor verantwoordelijk

De raad is verantwoordelijk voor de kaders waarbinnen de uitvoering van het Ontwikkelperspectief NZKG op Haarlemmermeers grondgebied gestalte krijgt. Zolang het ontwikkelperspectief zich beweegt binnen de kaders die de raad heeft gesteld is het een verantwoordelijkheid van ons college. De portefeuillehouder Ruimtelijke Ordening heeft zitting in het Bestuursplatform NZKG en is binnen het college het eerste aanspreekpunt. 3.5 Welke overige relevante informatie is beschikbaar?

Op 21 september 2023 is de raad geïnformeerd over het Ontwikkelperspectief NZKG in de informatieve raadsbijeenkomst. Het ontwikkelperspectief is getoetst aan de Omgevingsvisie Haarlemmermeer 2040. De conclusie is dat het conflicteert met onze opvatting over de Houtrakpolder om deze open te houden. De reservering van de Houtrakpolder voor de uitbreiding van de Amsterdamse haven is nog niet komen te vervallen 3.6 Wanneer en hoe zal de raad/het college over de voortgang worden geïnformeerd?

In januari - februari 2024 inventariseert het projectteam NOVEX-NZKG de binnengekomen zienswijzen (wensen & opvattingen) van raden en Staten. Ze inventariseren welke wensen en opvattingen: a) al onderdeel zijn van het Ontwikkelperspectief NZKG; b) onderdeel worden van de uitvoeringsagenda (2024-2027); c) welke onderdelen gezamenlijk besproken moeten worden. In maart 2024 vindt een Bestuurscommissie Ruimte NZKG plaats. In de eerste Bestuurscommissie Ruimte NZKG wordt de inventarisatie en de eventuele bespreekpunten geagendeerd.

pagina 4

Zienswijze concept Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied

Op basis van dit overleg wordt er een brief naar de raden en Staten gestuurd hoe met de geuite wensen en opvattingen is en wordt omgegaan, én wordt het Ontwikkelperspectief NZKG aan raden en Staten gestuurd met de overweging om deze gezamenlijke koers te onderschrijven. In mei 2024 vindt besluitvorming in raden en Staten plaats over het onderschrijven en het gemeenschappelijke koersdocument: Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied. 3.7 Wat betekent dit voor de Metropoolregio Amsterdam (MRA)?

De NOVEX gebiedsuitwerkingen, waaronder deze over het NZKG vloeien voort uit de Verstedelijkingsstrategie MRA. 4 Ondertekening

Burgemeester en wethouders van de gemeente Haarlemmermeer, de burgemeester, de wnd. secretaris,

^'Mariann^/!

Bijlage(n): • concept Ontwikkelperspectief NZKG, concept #?>vj • Zienswijze met wensen en opvattinge n

(uaimans-Wijdeven

ie 21 september 2023