Zienswijze op Kadernota 2025 van het recreatieschap Spaarnwoude - getekend geamendeerd raadsbesluit
Tekst van het document
Raadsbesluit
♦ƒ* Gemeente <1* Haarlem
Onderwerp Zienswijze op Kadernota 2025 van het recreatieschap Spaarnwoude
Nummer
2024/154734
Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling____________ Auteur_____________ Telefoonnummer_____ Email_______________ Kernboodschap
Berkhout, R.________________________________________________________ 4.3 Aantrekkelijke leefomgeving________________________________________ BBOR_____________________________________________________________ Esterik, D.M. van____________________________________________________ 023-5113380_______________________________________________________ dmesterik@haarlem.nl________________________________________________ Het algemeen bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Spaarnwoude heeft op 18 december 2023 de Kadernota 2025 vastgesteld en ter kennisname gezonden aan de deelnemers van het recreatieschap. De raad is bevoegd om een zienswijze in te dienen bij het bestuur van het recreatieschap ten aanzien van deze kadernota.
Op basis van de huidige financiële situatie heeft het Algemeen Bestuur van het schap ervoor gekozen om het tempo van de realisering van het uitvoeringsprogramma voorlopig te verlagen. Dit betekent dat slechts een beperkt aantal projecten wordt uitgevoerd en andere worden uitgesteld (basisscenario). De ontwikkeling van het Veerplasgebied kan gefaseerd wel starten door de inzet van de incidentele Haarlemse bijdrage. In dit eerste kwartaal van 2024 gaat het bestuur in overleg om andere financiële mogelijkheden te bespreken.
Er worden in 2024 stappen gezet om de begrotingen van de deelgebieden samen te voegen met als doel het creëren van een meer flexibele en integrale benadering van de financieringsvraagstukken. Gestreefd wordt naar een systematiek waarin de bevolkingsgroei is verdisconteerd en de mogelijkheid tot uitbreiding van het schap met nieuwe gebieden is opgenomen. Het college begrijpt dat het bestuur van recreatieschap Spaarnwoude op dit moment geen verhoging van de participantenbijdrage vraagt en een pas op de plaats voorstelt. Het college wil daarin wel nadrukkelijk aan het bestuur meegeven om de komende periode te benutten om de mogelijkheden voor een hoger ambitieniveau te verkennen. Het college is tevreden te vernemen dat het bestuur nog steeds volledig achter de visie Spaarnwoude Park 2040 staat. Dit vraagt echt wel scherpe keuzes. De projectenlijst is hierin een goed uitgangspunt. Het college geeft mee te verkennen in hoeverre projectfinanciering een alternatieve mogelijkheid kan bieden ten opzichte van een verhoging van de participantenbijdrage. Het college wijst erop dat de samenvoeging van de reserves een goede stap is maar dat voor een structureel duurzame financiële toekomst dit niet afdoende is. Er zal de komende ja ren gekeken moeten worden hoe middels structurele financiering de Visie Spaarnwoude Park 2040 uitgevoerd kan worden zonder daarbij alle reserves 'op te eten'.
Het college wil de waarde van het recreatieschap benadrukken. Als groene buffer en om de toenemende recreatieve druk in de regio op te kunnen blijven vangen is het recreatieschap cruciaal voor Haarlem, haar inwoners en de regio. Het college stelt naar aanleiding van bovenstaande dan ook aan de raad voor een zienswijze in te dienen bij het recreatieschap.
Behandelvoorstel voor commissie
De commissie Ontwikkeling wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel van het college in paragraaf 2 en over de wijze van agendering van het raadsvoorstel in de raadsvergadering.
Relevante eerdere besluiten
Raad30.3.2023 Zienswijze op Kadernota 2024 recreatieschap Spaarnwoude Raad29.6.2023 Jaarrekening 2022 recreatieschap Spaarnwoude Raad29.6.2023 Begrotingswijziging2023 en Programmabegroting2024 Recreatie schap Spaarnwoude
Besluit College d.d. 13 februari 2024
1. Het college stelt het voorstel aan de raad vast.
de secretaris.
Ontwerp-besluit Raad d.d
de burgemeester,
De raad der gemeente Haarlem,
Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, besluit: 1. De zienswijze bij het algemeen bestuur van het recreatieschap Spaarnwoude in te dienen dat de gemeenteraad van Haarlem de gezamenlijke verantwoordelijkheid van alle deelnemers voor het onderhoud van Spaarnwoude Park en de realisatie van het uitvoeringsprogramma onderstreept.
Wat de gemeenteraad van Haarlem betreft zetten wij samen in op het behoud van de huidige staat van het onderhoud en geven we prioriteit aan het uitrollen van het ecologisch beheer van het hele gebied, dat zich geen verder verval kan permitteren. Daarnaast benadrukt de gemeenteraad van Haarlem dat de weerstandsratio van onze gemeenschappelijke regeling altijd boven de 1 dient te blijven. Het financieel beleid van Spaarnwoude Park zoals geschetst in de kadernota 2025 dient daarom aangepast te worden. Dit vergt een bijdrage van alle deelnemers binnen het bestuur.
De gemeenteraad verzoekt het bestuur daarom met klem in de voor de zomer op te stellen begroting alsnog te voorzien in voldoende financiële dekkingsbronnen om de voorgenomen projecten van het
2024/154734
2
uitvoeringsprogramma ter hand te kunnen nemen en het ecologische beheer uit te rollen. Uitstel van verhoging van de participantenbijdrage tot de Kadernota 2026 acht de gemeenteraad van Haarlem onverantwoord.
ffier,
V
2024/154734
3
2 8 MRT2024
1. Inleiding Het recreatiegebied Spaarnwoude ligt direct aan de oostzijde van Haarlem. Duizenden Haarlemmers maken door het jaar heen gebruik van het recreatiegebied om er te wandelen, fietsen, sporten of aan één van de vele activiteiten deel te nemen die door allerlei clubs en ondernemers worden georganiseerd. Het hele gebied is meer dan 8000 voetbalvelden groot en beslaat grotendeels de groene ruimte tussen de stedelijke zones van Zuid-Kennemerland en Amsterdam. De provincie Noord-Holland en de gemeenten Haarlem, Amsterdam, Velsen en Haarlemmermeer dragen gezamenlijk zorg voor het beheer en de ontwikkeling van het gebied door middel van de Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Spaarnwoude. Het gebied is van groot belang voor Haarlem door de nabije ligging, groene karakter en de gevarieerde recreatieve mogelijkheden. Drie deelgebieden Het gebied van het recreatieschap wordt wat betreft de financiële huishouding verdeeld in drie gebieden. Haarlem participeert in twee van deze deelgebieden, namelijk het oorspronkelijke en oudste gebied Spaarnwoude (SPW) en het Strategisch Groen Project (SGP). Dit laatste omvat onder meer het Haarlemse deel van Ringvaart-west met de Poelpolder en aansluitende groengebieden in de Haarlemmermeer. Het derde deelgebied is Stichting Mainport en Groen (SMG), dit is een aangelegd groengebied rond Schiphol waarin Haarlem niet participeert.
Kadernota 2025 Het Algemeen Bestuur van het recreatieschap Spaarnwoude heeft op 18 december 2023 de Kadernota 2025 vastgesteld. Deze is ter kennisname aan de participanten gestuurd. De kadernota bevat de prognoses voor de toekomst en een procesvoorstel gericht op het toewerken naar een gezond financieel perspectief op lange termijn. De kadernota is tevens de basis voor de programmabegroting 2025 die medio april 2024 aan de deelnemers wordt toegestuurd. De kadernota maakt melding van een stagnatie in de voornemens van het recreatieschap. Op basis van de huidige beschikbare middelen en prognoses zal er met betrekking tot het uitvoeringsprogramma een pas op de plaats moeten worden gemaakt. Het algemeen bestuur blijft zich inspannen voor het aanwenden van mogelijke financiële dekkingsbronnen opdat het uitvoeringsprogramma doorgang kan vinden.
2. Voorstel aan de raad 1. De zienswijze bij het algemeen bestuur van het recreatieschap Spaarnwoude in te dienen dat de gemeenteraad van Haarlem de gezamenlijke verantwoordelijkheid van alle deelnemers voor het onderhoud van Spaarnwoude Park en de realisatie van het uitvoeringsprogramma onderstreept. Wat de gemeenteraad van Haarlem betreft zetten wij samen in op het behoud van de huidige staat van het onderhoud en geven we prioriteit aan het uitrollen van het ecologisch beheer van het hele gebied, dat zich geen verder verval kan permitteren.
Daarnaast benadrukt de gemeenteraad van Haarlem dat de weerstandsratio van onze gemeenschappelijke regeling altijd boven de 1 dient te blijven. Het financieel beleid van Spaarnwoude Park zoals geschetst in de kadernota 2025 dient daarom aangepast te worden. Dit vergt een bijdrage van alle deelnemers binnen het bestuur.
De gemeenteraad verzoekt het bestuur daarom met klem in de voor de zomer op te stellen begroting alsnog te voorzien in voldoende financiële dekkingsbronnen om de voorgenomen projecten van het uitvoeringsprogramma ter hand te kunnen nemen en het ecologische beheer uit te rollen. Uitstel van verhoging van de participantenbijdrage tot de Kadernota 2026 acht de gemeenteraad van Haarlem onverantwoord. 2024/154734
4
3. Beoogd resultaat Met deze zienswijze toont de raad aan dat het afglijden van het beheer en onderhoud van het gebied moet worden voorkomen en dat zo spoedig mogelijk financiering moet worden gevonden zodat de uitvoering van de projecten die nu stil vallen, kan worden opgepakt. Verder moet, gezien de crisis in de biodiversiteit het ecologisch beheer worden ingevoerd in alle deelterreinen van het recreatiegebied. 4. Argumenten Helaas is de realisatie van het uitvoeringsprogramma voor een groot deel stil komen te vallen. Dit is niet in het belang van de continuïteit van dit programma en daarmee het voorzien in de groeiende behoefte aan recreatiemogelijkheden voor de bevolking van de westflank van de metropoolregio, waaronder Haarlem. Uitvoeringsprogramma deels afgeschaald De reserves zijn niet meer toereikend om het uitvoeringsprogramma te realiseren. Voor de planrealisatie zijn daarom drie scenario's opgesteld met een ander ambitieniveau. Door het algemeen bestuur van het recreatieschap is voor de planrealisatie voorlopig gekozen voor het 'basisscenario'. Dit omdat bij enkele deelnemers de financiën onder druk staan. Voor 2025 betekent dit dat de participantenbijdrage niet wijzigt, maar ook dat een groot deel van de projecten uit het uitvoeringsprogramma geen doorgang vinden of zijn uitgesteld.
De keuze 'basis' betekent dat de participantenbijdrage niet wijzigt en niet alle projecten worden uitgevoerd. In cijfers: er was voor de hele looptijd van het programma (tot 2040) een bedrag begroot van € 17,4 miljoen aan netto investeringen, wat zich vertaalt naar een benodigde jaarlijkse verhoging participantenbijdrage oplopend tot € 1,24 mln. Dit bedrag wordt nu teruggebracht naar € 6,3 miljoen aan netto investeringen. Hiermee wordt aan de meeste van de gestelde (strategische) doelen niet of voor een klein deel voldaan (zie bijlage 1, pagina 29). Het ambitieniveau 'basis' van het uitvoeringsprogramma wordt door het recreatieschap gefinancierd uit eigen middelen. Voor de programmabegroting 2025 zal er een verkenning plaatsvinden naar alternatieve financiële impulsen zoals een mogelijke incidentele bijdrage vanuit de deelnemers. Ook zijn er kansen voor cofinanciering vanuit de Regiodeal MRA West 'Beter in balans' en vanuit het subsidiebudget van de bossenstrategie van de provincie Noord-Holland. Ontwikkeling Veerplasgebied De ontwikkeling van het Veerplasgebied kan starten omdat de gemeente Haarlem dit met een eigen bijdrage van ruim € 1,5 miljoen mogelijk maakt. Allereerst wordt met een baggerproject een kwaliteitsverbetering van de Veerplas beoogd. Verder wordt de eerste fase van de recreatieve en ecologische ontwikkeling van het omliggende gebied ter hand genomen.
Samenvoegen reserves biedt tijdelijk verlichting De algemene reserve en bestemmingsreserves van deelgebied SPW zijn eind 2023 nagenoeg uitgeput. Dit komt mede door de aanpak van het achterstallig onderhoud (overigens met goed resultaat), de kosten van het uitvoeringsprogramma 2020-2023 en de effecten coronacrisis 20202021. Aanvulling door een ophoging van de participantenbijdrage blijft, althans voorlopig, uit. Hierdoor is ingrijpen noodzakelijk om te voorkomen dat er een negatieve reserve zal ontstaan. Het samenvoegen van de reserves is de eerste stap richting het samenvoegen van de deelbegrotingen tot één begroting. Dit heeft als voordeel dat die flexibel kan worden ingezet. Daarom zal per 2024 de algemene vrij aanwendbare reserves van de deelgebieden SPW en SGP worden samengevoegd tot één reserve Uitvoeringsprogramma Spaarnwoude Park. Dit dient als tijdelijke overbrugging voor de korte termijn om door te kunnen gaan met de realisatie van een deel van het Uitvoeringsprogramma. 2024/154734 5
De gemeente Haarlemmermeer heeft bij dit punt op de programmabegroting 2024 een zienswijze ingediend. Voor de samenvoeging dienen er eerst noodzakelijk investeringen te worden gedaan op het grondgebied van de Haarlemmermeer. Het Algemeen Bestuur heeft daarom besloten om een deel te reserveren voor de volgende twee nieuwe projecten: bezoekersdek Big Spotters Hill (budget SGP) en Expo revitaliseren openbare ruimte (budget SMG).
Uiteindelijk zal er nog een deel overbleven om samen te voegen tot één reserve. Dit bedrag zal maar een tijdelijke oplossing zijn want de verwachting is dat ook deze nieuwe samengestelde reserve snel uitgeput raakt. Het weerstandsvermogen neemt af Door de omvang van de huidige reserves is er bij deelgebied SPW wederom een tekort aan weerstandcapaciteit. Het verwachte tekort voor 2025 bedraagt € 534.500,- ten opzichte van het tekort in 2023 van € 179.500,-. Ten opzichte van 2023 is het tekort toegenomen. In de programmabegroting 2024 is dit tekort geaccepteerd en besloten om dit tekort nog niet aan te vullen. Doordat de reserves worden samengevoegd zal de stand van het benodigd weerstandsvermogen wijzigen. Met de programmabegroting 2025 zal er een actuele risicoanalyse worden uitgevoerd.
Indexatie 2025 Er zal in 2025 naast de gebruikelijke indexatie geen verhoging van de participantenbijdrage plaatsvinden. De indexatie voor 2025 komt uit op 6,2% overeenkomstig het gemiddelde CPI van de eerste 6 maanden tot en met juni. Dit is volgens het AB-besluit van 11 mei 2023. De hoogte van de participantenbijdrage voor Haarlem bedraagt in 2025 € 894.626,-. ten opzichte van de bijdrage van € 842.398,- in 2024.
Proces overname aandelen De intentie is dat Staatsbosbeheer in het voorjaar van 2024 de aandelen van Recreatie NoordHolland NV (RNH) overneemt van de Provincie Noord-Holland. Op termijn wordt RNH ingevlochten in Staatsbosbeheer. Het is nog niet bekend wat dit voor de dienstverlening en de eventuele daarmee bijkomende kosten betekent.
5. Risico's en kanttekeningen Met de keuze voor het basisscenario van het uitvoeringsprogramma zijn de financiële risico's beperkt.
6. Uitvoering Het college informeert Algemeen Bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Spaarnwoude over het besluit van de raad.
7. Bijlagen 1. Kadernota 2025 Recreatieschap Spaarnwoude 2. Begeleidende brief
2024/154734 6