Uitspraak Zonnevechter

NJ 1991, 444

Hof 's-Hertogenbosch, 17-12-1990 Hof 's-Hertogenbosch 17-12-1990, ECLI:NL:GHSHE:1990:AD1305 Instantie

Hof 's-Hertogenbosch

Datum

17 december 1990

Magistraten

Van Benthem, Van Der Velden, Van Houten-Van Der Kallen

Zaaknummer

[1990-12-17/NJ_65288]

LJN

AD1305

Vakgebied(en)

Intellectuele-eigendomsrecht / Algemeen Onbekend (V)

Brondocumenten

ECLI:NL:GHSHE:1990:AD1305, Uitspraak, Hof 's-Hertogenbosch, 17‑12‑1990;

Wetingang

Aw 1912 art. 25

Essentie Plaatsing kunstwerk.

Samenvatting De overeenkomst, waarbij opdracht tot vervaardiging van het kunstwerk werd gegeven, verplicht de opdrachtgever jegens de maker de daarbij beoogde lokatie en uitvoering (als onderdeel van een fontein) gestand te doen.

Partij(en) De gem. Haarlem, appellante, proc. mr. J.H.M. Erkens, adv. mr. B.C. Romijn, tegen A. Spronken, te Beek, geintimeerde, proc. mr. P.J.A.M. Baudoin, adv. mr. H.B. Boogaart.

Uitspraak Link: http://deeplinking.kluwer.nl/?param=0019DFB4&cpid=WKNL-LTR-Nav2 Alle (auteurs-)rechten op dit document berusten bij Wolters Kluwer Nederland B.V. of haar licentiegevers en worden uitdrukkelijk voorbehouden. Dit document is gegenereerd op 20-03-2017. Kijk voor meer informatie over de diensten van Wolters Kluwer op www.wolterskluwer.nl

Pagina 1/3

(…) Grief I: Ten onrechte heeft de rechtbank geoordeeld: ‘De rechtbank is van oordeel dat de overeenkomst niet alleen omvat de verplichting aan de zijde van Spronken om het beeldhouwwerk te vervaardigen conform het goedgekeurde schetsontwerp en de verplichting aan de zijde van de gemeente om de overeengekomen prijs te betalen, maar dat zij daarnaast de gemeente verplicht tot plaatsing van het beeldhouwwerk in een fonteinbekken met waterinstallatie in de nabijheid van de Vleeshal en Vishal op de Grote Markt te Haarlem, waarbij Spronken dient te worden ingeschakeld als adviseur bij het ontwerpen van het bekken en het bepalen van de preciese plaats daarvan.’ (…)

4 Beoordeling (…) Op grond van de voormelde produkties 1 en 2 in samenhang met de inhoud van vorenbedoelde commissieverslagen moet worden aangenomen, dat partijen er bij het sluiten van de overeenkomst als zeker van zijn uitgegaan dat ‘de Zonnevechter’ op de Grote Markt in een fontein zou worden geplaatst. Ten processe is niet gebleken dat de gemeente met betrekking tot ‘het fontein‑ en plaatsingsbeding’ enig voorbehoud heeft gemaakt. De overeenkomst brengt dan ook naar 's hofs oordeel naar haar aard mee, dat de kunstenaar aanspraak heeft op plaatsing van ‘de Zonnevechter’ overeenkomstig de daaraan ten grondslag liggende, en door beide partijen als uitgangspunt aanvaarde artistieke conceptie als ‘fonteinsculptuur’ en derhalve in een als zodanig functionerende fonteinbak, en wel op de Grote Markt. Weliswaar kan onder omstandigheden een overeenkomst als de onderhavige meebrengen dat de kunstenaar zich in redelijkheid niet kan verzetten tegen een wijziging in de uitvoering van de oorspronkelijke conceptie, met name voor wat betreft de situering doch van zodanige omstandigheden is i.c. niet gebleken. De enkele omstandigheid dat de artistieke inzichten in zekere gemeentekringen zijn gewijzigd en/of dat de getroffen financiele voorzieningen niet meer aanwezig zijn, vermag de gemeente niet van haar aldus ontstane verplichtingen te ontslaan.

Bovendien geldt, dat gelet op het droit au respect, neergelegd in art. 25 lid 1 aanhef en sub b Auteurswet, aan een beroep op gewijzigde artistieke opvattingen zware eisen moeten worden gesteld die de gemeente naar 's hofs oordeel niet heeft waargemaakt, zeker nu de uitvoering van het oorspronkelijke artistieke concept nog nimmer is uitgevoerd. Zulks geldt evenzeer voor het beroep op een gebrek aan voldoende financien, daar naar het oordeel van het hof ‘een droge opstelling’ van de Zonnevechter niet alleen een wijziging van het artistieke concept als fonteinsculptuur maar zelfs een aantasting daarvan betekent. Dat overigens Spronken de afgelopen jaren in een droge opstelling zou hebben berust is voldoende bestreden en dient dan ook te worden gepasseerd. Voor het beroep van de gemeente op de goede trouw die Spronken in deze van een vordering tot nakoming zou moeten afhouden, zijn naar 's hofs oordeel dan ook onvoldoende zwaarwichtige feiten en omstandigheden aangevoerd, waarover hieronder nader. Daartegenover heeft Spronken er belang bij dat de ‘droge opstelling’ thans eindelijk wordt beeindigd en het oorspronkelijk concept wordt uitgevoerd. Uit het vorenstaande volgt dat in beginsel de vordering in conventie moet worden afgewezen en die in

Link: http://deeplinking.kluwer.nl/?param=0019DFB4&cpid=WKNL-LTR-Nav2 Alle (auteurs-)rechten op dit document berusten bij Wolters Kluwer Nederland B.V. of haar licentiegevers en worden uitdrukkelijk voorbehouden. Dit document is gegenereerd op 20-03-2017. Kijk voor meer informatie over de diensten van Wolters Kluwer op www.wolterskluwer.nl

Pagina 2/3

reconventie, zoals in hoger beroep gewijzigd, kan worden toegewezen. Het hof zal slechts voor zoveel nodig nog op de afzonderlijke grieven ingaan. Grief I faalt omdat de gemeente wel degelijk op zich heeft genomen de contractuele verplichting tot plaatsing van de Zonnevechter in een fontein op de Grote Markt. Spronken heeft ook speciaal met het oog op die plaats, tegen de achtergrond van Vleeshal en Vishal, ‘de Zonnevechter’ ontworpen en uitgevoerd. Het betoog dat het exploitatierecht ex art. 23 Auteurswet de gemeente alsnog zou vrij laten in haar beslissing de Zonnevechter elders te plaatsen dan op de Grote Markt is onjuist, mede gelet op de hiervoor reeds gereleveerde omstandigheid, dat de gemeente bij de totstandkoming van de overeenkomst met betrekking tot ‘het fontein‑ en plaatsingsbeding’ geen voorbehoud heeft gemaakt, hoedanig voorbehoud ook niet volgt uit de aard van de overeenkomst, behoudens het hierboven overwogene. Aan de vastgestelde, ongeclausuleerde verplichtingen van de gemeente kan dan ook niet afdoen, dat die voor haar financieel bezwarend zijn of dat de gemeente zich thans bezwaard voelt door gewijzigde artistieke opvattingen. (enz.)

5 Uitspraak Het hof: bekrachtigt het vonnis waarvan beroep zowel in conventie als in reconventie gewezen behoudens voor wat betreft de formulering van de veroordeling tot nakoming in reconventie; vernietigt dat vonnis in zoverre, en te dien aanzien opnieuw recht doende: veroordeelt de gemeente tot plaatsing van de fonteinsculptuur ‘De Zonnevechter’ in een fonteinbekken, voorzien van een fontein, op de Grote Markt te Haarlem; bepaalt dat Spronken bij het ontwerp en de bepaling van de exacte plaats van het fonteinbekken als artistiek adviseur van de gem. Haarlem betrokken dient te worden. (enz.)

Link: http://deeplinking.kluwer.nl/?param=0019DFB4&cpid=WKNL-LTR-Nav2 Alle (auteurs-)rechten op dit document berusten bij Wolters Kluwer Nederland B.V. of haar licentiegevers en worden uitdrukkelijk voorbehouden. Dit document is gegenereerd op 20-03-2017. Kijk voor meer informatie over de diensten van Wolters Kluwer op www.wolterskluwer.nl

Pagina 3/3