Transcript Gemeenteraad 09.11.2023

Wij zullen in december bij de belastingvoorstellen daarom een amendement indienen om dit voorstel in te trekken, maar de ChristenUnie roept de coalitiepartij op het voorstel nu al in te trekken. Voorzitter, kom ik op de ingediende moties. De murals, heel leuk, lijkt ons wel een nice to have, maar gezien de PvdA zo enthousiast is over murals, dat maakt me ook enthousiast. Ik hoop dat de PvdA dan ook enthousiast is over de treinen. Dan een motie over het zorgmeldpunt van de SP geloof ik. Ik ben het eens met college dat je eerst moet klagen bij de zorginstelling, maar ik vind wel dat SP een punt heeft dat de Haarlem wel de opdrachtgever is. Dus als mensen er met de zorginstelling niet uitkomen, daarna kan je geloof ik nog wel naar een geschillencommissie, maar is wel een heel zwaar proces. Terwijl ik denk, wij moeten als Haarlem ook op de hoogte zijn wat er speelt. Dus kan het college daarop ingaan, een soort klacht in tweede instantie, dat dat wel mogelijk wordt? Dan de motie over het mantelzorgcompliment, nummer 21 van onszelf. Die wordt nu mede getekend door het CDA, het college zegt van, we kunnen niet steunen, want dekking is algemene middelen. Ik heb het helemaal niet over dekking gehad en het hoeft ook helemaal niet, want ik stelde het pas voor, voor 2025.

Ik wil het college gewoon de mogelijkheid geven om creatief te zijn en misschien kan het college wel elders bezuinigen, en is er helemaal geen algemene middelen. Een andere mogelijkheid zou zijn, doe die dag van die mantelzorger, die maar een deel van de doelgroep bereikt, om het jaar, dan kan je het andere jaar een mantelzorgcompliment doen. Graag reactie van het college, maar ik hoop toch echt dat we toch met zijn allen dit bereid zijn te doen? De heer Smit: En OPHaarlem. De voorzitter: Ik begrijp dat u een interruptie hebt, mijnheer Smit. De heer Smit: Zo mag u het noemen, maar ik wil even toevoegen aan zijn deelnemers aan deze motie, OPHaarlem. De heer F. Visser: Volgens mij stond het er ook boven en het CDA doet nu dus ook mee, maar u stond er al boven. Voorzitter, dan de motie over het bezuinigingspakket, geloof ik, wat ik had. Motie nummer 22, er is een reactie van college. We staan open voor de suggesties van de raad, dat is veel te mager. Het college heeft de kennis in huis, het college heeft al die honderden ambtenaren. Wij willen gewoon een lijstje met potentiële bezuinigingen, zodat we een goede discussie kunnen hebben bij de kadernota en dat we dus eventueel die bezuinigingen al in 2025 kunnen doen en niet pas in 2026. Graag een reactie van het college. Dan de motie nummer 23 over het actieplan vrijwilligers, ook deze wordt nu meegetekend door het CDA.

Het college zegt,

16

aan de strekking wordt al voldaan, maar hoe dan college? Want uw doel is 50 procent vrijwilligers in Haarlem en het is al een paar jaar 44 procent. Hoe wilt u in één jaar tijd de sprong maken van 44 procent naar 50 procent? Dat lijkt me onmogelijk als je niet heel snel met een actieplan komt, dus ik handhaaf de motie, maar graag een reactie. Voorzitter, dan, even kijken, tenslotte de motie over de trein. Daar ben ik toch wel echt teleurgesteld in de reactie van het college. Allereerst zegt het college, het is een verantwoordelijkheid van het rijk. Ja, dat klopt. Maar dat heeft ons er niet van weerhouden om ook een subsidie te geven voor de nachttrein, dus waarom wel een subsidie voor de nachttrein, maar niet voor de dagtrein? Ik zie dat verschil niet. En in andere provincies zijn enkele spoorlijnen gedecentraliseerd en je kan van alles en nog wat vinden over marktwerking, maar het heeft er in ieder geval wel toe geleid dat die provincies wel de portemonnee hebben getrokken om extra treinen te laten rijden. Dus waarom zou de provincie Noord-Holland niet die portemonnee kunnen trekken? En het helpt gewoon als wij met een klein bedragje naar de provincie NoordHolland stappen om te zeggen van, wij zijn bereid te betalen, Noord-Holland, doe ook mee.

Provincie Groningen betaalt ook voor allerlei treinen, waarom doet Noord-Holland dat niet? En voorzitter, het rijk heeft gewoon die mogelijkheid geboden voor derde opdrachten en ik had liever gehad dat het rijk het had betaald. Helaas heeft het in de kamer niet gered, ik weet dat de wethouder heeft gelobbyd. Prima, maar het is net niet genoeg geweest helaas, want de Kamermeerderheid was heel dichtbij. Het is Groningen en Zwolle wel gelukt, zeg ik de wethouder. Dus kennelijk moeten we toch nog wat leren van de lobby van Groningen en Zwolle. Maar dit is nu de enige kans om de komende acht jaar die extra treinen Alkmaar tussen de spitsen te krijgen. Laat dat doen en de grap is, ik heb een dekking, want dat geld hebben we al staan op de begroting, 30.000 euro. En ja, zeg ik tegen het college, dat is niet genoeg, maar ik heb ook wel begrepen dat de onrendabele top wel degelijk te overzien is. Dus als andere gemeenten ook zo'n bedrag op tafel leggen en de provincie doet ook mee, dan ben ik ervan overtuigd dat we een heel goed gesprek kunnen hebben met NS en misschien het rijk ook nog wel een beetje wil bijdragen en dan komen er gewoon. Laten we het gewoon proberen, dus ik roep u allemaal op deze motie te steunen en ondertussen moet u natuurlijk blijven lobbyen in Den Haag.

En ik hoop ook dat het aantal reizigers zodanig groeit door die extra treinen, dat dan die subsidie voor de onrendabele top op een gegeven moment niet meer nodig is. Want dat is ons succes geweest in de nachttrein en dat is het succes geweest van een aantal van de raadsleden hier in de raad. Die hebben geld op tafel gelegd voor een nachttrein en zie daar, het is gelukt, het is een succes en wat heeft het rijk nu gezegd? We nemen het gewoon op in de concessie, Haarlem, u hoeft het niet meer te betalen. Ik hoop dat we dat succes ook met de dagtrein gaan halen, dank u wel. De voorzitter: Een aantal raadsleden, zegt u dat nou? De heer F. Visser: De nachttrein zit nu in de concessie, dus die hoeven we niet meer te betalen. Dus we hebben gewoon 60 duizend ... De voorzitter: Dat weet ik, maar dat is toch na aannemelijk besluit van de gemeenteraad, niet van een aantal raadsleden? De heer F. Visser: Een initiatiefvoorstel van een aantal raadsleden, wat breed gesteund in de raad. De voorzitter: Oké, mooi, dank u wel. Dan gaan wij naar Belang van Nederland. De heer Rademaker: Dank u wel, voorzitter. BVNL heeft vier moties. Even kijken, in het eerste termijn hebben wij voorgesteld om het geld uit de potjes van linkse hobbyprojecten te halen, zoals de klimaat psychose, terug te geven aan de Haarlemmer.

Daarom de motie terug naar de burger, stop klimaatuitgaven en verlaag de lasten, mede ingediend door Forum voor Democratie. Het dictum, draagt het college op alle geplande en

17

lopende uitgaven gericht op CO2-reductie en klimaatplannen per direct herzien, de vrijgekomen middelen te herverdelen naar maatregelen die directe lastenverlichting voor de Haarlemse burger bewerkstelligen. Dan de volgende motie, een Haarlems investeringsfonds, samen bouwen aan de toekomst. Met het investeringsfonds krijgen inwoners een aandeel in de stad, het Haarlemse Investeringsfonds geeft de mogelijkheid om te investeren in Haarlem, waarbij het maatschappelijk rendement hoog is en het financiële rendement lager. Het doel is dat zoveel mogelijk stadsgenoten kunnen deelnemen in het fonds door een zo laag mogelijke instapdrempel te hanteren. Er is ook al een soortgelijk fonds in Den Haag en in Amsterdam. En dan het dictum, het is wel iets aangepast dan toen de eerste keer dat ik hem indiende. Om te onderzoeken of een investeringsfonds naar Haags voorbeeld opgericht kan worden en de raad voor de begroting 2025 daarover te informeren. Dan hebben we motie drie, tegen het invoeren van extra taken, zoals vleestaks en vliegtaks. Deze motie verzoekt het college te lobbyen voor het afschaffen van allerlei vormen van taks en het ontmoedigen van bijvoorbeeld de vleestaks.

Het dictum, draagt het college op de lobby richting de rijksoverheid tegen de invoering van extra taken zoals de vleestaks, vliegtaks en suiker taks, om zo het bestedingsklimaat verbeteren en de koopkracht van de Haarlemse burgers te ondersteunen. En dan de laatste motie, afschaffing van erf- en schenkbelasting voor het behoud van de familiebedrijven. Wij willen dat de gemeente Haarlem bij de overheid lobbyt voor het afschaffen van de erf- en schenkbelasting, zodat Haarlemse familiebedrijven voor de volgende generaties kunnen blijven voortbestaan. Het dictum, te lobbyen voor het afschaffen van de erf- en schenkbelasting, zodat familiebedrijven in Haarlem en daarbuiten behouden kunnen blijven voor toekomstige generaties. En ik heb een interruptie. De voorzitter: Ja. Mevrouw van Zetten. Mevrouw Van Zetten: Ik vroeg me af wie van het college moet gaan lobby in Den Haag om deze belangrijke belasting op erf, familie, wat was het ook alweer? Erf- en schenkbelasting, wie stuurt u naar Den Haag? De heer Rademaker: Voor mijn part gaan ze met een elektrische bus of met een waterstofbus met zijn allen en maken ze er een groepsuitje van. De voorzitter: Dank u wel, dat was het. Dan gaan we naar mevrouw ... U heeft nog een interruptie. De heer Wiedemeijer. De heer Wiedemeijer: Voorzitter, toch leuk dat we hier een beetje het fiscaal stelsel kunnen doornemen.

Van alle belastingen die er zijn, waarom heeft u precies deze gekozen om af te schaffen aangezien het een belasting is waarbij de afschaffing vooral de rijkste paar procent Nederlanders van profiteren, kunt u misschien toelichten van alle belasting die er zijn waarom u specifiek deze heeft uitgekozen? De heer Rademaker: Je hebt in Nederland en in Haarlem best wel wat familiebedrijven en door alle nieuwe regelgeving, inclusief de erf- en schenkbelasting, dreigt 25 procent van al die familiebedrijven niet overgegeven kunnen worden aan de volgende generatie. En wat BVNL betreft is dat verschrikkelijk zonde, dat zijn bedrijven die honderden jaren bestaan en die hebben gewoon het recht om te bestaan. De voorzitter: De heer Wiedemeijer. De heer Wiedemeijer: Maar goed, ik mag dus concluderen dat u dat belangrijker vindt dan bijvoorbeeld mensen die achter de kassa zitten in de supermarkt, leraren, verplegers. Ik bedoel, die hebben vrij weinig aan dit voorstel van u toch?

18

De heer Rademaker: Maar omdat ik nu met deze motie komt, vind ik de rest niet belangrijk? Ik vind die mensen ook belangrijk, maar ik kan hem ook omdraaien. We kunnen acht procent van onze uitgaven gaan uitgeven aan klimaatonzin, terwijl er mensen bij de supermarkt staan die hun kinderen geen eten kunnen geven. Vindt u dat dan belangrijker? De voorzitter: Goed, dank u wel. Dan gaan we naar Forum voor Democratie. Mevrouw Hartman: Dank u wel. Voorzitter. Graag licht ik tijdens het tweede termijn nog drie moties, inmiddels vier, toe die we willen indienen. Forum voor Democratie is van mening dat we transparanter moeten zijn, zoals over de kosten van projecten. We kunnen dit vrij simpel doen door naar Belgisch model bij projecten een bord te plaatsen met informatie over het project zelf, inclusief de kosten. Zal ik natuurlijk even het dictum van onze motie transparantie bij publieke projecten oplezen. Roept het college op om bij alle bestaande nieuwe publieke projecten, zowel volledig als gedeeltelijk gefinancierd met publieke middelen, bouwplaatsborden te plaatsen met kostenvermeldingen om de transparantie te bevorderen. Dan de plannen omtrent kunstgras, in deze begroting wordt gesteld dat er nieuwe kunstvelden te leggen zijn die niet vervuilend zijn. Niet slecht is niet hetzelfde als goed. FVD wil streven naar het goede, vandaar onze motie, echt gras is altijd groener.

Het dictum luidt, geen geld uit te geven aan dure kunstgrasvelden en in plaats daarvan te investeren in natuurlijke gasvelden die ook de kwaliteit van de bodem bevorderen en lagere onderhoudskosten met zich meebrengen. Tijdens het eerste termijn ging het hier in het gesprek, geïnitieerd door de heer van de raad, even over hoever het nog loont om te werken of dat men eigenlijk net zo goed kan stoppen. Blijkbaar verschillende opvattingen daar nogal over, maar de eerste vraag hoort hier te zijn, is dat daadwerkelijk zo? En zo ja, vanaf wanneer? Meten is weten en daarom dient Forum voor Democratie samen met zijn BVNL de motie, houd zicht op relatieve armoede in. Laat ik even benadrukken dat dit zowel voor de oppositie als de coalitie een enorme kans is. Immers kan het bij het aannemen van deze motie cijfermatig de rechtse partijen en hun aversie tegen meer belastingheffing en meer staatsinmenging in herverdeling de mond gesnoerd worden als uit deze monitoring komt dat wat wij vermoeden geen rol speelt. Tegelijkertijd kan er ook beter onderbouwd kritiek worden geleverd op diezelfde belastingdruk. Het lijkt ons raadsbreed een cruciale vinger aan de pols, waar wij bij deze begroting een start mee willen maken. Wij hopen op uw steun voor een beter geïnformeerd debat door middel van het uitvoeren van deze motie.

Het dictum luidt, draagt het college op te definiëren welke inkomensgroep in Haarlem zo exact mogelijk tot de middeninkomens behoort. Deze cijfer jaarlijks te delen, waarbij we ook de inkomensverdeling en diens verandering inzichtelijk kunnen maken voor onze stad. Meerjarig de ontwikkeling van het netto besteedbaar inkomen van deze inkomensgroep, waarbij ook de woonlasten worden meegewogen, te monitoren, zodat we zicht houden hoe dit zich verhoudt tot het besloten beleid. Dan de motie, schaf de hondenbelasting af die we indienen samen met BVNL. Draagt het college op de hondenbelasting in de gemeente Haarlem per 1 januari 2025 af te schaffen met als voorwaarde om hier in 2024 te anticiperen op het wegvallen van inkomsten van de hondenbelasting en hiermee rekening te houden in de dekking van de begroting van 2025 en verder. Aangezien het college zei niet op elkaars stoel te gaan zitten, zelf met een dekkingsvoorstel te komen wat dan besproken kan worden in de raad. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Daarmee komen we aan het eind van de tweede termijn van de raad. Het college zal antwoorden, ik denk dat het goed is om even een moment te hebben om nog iets af te stemmen. Dus wij schorsen voor een paar minuten. SCHORSING

19

Tweede termijn college De voorzitter: Dames en heren, hartelijk welkom terug bij deze vergadering, deze begrotingsbehandeling van de gemeente Haarlem. We zijn toegekomen aan de tweede termijn van het college en ik wil als eerste traditiegetrouw woord geven aan de wethouder financiën, de heer Roduner, gaat uw gang. En mag ik alstublieft een beetje stilte en respect voor de wethouder, dank u wel. Wethouder Roduner: Dank u wel, voorzitter. Dank ook voor alle bijdragen en alle ingediende moties en amendementen. Kijk ik achter u, dan zie ik ook alle ambtenaren die daar de afgelopen tijd aan de begroting, aan de technische vraag en de preadviezen op al uw amendementen en moties hebben gewerkt, dus dank ook aan alle ambtelijke ondersteuning. Ik heb in mijn eerste termijn al gezegd dat rust bewaren, voorzichtigheid, iets heel belangrijks is in het tot stand komen van een begroting en een begrotingsproces. Maar deze rust werd tuurlijk deze week gruwelijk verstoord, want onze begrotingshavik vliegt uit, dames en heren. En ook vanuit het college en ook vanuit de financiële kolom kunnen we volgens mij dat moment niet helemaal aan ons voorbij laten gaan, al komen we natuurlijk op een later moment nog tot echt een afscheid. Maar dit is natuurlijk wel uw laatste begroting, mijnheer Smit. U heeft volgens mij heel veel gedaan, ook voor de gemeentefinanciën.

Ik denk, de debatten die we hier met elkaar hebben, uw scherpe blik, maar natuurlijk ook gewoon uw voorzitterschap van de rekenkamer. En wat ik zelf een leuk moment vond, is volgens mij dat wij een paar weken geleden eigenlijk hier na een commissievergadering door de wandelgangen liepen van het stadhuis, elkaar volgens mij in twee woorden vonden over het stukje financiële hygiëne die we hier met de begroting hebben en volgens mij door het afschaffen van de reserve-rekenkamer eigenlijk volgens mij de snelste 20.000 euro hebben gevonden voor de gemeente Haarlem. Dus dat was, volgens mij, vond ik een heel mooi moment. U heeft een aantal voorspellingen gedaan voor 2024 in uw eerste termijn. We gaan zien wat 2024 u gaat brengen. Ik ga u een boekje geven over 2024, namelijk een agenda. Maar niet zomaar agenda, namelijk eentje van de Vogelbescherming, vanzelfsprekend. En ik hoop dat na naar boven kijken in 2024 ook uw fysieke gezondheid en uw nek ook ten goede komt. Dan ga ik nu weer door naar de echte begroting, voorzitter. Er zijn niet heel veel bijzondere vragen gesteld. Ik denk dat het goed is om te memoreren dat wij ... Voor mij, ik ga erop in, maar volgens mij voor de wethouder financiën viel het allemaal hartstikke mee. We hebben in de preadviezen natuurlijk al gezegd, we zien uiteindelijk dat tussen kadernota en begroting het financiële gat groter is geworden.

5 miljoen structureel, onder andere van stevig opgelopen kapitaallasten en een aantal andere nadelen. Dus dat is ook de reden dat we gezegd hebben, het structureel financiële beeld vinden wij in ieder geval niet verstandig om daaruit extra uitgaven te doen, ten opzichte van wat we eerder bij de kadernota hebben afgesproken en wat nu voorligt in de begroting, dus dat is de algemene lijn. Er zijn ook een hele hoop moties, amendementen ingediend over lobbyen. Ik ben bang dat dat ook weer een extra lobbyist straks ons kost, dus ik zou daar ook in algemene zin alles bij elkaar terughoudend in zijn. Er is niet een oneindige lobbycapaciteit hier bij de gemeente Haarlem. CDA en ChristenUnie vragen eigenlijk hetzelfde, een lijstje met potentiële bezuinigingen en waarom kan dat niet? Dat is eigenlijk ook weer een herhaling van een debat wat we al een paar keer hebben gehad en ook bij de kadernota. We hebben geen lijstje met bezuinigingen in de kast liggen, we hebben ook niet het ambtelijk apparaat zoals in Den Haag om ombuigingslijsten te maken. Volgens mij hebben we met elkaar nu het proces geschetst dat we zeggen, we komen in maart bij u terug. En dan kunnen we met elkaar even kijken, wat is het financiële beeld in maart, wat brengt dat ons richting kadernota en dan kunt u ook politieke richting meegeven over van, wat u belangrijk vindt.

En dat maakt volgens mij het werk al een stuk gerichter en op die manier besparen we ook heel veel onnodige capaciteit die we echt wel anders nodig hebben. Dus dat is volgens mij een beetje herhaling van de dingen die we eerder al hebben gezegd. Dan ten aanzien van mijn portefeuille wonen. SP vraagt van, kunnen burgers leegstand melden? Ja, dat kunnen ze. Dat kunnen ze via de reguliere kanalen, e-mail, telefoon. Maar ik

20

heb ook gezegd, op de site zelf staat nog niet een duidelijke link en dat ik aan de slag ga om te kijken of die link ... Dat daar iets kan worden toegevoegd dat ook bewoners die niet een eigen pand hebben, maar dat constateren dat ook netjes kunnen melden. En u vraagt ook, wanneer gaan we de evaluatie doen? Eerste helft 2024 krijg ik terug, misschien zelfs het eerste kwartaal 2024 al komen we bij terug, want er zijn in ieder geval ... Er wordt volgens mij nu ook goed veel informatie opgedaan die nodig is. Dat was het, voorzitter, hert was inderdaad niet zo veel. De voorzitter: Dank u wel, wethouder. Dan ga ik door naar burgemeester Wienen, gaat uw gang. Burgemeester Wienen: Dank u wel, voorzitter. Een paar kleine puntjes, ik denk dat de heer Van Kessel, die het over de aanpak al eens is, dus dank daarvoor. Dat is mooi en dat hij waar die het gevoel heeft dat de antenne misschien niet helemaal goed is afgesteld op wat de mensen graag willen horen, maar dat die het ook wel met me eens zal zijn dat van een burgemeester in de eerste plaats verwacht wordt dat die de feiten geeft, zoals die hem naar beste weten bekend zijn, aan de gemeenteraad en aan de stad. Dus in dat opzicht denk ik dat het misschien toch weer niet helemaal verkeerd is. Dan de opmerking van mevrouw Van Zetten over de Stolpersteine voor Herbert Drilsma, een raadslid hier uit Haarlem.

In de eerste plaats is geen sprake van dat het niet op de plek voor de woning gehouden is, omdat dat als riskant of als een probleem zou worden ervaren door anderen. U heeft het zelf eigenlijk te toegelicht, dus daar hoef ik het verder niet over te hebben, dat heeft met de bewoners te maken. En dan zegt u van, jammer eigenlijk dat we niet geïnformeerd waren. Als ik eraan gedacht had, zou ik het zeker even gezegd hebben, in ieder geval even rondgestuurd hebben. Ik herinner me overigens, dat wil ik dan toch wel zeggen, op afgelopen vier mei wij alle omgebrachte raadsleden in de Tweede Wereldoorlog speciaal herdacht hebben met een bijeenkomst hier in de raadszaal, waar de raadsleden ook voor waren uitgenodigd. En u was er, maar er waren nauwelijks anderen. Dus het is ook niet het dat ik het gevoel dat de behoefte heel groot was om op dit punt dan nader geïnformeerd te worden. Hoe dan ook, had gekund, maar het is niet gebeurd. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Van Zetten, gaat uw gang. Mevrouw Van Zetten: Maar dat gaat natuurlijk om een zekere gevoeligheid die ik bij u niet altijd even aantref. Het gaat erom dat u als voorzitter van de raad, de raad meeneemt in zaken die u in de openbare ruimte doet. Dus we hebben het al eerder geconstateerd, en daar is er een opening of een speciale gelegenheid.

Dan treedt op als burgemeester en ik vind het een goede gewoonte als de burgemeester soms ook raadsleden daarop attent maakt, mensen meeneemt, zodat de raad ook in positie is. En u weet natuurlijk, begrijpt heus wel dat gezien de hele de afgelopen weken wat zich afspeelt in het Midden-Oosten, de weerslag heeft ook op Joodse burgers hier in het land. Dat juist als zo'n bijeenkomst daar is met expliciet die stolpersteen van een raadslid hier, dat u dan toch ook de sensitiviteit moet hebben om te zeggen, jongens, ik spreek, want u gaat er zelf ook naartoe met uw ketting. U spreekt daar, dat u dan zegt, ik vind het wel goed als er nog een paar raadsleden bij zijn om samen dat gevoel te delen. En als mensen hier in de raadzaal weten het niet eens, dat dat gebeurd is, je leest het in de krant. En dat vind ik gewoon jammer en u hoeft er verder ook helemaal niet op mij in te gaan, maar ik wil wel constateren dat wij hier samen de stad besturen en dat er ook een ... U bent een verbindende factor en ik mis dat wel, dat komt niet altijd even goed over, laat ik het zo zeggen netjes. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Zetten. Ik heb trouwens geen vraag gehoord, maar ik heb wel een mededeling. Uw spreektijd is op hiermee, dus dat wil ik even zeggen. Burgemeester, gaat u verder.

Burgemeester Wienen: Goed om te horen dat u in ieder geval graag uitgenodigd wil worden bij bijeenkomsten, dat is goed om te weten. En er zijn er nog een aantal.

21

De heer Aynan: Ik wil ook uitgenodigd worden. Burgemeester Wienen: Overigens, de uitnodigingen voor deze, want dit wordt niet door de gemeente georganiseerd. Het is een organisatie die dat doet en die nodigt ook uit, maar ik zal ze laten weten dat de gemeenteraadsleden het op prijs stellen als ze voortaan ook een uitnodiging hiervoor krijgen. Dan nog een enkele opmerking, er zijn wat moties van Trots op het allerlaatste moment ingediend, dus ik ga daar ook niet uitgebreid op in. Maar een enkele opmerking, de motie over, eens even kijken, de veteranen, dat lijkt me volstrekt overbodig. Er wordt gesproken met veteranen hoe zij zelf dat graag zien en dan lijkt me dat suggesties van u, kan het wel op die manier doen, dat dat op dit moment helemaal niet nodig is. Ten aanzien van de online crime in risicoanalyse betrekken en ook om daar aandacht aan te besteden in de begroting. Dat is ook de bedoeling, dat zou ik me voor kunnen stellen dat het misschien voor uw aanleiding zou kunnen zijn om te zeggen, dan trek ik die motie in. Dan gaan we naar Haarlem Veiliger met minder jeugd, ik vind de titel ongelukkig, Haarlem veiliger met minder jeugd en fatbikeoverlast, misschien had er een streepje tussen gemoeten. De heer Van den Raadt: Dat klopt, voorzitter.

Punt van de orde, u zegt dus, die andere motie, daar geeft u dus een toezegging dat u meer aan die online criminaliteit gaat doen? Burgemeester Wienen: Nee, dat we dat zichtbaar maken in die cijfers. De heer Van den Raadt: Als u een toezegging doet, ik heb ... De voorzitter: Sorry, ik ga even ingrijpen, want ik ben de voorzitter en ik snap dat u het nodig vindt om te reageren, u vindt het ook nodig om te reageren. Wat voor u geldt, mijnheer Van den Raadt, dat u geen spreektijd meer heeft en voor u geldt, burgemeester, dat u via de voorzitter spreekt. Dus dat heb ik bij deze gezegd, dank u wel. Burgemeester Wienen: Zij het dan dat ik gewoon antwoord geef op een vraag en dat is voor u en voor alle leden van de raad bestemd. Dan, mevrouw de voorzitter ... De heer Van den Raadt: Voorzitter, ik had een punt van de orde om uit te vogelen of ik dan mijn motie kon intrekken. Ik hoor een toezegging van de burgemeester, dus die motie die wordt ingetrokken. De voorzitter: Welke motie hebben we het dan over, welk nummer? De heer Van den Raadt: Meer aandacht voor online criminaliteit in de getallen. De voorzitter: 32 is bij deze ingetrokken, dank u wel, mijnheer Van den Raadt.

Burgemeester Wienen: Ik hou heel kort, de motie over de jeugd denk ik, voorzitter, dat het beter is om dat op een andere manier met elkaar wat uitvoeriger te bespreken en dan kom je tot een evenwichtiger geheel dan wat hier bij elkaar staat. Er staan een aantal dingen in, rijp en groen, dus ik zou deze motie niet aanbevelen. Evenementen, er is bij Visit Haarlem een overzicht van evenementen in Haarlem, dus die kunnen mensen ook bezoeken en wat mij betreft, The Passion, ik ben benieuwd wat de raad ervan vindt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, burgemeester. Dan ga ik door naar wethouder Van Loenen, gaat uw gang.

22

Wethouder Van Loenen: Dank u, voorzitter. Ik wil heel even beginnen met een motie één, daar is namelijk in ons preadvies een beetje ... Is niet helemaal correct weergegeven. Daar staat dat wij komen met een voorstel en de vraag om dat af te wachten, maar ik heb maandag gewoon al de toezegging gedaan. U krijgt deze cijfers, u zou kunnen zeggen, ik trek hem in. Maar, u gaat de cijfers gewoon sowieso krijgen, dus dit was een beetje kort door de bocht. De voorzitter: Mijnheer Smit. De heer Smit: '...', daar gaat mijn lol voor een laatste motie. Maar, mevrouw de wethouder, ik ben wel gevoelig voor de constatering dat wij die informatie krijgen. Het lijkt er haast op of u daarmee ook aandacht hebt voor inderdaad de noden die erop of daarboven die grens zitten, dus wij houden de motie voorlopig aan in de verwachting dat u met de rapportage komt. Dank daarvoor alvast. De voorzitter: Dus motie nummer één is aangehouden, niet ingetrokken. Ingetrokken of aangehouden? De heer Aynan: Ik wil eigenlijk richting u, voorzitter, via de wethouder mijnheer Smit verzoek om toch in te dienen, want er lag een positief preadvies en het is toch echt uw laatste begroting. En hoe mooier is het om hem af te sluiten met een aangenomen motie unaniem? De voorzitter: Mijnheer Smit, u mag daarop antwoorden, gaat uw gang. De heer Smit: Gewetensvragen.

Eigenlijk dacht ik dat voor te behouden aan motie drie, de motie van inventarisatie van de creatieve oplossingen en dus die houd ik aan, sorry, die breng ik wel straks in stemming en deze, sorry collega, houd ik aan. Dank u, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Smit en wilde ik toch even gezegd hebben dat het ook een hele mooie stijlfiguur is als tijdens de laatste vergadering, dat u zich constructief opstelt en een motie aanhoudt of intrekt, dat is natuurlijk ook prachtig. Dus zo kan het ook. De heer Smit: Ik wil goed eindigen, mevrouw de voorzitter. De heer Aynan: Voorzitter. De voorzitter: De heer Aynan. De heer Aynan: Dat willen wij ook en aangezien wij mede-indiener zijn, houden we de motie aan en brengen we hem gewoon in stemming. De voorzitter: Brengt u hem nou in stemming of houdt u hem aan, u moet kiezen. De heer Aynan: We brengen hem dus in stemming, ook als een soort van eerbetoon aan mijnheer Smit. De voorzitter: Mijnheer Smit, vindt u daar wat van? Gaat uw gang. De heer Smit: Mevrouw de voorzitter, ik zal mij daar niet tegen verzetten. De voorzitter: U gaat zich daar niet tegen verzetten, de motie gaat toch in stemming gebracht worden. Dat is omwille van de mijnheer Aynan, die wil dat graag. Mevrouw Van Loenen, gaat uw gang.

23

Wethouder Van Loenen: Of die nu wordt ingediend, ja of nee, u krijgt de cijfers en we zullen tegen die tijd aan u denken, mijnheer Smit en dat ons herinneren. Even kijken, u had het ook nog over het Anton Pieckhofje, daar hebben we het maandag al vrij uitgebreid over gehad. U had het over een broedende kip, dat klopt, ik had gehoopt dat de eieren al iets sneller waren uitgebroed, maar dat is helaas niet gebeurd. Dus dat dat is in lijn ook met wat ik maandag ook heb gezegd, maar er is ook oog vanuit onze partner Ymere voor een gedegen proces en daarom duurt het ook iets langer. Maar zoals ik ook maandag heb gezegd, ik heb hele goede hoop op een goede oplossing daarvoor. Zorgmeldpunt, er werd ook even van gevraagd van, willen we niet weten welke meldingen er zijn? Wat we eigenlijk ook al in het advies hebben geschreven, het is inderdaad zo dat mensen eerst gewoon melden bij de zorginstelling waar ze een klacht over hebben, omdat dat ook gewoon veel sneller gaat. Maar wij krijgen ook wel overzichten van die meldingen van de organisaties die met ons werken. Het is denk ik zo, want we laten het nu eigenlijk over aan u of u het aanneemt ja of nee. Dus als u het aanneemt, dan moet u het zo interpreteren dat wat we hebben gezien is dat als je een klacht indient, dat de categorie zorg er niet expliciet bij staat, die zouden we kunnen toevoegen dan bijvoorbeeld.

Maar wij hebben dus wel een goed beeld van de klachten die er zijn. De voorzitter: Voordat u verder gaat, u had nog een interruptie van de heer Smit. Dat was al een tijdje terug, dus excuses daarvoor, gaat uw gang. De heer Smit: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Mevrouw de wethouder, met een nadrukkelijke charme stapt u over vijf vragen van de OPHaarlem heen en daar krijg ik geen antwoord op. En de eerste vraag is, misschien kunt u meteen ja of nee zeggen, soort quiz. Heeft u maandag duidelijk aangegeven dat er geen blowruimte komt? Daar kunt u ja of nee op zeggen. Constateert u ook dat de bestaande maatregelen al een jaar lang niet werken? Kunt op ja of nee op zeggen. Wat gaat u nu concreet doen? Dat kost iets meer woorden. Ik heb de vraag gesteld, heeft u budgettaire problemen om een verhuisoplossing te financieren? Ja of nee en zo nee, wat belemmert dan de overeenkomst met Ymere en de bovenbewoners? Ik wil toch graag antwoord van nu op hebben? Wethouder Van Loenen: Volgens mij hebben dit maandag allemaal besproken. Ik heb aangegeven waarom ik in gesprek met de bewoners, in september uit mijn hoofd even, heb aangegeven dat ik problemen zie bij de rookruimte of dat een oplossing biedt. Omdat je dan nog steeds niet mensen daartoe kan dwingen dat ze daar roken en niet elders.

En dat we ook rookruimtes juist overal op allerlei plekken weghalen, omdat nou eenmaal dat het beleid is. Er is geen, die was wel nieuw trouwens, geldkwestie, het is niet een kwestie van geld met de verhuisvergoeding, daar gaat het nu niet over, dat is ook niet de belemmering. Wat ik net ook al zei, is dat ook Ymere en ik denk dat we daar ook respect voor moeten hebben, wil wel gewoon als je iets gaat doen dat het dus klopt en dat je niet dus met een half idee komt en dat is nu gaande. Wat ik zei, begin oktober sprak ik u, hoopte ik ook dat het redelijk snel gedaan was, hadden we toen ook wel een beetje de verwachting dat het iets sneller zou gaan. Het kost iets langer de tijd, maar het is nog steeds die broedende kip en ik heb echt nog hele hoge verwachtingen van de eieren die dan echt nog wel een keer gaan uitkomen. Wat we gaan doen, dat heb ik vorige keer ook al uitgebreid gezegd, dus ik weet niet of we dat nog een keer moeten herhalen. De voorzitter: Met het risico dat we de discussie van maandag over gaan doen. Dat gaan we niet doen, mijnheer Smit, want het betracht enige coulance, het is uw laatste begrotingsraad. Dus heeft hij nog een vraag aan mevrouw Van Loenen? Gaat uw gang.

De heer Smit: Mevrouw de wethouder, constateren dat u zegt, er komt geen blowruimte, dan zijn we duidelijk en dat u ook constateert dat de huidige op de huidige maatregelen tot heden niet gewerkt hebben. En dat u

24

constateert dat u in feite geen concrete oplossing heeft om dat op dit moment op te lossen, dus als we het daarbij houden, dan is dat gedeelte van de vraagstelling met u beantwoord. Klopt dat zo? De voorzitter: Mevrouw van Loenen. Wethouder Van Loenen: Ik word er ook een beetje moe van eerlijk gezegd, want dit is wat we allemaal al hebben besproken op maandag. U probeert mij nu eigenlijk in een soort ja-nee-discussie te krijgen, daar doe ik niet aan mee. Ik heb verteld wat ik tegen de bewoners heb verteld over mijn ideeën over die rookruimte in september. Ik heb net nog een aantal andere dingen aangeven, ik heb maandag ook al verteld, wat gaan we nu precies doen. Maar ik heb ook maandag aangegeven, we hebben al allerlei maatregelen genomen. We zitten op een punt dat het alleen nog gaat over de wietluchtoverlast, daar zijn we nu aan het kijken, wat kunnen we daar nog verder mee doen? En we hebben gezegd, we gaan door met te kijken, wie komen er precies terecht in het Anton Pieckhofje? Hoe kunnen we bijvoorbeeld ook het meldproces en ook Leger des Heils dus beter daarvoor inzetten? En we zijn aan het kijken met Ymere. Dus volgens mij, ik zou niet weten wat we nu nog opnieuw moeten bespreken eerlijk gezegd. Was er ook nog een interruptie over het zorgmeldpunt of niet? Dat weet ik niet meer zeker. De voorzitter: Ik geloof het niet.

De heer Smit: Ik weet wel wat we nog kunnen bespreken, maar ik hou het er nu bij. Dank u. Wethouder Van Loenen: Ik vroeg me af, ik had dus het zorgmeldpunt even gemeld, daar was dus geen interruptie. De mantelzorgers werd even ook nog geopperd van, is het niet de mogelijkheid om het ene jaar een mantelzorgcompliment doen, andere jaar andere activiteiten voor mantelzorgers? Die dag van de mantelzorgers, dat is morgen overigens, dan komen ze ook hier op bezoek een groepje. Dan krijgen zij uiteraard koffie en een taart, die zij heel erg verdienen. Maar er is met allerlei organisaties, met de mantelzorgers zelf, is er gekozen voor deze invulling van dat geld wat er is. En om dan nu te zeggen van, het ene jaar is het dan dus het ene en het andere jaar gaan we toch het mantelzorgcompliment doen, dat is niet conform ook wat hun wens is dus ik. Volgens mij is het toch wel verstandig om daarbij te blijven. Dan de vrijwilligers, u geeft aan van, er ligt nog een behoorlijke opgave. Het is dus ook dat er echt heel veel voor wordt gedaan, maar het is niet zozeer dat dat allemaal bij de gemeente ligt, maar ook bij de vrijwilligerscentrale VVC-BUUV en ook gewoon in de wijk, wat wij ook hebben proberen aan te geven in het preadvies. Dus daar wordt veel op gedaan, het is wel zo, wat u ook zegt, het is best lastig.

Haarlem doet het goed in Nederland qua vrijwilligers, maar we zien natuurlijk wel dat door alle drukte, ook bijvoorbeeld door mantelzorg et cetera, dat het onder druk staat hoeveel vrijwilligers en hoeveel tijd zij daaraan willen spenderen, dat zien wij natuurlijk ook. De voorzitter: Dat was het, dank u wel, wethouder. Gaan wij naar wethouder Van Leeuwen, gaat uw gang. Wethouder Van Leeuwen: Voorzitter, dank u wel en dank voor alle vragen. Ik begin met autoluw, het actieplan autoluw staat op de rol en daar hebben we het eerder met elkaar over gehad in de raadscommissie. Dat is opgenomen in het uitvoeringsprogramma mobiliteitsbeleid voor het plan gereed in 2025 en dan uiten we hem 2026. Dus het laat in dat opzicht wachten, want u weet, we zijn bezig met Zero Emissie Stadslogistiek en nog tal van andere belangrijke projecten om deze stad beter bereikbaar te maken en duurzamer te maken. Tegelijkertijd zeg ik u toe dat wij in al ons werk wat wij doen, als er quick fixen zijn of in een project kijken van, kan iets meegenomen worden, daar zullen we natuurlijk actief naar kijken. Maar het echt grote plan laat dus wel even op zich wachten zoals eerder ook gecommuniceerd. Op de heer Van Leeuwen van de Actiepartij, u

25

vraagt mij om in gesprek te gaan met BSO-organisaties samen met stadsecoloog en te bespreken het belang van groen. De voorzitter: Wethouder, neem me niet kwalijk, u heeft een interruptie van de heer Drost nog op het vorige onderwerp, gaat uw gang. De heer Drost: Quick wins, hartstikke goed. Maar ik zou echt willen benadrukken, maak dat plan nou vooral niet te groot en meeslepend, maar echt dat we daar ook gewoon concrete stappen mee kunnen zetten. Dat was mijn oproep en die zou ik nog mee willen geven. De voorzitter: Dank u wel, wethouder, gaat u verder. Wethouder Van Leeuwen: Dank u wel. Dan nogmaals, raadslid Van Leeuwen van de Actiepartij vroeg mij om een in gesprek te gaan met de BSO-organisaties, de stadsecoloog en ook de subsidieambtenaar of in ieder geval te wijzen naar subsidiemogelijkheden om het belang van groen onder aandacht te brengen, dat ben ik van harte bereid om te doen. We hebben binnenkort een bijeenkomst met BSO-organisaties, wellicht is die al geschikt, maar anders dan zal ik een ander moment aangrijpen. Dan heeft de heer Visser van de ChristenUnie nog een heel betoog gehouden over de trein. Eigenlijk in betoog van de heer Visser, voorzitter, zat ook al het antwoord. Namelijk van, in andere provincies betaalt de provincie ook mee, want dan is het geregionaliseerd, dus ik hoor het woord gemeente daarin nog niet.

Tegelijkertijd, ik snap de zorg wel, want wij hebben natuurlijk een lobby samen met de MRA, de VRA de provincie, we hebben een lobbybrief ondertekent ook met de gemeente langs de lijn en dat heeft niet geleid tot de gewenste uitkomst. Dus ik snap de frustratie, ik snap de zorg, ik wil alleen ... In het advies van het college staat volgens mij nog steeds, wij zullen ook blijven lobby als college. En tegelijkertijd, mocht uw raad denken van, wij vinden dit op deze manier heel belangrijk, dan vrees ik dat u een precedent schept, dat er vaker naar u als gemeenteraad gekeken zal worden en volgens mij heeft u best een complexe begroting met elkaar. Tegelijkertijd, als u daar dat van mening bent, dan zal ik het ook vooral gebruiken als lobbyinstrument, dus als u die motie dan met elkaar ... Als u daar een oordeel over heeft, dan zal ik, ook al wordt hij niet aangenomen, heb ik hem in ieder geval in mijn hand om naar de provincie, naar het rijk te gaan. Om te zeggen van, kijk eens, dit is wat mijn gemeenteraad wil, want we willen hier gewoon beter ov. En als u het niet regelt, dan is dit wat de gemeente van Haarlem in ieder geval aan mij als bestuurder meegeeft. Dus op die manier zal ik hem sowieso, aangenomen of niet, interpreteren. De voorzitter: Mijnheer Visser, gaat uw gang. De heer F. Visser: Ik ben in ieder geval blij met de passie van deze wethouder.

En voorzitter, de wethouder vroeg andere gemeenten. Groningen en Drenthe hebben een ov-bureau waar gemeenten en provincies samenwerken, dus ook samen bijdragen. De gemeente Amersfoort heeft de nachttrein betaald en een gemeente als Haarlem, waar ligt dat ook alweer, hier, heeft ook de nachttrein betaald. De voorzitter: Wethouder. Wethouder Van Leeuwen: Waarvan akte, voorzitter. Dan kom ik bij het meest complexe dossier wat mij betreft, misschien wel van deze tijd, namelijk de mentale gezondheid van onze jeugd. Voorzitter, ik deel de zorgen van de raad en ik herken ook de zorgen. Ik begin eigenlijk even met de bijdrage van de VVD, want dat berust echt op een misverstand. Ik heb gezocht, maar we hebben ook al even contact gehad, dat was in dat misverstand. Er zit geen bezuiniging in deze begroting op jeugd. Sterker nog, en dan ga ik ook al gelijk over naar de volgende motie eigenlijk, het is de afgelopen jaren echt niet beter gegaan. Sterker nog, het is slechter

26

gegaan met de mentale gezondheid van jongeren. Als ik kijk naar wat u als gemeenteraad heeft vrijgemaakt aan budgetten, dan was het in 2019 voor alle voorzieningen voor jeugd 28 miljoen en inmiddels is in deze begroting opgenomen voor volgend jaar net geen 46 miljoen. Om maar te schetsen dat er is geen één probleem, er zijn heel veel problemen, zal ik zo wat meer over zeggen, en er is helaas ook geen makkelijke oplossing. Dus als je nog de problemen ingaat, ik had het er eergisteren nog over met een onderzoeker van het Trimbos-instituut, hoofd mentale gezondheid jeugd, die daar onderzoek aanstuurt hierop. Het is eigenlijk een samenspel van, en dan ga ik een beetje commissie samenleving doen, waarvoor excuses, voorzitter. Samenspel van de prestatiesamenleving inclusief social media, waarover wij op 20 november een gesprek organiseren met de schoolbesturen, hoe zij met de mobieltjesverbod aan de gang gaan. Dat was nog een reactie op de vraag van D66 uit de eerste termijn, die ik vergeten was, zal ik eerlijk zeggen. Het gaat over individualisering, dus het maatschappelijk middenveld, verenigingsleven, de achterneef. Het gaat over medicalisering, dus iets wordt heel snel naar medisch geduwd en ten vierde, en dat is iets waar u ook met elkaar vaak over spreekt, het gaat ook over toekomstperspectief.

In wat voor een wereld groeien we op, hebben we hier de natte voeten, hoe zit het met oorlogen op ons continent? En dat samenspel van die vier redenen maakt dat het niet goed gaat met onze jeugd. Gaan wij dat dan ... Hoe lossen we het op? Wat ons betreft, en daar ligt dan de sleutel, in preventief aanbod. Dus hoe kunnen we het preventieve aanbod zo versterken dat we hier niet over vijf jaar, want tussen 2019 en 2024 is niet heel ver, dat het budget van 28 naar 46 naar 76 miljoen is verveelvoudigd? En ik ben eens, wellicht hadden we daar andere woorden voor moeten kiezen, maar dan was het een heel lang preadvies geworden, dus waarvoor mijn excuses. Maar we zijn hier dus mee bezig, samen met de zes andere gemeentes met wie we de zorg inkopen. En dan, voorzitter, ga ik naar een afronding. We zijn ook bezig met een brief aan u over deze wachttijden samen met die andere zes gemeentes. Wat mij betreft ga ik graag in de commissie samenleving het gesprek aan met de raad op basis van die brief, hoe we nou met deze wachttijden om moeten gaan. Want er ligt een hele wereld, een hele problematiek onder, waar ik de zorg die u uit intens herken. De voorzitter: U heeft geloof ik nog een interruptie van heer Aynan, klopt dat? Gaat uw gang. De heer Aynan: Voorzitter, de wethouder geeft eigenlijk een analyse, ook in uw preadvies op onze motie.

Maar wij vragen om actie, om ook empathisch vermogen en dat u ook echt bereid bent om iets te gaan doen. Net zoals u passie toonde voor extra treinen richting Alkmaar, verwachten we diezelfde passie dat u ook echt gewoon aan de slag gaat met iedereen die er ook maar iets aan kan doen. Of het de zorgverleners zijn, de scholen, wij als gemeente. Dat u zegt, dit probleem is zo urgent, dit wil ik aanpakken. Dat is wat we willen horen. De voorzitter: Wethouder. Wethouder Van Leeuwen: En volgens mij is dat wat ik probeer te zeggen, voorzitter, dat de vereende krachten van inderdaad scholen, van het maatschappelijk middenveld, van jongerenwerkers, van CEG, van voetbalverenigingen tot turnverenigingen, van zorgaanbieders vraagt. En dat wij daar heel veel overleg hebben, dat heb ik ook in de eerste termijn gezegd. Minimaal elke twee weken spreek ik over casuïstiek, over urgente situaties, over schrijnende situaties. Dus die urgentie zit erachter en daar word ik minder enthousiast van dan over een trein, want dan kan ik gaan schreeuwen, want deze problematiek raakt en daarom werk ik daar ook kneiterhard aan. De voorzitter: Mijnheer Aynan.

27

De heer Aynan: Dat is niet wat we horen, want u schrijft, de prioriteit bij het aangaan van oplossingen, die ligt bij de zorgverleners. En ik zou willen horen dat u zelf ook die prioriteit gaat stellen, dat u met onze motie in uw hand hetzelfde gaat doen als pleiten voor extra treinen richting Alkmaar. Maar u zegt van, het ligt in de handen van de consortia en eigenlijk kunnen we niks doen en die budgetplafonds, die staan ons ook in de weg. Dat is niet wat we horen. De voorzitter: Wethouder. Wethouder Van Leeuwen: Voorzitter, volgens mij heb ik duidelijk geschetst dat deze problematiek helaas geen eenvoudige oplossingen kent. En dat ondanks het feit dat uw gemeenteraad bijzonder veel meer geld heeft uitgetrokken voor deze problematiek de afgelopen jaren, dat niet tot een betere mentale gezondheid van jongeren heeft geleid. Dat is wat ik u vertel en dat is wat ook mijn termijn is en ik heb mijn zorg en ook onze urgentie duidelijk benadrukt, zowel in mijn eerste als in mijn tweede termijn. De voorzitter: De laatste keer, mijnheer Aynan, gaat uw gang. De heer Aynan: Voorzitter, dat is precies waar het over gaat. Als we zien dat de oplossingen in het verleden niet brengen wat we ervan hopen, dan moeten we toch op zoek naar een nieuwe manier. Het gaat om onze jeugd, de jeugd heeft de toekomst, maar blijkbaar gaat het helemaal niet zo goed.

En ik vraag u nogmaals om te kijken, om te onderzoeken, om met iedereen die er ook maar een centimeter toe doet, om te kijken wat we kunnen betekenen voor onze jeugd. De voorzitter: Wethouder. Wethouder Van Leeuwen: Voorzitter, de heer Aynan en ik zijn het helemaal eens, want dit is precies wat we elke dag aan het doen zijn. Dus dank omdat u dat nog een keertje heeft benadrukt. De voorzitter: Dank u wel, dat was uw tweede termijn? Dan gaan we naar de heer Berkhout, gaat uw gang, wethouder. Er is nog een interruptie, mijnheer Smit. Wethouder Van Leeuwen: Ik weet hem al, dus ik kan hem al zeggen, voorzitter. Er stond inderdaad nog een vraag ook van de heer OPHaarlem en hoe kan ik hem vergeten, want ik zal hem nooit vergeten natuurlijk, al helemaal niet met zo'n prachtige stropdas van de stad Osnabrück om zijn nek gestrikt. Het ging over de kleinschalige woningen voor Parkwijk. Het is glashelder voor zorgaanbieder Parlan dat deze locatie eindig is, zij werken hartstikke hard aan een aantal nieuwe locaties, zodra die gereed zijn. En helaas moet daar soms verbouwd worden en u weet ook, aannemers niet altijd even makkelijk, er zijn bouwvoorschriften. Het moet deze keer gewoon goed gebeuren. Daar zit druk op, daar hebben we gesprekken over met Parlan en deze locatie, in deze vorm, gaat eindig zijn. En zodra die nieuwe locaties gereed zijn, wordt daar verhuisd.

Dat heb ik al vaker gezegd in commissie samenleving en dat herhaal ik hier nog een keer. De voorzitter: Dank u wel, wethouder en toch roept dat nog een vraag op bij de heer Smit, gaat uw gang. De heer Smit: Een kleine maar, mevrouw de voorzitter. U zegt, er wordt gewerkt aan een aantal accommodaties. In dit geval is er maar één die de verhuizingen mogelijk moet maken van deze jongeren, dus één graag, dat is wel voldoende.

28

Wethouder Van Leeuwen: Maar er is een uitdrukking over nooit wedden op één paard of zo. Maar er wordt gewerkt aan meer locaties, zodat inderdaad als eentje spaak loopt, dat in ieder geval eentje snel gereedkomt, want die is inderdaad nodig. De voorzitter: U bent het eens, zie ik. Dan gaan wij door naar wethouder Berkhout, gaat uw gang. Wethouder Berkhout: Dank u wel, voorzitter. Ik zal nog even wat vragen en wat punten langslopen. Eventjes in reactie op de VVD, in mijn woorden de motie brug van Bruch of ... Die, laat duidelijk zijn, u heeft een motie met soortgelijke strekking ingediend en aangenomen gekregen in de kadernota en eigenlijk hebben we nog geen antwoord als uw college gegeven daarop. Dus ik stel eigenlijk voor, ook in de begroting kunt u teruglezen, wij hebben aangegeven daarop met een reactie te komen, dat u eerst even dat antwoord van het college afwacht. De voorzitter: Neem me niet kwalijk, mijnheer Bruch, ik was even met mijn met natje bezig, maar gaat uw gang. De heer Bruch: Met die toezegging van de wethouder lijkt het me logisch dat we deze motie aanhouden. De voorzitter: Welk nummer was het ook alweer? De heer Bruch: 24. De voorzitter: 24. Dank u wel, mijnheer Bruch. Wethouder. Wethouder Berkhout: Dan ga ik eventjes door naar de Partij voor de Dieren. Veel moties aangetrokken, misschien soms wel wat ...

We werken samen aan hetzelfde, maar u had wel een hele rooskleurige invulling van onze reactie. Maar laat duidelijk zijn, we werken hier met elkaar hard aan om de beoogde doelen te realiseren met elkaar. Of dat nou het uitvoeringsprogramma voor het groen is of hoe we het natuurnetwerk Haarlem realiseren. En inderdaad, u zag bijvoorbeeld in reactie op die motie dat wij echt wel degelijk in kaart willen brengen, wat vraagt dat nou? Om met elkaar de kans te benutten die ofwel de provinciale subsidies bieden of dat we daar zelf ruimte voor moeten maken, dus dat heeft u inderdaad goed opgepakt. Ik dacht nog wel eventjes twee moties die u zegt nog wel in stemming te brengen. Moties 12 en 13 gingen beide eigenlijk om extra wensen op het gebied van circulaire economie. Ik moet wel zeggen, u vroeg aan het begin, het schiet niet echt op met circulaire economie. Volgens mij weet u net zo goed als wij dat dat actieprogramma pas een half jaar oud is en om dan weer meer te gaan vragen aan ons, helpt niet om die focus en die actie te realiseren. Dus daarbij stel ik u echt voor om dat dus niet te doen op die manier, maar eerst ons te vragen om een half jaar aan de slag te gaan en vervolgens bij u terug te kijken. Te leggen, waar staan we dan en is er ruimte voor meer? Maar dat is de interpretatie van actie van het college. De voorzitter: Mevrouw Van den Broek.

Mevrouw Van den Broek: Even ter correctie, het ging niet over de hele agenda circulaire economie, want daar staan we achter en daar zien we ook heel veel dingen gebeuren. Het ging specifiek over het blokje plantaardige eten, wat wel wordt gezegd dat u dat wil aanmoedigen, maar waarbij als enige actie nu stond was het verbod op vleesreclame en daar zijn wij op ingehaakt met deze twee moties. De voorzitter: Wethouder.

29

Wethouder Berkhout: Maar dan gaat het college toch even om het hele actieprogramma. Zo'n groot actieprogramma, een ambitieus actieprogramma en het is pas in eind april vastgesteld dit jaar. Dus we moeten behoorlijk wat optuigen om dat te gaan realiseren. We hebben u gezegd, voor de zomer zijn we een jaar onderweg, willen we zeggen waar we staan. Maar in dat licht lijkt het ons niet verstandig om nu extra moties aan te nemen, om extra onder onze arm te nemen. We moeten eerst maar kijken, wat het vraagt om dit te gaan realiseren, misschien wel meer dan dat we hebben bedacht. En in dat licht moet u ons preadvies ook zien, dus ontraden we beide moties. Ik zeg, hou dat aan, betrek dat bij de voortgangsrapportage. Misschien is het mogelijk om met de City Deal ook te kijken of we meer lobby kunnen optuigen, maar als ik nu ja op lobby zeg, ik kreeg al iets door van de wethouder financiën dat stapelen van lobbyactiviteiten ook wat extra's vraagt. Maar dat vraagt wel van de beperkte capaciteit die we hebben voor circulaire economie, dat zij uren daarvoor vrij moeten maken in plaats van voor het realiseren van het actieprogramma. Dat wil ik u meegeven. Dan nog eventjes in reactie op OPHaarlem, want er is geen termijn van het college die ook niet eventjes richting mijnheer Smit kijkt. U gaf in eerste termijn aan over de duurzaamheidsbegroting, u had daar wat vragen over gesteld.

Is dat nou geen risico dat die maatregelen er niet in staan? Nee, laat duidelijk zijn, de duurzaamheidsbegroting heeft als doel om te monitoren of we op schema liggen. Of we inzichtelijk hebben al die acties, want die acties vinden zich over het hele speelveld plaats, of dat nou ergens toe leidt. Of we doelmatig besteden, die middelen die we in die uitvoeringsprogramma's hebben zitten. Dus volgens mij duurzaamheidsbegroting bundelt dat verhaal. De uitvoering, de beleidskant eigenlijk van die monitoring zit in de routekaart CO2-reductie, transitiepad wonen, transitiepad werken, transitiepad opwek en daar zitten allemaal weer verschillende uitvoeringsprogramma's onder. Die hebben we om daar de ... Maar het zou denk ik een duurzaamheidsbegroting van zo'n zestig pagina's opleveren als we die daar copy-paste inplakken. Maar het effect van die maatregelen komt weer terug en zitten we op schema, levert dat eigenlijk de benodigde CO2-reductie op in die monitoren? Dus ik denk dat beide instrumenten, zowel de duurzaamheidsbegroting als de routekaart beide heel erg nodig zijn en dus geen risico opleveren, zoals u dat schetst. De voorzitter: Mijnheer Smit, gaat uw gang. De heer Smit: Mijnheer de wethouder, ik snap wat u bedoelt, hoe u het uitlegt aan mij kan ik het wel aardig volgen.

Maar het gaat nu om 160.000 Haarlemmers die u probeert te bereiken en ik denk dat die, na alle goedbedoelde woorden, na een stuk of tien, van u eigenlijk al los waren. En nou is de kunst en dat geef ik alleen maar mee, voor 2024, om manieren te zoeken om die mensen mee te krijgen. En ik denk niet dat het is op de goedbedoelde maar zeer detaillistische manier waarop Haarlemmers denk ik toch niet mee kunnen kijken, mee kunnen voelen in wat we met zijn allen ambiëren. En dat geef ik mee en daar heeft u ook geen antwoord op nu, dat neem ik u niet kwalijk. Maar denk daaraan, dat u echte Haarlemmers mee moet krijgen in een hele goede, duidelijke presentatie. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Smit. Ik wil u graag erop attenderen, u heeft nog een halve minuut voor straks voor de stemverklaring van de moties bij deze. Wethouder, gaat u verder. Dat was even een test of iedereen op zat te letten, iedereen zit op te letten. Hartstikke goed, dan kunnen we nu verder. Wethouder, gaat uw gang. Wethouder Berkhout: Helder, mijnheer Smit en in die laatste bewoording neem ik dat zeer ter harte en zullen we er altijd op die manier aan werken, dank u wel. Daarmee ben ik het aan het einde gekomen van mijn termijn. De voorzitter: Dank u wel. En dan als laatste mevrouw De Raadt, gaat uw gang, wethouder.

30

Wethouder De Raadt: Dank u wel, voorzitter. Ik begin even met waar ik maandag ook mee begon, toegankelijkheid, nu richting de motie van de SP. Voor ons als gemeente zijn eigenlijk de huidige lokale samenwerkingsverbanden het belangrijkst. We hebben ons eigen platform toegankelijkheid, er is een werkgroep toegankelijkheid vanuit de participatieraad. En daarom dat wij hebben gezegd van, laten we de toekomstig coördinator een voorstel bij u neerleggen, even afgewogen van wat is de meerwaarde bij een amendement op dit platform Ongehinderd. Of is het meer opportuun om door te gaan op de manier waarop we het nu al doen, dat is namelijk periodieke adviezen bij ze afnemen. En wat mij betreft is het dan ook niet de bedoeling dat de coördinator gaat beslissen, maar dat de coördinator u in staat stelt om uiteindelijk een onderbouwde beslissing te kunnen nemen. Dat zou mijn voorstel zijn. En dan als tweede en direct ook als laatste onderwerp. Aan het lijstje van de heer Wiedemeijer, waar die begin van de avond mee begon, zou ik ook graag de nieuwe investeringen in de sportvelden willen toevoegen, namelijk bijna tien miljoen extra, zodat alle Haarlemmers kunnen blijven sporten. Maar eigenlijk vind ik nog belangrijker, dat er op dit terrein van sportvelden eigenlijk zo ontzettend veel innovatie plaatsvindt.

Denk aan kunstgrasvelden, sommige kunstgrasvelden kun je al een olympisch zwembad aan water opvangen eronder. Kunt u even nagaan wat dat kan doen voor je waterberging? Maar de technieken zijn ook al op dit moment in staat om kunstgrasvelden energie te laten opwekken. Er zijn al in het land al een aantal voorbeelden van kunstgrasvelden die echt honderden huizen van energie voorzien. En misschien nog wel voor de gemeente Haarlem het meest relevant, onlangs recent hebben we de markt uitgedaagd samen met Amsterdam om velden te gaan maken die 100 procent circulair, biobased, niet vervuilend en tegelijk ook energiepositief zijn. De kick-off van dit evenement, dit project is half december voor de geïnteresseerden onder u. Dan helaas geen vragen van de heer Smit in deze voor mij dan zijn laatste begrotingsvergadering. Ik had er graag mee afgesloten, maar dan rest mij nu niks anders dan u een hele goede gezondheid toe te wensen en ik hoop u snel nog in ons mooie Haarlem te mogen tegenkomen. De voorzitter: Dank u wel wethouder en daarmee zijn we aan het eind gekomen van deze ... Mijnheer Smit, u heeft nog 30 seconden, die had u opgespaard, gaat uw gang. De heer Smit: Voorzitter, een kleine omissie. Maandag gevraagd, nu gevraagd en ik weet niet welke wethouders zich daarvoor verantwoordelijk acht voor het antwoord.

Kan het college garanderen dat er geen ontmoedigingsbeleid wordt gevoerd ten aanzien van het pgb? Daar heb ik nog geen antwoord op gekregen. De voorzitter: Wie voelt zich geroepen? Ontmoedigingsbeleid pgb, dat is wethouder Van Loenen, gaat uw gang. Wethouder Van Loenen: Er is geen ontmoedigingsbeleid pgb, maar we zijn wel heel streng geworden natuurlijk op pgb-vaardigheid. Daar hebben we het weleens eerder in de commissie over gehad ook, omdat we toen naar aanleiding van een aantal zorgfraudemeldingen dat hebben aangescherpt. En anderzijds is het ook zo dat we naar veel meer algemene voorzieningen, voorliggende voorzieningen zijn gegaan, waardoor er dus minder pgb's nodig zijn. De voorzitter: Dat was hem? Goed, dan ga ik verder. Dit was de tweede termijn van het college. Wij vragen een paar minuten schorsing, omdat we even op orde moeten krijgen, ik niet, maar de griffie, hoe dat zit met de amendementen en moties. Wat is precies aangehouden, ingehouden, ingetrokken, noem maar op. Dus een paar minuten schorsing en daarna gaan we verder met het in stemming brengen van alles, tot zo meteen. SCHORSING

31

Besluitvorming Bestuursrapportage 2023 Programmabegroting 2024 - 2028 en Advies opvolging Duisenberg light aanbevelingen Stemming programmabegroting, berap inclusief moties en amendementen en raadsvoorstel advies Duisenberg rapporteurs inzake aangenomen aanbevelingen De volgorde van de bijdragen van de fracties eerste en tweede termijn is: VVD, PvdA, PvdD, GL, OPH, D66, SP, CDA, Jouw Haarlem, AP, Hart voor Haarlem, Trots Haarlem,ChristenUnie, BvNL, FvD. Bestuursrapportage 2023 De voorzitter: Dames en heren, ik heropen de vergadering. De slotetappe, slotdeel, namelijk de besluitvorming, uiteindelijk draait het daar allemaal op uit. Ik verzoek u om uw gesprekken te staken en om aandacht te hebben voor datgene wat uw collega's willen inbrengen en voor waar wij zijn in de besluitvorming. Als eerste zou ik graag de besluitvorming willen over de bestuursrapportage en aangezien daar geen amendementen op zijn ingediend, is direct aan de orde de bestuursrapportage zelf. Is er iemand die daarover een stemverklaring heeft? Nee, is er iemand die daar stemming over wil? Nee, dan is die vastgesteld. De heer Van den Raadt: Voorzitter, er zijn twee mensen die tegen willen stemmen, heb ik gehoord. De voorzitter: Van de gelegenheid om te vragen om stemverklaring c.q. of iemand stemming wil. En als ik dan niks zie of hoor, dan ga ik ervan uit dat het akkoord is.

Maar ik stel voor dat die twee mensen nog even kenbaar maken, want dan krijgen ze een aantekening dat ze geacht willen worden tegengestemd te hebben. Wie zijn dat? De heer Van den Raadt: Mijnheer Van den Raadt van Trots Haarle en de complimenten hoe snel rondkijkt, want als u ook zo snel rondkijkt als iemand zijn hand opsteekt voor een interruptie, dan gaat het supersnel. De voorzitter: Ik heb begrepen dat dat bij u een zelfs een interessant gadget is van, hoelang duurt het deze keer? Maar in ieder geval, die twee partijen, Forum voor Democratie en BVNL, die krijgen de aantekening dat ze geacht willen worden tegengestemd te hebben. En Trots ook. U bent ook tegen, mijnheer Van den Raadt? De heer Van den Raadt: Daarnet een compliment over uw snelheid, dan moet u dat niet ... De voorzitter: Goed zo, mooi. Dan gaan we door naar de ingediende amendementen op de programmabegroting 2024, 2028. De eerste amendement is ingetrokken, het tweede amendement, daar hebben we het dan nu over. Dat is een jaartje eerder aan de slag met duurzaam van erfgoed en mijn eerste vraag is of er iemand daar een stemverklaring over heeft. Ja, de heer Krouwels. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. D66 had een hele duidelijke prioriteit met de behandeling van de erfgoednota, dat was namelijk verduurzamen van woningen waar Haarlemmers wonen makkelijker maken met duidelijke kaders.