Transcript Commissie Ontwikkeling 06.02.2025
Tekst van het document
TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE ONTWIKKELING VAN GEMEENTE HAARLEM d.d. 6 februari 2025 1.
Opening en mededelingen door voorzitter Joris Blokpoel De voorzitter: Dames en heren, goedenavond. Welkom bij de commissie Ontwikkeling van 6 februari 2025. Een toch wel bijzondere commissie Ontwikkeling, want er staat welgeteld één agendapunt op de agenda. Stiekem heeft de commissie al een eerste punt gehad ook, want we hebben het evenementenbeleid besproken samen met de commissie Bestuur. Deze commissie Ontwikkeling doen we samen met de leden van de commissie Beheer, welkom. Want we gaan het hebben over het Stationsgebied vanavond. Eerst heb ik nog enkele mededelingen voor u. Zo is er op 10 februari een technische sessie vanaf 18:00 uur over de aanpak, over de horeca gerelateerde overlast, waar u naartoe kunt. Meld u vooral aan. Dan is er op 24 februari een technische sessie over brede welvaart van 18:00 uur tot 19:30 uur. Meld u daar ook voor aan. Dan is er op 17 maart een bijeenkomst over de stand van zaken van de Omgevingswet en dat kunt u ook aangeven. De lijsten hiervoor gaan zo meteen rond. Daarop kunt u zich intekenen. Daarnaast staat er ook nog een safe the date voor 24 maart en 26 mei. Daarover volgt later meer informatie. Nu dacht ik eerlijk gezegd dat we ook een mededeling zouden hebben van wethouder De Raadt. Die komt aan het einde van de vergadering. Inderdaad, komt zij met een mededeling voor u. Dus daarover later meer.
2.
Vaststellen van de agenda De voorzitter: Dan gaan we naar het vaststellen van de agenda. Akkoord, dit ene agendapunt? Dat is fijn. Dank u wel. Dan gaan we daarmee verder.
4. Mededelingen over gemeenschappelijke regelingen en andere samenwerkingsverbanden De voorzitter: Zijn er mededelingen vanuit gemeenschappelijke regelingen? Nee, dat dacht ik ook niet. 5. Agenda komende vergaderingen, Jaarplanning en Actielijst De voorzitter: Agendapunt 5, agenda van de komende commissievergaderingen. Komende dinsdag ga ik die afstemmen met de commissiegriffier. Dus daar komen we later bij u op terug. Wat er nu al aangemeld staat, is onder andere de notitie voor de huisvestingsverordening, het masterplan Zijlweg-West, Delftplein, het besluit over de gemeentegrens en ter bespreking het lokale huurbeleid, nationale prestatieafspraken en een businesscase voor het Slachthuis. Oftewel, genoeg te doen komende maand maart, zullen we maar zeggen. Er zijn geen agendering verzoeken ontvangen. 6. Transcript van de openbare vergadering De voorzitter: Dus daarmee kunnen we door richting agendapunt 6, transcript van de openbare vergadering van 23 januari. Dat is niet beschikbaar, want dat is er nog niet. 7. Afronden initiatieffase en vaststellen uitgangspunten ontwikkeling Stationsgebied De voorzitter: Dus gaan we gelijk door naar agendapunt 7, het afronden van de initiatieffase en het vaststellen van uitgangspunten voor de ontwikkeling van het Stationsgebied.
Het voorstel van het college aan de raad is om te kiezen voor betere bereikbaarheid van het station voor fietsers uit de oostzijde van de stad. De
1
consequentie is dat de Kruisweg opengesteld blijft voor busverkeer. Dit wordt in 2025 uitgewerkt in een programma van eisen voor de leefomgeving voor het Stationsgebied. Dan wordt ook de inrichting van het Stationsplein met nieuwe voor het Beresteyncomplex en een nieuw busstation nader uitgewerkt. Ook wordt er onderzocht of snelheidsbeperkende maatregelen voor busverkeer op de Jansweg, Kruisweg en het Stationsplein mogelijk zijn. De ontwikkeling van het gebied wordt in delen uitgevoerd. Eerst aan de zuidzijde en daarna de noordzijde van het station. Het college stelt de raad voor, want dit gaat uiteindelijk naar de raad, op 27 februari. Daar kunt u besluiten over de volgende uitgangspunten. Het station is zowel via de Kruisweg als de Jansweg met de fiets goed bereikbaar. Fietsparkeerplekken bij het station zijn zowel vanaf de Kruisweg als de Jansweg toegankelijk. De fietskelder onder het Stationsplein die wordt uitgebreid. Er wordt rekening gehouden met een toekomstige fietsparkeerkelder aan de noordzijde van het station. Het Stationsplein wordt heringericht met nieuwbouw voor het Beresteyncomplex en een nieuw busstation, uiteraard. De Kruisweg blijft opengesteld voor busverkeer. U geeft daarover dus uw mening vanavond. Gaat daarover met de wethouder in debat en ook vooral met uw collega's. Daarna gaat het door richting de gemeenteraad, zeggen we dan maar.
In welke vorm daar gaan we het later over hebben. Eerst hebben we drie insprekers. Mevrouw Hamers, mevrouw Van Vlerken en de heer Maas. U mag alle drie tegenover mij plaatsnemen. Dan krijgt u zo meteen 3 minuten spreektijd om uw bijdrage te doen. Na die 3 minuten, als u alle drie heeft gesproken, kunnen commissieleden u vragen stellen en kunt u daarop kort antwoorden. We gaan zo beginnen. We gaan beginnen met mevrouw Hamers. Mevrouw Hamers, ik heb begrepen dat u uw bijdrage laat horen via een, hoe zullen we het noemen? Een speaker of een telefoon, een inspreekbijdrage via een inspreekbijdrage. Dus als u uw microfoon aanzet met de grote knop of laat zetten voor u, op de grote knop voor u, dan kunt u hem bij de zwarte speaker houden. Nog een keer drukken op de grote knop. O, er komt even assistentie aan. De microfoon doet het niet helemaal. Dames en heren, waar een knopje al niet goed voor kan zijn. We gaan beginnen met de inspreekbijdrage van mevrouw Hamers. Graag uw aandacht daarvoor. Mevrouw Hamers: Beste toehoorders, namens de Oogvereniging en de Ambassadeurs van Toegankelijk Haarlem geef ik aan waarom onze voorkeur uitgaat naar variant 2, de Kruiswegvariant. Alle busverkeer via de Jansweg en de Parklaan en de Kruisweg toegankelijk maken voor voetgangers en fietsers.
In de opzet van het vernieuwen van het Stationsgebied wordt aangegeven dat het Stationsgebied goed moet functioneren voor alle reizigers. Bereikbaar, veiliger en aantrekkelijk moet worden en dat voetgangers en fietsers in deze opzet erg belangrijk zijn. Het Stationsgebied is voor veel inwoners en bezoekers de entree naar het centrum. Met het oog op de toegankelijke stad is het toegankelijk inrichten van dit gebied van essentieel belang. De Oogvereniging en de Ambassadeurs van Toegankelijk Haarlem zien meer ruimte en veiligheid voor voetgangers en fietsers voornamelijk terug in de Kruiswegvariant. Waarbij het busstation aan de oostzijde is gesitueerd. De Kruisweg is in deze variant alleen toegankelijk voor voetgangers en fietsers. Zo kunnen we veilig de stationshal verlaten, naar de bus gaan of via een toegankelijk voetpad de binnenstad bereiken. Er is namelijk geen busverkeer in deze route aanwezig. Het is dan wel noodzakelijk dat er een goede, veilige afbakening komt tussen voetgangersgedeelte en fietsgedeelte. Daarnaast leidt de routebeschrijving geleiding en begeleiding voor mensen met een visuele beperking vanaf het perron naar de centrale stationshal. Ook als je gebruikmaakt van de lift kom je uit bij de centrale stationshal.
Het is dan ook het meest toegankelijk en praktisch dat als je de stationshal verlaat, je meteen uitkomt bij het busstation en dat je niet de straat naar de verschillende perrons hoeft over te steken. De huidige situatie is erg onoverzichtelijk en voelt als onveilig. Een toegankelijke en overzichtelijke inrichting van het Stationsgebied is uiteraard de volgende stap. Wij als kwetsbare voetgangers hebben baat bij een korte, duidelijke route naar het vervolg op het openbaar vervoer en een toegankelijke open, veilige looproute naar het centrum van de stad. Bedankt voor jullie aandacht.
2
De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Hamers. Heeft u daar nog iets op aan te vullen? Nee. Heeft u daar nog iets op aan te vullen? Nee, prima. Dan gaan we door naar mevrouw Van Vlerken. Ook aan u 3 minuten. Mevrouw Van Vlerken: Geachte leden van commissie Ontwikkeling en Beheer, dank u wel. Dank u wel college, dat u rekening houdt met onze adviezen en zorgen in uw voorstel. De keuze voor de Janswegvariant is wat ons betreft, bewoners van de Stationsbuurt, vertegenwoordigd door de Trilcommissie de enige juiste. We zijn blij dat hiermee een eerste stap is gezet om de Stationsbuurt leefbaar en veilig te houden. Nu hier bij u het voorstel van het college op tafel ligt om de verkeersstroom te verdelen over zowel de Kruisweg als de Jansweg, richten wij ons tot u, de raadsleden, met het verzoek om deze keuze te steunen. Ons standpunt en de onderbouwing hiervan hebben wij aan velen van u in een of meerdere sessies in de fractiekamers toegelicht. De afgelopen twee jaar hebben wij ons opengesteld om waar nodig nadere toelichting te geven. Nu het moment daar is rekenen wij ook op uw steun voor de Janswegvariant. Deze variant voorziet niet alleen in de behoefte van reizigers, maar draagt ook bij aan een groene, representatieve en bovenal leefbare en veilige entree van onze prachtige stad Haarlem.
Wij beseffen dat dit traject nog maar net van start is gegaan en dat het nog geruime tijd zal duren voordat de daadwerkelijke uitvoering plaatsvindt. Wij gaan dan ook graag in op het aanbod om in gesprek te blijven en zullen, zodra de keuze voor deze variant door de raad is bevestigd, op gezette tijden contact opnemen met u als raad en met het projectteam, om het gesprek voort te zetten. Wij hopen dat dit het begin markeert van een constructieve samenwerking, waarbij de buurt, onder andere vertegenwoordigd door de Trilcommissie, actief wordt betrokken bij de verdere ontwikkeling en de nodige voor- en nazorgmaatregelen om bestaande overlast door trillingen, geluid en verkeersdrukte te voorkomen. In dit kader willen we ook graag verder praten over nulmetingen met betrekking tot trillingen en geluidsoverlast, evenals de inventarisatie van de huidige staat van de omliggende woningen. Zodat er een objectief referentiepunt is bij constatering van bouw- of gevolgschade. Tot slot danken wij zowel de wethouder als de raadsleden voor het meedenken met de bewoners. Wij kijken ernaar uit om in gesprek te blijven en samen te werken aan een Stationsbuurt, die niet alleen voor ons een veilig en leefbaar thuis is, maar ook een aangename en representatieve entree vormt voor Haarlem. Een groene, leefbare, veilige en uitnodigende plek waar we Haarlemmers trots op kunnen zijn. Dank u wel.
De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Vlerken, voor uw inspraakbijdrage. Dan gaan we nog naar de heer Maas. Ook aan u 3 minuten. De heer Maas: Geachte leden van de commissie Ontwikkeling en Beheer. Het nieuwe Stationsgebied verdient een kleiner busstation en wel hierom. De opgave voor de herontwikkeling van het Stationsgebied is tweeledig. Naast een herontwikkeling van het huidige gebouwvolume en de openbare ruimte is er ons inziens ook een structurele herinrichting, herpositionering van dit belangrijke OV-knooppunt benodigd. De importantie hiervan is al duidelijk gebleken uit de discussies van de afgelopen maanden, die zijn gevoerd over de voorliggende bus-routevarianten. De nu voorliggende keuze voor de Janswegvariant is de enige goede, want dagelijks 1.600 bus-bewegingen door de Jansweg is onaanvaardbaar. De kwaliteit van het nieuwe Stationsgebied kan substantieel worden verbeterd indien ook wordt nagedacht over een efficiëntere en kosten effectievere inrichting van het Haarlemse bus-systeem. De komst namelijk van het nieuwe OVknooppunt Haarlem Nieuw Zuid biedt een unieke kans om een nieuw, slimmer OV-busnetwerk te realiseren, met daarin een toename van de veiligheid en leefbaarheid in de binnenstad. Door een, nieuwe geherrouteerde lijnen te realiseren om de binnenstad heen, die tevens onder bediende en nieuwe woongebieden ontsluiten.
Twee, een vermindering van het grote aantal bussen dubbeldekkers die in de daluren de route naar Haarlem station voornamelijk leeg afleggen. Haarlem Nieuw Zuid wordt daarin het primaire hoofd bus-knooppunt en Haarlem station meer een bestemming als NS-station. Door deze kanteling
3
van het OV-bus-systeem kan het busstation bij Haarlem station kleiner worden en kan in dat plan een veel groter belang worden gegeven aan de verblijfskwaliteit van de openbare ruimte, groenvoorziening, behoud monumentaliteit, de woonfunctie en de verkeersveiligheid. Hoewel in de beleidsnota Toekomst OV-lijnen in Haarlem perspectief op openbaar vervoer, concrete voorstellen worden gedaan voor een betere balans tussen leefbaarheid en OV-bereikbaarheid, moeten wij helaas vaststellen dat het nog steeds ontbreekt aan een integrale visie en een integrale regie op een nieuw vraag gestuurd OV-bus-systeem waarin voorgenoemde twee projectopgaven met elkaar daadwerkelijk verknoopt zijn. Het wordt nog steeds iedere keer als een apart project behandeld. Recent hebben wij vernomen dat de provincie en de Vervoersregio Amsterdam deze omissie onderschrijven en dat door deze partij inmiddels gestudeerd wordt om hier invulling aan te geven. We zijn benieuwd naar de uitkomsten daarvan. Tot slot, kortom gebruik de functie van het nieuwe knooppunt in Nieuw Zuid om het Haarlemse busstation efficiënter te maken. Minder lege bussen door de binnenstad, nieuwe buslijnen naar OV onder bediende woongebieden en een veel hoogwaardigere invulling van het Stationsgebied. Met de komst van het nieuwe knooppunt Nieuw Zuid heeft u nu eenmaal een unieke kans om het dit keer nu goed te doen.
Neem deze denkrichting graag mee in het opstellen van het programma van eisen. Dank u zeer. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Maas voor uw inspreekbijdrage. Als u uw microfoon nog uit wilt doen, dan is het helemaal goed. Dank u wel. Zijn er vragen vanuit de commissie voor de drie insprekers? Mijnheer Amand, Trots. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Ik heb aan mevrouw Hamers of een van de anderen de vraag: kunt u mij vertellen hoe het met de gesteldheid is van de tegels en de bereikbaarheid daar? Mevrouw Van Vlerken: U bedoelt op dit moment? De heer Amand: Ja. Mevrouw Hamers: Dat is slecht gesteld. Ik bedoel, ze zijn glad, het is onoverzichtelijk. Doordat het een shared place is, is het voor mensen met een visuele beperking, heb je geen leidraad waar je loopt. Je hebt geen houvast. Is dat wat u bedoelt? De heer Amand: Dat is wat ik bedoel. De voorzitter: Mijnheer Jonker, D66. De heer Jonker: Dank u wel. Dank voor het inspreken alle drie. Een vraag aan de heer Maas. We kunnen best wel delen in uw visie om de binnenstad meer bus-vrij te maken. We vinden het ook fijn om daar met u verder over na te denken, maar ik vraag me af, de binnenstad moet natuurlijk wel ontsloten blijven. Hoe zou u dat oplossen? De heer Maas: Er ligt al een studie van de gemeente Haarlem zelf, waarin een aantal buslijnen om de binnenstad heen worden geleid. Dus dat is een eerste start.
Ook in deze nota, die nu voorligt, worden ook bushalteplaatsen voorgesteld aan de noordzijde van het station, met name van degenen die er dan omheen gaan. Waardoor het aantal bussen aan de zuidzijde al minder wordt. Wij denken ook dat er nog eens heel goed moet worden gekeken naar de functie van Nieuw Zuid. Het lijkt nog steeds of dat toch gewoon een bushalte wordt waar alles gewoon rechtdoor weer de binnenstad inrijdt. Terwijl het gelukkig nu wel wordt vormgegeven als een knooppunt, waar je eens goed moet kijken van welke bussen kunnen daar ook keren in
4
plaats van alles weer opnieuw. Ik denk dat we in Haarlem met zijn allen misschien wel een tunnelvisie hebben. Alles moet per se naar het station, maar je gaat daar nu een heel groot busstation maken. Ook in de gesprekken met de Vervoersregio en de provincie benadrukken wij echt we gaan nog eens goed kijken of dat allemaal wel moet en kunnen we een niet veel slimmer systeem maken? Waardoor we af zijn van al die bussen in de daluren die toch vooral leeg rondrijden. Die kunt u inzetten op andere lijnen waar openbaar vervoer armoede is. De Waarderpolder, nieuwe woongebieden. Gebruik die dienstregeling uren om in te zetten op andere plekken, in plaats van ze leeg te laten rondrijden. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Maas. Mevrouw Verhoeff, PvdA. Mevrouw Verhoeff: Mijnheer Maas, ik begrijp uw zorgen, maar heeft u ooit al een keer nagedacht over wat het betekent als er een knip komt, dat mensen moeten overstappen, omleiden als je in noord of in het westen van de stad woont. Dan is het toch ook handig dat je dan rechtstreeks naar het ziekenhuis kan of rechtstreeks gebruik kan maken van de Zuidtangent. De heer Maas: Zeker, maar we zien ook dat uit allerlei andere studies blijkt, ik denk dat dat bijna voor de zuidelijke helft van de binnenstad zal gelden, dat je eerder bij het station Haarlem Nieuw Zuid bent op je elektrische fiets dan dat je naar het oude NS-station zou moeten.
Dus heel veel mensen zullen, als daar al de mogelijkheden worden om op te stappen, dan pak je daar je R-Net. Dat is een hele logische functie die Haarlem Nieuw Zuid gaat krijgen. Daarnaast gaan nadenken over de frequenties. In de ochtend is er een hele grote spits. Excuses, dan heb ik u verkeerd begrepen. Nog een keer, als het kan. Mevrouw Verhoeff: Mijn vraag ging specifiek: u kunt allerlei dingen verzinnen die prima werken voor het zuiden, maar heeft u heel specifiek en u begon daar wel over, gekeken als er knippen en omleidingen komen, want dat betekent als je in Haarlem-Noord woont? Je kunt niet even te voet op de fiets of je woont in west, waarbij zeker als je in eest woont, is het nu al een ramp om ergens te komen, omdat je altijd eerst overstappen moet. Heeft u daarover nagedacht wat het betekent voor die mensen? Want als er minder mensen meegaan, tot aan het Centraal station gaan er minder bussen rijden. Dus de frequentie voor alles wat ten noorden ligt en een discussie over het ziekenhuis. Waar gaat die heen? Heeft u zich daar een oordeel over geveld? Dat was mijn vraag en niet over wat het betekent of de bussen rijden aan de zuidkant in de spits. De heer Maas: Ik heb geen kant-en-klaar buslijnennet voor u. Ik vind dat dat de taak is van de provincie, de Vervoersregio en Connection.
Ik weet dat die op dit moment studeren om nog eens goed te kijken naar de vervoerswaarde, het aantal mensen waar u het ook over heeft, waar die nou precies wonen. Wat de kortste route is naar Haarlem Nieuw Zuid en het NS-station en dat er gewoon eens een keer opnieuw naar wordt gekeken of die inrichting, zoals het nu is, niet beter kan. Dat is het enige waar wij de aandacht voor vragen. De voorzitter: Dank u wel. Andere vragen nog? Niet. Dan wil ik u alle drie hartelijk danken voor uw inspreekbijdrage. U mag de beraadslaging vanaf de tribune bijwonen uiteraard. Dan gaan we ook door naar de beraadslaging hier in de zaal. Wie mag ik als eerste het woord geven? Mijnheer Visser, ChristenUnie, ga uw gang. De heer Visser: Dank u wel, voorzitter. Ik val maar met de deur in huis. Het stuk valt mij tegen. Ik ben van deze wethouder echt anders gewend. Bij het lezen vroeg ik me steeds weer af: wat zijn we nu opgeschoten het afgelopen jaar? Vrijwel niets. Dat terwijl de tijdsdruk hoog is om de rijkssubsidies veilig te kunnen stellen. Wat is er wel gebeurd? We hadden twee varianten. Stakeholders zeggen: kies de Kruiswegvariant. Omwonenden zeggen: kies de Janswegvariant. Het college zegt: wij willen fietsers op de Jansweg en dus kiezen wij ook maar
5
voor de Janswegvariant. Daarmee is het stuk samengevat. Voorzitter, wat moet ik hiermee? Want de varianten gaan toch niet alleen maar over waar de bussen rijden op de Jansweg of op de Kruisweg? Er zijn veel meer bepalende factoren waarin de varianten van elkaar verschillen of waar ze allebei, de schetsjes die we een jaar geleden zagen, nog slecht zijn, maar waar de een wel meer verbeterpotentieel heeft dan de ander. Het stuk geeft op deze belangrijke criteria geen antwoord. Ik noem, logische loopstromen, vindbaarheid van bussen voor de reizigers, de omvang van het busstation, de draaicirkels, de toegankelijkheid. Hoe voorkomen we dat de uitstaphalte voor bussen de instappende reizigers blokkeert om hun bus te halen? De perrons moeten echt breder worden dan nu. Het is echt onfatsoenlijk hoe smal de huidige perrons zijn en het is gewoon gevaarlijk, maar alle schetsjes gaan nog steeds uit van smalle perrons, maar niets over dit alles. Er staat geen enkele tekening in het stuk. Dus ik moet er kennelijk van uitgaan dat de oude schetsjes nog steeds geldig zijn. Dat we gewoon de helft van de schetsen weggooien, zonder dat is ingevuld. Er is wel een participatieverslag, maar wat daar niet in staat, voorzitter, de participatie van de raad. Want wij hebben ook allemaal creatieve voorstellen ingebracht.
Bijvoorbeeld de Actiepartij over het meerijden van fietsers samen met de bus op de Jansweg. Ik snap, het is een knelpunt, maar in de Leidsestraat rijden ook allemaal trams en voetgangers en fietsers door elkaar en dit gaat maar om een piepklein stukje en dat zou misschien wel de oplossing kunnen zijn. Nee, niets over die vraag van de Actiepartij. Helemaal geen antwoord, waarom daar niet naar is gekeken. Of het voorstel van de ChristenUnie dan, mijn eigen fractie, om fietsers en bussen te ontvlechten, door de ingang van de fietsparkeergarage op kelderniveau te maken. Want de fietsers rijden immers toch al verdiept onder het spoor door, kan je zo rechtstreeks de fietsenstalling in fietsen en ben je een knelpunt kwijt. Ik zie het nergens terug in het participatieverslag. Dus ook geen reactie van het college erop. Voorzitter, ik concludeer dat we nu alleen een lijstje vage uitgangspunten krijgen, waar we dan mee moeten gaan instemmen, maar die zeggen behalve de rijrichting van de bussen helemaal niets. Vervolgens krijgen we dan straks wel een voorlopig ontwerp, waar bijna alles al vastligt, inclusief afspraken met de projectontwikkelaar. Dan moeten we haasten, want we moeten 2027 halen. De ChristenUnie daagt de wethouder uit, maak maar gewoon twee ontwerpen en probeer in beide ontwerpen alle knelpunten op te lossen of in ieder geval zo veel mogelijk.
Om dat voor elkaar te krijgen komen wij met een eigen eisenpakket in een amendement dat wel richting geeft. Ik vind het onverantwoord om nu voor één variant te kiezen op basis van één criterium, de fiets en u weet hoe belangrijk ik de fiets vind. Er is zoveel belangrijk op dit plein en dat kan niet op basis van dit vage stuk. Dank u wel. De voorzitter: Dat was de bijdrage van de ChristenUnie. We gaan door naar de heer Jonker, D66. Zag ik geen vinger? De heer Krouwels: Dat mag. Mag ik als eerste het woord? De voorzitter: De heer Krouwels, D66, ga uw gang. De heer Krouwels: Ik geef zo meteen inderdaad het woord aan mijnheer Jonker, als het mag, voorzitter. Als het gaat om de stukken van Beheer. Ik wil ook met de deur in huis vallen, als het mag. D66 is even niet Democraten 66, maar Draai 66. Wij zijn dit proces begonnen. Dank u wel, mag ik verder? We zijn dit proces begonnen met een Startnotitie met heel veel pagina's, bouwstenen en het verhaal van D66 was, wat ons betreft staat OV op een, OV op twee, OV op drie, maar daar zijn wel een paar dingen bijgekomen wat ons betreft. We hebben veel gesproken met de bewoners en ook het verhaal van Buskruit gehoord en dat was eigenlijk best wel een goed verhaal. Wij hebben ons best wel in meerderheid als ik koppen tel hier in deze zaal, ons uitgesproken voor de Kruisstraatvariant. Daar komen wij een beetje op terug. Nee, de Janswegvariant.
Ja, waar de bussen niet meer door. Het is ingewikkeld. Wij steunen die optie wel en wij lezen
6
het stuk. Het is inderdaad heel summier, want we hebben hele mooie plaatjes gezien zo'n jaar geleden en nu komt er toch wel een beetje saaie oplegnotitie. College, zeg ik het goed als u gewoon goedkeuring wil van deze raad om in ieder geval met die variant door te gaan en daarna verder te ontwerpen? En volgens mij is het college dat aan het peilen. Wij vinden het ook een beetje een klein stuk. Dat ben ik wel met mijnheer Visser eens. Volgens mij is dit een vraag van het college om hiermee verder te gaan en die plaatjes gezien hebben. De trio commissie gehoord, de bewoners, is het wat ons betreft onverstandig om die draai te maken op de Jansweg en wij kiezen dan daarom ook voor de Janswegvariant. Voorzitter, mag ik het woord geven aan mijn buurman vanuit de commissie Beheer? De voorzitter: Ik zal de heer Jonker het woord geven. Mijnheer Jonker, gaat uw verder, D66. De heer Jonker: Dank u wel, voorzitter en mijnheer Krouwels. Ik wilde nog even toevoegen vanuit Beheer. We zijn veel in de buurt geweest, ook in de Parklaan en zoals misschien bekend, is daar vooral het wegdek, maar ook de verkeerssituatie op de Parklaan slecht, maar dat wordt nog niet heringericht. En nu staan erin ook eigenlijk nu het raadsvoorstel wel toekomstige ingrepen die worden overwogen. Wij zouden toch wel aan de wethouder willen vragen: de Parklaan in ieder geval te noemen.
Wij hebben daar ook contact met bewoners. Het wegdek is slecht, zorgt voor eigenlijk nog meer trillingen in de huizen daar, maar vooral zorgt de huidige inrichting van vooral de zuidzijde dat auto's en vrachtwagens daar nog best wel heel erg hard rijden. Terwijl daar natuurlijk ook een school zit, ze komen hard richting die school rijden. Dus het zou een goed idee zijn om daar snel iets aan te doen. Er gaan gelukkig ook wat ingrijpen gebeuren, maar eigenlijk is een grotere herinrichting nodig. Eigenlijk zoals de noordzijde, die is al beter ingericht. Dus we zouden graag zien dat die ook genoemd wordt, in ieder geval op de radar staat. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Jonker. Gaan we door naar de heer Van Leeuwen, Actiepartij. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, dank u wel. Ik kan me herinneren een tijd geleden, een paar jaar geleden, dat het vooral een keuze werd tussen wordt het nou een verkeersfunctie of een verblijfsfunctie? Wij waren niet zo stellig als de heer Krouwels die zegt: OV op een, op twee en op drie. Wij vonden het wel als eerste een verkeersplein, met heel veel goede kans om met name aan de randen goede verblijfsfuncties te creëren. Terrassen, andere functies.
Dat zien we eigenlijk nog steeds wel, maar we zijn van die discussie een beetje opgeschoven naar, is halve smart gedeelde smart? Oftewel er komt een bus die eigenlijk gewoon lastig wordt gevonden. Wij hadden bij de eerste plaatjes ook het idee, als je die Kruisweg helemaal vrijmaakt van busverkeer, dan gaat daar echt een hele mooie opwaardering van de openbare ruimte plaatsvinden. Tegelijkertijd confronteer je dan de Jansweg met, als je niet oppast, wordt dat het riool voor de bus. Ik ben het met de heer Visser eens, dat er inderdaad uit deze commissie, maar ook tijdens de technische sessie, diverse voorstellen en vragen zijn gesteld en tot mijn verbazing moest ik ook echt technisch uitvragen: kunnen we nog een plaatje kijken krijgen van wat nu wordt voorgesteld? Want het was gewoon een droge tekst. En dat ging met name over routering, dat ging over toegankelijkheid, dat ging ook over de alternatieven. We hebben gesproken over de Lange Herenstraat als mogelijk doorsteekje voor de fietsers. Wij hebben zelf ingebracht het slopen van het deel tegenover aan de Jansweg, wat eigenlijk misschien een prima terras of taxistandplaats kon zijn. Dat uitbouwtje wat eigenlijk de openbare ruimte smaller maakt. Ik zie dat niet terug.
Ik zeg tegen de wethouder in deze eerste termijn: ik heb ongelooflijk veel moeite, mijn fractie heeft heel veel moeite om nu te zeggen: we gaan voor keuze A of B. Simpelweg, omdat we toch niet alles goed kunnen overzien. Wat wij heel belangrijk vonden, is misschien wel het allerbelangrijkste uit de vorige gezamenlijke commissie, dat wij toen schetsen zagen waarin het bestaande Stationsplein ter hoogte van de hoofdingang van het station in tweeën werd gedeeld met een fictieve bouwmassa. Dat was een variant, dat vinden wij echt de dood in de pot. We
7
vinden het echt heel belangrijk dat die oost-west doorkijk van het Stationsplein behouden blijft. Dan kan ik ook nog met de heer Visser eens zijn dat we toen heel veel aandacht met name, dan kijk ik de heer Visser aan, op de perrongrootte en het wel of niet mogelijk maken van draaicirkels. Ik weet niet hoeveel verder we zijn dan toen, maar ik vind het belangrijk dat we niet die openbare ruimte verder verpatsen voor vastgoed en nog meer moeite gaan krijgen om het infrastructureel goed op te lossen. Dus voor zover eerste termijn. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Leeuwen. Mevrouw Van den Broek, Partij voor de Dieren. Mevrouw Van den Broek: Dank u wel. Ik kan me aansluiten bij de Actiepartij en de ChristenUnie. Wij lazen ook eigenlijk dat de stakeholders een voorkeur hadden voor de variant Kruisweg. En ik denk ook de oproep van Toegankelijk Haarlem moeten we serieus nemen. We willen toegankelijk en inclusieve stad zijn voor iedereen. Onze fractie neigt ook naar de Kruisweg toe, mits de leefbaarheid op de Jansweg verbeterd wordt, door de zwaarste bussen er weg te halen. Overschakelen op dat fijnmazig en met kleinere bussen en 30 kilometer. Dat het veiliger wordt in de gehele omgeving van het station. Dus ook wat D66 al aangaf. Als argumentatie wordt die verdeling van busverkeer en de fietsbereikbaarheid genoemd.
Ook daar, die Lange Herenstraat dat is toch al eerder aangegeven. Ik kwam ook nog een motie uit 2019 tegen van de heer Wiedemeijer. Er werd opgeroepen om die Lange Herenstraat te vergroenen. Dat is in ieder geval niet gebeurd. Dus waarom pakken we dat niet integraal mee in het stationsgebied? Het is heel erg een verkeerskundige studie geworden. Terwijl we juist ook willen dat dat Stationsplein een groen, klimaatadaptief en uitnodigend plein gaat worden. Wat ons betreft is er ook geen uitbreiding van het huidige bebouwingsoppervlak met nieuwe woontorens. Alle plaatjes die we ooit voorbij hebben zien komen, laten een ander beeld zien en dat werkt verwarrend. Hoe zit het wethouder, kunt u een update geven hoe de vastgoedeigenaren nu in dit project zitten? Ik ben ook wel benieuwd hoe andere partijen daartegenaan kijken. De Kruiswegvariant biedt ons inziens nog steeds de meeste kans om de openbare ruimte te vergroenen en te vergroten, zonder dat de bussen voor ons monumentale stationsgebouw langsgaan. En dan serieus vergroenen, door ofwel met verhoging te werken of met wortelvakken in de fietskelder, zodat er echt groeipotentie ontstaat voor grote bomen. Hier zijn al geslaagde voorbeelden van bij de Coolhaven in Rotterdam. Zo kunnen we de hittestress, die hier ernstig plaatsvindt, echt aanpakken. Dus samenvattend.
Ik sta op zich wel op voor de suggestie die de ChristenUnie doet om toch wat meer en duidelijkere analyses te maken en dan misschien met twee ontwerpen te komen. Vooralsnog, we vinden de Kruiswegvariant nog een betere variant. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we door naar de heer Bruch, VVD. De heer Bruch: Dank u wel, voorzitter. Het is best een belangrijk moment voor het Stationsplein, maar zoals al eerder gezegd, de informatie is behoorlijk summier. Ik heb echt een keertje extra ingelicht om te kijken of ik misschien een bijlage had gemist, maar hij was er niet. We hebben ook de insprekers gehoord en een echt ideale oplossing is er denk ik niet, maar we zoeken wel de beste oplossing. Op zich kan de VVD zich dan wel vinden in de uitgangspunten. Alleen de vraag is, waar gaan we dan op dit moment mee akkoord? Wanneer kunnen we nog op de rem trappen? Kunnen we nog bijsturen? Waar komt het busstation? Hoe groot wordt het? Hoe gaat de bebouwing eruitzien? Het programma wordt in deelprojecten uitgevoerd en de vraag is dus: krijgen we die dan wel weer hier in de commissie en mogen we er wat van vinden? Want wij willen het bijvoorbeeld nog wel hebben over de proef die is gedaan met het tijdelijk afsluiten van de autorichtingen noordwest en west-noord op de kruising van N200 en het Kennemerplein.
We hebben daar zelf gezien dat automobilisten om de afzetting heen reden om toch af te kunnen slaan en dat leidde best tot gevaarlijke situaties. We zijn benieuwd hoe het opstellen van de bus aan de noordzijde gaat plaatsvinden, want wij willen ook graag een betere Kiss And Ride Zone, want die is nu al ontoereikend. Kortom, wij kunnen wel akkoord
8
gaan met de uitgangspunten, mits de wethouder toezegt dat we ook in het vervolgtraject onze mening kunnen blijven geven. De voorzitter: Dat levert een interruptie op van de heer Krouwels, D66. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Mijnheer Bruch, dit is het moment om uw mening te geven. Ik ben heel erg benieuwd waar uw voorkeur naar uitgaat als grootste oppositiepartij. De voorzitter: De heer Bruch. De heer Bruch: Ik kan mij vinden in de uitgangspunten die het college hier voorlegt. Het is ook onze voorkeur. Dat zei ik eigenlijk ook. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bruch. Uw microfoon, mijnheer Bruch. Dan gaan we door naar mevrouw Verhoeff, Partij van de Arbeid. Mevrouw Verhoeff: Dank u wel, voorzitter. De PvdA ging in ieder geval eerst uit van het stuk wat voor ons lag. En dan denk je die afweging van het college die is best wel logisch. Wel weer geschrokken toen ik in de app las en dan ga je nog eens terugzoeken, dat met name vastgoed op het Stationsplein toch wel een dingetje is. Waar ik nu van uitga dat dat niet meer aan de orde is, omdat het niet apart genoemd wordt en toen al een discussiepunt in de commissie was in het voorgaande traject. Het zou fijn zijn wethouder, als u daar een uitspraak over doet of anders het stuk aanhoudt en later nog een keer terugkomt. Wij denken dat het een afgewogen keuze is, met een aantal mitsen en maren, die nu voorligt.
Eigenlijk een beetje zoals de VVD dat ook aangeeft. En of we dan vaak terug moeten komen of dat u ons nu uitlegt wat de hoofdlijn is op basis van deze keuze. Wat wij wel al belangrijk vonden, nog voordat ik nog een keer in de stukken dook, is dat een optionele tweede toegang na uitbreiding van de fietsenkelder eigenlijk in onze ogen moet worden omgezet tot een eis. Dit is een van de hoofdpunten in dit beslisdocument. Als je wil dat je ook vanaf de oostzijde niet allerlei dwaalverkeer van fietsers krijgt. Het is nu namelijk ongeveer onmogelijk om van oost naar west op de goede plek te komen. Dat kan dat je het goed oplost, om juist een toegang te maken als je de Lange Herenstraat goed toegankelijk maakt. Maar ook dan zal er alleen al voor de kwantiteit dan fietsverkeer toch echt een tweede toegang moeten komen. Dus kom met een goede plek voor een tweede fietstoegang, omdat je het als eis opneemt. De variant die de CU gaf van onder maaiveld, eigenlijk omdat je al vanuit de verschillende, zeker de fietstunnel aan de westkant al laag bent. Dat zou toch zeker onderzocht moet worden, zeker als je ook nog weet dat er gekeken wordt of ter zijner tijd gekeken wordt vanaf de noordzijde van het station, latere fase, een toegankelijkheid komt die mogelijkerwijs ook van een verlaagde toegang kan profiteren. De Lange Herenstraat heb ik al genoemd, dat je die mee moest nemen.
Ik heb ook nog even naar de insprekers goed geluisterd. Het waren heldere betogen. Ik snap de zorgen voor toegankelijkheid voor slechtzienden en minder validen. Bij de uitwerking heeft dat wat ons betreft dan ook een hoge prioriteit. De omgeving vrij goed kennende, denk ik dat dat ook mogelijk is bij de nu voorliggende variant, maar dan moeten er wel meer aandacht besteed worden aan zowel de Kruisstraat, omdat dat kan nog best op de trottoirs beter geïnvesteerd worden in geleide lijnen en zichtbaarheid en minder rommel op te stoepen. Ik heb destijds zelf relatief slecht gezien. Het is niet te doen om te moeten wachten onder een overkapping als het regent, om dan op tijd bij je bus te komen, want het duurt wel even eer je doorhebt welke bus er aankomt en dan ook nog op welke plek. Ik vind dat een hele slechte situatie, zoals die nu is. Dus alstublieft los dat op, maak het beter, helder en duidelijk. Dan blijft er eigenlijk nog over het … Haarlem-Zuid het OV-knooppunt is uitermate belangrijk en het uitgangspunt herinner ik me nog en dat stond ook in de vorige stukken, dat dat met name lucht gaat geven, zodat de uitbreiding van extra bussen niet nodig is, omdat eigenlijk het Stationsplein het niet
9
aankan en ook de hele binnenstad dat niet aankan. Als je kijkt naar de toegankelijkheid van de hele stad, zullen er best een aantal bussen zijn die niet meer naar het Centraal station gaan, maar er zullen ook andere bussen bijkomen. Dus de kwantiteit aan bussen daar, die zal best hoog blijven, alleen al omdat er met twee intercitystations zijn en niet iedereen blijft in Haarlem. Mensen gaan ook naar hun werk, naar school of om andere redenen met de trein, dan is er alleen maar het Centraal station of Heemstede. Op andere plekken komen de intercity's niet en dat zal je dus altijd als knooppunt moeten houden en ook als mensen willen overstappen. Want als de buslijnen niet meer voor iedereen nodig zijn om naar het station te gaan, dan wordt die spoeling daar heel erg dun en dan kan je in noord en het westen van de stad het wel vergeten om nog goed van het openbaar vervoer gebruik te maken. Ook als je naar het nieuwe ziekenhuis, waarvan wij hopen dat dat nog steeds in Haarlem staat, maar wat ook wel eens in Hoofddorp zou terechtkomen. Dan moet je heel zorgvuldig met je ontsluiting, ook ten noorden van onze stad, van Velzen, maar zeker voor HaarlemNoord en West, waar we zelf verantwoordelijk voor zijn, goed regelen. Aan de voorkant dachten wij in de fractie nog, het wordt een hamerstuk, desnoods met een stemverklaring.
Maar nu willen we toch eigenlijk eerst wel een aantal antwoorden van de wethouder horen over de zorgpunten. Dus over dat vastgoed op het Houtplein, die tweede fietstoegang naar de halte en wat zijn de andere opties nog van de Herenstraat en vergroenen? Zoals de PvdD. Dat was inderdaad een motie van ons uit de vorige periode dacht ik zelfs al. In ieder geval een belangrijk punt. Daar horen we ook graag over of dat meegenomen kan worden en daarmee ook de fiets toegankelijkheid , CU-voorstel en ook het voorstel wat wij toen gesteund hebben van de Actiepartij. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Verhoeff. Dan gaan we door naar de heer Amand. Ga uw gang. De heer Amand: Dank u voorzitter. Dit is natuurlijk een zorgenkindje van acht, negen jaar geleden. Ik zie nog de tweede wethouder samen naar Den Haag gaan voor subsidie en ik zie natuurlijk wat er van die 35 miljoen terechtgebracht is. Helemaal niets. We zijn eigenlijk een soort Assen in Haarlem. Het klinkt heel lullig. Wij zijn van de week weer van trots met de bus geweest door de binnenstad en als je van oost in een half uur moet wachten dat één bus de twee gaat, dat mensen daar zitten te verkleumen en dan zeg ik: het is een schande voor Haarlem. Een schande is het. Wij zijn van de week uitgestapt op het Stationsplein. Dan moet je uitkijken, wat de insprekers al zeiden, je moet uitkijken dat je je nek niet breekt.
Het is natuurlijk een hele treurige zaak. Dan hebben we de Kruisweg. Dat zou een goede variant wezen, als het doorgaat. We hebben jaren geleden al gezegd er moet meer groen komen, maar er gebeurt helemaal niets. Een zootje puin van stenen en af en toe een paar gaten opgevuld. Gaat u maar kijken. Je weet niet wat je ziet. Dus wij willen toch eens een keer dat er een groenplan komt en al die miljoenen die erin gegaan zijn, die zijn gewoon door het riool getrokken. Meer kan ik er niet over zeggen. De Herenstraat. Nou, de klachten, ik kom daar veel bij die mensen. Verscheidene mensen ken ik heel goed. Het is zo als je daar met die auto's, dat ze keihard door die straat rijden en daar hoor ik helemaal niemand over. Wel de bewoners, maar niet hier de collega's. Dus fietsen is prachtig, maar houd nu contact met die bewoners uit de Herenstraat en luister daarnaar en dan hebben we nog andere mensen die daar ook wonen. Dus wij willen toch meer aandacht besteden aan wat de bewoners willen en niet wat wij hier allemaal … De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Van Leeuwen, Actiepartij. Mijnheer Van Leeuwen, ga uw gang. De heer Van Leeuwen: Jazeker, dank u wel. Ik hoor de heer Amand zeggen: het is een keer afgelopen, er moet eens een goed plan komen.
Volgens mij zitten we daar natuurlijk ook voor om er een goed plan van te maken, maar wat vindt u dan belangrijk wat er in het plan moet komen?
10
De voorzitter: Mijnheer Amand, ga uw gang. De heer Amand: Ik ga het u helemaal uitleggen. Heeft u even de tijd? Ik besteed er nog een minuut aan. Meer groen, toegankelijkheid, mensen met een handicap die kunnen parkeren daar, goede overkapping. Dat is er ook nooit geweest. Het is een rotzooitje en daar blijf ik bij. Ik kan een heel mooi verhaal vertellen. Het is fantastisch. Ik wil niet naar de overkant kijken, maar we hebben ooit een wethouder gehad, die wist dat ook zo goed en dat ging ook helemaal de mist in. Dus wij willen toch nu eens een keer dat er een goed plan komt, voordat je er een miljoen instopt. Einde verhaal. De voorzitter: We gaan door naar de heer Dreijer, CDA. De heer Dreijer: Dank u wel, voorzitter. Daar ligt een stuk voor hier met een aantal uitgangspunten die we moeten gaan vaststellen, die het college voorstelt. De eerste vier punten die gaan over de fiets. Het vijfde punt gaat over dat het Stationsplein wordt ingericht met nieuwbouw en een busstation. Dat is allemaal eigenlijk niet nieuw, maar het laatste punt de Kruisweg blijft open voor busverkeer. En hier wordt dan wel een nadrukkelijke keuze gemaakt. Het voorstel van het college aan de raad om te kiezen voor betere bereikbaarheid van het station voor fietsers uit de oostzijde van de stad.
Natuurlijk kiezen we daarvoor, wie niet? De keuze voor de Janswegvariant, waar het busverkeer verdeeld wordt over de Jansweg en de Kruisweg. Wie de variantenkeuze heeft gemaakt, de naamgeving, moeten ze echt ander werk laten zoeken. Iedereen die valt erover. Dit werkt niet. In ieder geval de variant waarbij het busverkeer over de Jansweg en de Kruisweg gaat rijden. Zoals nu ook is. Dit is de keuze die voorligt. Deze variant zal natuurlijk voor de omwonenden, waar wij ook regelmatig contact mee hebben gehad, die de hele dag in meer of minder mate overlast ondervinden van het busverkeer, de voorkeur genieten boven de andere variant natuurlijk. Het Stationsplein wordt opgedeeld in twee aparte delen. Dat staat in het stuk. Een stadsplein waar mensen kunnen verblijven en een deel speciaal voor het busstation, een mobiliteitsplein Nu ben ik een beetje verwarring in het stuk door datgene wat in paragraaf 2.3 en 2.4 staat. In 2.3 staat dat de doelstelling is om het door een nieuwe inrichting en met nieuwe voorzieningen aantrekkelijker te maken. Wat het CDA betreft, is dat niet de doelstelling. Dat staat namelijk wel in 2.4 opgeschreven, want daar staat dat wij als raad ook gekozen hebben om en besloten hebben dat het functioneren van het OV-knooppunt vooropstaat. Met ruimte voor groei. Eigenlijk ook waar D66 een punt over heeft gemaakt. Dat vindt het CDA ook.
Dat is primair een OV-knooppunt. We hebben allemaal gekozen dat we minder auto's willen, dat er meer mensen op de fiets en voor langere afstand met het OV willen laten gaan. Dan moeten we dit ook ruimte geven, om dat fatsoenlijk en kwalitatief goed op de kaart te zetten. Dus dat is wat het CDA betreft het belangrijkste van waar we mee bezig zijn op het Stationsplein. Waar de reizigers ook een veilige en comfortabele wachtplek gaan krijgen. Want dat is nu natuurlijk ook, doordat de perrons allemaal te smal gemaakt zijn, waren er geen ruimtes om abri's et cetera te maken. Dat moet echt op het nieuwe plein verbeterd worden. Dan zal je misschien ook wel meer ruimte daarvoor moeten nemen en zal dus ook de ruimte voor verblijven en recreëren daarbij in gaan schieten. Wat ons betreft, OV-knooppunt, ruimte voor de bussen. Ik zal niet veel meer hierover zeggen, want het is een initiatiefase en hierna komt de definitiefase, waar we het programma van eisen ook vast gaan leggen. Waarin veel meer detail gaat komen. Nog een paar dingen. Wat CDA betreft gaan er toch steeds meer bussen om het station heenrijden, om het centrum en gaan we het Stationsplein zo veel mogelijk en dus het centrum ook zo veel mogelijk vermijden. Met name de zware regiobussen, die niet per se bij het station hoeven aan te takken. Ik heb een participatieverslag.
De voorzitter: Mijnheer Dreijer, u heeft een interruptie van mevrouw Verhoeff, Partij van de Arbeid.
11
Mevrouw Verhoeff: Mijnheer Dreijer, hoe denkt u dan dat mensen die van elders komen om de stad heen dan toch bij het Centraal station komen? Laat u die dan overstappen of interesseert u dat niet zoveel en gaat het alleen over het intern lokaal verkeer? De voorzitter: Mijnheer Dreijer. De heer Dreijer: Ik denk dat we het een beetje moeten doen zoals Amsterdam doet. Het station is voor regiovervoer en de regiobussen die landen op de ring van Amsterdam en daar ga je met allerlei andere mobiliteiten de stad weer verder in. Ongeveer moeten we dat meer in Haarlem. Niet alles hoeft eromheen. Je kan ook om en om doorrijden. Ik denk dat er wel heel wat te winnen is om het op een andere manier in te vullen. De voorzitter: Dat levert een vervolgvraag op. Mevrouw Verhoeff. Mevrouw Verhoeff: Mijnheer Dreijer, realiseert u zich dat Amsterdam ook meerdere intercitystations heeft, waardoor je dus heel Nederland ongeveer door kunt en Haarlem dus maar één en Heemstede kan je een beetje mee rekenen? Dat dat dus geen oplossing is zoals Amsterdam. De voorzitter: Mijnheer Dreijer. De heer Dreijer: Het is natuurlijk niet helemaal te vergelijken, maar het gaat wel om het concept dat je veel meer op de ring gaat proberen af te leveren en meer om het centrum heen te rijden. Net de 244 als voorbeeld vanuit noord over de Spaarndamseweg naar Amsterdam-Zuid gaat, et cetera.
Ik ga door, want anders ga ik door mijn tijd heen. Nog een paar kleine dingetjes. Er staat participatieslag, wie welke soort invloed heeft. Groot, middel, klein en ik was eigenlijk op zoek naar wat Connection hiervan vindt, want dat zijn natuurlijk de grootste gebruikers van het busstation, maar ik heb er helemaal niets over gelezen. Wat vinden zij van deze variant. Vinden zij het ingewikkeld om de bocht naar links te nemen als ze de Kruisweg op moeten of vinden ze dat juist heel prettig om te doen? Dus misschien dat de wethouder dat weet, maar ik was echt benieuwd hoe zij daar ook in staan. Het CDA vindt ook dat de auto’s op de Lange Herenstraat veel minder hard moeten gaan rijden. Dus kunt u daar ook wat aan doen? De voorzitter: Dank u wel. We gaan door. Mevrouw Van Zetten, Hart voor Haarlem, ga uw gang. Mevrouw Van Zetten: Dank u wel, voorzitter. Hart voor Haarlem heeft net als mijn collega's gemerkt dat er toch weinig energie is gestoken in de stukken die hier voor ons liggen. Ik heb toch een beetje de angst dat men op dit moment meer met knooppunt Nieuw Zuid bezig is en dit dat dit er een beetje bij bungelt. Dat is wat ons betreft niet de bedoeling. Zeker niet het debacle, het is al genoemd, van 15 jaar geleden en het geld dat het heeft gekost. We willen natuurlijk niet dezelfde fouten maken.
Als we dit voorliggend voorstel, wij hebben altijd gepleit om de Jansweg te betrekken ook voor de fiets en het te verbreden, zodat de oostkant van Haarlem ook naar het station kan. Dat niet alles, de mensenstromen nemen alleen maar toe, alles door die Kruisstraat gaat. Dus daar zijn wij nooit voor geweest. Dus we zijn tevreden met dit voorstel. Wat betreft inderdaad die onduidelijkheid over die nieuwbouw. We hebben natuurlijk vooraf gezien het debacle van Pinnacle, die is helemaal hier uit die stad gejaagd. Nu zitten we met een nieuwe investeerder, maar laten we duidelijk zijn, een groot flatgebouw op het station, midden op het Stationsplein, dat de boel in tweeën, ik heb nog niemand horen zeggen dat dat nou een fantastisch idee is. Dus graag daar geruststellende woorden van de wethouder, dat we niet voor ons krijgen. Wat betreft, ik heb even naar die adviezen gekeken en dan toch even een woord van kritiek. Ik begrijp niet waarom het Platform Groen, dat vooral ingesteld is volgens mij om
12
advies te geven over groen, zich bemoeit met de varianten. Ze zijn voor de Kruiswegvariant. Ze vinden dat de nieuwbouw bescheiden moet blijven. Dat zal allemaal wel, maar ik vind dat het niet uit de hand moet lopen met allerlei adviesgroepen, die te pas en te onpas hun stokpaardjes gaan berijden in plaats van waar ze voor zijn aangesteld. Dus dat wil ik dan even meegeven. Wat betreft, ik begrijp wel dat er toch wel zorgen zijn over de stroom hoe de bussen gaan rijden. Er zijn toch wel veel mensen, ik hoor hen zeggen, inderdaad mijnheer Maas van mensen gaan maar op een elektrische fiets naar Nieuw Zuid. Ik merk in mijn omgeving dat mensen gewoon wel ouder worden en zeker niet meer op een elektrische fiets durven te zitten. Dus ik vind dat we toch een beetje mededogen moeten krijgen van de steeds vergrijzend wordende bevolking, ook in Haarlem en daar ook rekening mee moeten houden. Dan tot, Connection. De voorzitter: Mevrouw Van Zetten, voordat u uw slotwoord voert, heeft mijnheer Krouwels een interruptie op u. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Ik vind dat u Platform Groen een beetje tekortdoet. Wij hebben in meerderheid, deze gemeenteraad heeft besloten bij dit soort ontwikkelingen dat er een groenparagraaf altijd bij moet altijd. Dan hoort een advies van Platform Groen daar toch gewoon bij? De voorzitter: Mevrouw Van Zetten.
Mevrouw Van Zetten: Dat ben ik helemaal met u eens, maar ik begrijp niet waarom ze zich dan met de varianten bemoeien. Daar zijn ze dus gewoon niet voor. Dan denk ik, een beetje bescheidenheid van dat clubje, we kennen de mensen. Het zal wel op zijn plaats zijn. Nog even dan over tot slot over Connection. We begrijpen best wel dat iedereen zachter moet rijden in deze stad, maar dat botst natuurlijk met de uitgangspunten voor het openbaar vervoer, dat het ook snel en betrouwbaar moet zijn. Ik vraag me af of de wethouder, ik denk het niet, daar komen we natuurlijk heel moeilijk uit, om iedereen op dit vlak tevreden te stellen. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Zetten. Dan gaan we door naar mevrouw Klazes, GroenLinks. Mevrouw Klazes: Dank u wel, voorzitter. Wij denken dan aan dit beknopte stuk te zien dat er ook door de organisatie geworsteld wordt met de complexiteit van uiteenlopende belangen en de beperkte ruimte in deze stad. Met name op deze plek. Ook wij missen de input die eerder door deze commissie is gegeven. Zo begrijpen wij eigenlijk niet goed waar de gebouwen op dit plein zijn gebleven. We hebben daar toen het een en ander over gezegd. Er stonden allemaal gebouwen op het Stationsplein en nu is er in ieder geval geen plaatje die laat zien dat ze weg zijn of dat ze er nog staan. Onze vraag is: zijn die gewoon weg? Want er wordt niet over in de RIB geschreven.
Dat zouden wij van harte toejuichen. Of bestaat er een kans dat ze plotseling weer opduiken in het programma van eisen? Ik heb even gekeken op de site van de eigenaar investeerder van Beresteyn, van het complex, maar ook dat gaf geen duidelijkheid. Ook zij reppen daar niet over wat nou precies de plannen zijn, welke kant zij op gaan. We begrijpen de keuze voor de verdeling van de bussen over de Jansweg en de Kruisweg vanuit het oogpunt van de belangen van de omwonenden. De overlast van de extra bus door de Jansweg, is eigenlijk niet te rechtvaardigen, wat ons betreft, maar het heeft natuurlijk wel als consequentie dat er verder dan weinig verandert aan de inrichting van het huidige Stationsplein. Dat is op zich ook wel jammer, want wij zagen wel wat in die lust aan de oostkant van het plein, waardoor dat allemaal weer daarop afgehandeld zou worden. Die Kruisstraat vonden we ook mooi, maar we snappen heel goed dat die overlast te groot is om dat te kunnen rechtvaardigen. We hopen in ieder geval dat het programma van eisen duidelijker is dan dit stuk, maar niet door de tijdsdruk die er wellicht gaat ontstaan in beton of in het geval van dit plein in hard steen gegoten zal zijn. Dank u wel.
13
De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Klazes. Mevrouw Jacobsz, OPHaarlem. Mevrouw Jacobsz: Wacht even. Dank u wel, voorzitter. Het college kiest voor de Janswegvariant en daar kunnen wij, dat is OPHaarlem, SP en Jouw Haarlem zich in vinden. Wat ons betreft, we vinden het belangrijk dat er blijft gewerkt worden aan de klachten van de Trilcommissie en Buskruit. Zorg ervoor dat het trillen wordt verholpen, zoals reeds aangevangen. Zorg er ook voor dat de haltes op het Stationsplein en de halteplaats ook zo spoedig mogelijk worden aangepakt. Dat werd net ook al genoemd. Zodat daar ook op asfalt gereden kan worden, want dat wordt later aangepakt, zag ik in dit stuk. En zorg voor een aantrekkelijk Stationsplein, zodat de mensen op een prettige, droge en veilige manier op een bus kunnen wachten. Zorg dat de reizigers gezellig op een terrasje kunnen vertoeven, voordat ze hun reis aanvangen of hun tocht naar de stad vervolgen. Zorg vooral ook voor een voor iedereen toegankelijk Stationsplein. Dat is even onze eerste bijdrage. De voorzitter: Dank u wel. Niemand meer? Dan gaan we naar de heer Roduner, ga uw gang. Wethouder Roduner: Dank u wel, voorzitter. Misschien nog even alle stapjes die we tot nog toe hebben gezet even terugpakken. We zijn begonnen met een uitgebreide studie over hoe de OV-knooppunten zich tot elkaar verhouden.
Dus Haarlem Nieuw Zuid, het station Haarlem Spaarnwoude en het Centraal station heb ik inmiddels gehoord vandaag, mooie naam. We hebben gekeken, het busvervoer gaat naar verwachting zo'n 50 procent groeien. Dat was denk ik het uitgangspunt, de groei die we verwachten. Wat betekent het nu uiteindelijk voor de bus routering door de stad? We hebben met elkaar gezegd: we willen niet nog 50 procent extra bussen door de binnenstad. We denken dat de binnenstad dat niet aankan en vandaar dat er ook gekozen is om prioriteit te geven aan Haarlem Nieuw Zuid. Om een deel van het groei van het busverkeer daar af te vangen op die lijnen. Wat dan daar als een soort eindstation kan stoppen, kan draaien en weer naar Schiphol of de Zuidas kan. Dat zijn ongeveer de routes. Dus dat denk ik even de logica achter Haarlem Nieuw Zuid. We hebben ook geconstateerd ten aanzien van het busstation zelf, het bestaande busstation bij het station, dat het daarmee geen groei kan faciliteren, maar ook naar verwachting niet opeens heel veel kleiner zou worden. Dus het uitgangspunt wat we hebben gehanteerd voor de verdere ontwikkeling van het Stationsplein was dat we zeiden: de ruimte voor de bus die er nu is, het aantal perrons, dat zal ongeveer zo blijven. We verwachten niet dat opeens een heel ander netwerk ontstaat met kleine busjes. De hoeveelheid bussen die er nu is, dat zal ongeveer verblijven.
Dat is een beetje het uitgangspunt. Dat is ook altijd wat ik zeg tegen inwoners. Ik verwacht niet dat daar zomaar heel veel bussen verdwijnen, want het is gewoon een heel belangrijk knooppunt in ons Ov-systeem. Eigenlijk misschien wel het belangrijkste. Dus dat is waar we mee begonnen zijn. Toen hebben we een Startnotitie gehad. Gezegd: we gaan aan de slag met de herontwikkeling van dat station. Heeft u allemaal dingen voor aangedragen en zijn we daarna verder gegaan met nou wat zijn dan richting dat programma van eisen voor de leefomgeving waar we naartoe werken? We hebben hier toen een uitgebreide sessie gehad, een raadsmarkt. Dus hier in deze zaal en ook in de Refter, een aantal varianten volgens mij. Als u dat zich kunt herinneren. Er waren een stuk of negen varianten die uiteindelijk mogelijk waren. Dus best heel veel varianten. Een drie bij drie matrix, waar we met elkaar ook het gesprek over hebben gehad, maar nog niet echt tot een hele duidelijke keuze kwamen. In dat ontwerpproces werd uiteindelijk toch wel duidelijk dat, om de knoop te kunnen leggen van hoe je het gebied gaat inleggen, het belangrijkste toch is hoe je met die bus omgaat.
Hoe gaat de bus routering? Houden we hem zoals hij is of doe je en dat noemen we dan ook wel de variant spreiden, want je spreidt het busverkeer over de twee wegen of zeg je nee, we gaan het busverkeer en de andere verkeersstromen expliciet scheiden van elkaar. Dat betekent dat het busverkeer via de Jansweg uiteindelijk het station bereikt. Dat zijn de twee varianten. Ik begrijp de verwarring, want ik raak ook de hele tijd zelf in de war. Spreiden en scheiden. Ik denk dat dat misschien iets makkelijker te
14
begrijpen is. Dus die tussenstap hebben we ingebouwd in het ontwerpproces, om te kijken van wat betekent dit? We hebben iets van ruimte weten te vinden in het Stationsgebied. Als je nu goed naar de bestaande verkeersstromen kijkt, zie je dat er eigenlijk drie busbanen zijn. Twee al in de Jansweg en eentje in de Kruisweg. Waarbij we geconstateerd hebben dat de ene die van het noorden naar het zuiden gaat in de Jansweg weg kan, dat die vooral wordt gebruikt voor NS-bussen als er calamiteiten zijn bij het NS-verkeer en die zou prima een plek kunnen vinden aan de noordkant van het station, bij het Kennemerplein. Dus daarmee kunnen iets van ruimte creëren in het gebied. Het blijven twee hele smalle straatjes, waar eigenlijk al die ambities die we hebben voor een goede voetgangersverbinding, een goede fietsverbinding en een goede busverbinding eigenlijk niet goed past. Dus dat zijn de twee varianten waarmee we hebben gezegd, laten we dan die tussenstap inbouwen. Als u dat stukje nog even terug zoekt waarmee we de participatie zijn begonnen, dan ziet u ook wat dat betekent voor de positionering van de gebouwen en het busstation. Dus als je dan de spreiden variant kiest, dan blijft het busstation ongeveer op de plek waar die nu is, dan blijft de bebouwing zoals die op de plek ongeveer waar die nu is.
Als je de scheiden variant kiest, dan zie je dat er een tweede plein aan de oostkant ontstaat. Dan zie je ook dat de bebouwing inderdaad er ook deels tussenin wordt gepositioneerd, om die twee pleinen ook echt wat rust te geven van elkaar. Dat is even de variant zoals die daar lag. Dat zit nog in het oude stuk wat u gezien heeft. Beide varianten kunnen. Ik denk dat dat het oordeel is van het college. Beide varianten kunnen en hebben voor- en nadelen. We hebben daar inderdaad lang over gediscussieerd in het college. Veel van de externe partners, de vervoersautoriteiten hadden ook een voorkeur voor de scheiden variant. En toch heeft het college gezegd na een aantal sessies van we zijn toch voor de spreiden variant. Die argumentatie is ook niet … Allebei kan. Ik denk dat we daar ook ons van bewust moeten zijn. Dus het is niet dat je zegt: dit maakt het de doorslaggevende factor, maar wat het uiteindelijk denk ik voor het college toch was, is als je echt uitgaat van het principe van omgekeerd ontwerpen en een straat moet ruimte hebben voor een voetganger, de straat moet ook ruimte bieden voor een fiets. Dan past dat eigenlijk niet goed meer in de Jansweg, als je daar twee busbanen inpast. Dus eigenlijk zie je dat het nu al niet kan met twee busbanen in de Jansweg. De stoepen zijn net te smal.
Dat komt ook, omdat er natuurlijk een hofje zit met een prachtige trap en die blokkeert soms de boel ook een beetje. Wat er nu past is, eigenlijk pas het nu niet. Dus als je dat goed zou willen doen, zou je eigenlijk de fietsen er helemaal uit moeten halen. De stoepen wat breder moeten maken. Dan zouden die twee busbanen daar in de Jansweg wel goed passen. Dat betekent dus dat je wel die kant van de stad de fietsers eruit haalt. Dat is toch wel een behoorlijke min voor dat deel van de stad en voor ook de aantakking van de oostkant van de stad. Ik weet niet of ik de woorden helemaal zou gebruiken, zoals de Actiepartij zegt. Het gevoel ook wel een beetje dat het dan wel een beetje een bus riool wordt. Dus het gevoel dat je dat deel van de stad wel echt vrij spel voor de bussen geeft, dat die misschien ook wel wat harder rijden en dat daar wel veel lasten zitten. En ik denk de manier waar wij erop nu naar kijken, is dat het busverkeer zich misschien ook wat meer moet aanpassen aan het feit dat ze in onze historische binnenstad rijden. Dus het is niet zo dat we zeggen: we scheiden die verkeersstromen en alle verkeersstromen, op de Rode Loper kun je met je met je elektrische fiets racen. En op de Jansweg kun je met een bus gas geven. Nee, we mengen het wat meer en iedereen moet zich aanpassen aan het feit dat ze in stedelijk gebied zitten, waar ook andere verkeersstromen zijn.