Transcript Commissie Beheer 15.02.2024

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE BEHEER VAN GEMEENTE HAARLEM d.d. 15 februari 2024 1.

Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter: Van harte welkom allemaal bij de vergadering van de commissie Beheer van 15 februari 2024. We hebben geen afmeldingen ontvangen. Als ik zo rondkijk, zie ik eigenlijk ook dat alle partijen er zijn. Dan gaan we over naar agendapunt 2, vaststellen … En ook een bijzonder welkom aan wethouder Roduner, die hier vandaag zit omdat onze vaste wethouder Berkhout ziek is. Wethouder Roduner zal vandaag de honneurs waarnemen. Dus we gaan zien hoe hij het daarvan afbrengt.

2.

Vaststellen van de agenda De voorzitter: Dan gaan we door naar het vaststellen van de agenda, agendapunt 2. Ik neem aan dat u daarmee akkoord bent.

3.

Mededelingen commissieleden en wethouder(s) De voorzitter: Omdat dat zo is, kunnen we door naar agendapunt 3, mededelingen van de commissieleden en wethouders. Zoals u weet, heeft het burgerberaad op zaterdag 27 januari adviezen over het verminderen van CO2-uitstoot aan het gemeentebestuur gepresenteerd. Het college werkt nu hard aan een reactie. Die zullen wij bespreken in de volgende cyclus op 21 maart. In navolging van het succes van de ontmoeting tussen de commissie Ontwikkeling en de ambtelijke organisatie komt er binnenkort ook een ontmoeting de commissie Beheer en de ambtelijke organisatie. Dat zal vermoedelijk in april op een maandag voorafgaand aan de fractievergaderingen plaatsvinden. De griffie komt binnenkort met meer informatie hierover. Dan begrijp ik dat het college een aantal mededelingen heeft. Wethouder Roduner. Wethouder Roduner: Dank u wel, voorzitter. Een drietal mededelingen. De eerste gaat over het onderhoud van de Prinsenbrug. Zoals eerder ook aangekondigd, moet er groot onderhoud worden gepleegd aan de Pri… Op de Prinsenbrug. Dat leidt … Zal leiden tot een afsluiting van twee weken. Het heeft inmiddels ook al wel in de krant gestaan natuurlijk ook, om onze inwoners daarover te informeren. Het is goed om te realiseren dat er ook werkzaamheden zijn aan de Catharijnebrug. Ik ben er vanmiddag nog even overheen gefietst.

Maar daar wordt ook aan gewerkt, en de Schouwbroekerbrug. Maar ik kan u ook geruststellen dat in ieder geval het afsluiten van die bruggen goed op elkaar wordt afgestemd, zodat ze niet allemaal tegelijkertijd afgesloten zijn. Dat zou wat zijn. De vaarweg is wel gestremd tot 31 maart. Op die datum moeten alle werkzaamheden van de bruggen klaar zijn. Dan is het Spaarne ook gewoon weer klaar voor het nieuwe vaarseizoen. Het tweede punt gaat over het afrondingwerk in de Vijfhoek. Zoals u weet, is het gebied rond de Botermarkt opnieuw ingericht. Op vrijdagmiddag 1 maart om 13:00 uur is het de bedoeling om met een aantal initiatiefnemers voor het autoluw maken, maar ook, ik denk ook de mensen die het werk hebben gedaan, ondernemers, maar u bent ook als raad van harte uitgenodigd om daar aanwezig te zijn en aan dit feestelijke evenement deel te nemen. Dus 1 maart om 13:00 uur. En als laatste, heeft ook al in de krant staan, maar de regio heeft 20 miljoen gekregen vanuit een regiodeal van het Rijk om de sociale gezond… Of de gezondheid van mensen en de sociale cohesie hier in deze regio te bevorderen, door meer aandacht te geven voor vergroening, recreatie, ontspanning, het buitengebied. Daar zijn we als college ontzettend blij mee. Dan kunnen we ook de komende jaren wat stappen zetten om onze leefomgeving van onze inwoners nog mooier te maken.

1

De voorzitter: Dank u wel voor deze feestelijke mededelingen eigenlijk allemaal. Is er dan nog een commissielid met een mededeling? Mijnheer Amand, heeft u een mededeling? De heer Amand: Ik had één vraag en één mededeling. Mag dat? Aan de wethouder. De voorzitter: We gaan geen … Het is een mededeling van het college en het is niet het moment om daar vragen over te stellen. Maar uw eigen mededeling mag u uiteraard wel doen. De heer Amand: Het ging mij over de Gravestenenbrug, die staat wel ingepakt, maar hoelang duurt dat nog? De voorzitter: Zoals gezegd, dit is niet het moment om dit soort vragen te stellen. Dus ik vraag mij af of er nog commissieleden zijn met mededelingen. Mijnheer Vissers was als eerste. De heer Vissers: Een tijdje geleden hebben we hier mijn initiatiefvoorstel over laadpalen besproken. Dat was een beetje last minute aan het eind van de vergadering. De bedoeling is dat het in de volgende cyclus in deze commissie toch nog een keer terug gaat komen, zodat we er allemaal over kunnen spreken en dat het dan ook vroeg op de agenda komt. Maar ik heb net nog een overleg gehad met de ambtenaren. We gaan nog wat correcties doen. Dus het wordt nog even spannend, maar in principe komt het de volgende commissie hier terug, dus dan weet u dat. De voorzitter: Dank u wel, voor die mededeling.

Dan zag ik dat mevrouw Moedt van de Partij voor de Dieren, maar ik denk niet als Partij voor de Dieren, maar als Duisenberg-lid ook een mededeling heeft. Gaat uw gang. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. Mevrouw Oosterbroek en ik zijn afgelopen raadsvergadering benoemd als Duisenberg-rapporteurs voor de commissie Beheer. We hebben afgelopen dinsdag een onderwerp gekozen en dat is beleidsveld 4.3 Aantrekkelijke leefomgeving, met specifiek het doel Haarlem is groen en biodivers. We realiseren ons dat dat in 2021 en 2019 ook onderwerp was van onderzoek. We gaan ook zeker de aanbevelingen van toen weer bekijken en erbij betrekken en hopen dat we nog wat verder de diepte in kunnen. We horen graag van de commissie of zij nog op-, aanmerkingen, aanbevelingen voor ons hebben. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Moedt. Ik neem aan dat iedereen die opmerkingen of suggesties heeft, dat het beste ook per mail aan u beiden kunt sturen. Ik zou zeggen, heel veel succes ermee. We zijn benieuwd naar het eindrapport. 4.

Agenda komende vergadering(en), Jaarplanning en Actielijst De voorzitter: Dan wil ik doorgaan naar het volgende agendapunt. Dat is de agenda, agenderingsverzoeken voor de komende commissievergaderingen. Allereerst, op 14 december 2023 heeft u het HIOR, het Handboek Inrichting Openbare Ruimte, besproken. Toen is afgesproken dat er nog een technische sessie nodig was om een aantal technische vragen te beantwoorden, die onder meer betrekking hadden op de toegankelijkheid. Daarna zouden we bekijken of er nog behoefte was om hier nog een debat over te hebben in de commissie. Mijn vraag aan u is wilt u het hierdoor hier nog agenderen om verder te bespreken of is het … Was het zo voldoende? Mevrouw Scholten. Mevrouw Scholten: Ik denk dat het verstandig is om echt goed naar de toegankelijkheid met name ook te kijken in het HIOR, dus wat mij betreft heel graag.

2

De voorzitter: Dan ga ik eventjes vragen wie het nog meer hier wil bespreken en daarnaar wil kijken. Daar is een ruime meerderheid voor. Dus dan gaan we dat ook agenderen. Hopelijk lukt dat in maart, want we hadden, dacht ik, nog een klein beetje ruimte daarvoor. Dus dan komt het volgende maand waarschijnlijk op de agenda. Even zien. Dan is er ook nog een agenderingsverzoek ontvangen van D66 over het ter kennisnamestuk Uitkomsten benchmark huishoudelijk afval. Mijnheer Jonker, wilt u uw verzoek nog toelichten, of zegt u, dat spreekt voor zich? U zegt dat, spreekt voor zich, zie ik. Dan kijk ik eventjes of er steun is om dit te agenderen. Die steun lijkt er te zijn. Dus dan gaan we kijken wanneer er plaats is om dat te bespreken. 5.

Transcript commissie d.d. 11 januari en 18 januari 2024 (alleen naar aanleiding van) De voorzitter: Dan zijn we alweer bij agendapunt 5, transcript van de commissies van 11 en 18 januari. Heeft iemand naar aanleiding daarvan nog opmerkingen of vragen? Ook niet het geval. Ter advisering aan de raad

6.

Zienswijze op ontwerp 8e wijzigingsbesluit en technische wijzigingen Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst IJmond (RB) De voorzitter: Dan komen bij het eerste echte inhoudelijke punt van vanavond. Dat is de zienswijze op het ontwerp achtste wijzigingsbesluit en technische wijzigingen van de Gemeenschappelijke Regeling van Omgevingsdienst IJmond, want de Gemeenschappelijke Regeling van de Omgevingsdienst IJmond wordt om technische redenen gewijzigd vanwege de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024 en de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen. Het wijzigen van de Gemeenschappelijke Regeling is een bevoegdheid van het college, maar de raad mag wel een zienswijze geven op de voorgestelde wijzigingen. Het college stelt voor om een zienswijze van geen bezwaar te geven. Aan u de vraag om advies te geven aan de raad over het voorstel en over de wijze van agenderen. Wie wil hierover als eerste het woord voeren? Het blijft stil. Mevrouw Oosterbroek, GroenLinks, gaat uw gang. Mevrouw Oosterbroek: Ik heb begrepen dat er landelijk best wel veel wijzigingen zijn met het VTH-stelsel, dat we daarnaartoe gaan.

Is deze wijziging dan ook al een voorsortering op dan die wijziging? Gaan we wat meer con… Toch wat meer naar een echt effectieve Omgevingsdienst en minder een Omgevingsdienst die dingen uitvoert naar aanleiding van het geld en de middelen wat ze hebben, maar meer resultaatgedreven. De voorzitter: Dank u wel voor uw vraag. Dat is eigenlijk meer naar aanleiding van en heeft misschien wat minder betrekking op de wijzigingen die zijn voorgesteld. Is er verder nog iemand die wat wil zeggen over de wijzigingen? De heer Van den Berg, D66. De heer Van den Berg: Heel kort. Eigenlijk, die vergadering van het bestuur van de … Die zijn openbaar en het is eigenlijk een beetje onduidelijk wanneer dat bestuur vergadert, want we zouden eigenlijk … En wat er op de agenda staat en wat er besloten is. Dus een vraag aan de wethouder is eigenlijk of de wethouder kan toezeggen dat het college vanaf nu tijdig aan de griffie de data en locatie van de vergadering stuurt met agenda, zodat die in de Raadzaam en op de website gepubliceerd kunnen worden. Het zou ook wel wenselijk zijn als de notulen van elke vergadering van het bestuur ter kennisgeving aan deze commissie worden gestuurd. Kan de wethouder dat ook toezeggen? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van den Berg. Dan de heer Abbasi van Partij van de Arbeid.

3

De heer Abbasi: Dank u wel, voorzitter. Ik heb een vraag over die adviescommissie. De vraag is, we hebben een paar weken geleden of een paar maanden geleden toen ik nog commissie Bestuur zat, deze wijzigingen ook voor de VRK besproken, ook een Gemeenschappelijke Regeling. Toen kwamen we eigenlijk tot de conclusie, en dat hoop ik dat dat hier ook is, dat zo'n regionale gemeenschappelijke adviescommissie, dus een commissie waar raadsleden in kunnen zitten die dan advies kunnen geven aan de gemeenschappelijke regeling of andersom, dat die daar niet voor gebruikt gaat worden, omdat het gewoon en tijdrovend is en het voegt te weinig toe. Dat vind ik eigenlijk hier ook. Hier staat dan wel dat het dus reeds voorzien is in de wetgeving en dat deze wijziging geen afwegingen vergt. Maar betekent dat dat er dus een raadsadviescommissie komt voor deze Gemeenschappelijke Regeling, of is dat nog iets wat we uiteindelijk nog gaan bepalen? En als we dat gaan bepalen, zal ik dat echt afraden. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Abbasi. Is er dan verder … Mevrouw Jacobsz, OPHaarlem. Mevrouw Jacobsz: Dank u wel, voorzitter. Ik heb één dingetje, dat is bij Participatie artikel 9b, misschien is het gewoon technisch, maar daar staat het woordje kunnen en kan.

Ik dacht, moet dat niet gewoon zullen en zal worden? De voorzitter: Ik vraag me af of dit zonde deze toelichting helemaal helder is, maar we gaan kijken of wethouder Roduner hier chocola van kan maken. Is er verder nog iemand met een opmerking of suggestie? Dat lijkt niet het geval. Wethouder Roduner, aan u het woord. Wethouder Roduner: Nee, dit loopt niet voort op verdere beleidsmatige ontwikkeling, dus het is puur gewoon het verwerken van de wijziging op de Wet gemeenschappelijke regelingen en de nieuwe Omgevingswet. Dus er zit nog geen andere beleidsmatige ontwikkeling onder. De Wet gemeenschappelijke regeling heeft natuurlijk als doel wel om raad uiteindelijk meer positie te geven in die gemeenschappelijke regelingen, die vaker wat op afstand staan. Ik denk dat het dan goed is om te realiseren dat sommige gemeenschappelijke regelingen echt ook nog wel een beleidsmatige kop hebben in het verleden. Dus dat wa… Vroeger waren er ook gemeenteraadsleden die in het bestuur zaten van de Gemeenschappelijke Regeling, dus een beleids-GR, noemden we dat altijd. Je hebt een beetje de uitvoerings-GR’en, waarin het beleid dan hier in de gemeente wordt vastgesteld en de GR vooral gericht is op het uitvoeren van de beleid. Zo zie ik de Omgevingsdienst ook.

Dus dat lijkt me logisch dat u zegt, als er een regionale adviescommissie komt, dan is het eigenlijk niet logisch om die dan nog weer in te vullen, want het is niet de bedoeling dat daar beleid wordt afgestemd. Ik geloof ook niet dat het plan is om die uiteindelijk ook echt te maken. Dus daarmee is denk ik uw signaal ook helder, dat u daar ook vanuit deze raad niet ontzettend behoefte aan heeft. Ik denk dat we die data wel kunnen opnemen in de Raadzaam. Dan moeten we even kijken wat dan een logisch moment is. Maar ze staan in de agenda van de wethouder, dus kunt u meestal wel ook online zien, denk ik. De voorzitter: Ik zag volgens mij een interruptie van mevrouw Oosterbroek van GroenLinks. Mevrouw Oosterbroek: Want … Of in ieder geval, dat de PvdA nog iets vindt, hoeven we natuurlijk niet als hele raad in een keer over te nemen. Omdat ik denk ook juist die effectiviteit van zo’n Omgevingsdienst, die is nog helemaal niet zo evident. Dat is misschien anders dan bij de andere gemeenschappelijke regelingen waarin de uitvoerder eigenlijk bij ons hier wekelijks aan tafel zit in de vorm van een wethouder en bestuurder. Bij een Omgevingsdienst denk ik toch dat dat wat meer op afstand staat, dus dat we misschien juist daar wel een raadsadviescommissie nodig hebben. De voorzitter: En dat …

4

Mevrouw Oosterbroek: Ik wilde dat dus eventjes rechtzetten, dat dat niet vanuit de gehele raad is nu. In ieder geval niet vanuit GroenLinks. De voorzitter: Dan is dat duidelijk. Dan kan de heer Roduner verdergaan met zijn eerste termijn. Wethouder Roduner: Volgens mij was er al een … De voorzitter: Maar nu is er een interruptie … Het is wel een interruptie op de heer Roduner. U kunt nog niet op mevrouw Oosterbroek, want die had een interruptie. Dus ik vrees dat u het dan misschien laat zitten. Dan mag wethouder Roduner rustig verder gaan. Wethouder Roduner: Ik zat even te zoeken welk artikel u bedoelt. U had het volgens mij over artikel 5, dacht ik. Wethouder Oosterbroek: 9. De voorzitter: 9. Wethouder Roduner: 9. Kijk. Moet ik even Inlichtingen en verantwoording … Mevrouw Oosterbroek: 9b. Wethouder Roduner: 9b, zegt u? Mevrouw Oosterbroek: Participatie. Wethouder Roduner: Participatie. Dus dat is ook afhankelijk van het onderwerp. We hoeven niet … Niet alles leent zich voor participatie. Dat zit overigens ook in ons gemeentelijk participatiebeleid. Soms is het een kwestie van informeren. Daarom is het denk ik ook gezegd kan, en niet in plaats van zal. Dus dat houdt in ieder geval de mogelijkheid open om wel gewoon te participeren, maar het wel als een doelbewuste keuze te doen. De voorzitter: Dat was het einde van uw eerst termijn. Nu zie ik een interruptie.

De heer Mohr: Ja, op de wethouder. De voorzitter: Nu zie ik echt een instructie op de wethouder. Mijnheer Mohr, gaat uw gang. De heer Mohr: Een beetje op de wethouder. GroenLinks stelt dat de regeling niet uitblinkt in effectiviteit. Is de wethouder dat met GroenLinks eens? De voorzitter: Wethouder Roduner. Wethouder Roduner: Ik heb geen signalen dat deze GR onvoldoende … Tenminste, ik zou niet weten of deze GR daar onvoldoende opereert. Het is niet een GR die heel veel voor ons doet. Dus het is ook een beetje afhankelijk van het dienstenpakket wat je afneemt bij een GR. Er zijn gemeenten die ook hun vergunningenbeleid wat groter bij deze Omgevingsdienst hebben belegd. Wij hebben onze eigen vergunningverlening grotendeel hier intern. Maar er is niet per se voor mij aanleiding om te zeggen, het is onvoldoende effectief. Maar misschien wel leuk om nog wel richting u te melden. Er komt een regionale

5

radenbijeenkomst voor het IBP, dus dat is dit stuk, medio april. Die datum is nog niet gecommuniceerd. Maar dan kunt u op die manier ook wat meer kennisnemen en informatie vergaren over deze Gemeenschappelijke Regeling. De voorzitter: Dank u wel. Dat naar aanleiding van de interruptie. Dan wil ik nu eventjes kijken of er nog behoefte is aan een tweede termijn. Die is er, want ik zie mevrouw Jacobsz met haar hand omhoog. Gaat uw gang. Mevrouw Jacobsz: Door het antwoord van mijnheer Roduner moest ik even nadenken. Maar ik vroeg me af, want als mensen toch willen participeren, belanghebbende, is er dan ook iets geregeld waardoor dat dan toch mogelijk gemaakt kan worden? De voorzitter: Dank u wel. Is er verder nog iemand met behoefte aan een tweede termijn? Dat lijkt niet het geval. Wethouder Roduner. Wethouder Roduner: Wat we nu gaan besluiten, is dus het artikel toevoegen waarin dat mogelijk wordt gemaakt. Dus ik denk dat dat ook wel tegemoet komt aan uw wens. Dus participatie stond niet echt op het netvlies van de GR de afgelopen periode. Maar met dat artikel 9d waar u naar verwijst, dat is een nieuw artikel, en daarmee wordt in ieder geval die mogelijkheid gecreëerd. Dus ik denk dat dat een waardevolle toevoeging is. De voorzitter: Dank u wel. Daarmee is dit voorstel nu besproken.

Dan is er volgens mij een toezegging gedaan dat de data van de vergadering en de agenda, en ik meen ook de terugkoppeling, dat die hier … Dat die inderdaad gaan gebeuren. Dan is nu de vraag hoe het naar de raad gaat. Gelet op uw toch weinig inhoudelijke bemerkingen, neem ik aan dat het een hamerstuk kan worden. Dan gaan we dat zo ook noteren. 7.

Vrijgeven voorbereidingskrediet herinrichting Gedempte Oostersingelgracht (RB) De voorzitter: Dan gaan we lekker snel door naar het volgende agendapunt. Dat is het vrijgeven van het voorbereidingskrediet herinrichting Gedempte Oostersingelgracht. In oktober 2023 is de commissie Beheer geïnformeerd over het proces waarmee de herinrichting van de Gedempte Oostersingelgracht wordt voorbereid. Om die voorbereiding te kunnen uitvoeren, is een krediet noodzakelijk. Bij de programmabegroting 2024 is een bedrag van 100.000 euro vrijgegeven. Om de definitiefase volgens het Haarlems Civiel Planproces te kunnen doorlopen, is naar verwachting in totaal nog 300.000 euro aan voorbereidingskrediet noodzakelijk in totaal. De raad wordt daarom verzocht om op dit moment aanvullend een bedrag van 200.000 euro aan voorbereidingskrediet vrij te geven voor de definitiefase van het project. Aan u wederom de taak om advies te geven aan de raad over dit voorstel en de wijze van agendering. Wie wil hierover als eerste het woord voeren? Enthousiasme. Mijnheer Amand van Trots Haarlem wil er wat over zeggen. Gaat uw gang. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Een prima plan. Dus het wordt tijd dat we dat gaan doen. Dus wij steunen dat. De voorzitter: Dat is mooi om te horen. Dan dacht ik dat ik in mijn oog ook de heer Pronk van Forum voor Democratie zag. Gaat uw gang.

6

De heer Pronk: Dank u wel, voorzitter. We hebben eigenlijk niet helemaal scherp waarom dit krediet er moet komen. Is het vanwege het Civiel Plan, een nieuw plan, of is het vanwege co-creatie, of wat is precies … En als dat is vanwege de nieuwe procesvoering, dan gaan we het in de toekomst vaak meemaken dat we dan extra krediet moeten verschaffen. Dus dat is het eigenlijk. De voorzitter: Dank u wel. Dank u wel. Zijn er verder nog vragen? De heer Dreijer, CDA. De heer Dreijer: Dank u wel, voorzitter. Het CDA zal instemmen met het verzoek om dat geld vrij te geven, en gelijk het verzoek neer te leggen om ook na te denken over open water te creëren bij de Gedempte Oostsingelgracht, want die staat niet in het volgende stuk. De voorzitter: Dank u wel. Een mooi moment om gelijk wensen uit te spreken. Dan dacht ik dat mevrouw Oosterbroek van GroenLinks ook nog wat wil zeggen. Gaat uw gang. Mevrouw Oosterbroek: Ik vroeg me af of dit dan ook over de tijdelijke parkeervoorziening kavel 2B gaat. Want dan vraag ik me vervolgens af, want die zit daar vlakbij, of die misschien kan worden meegenomen om daar een mobiliteitshub met zonnepanelen en batterijtjes bij het middenspanningsnet te realiseren. De voorzitter: Dank u wel. Dan zag ik de heer Hulster, Actiepartij. De heer Hulster: Dank u wel, voorzitter. Actiepartij sluit zich aan bij de woorden van CDA.

De voorzitter: Behoefte aan open water. De heer Mohr van Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Wij waren van plan om voor dit krediet te zijn. Ik vraag me alleen wel af of met de extra mensen van het CDA en GroenLinks dit krediet voldoende is in deze fase, of dat daar dan extra geld bij moet en of het college dit voorstel moet herzien. De voorzitter: Dank u wel. Zag de heer Aerssens van VVD. De heer Aerssens: Dank u, mevrouw de voorzitter. Twee ton extra op al een ton maakt in totaal drie. Dat gaan we dan besteden aan het doen van verschillende onderzoeken en wordt het co-creatieproces georganiseerd met stakeholders. De vraag die we hebben voordat we hier zo blind ja op gaan zeggen, wat voor onderzoeken zijn dit nou, wethouder, en waarom is het niet al in de eerste instantie direct aangegeven dat er al meer geld nodig was? Nu lijkt het een ton, twee ton. Wat gaat er nu weer meer komen? Dus dat horen we graag alvorens een besluit te nemen of we hiermee akkoord gaan ja of nee. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Aerssens. De heer Visser, ChristenUnie. De heer Visser: Voorzitter, wij gaan ook akkoord met het krediet. We sluiten ons wel opmerk.. Aan bij de opmerking van het CDA. Niet dat er per se misschien direct water moet komen. Maar als we in de toekomst er water willen, hou daar dan rekening mee. Maar hetzelfde geldt voor het openbaar vervoer.

Want we hebben ook een buslijnenstudie en juist deze weg mogelijk onderdeel is van een deel van de corridor van het BRT, hier … Je hebt hier ook de ruimte. Je wil straks, als de weg versmald wordt, niet dat de bus vast komt te staan in het verkeer. Die moet kunnen doorstromen. Dus wij nemen aan dat de wethouder ook kijkt in dit plan of hier een vrije busbaan moet komen. Die kan je overigens misschien ook best wel groen inrichten, als je een beetje creatief bent. Maar we willen voorkomen dat we hier dus heel veel geld gaan besteden en dat we dan over

7

een paar jaar denken van, daar had toch een busbaan gemoeten, en dat we dan al het groen weer weghalen. Ontwerp het mee. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Visser. Mevrouw Scholten, Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: Dank u wel, voorzitter. Wij vinden het een heel interessant project, zo’n co-creatieproject. We horen ook goede toevoegingen van onze collega’s over, wat doen we met het water en met de buslijnen? Maar wij zijn daarnaast ook echt wel heel benieuwd naar de evaluatie straks. Hoe gaat die vorm krijgen? Want co-creatie zou best heel interessant kunnen zijn om dat vaker toe te passen. Maar krijgen we nog een evaluatie aan het einde, zodat we ons goed kunnen voorbereiden op eventuele vervolg co-creaties? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Scholten. Dan mevrouw Moedt, Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. De Partij voor de Dieren is ook akkoord met het vrijgeven van het voorbereidingskrediet. Ik wil me ook graag aansluiten bij de opmerking van het CDA en Jouw Haarlem. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Jacobsz, OPHaarlem. Mevrouw Jacobsz: Dank u, voorzitter. OPHaarlem had eigenlijk dezelfde vraag als Forum en de VVD. Dus ik sluit me daarbij aan. De voorzitter: Wat een eensgezindheid. Is er dan verder nog iemand die over dit onderwerp het woord wil voeren? Dat lijkt niet het geval te zijn. Dan heb ik een aantal dingen gehoord.

Het komt eigenlijk neer op het ontdempen van de Gedempte Oostersingelgracht. Waarom is het duurder? Er is nog een partij die behoefte heeft aan de mobiliteitshub met zonnepanelen. En zou er niet een vrije busbaan moeten komen? Wethouder Roduner, help ons. Wethouder Roduner: Ik kwam eigenlijk om gewoon krediet te halen, en niet om alle inhoudelijke kaders met u te bespreken. Maar misschien, want dat is denk ik de vraag van de VVD, laat ik daar als eerst even op ingaan, we hebben ongeveer 6 miljoen geruimd voor dit hele project. Zoals u weet, bij elk project wordt ook gewoon voorbereidingskosten, onder andere het maken van een programma van eisen, doen … Het doen van relevant onderzoek wat nodig is, om uiteindelijk tot een goed programma van eisen te komen. Er wordt hier ook in het bijzonder ook nog weer gesproken met bewoners. Dus die drie ton, dat was daarin ook wel een verwachting. Alleen het is niet op de goede manier … We hebben niet in één klap die drie ton laten vrijgeven, maar één ton in 2023. Het geld is beschikbaar in 2024, maar u moet dat nog wel vrijgeven formeel. Dus … Als we dat te laat doen, bijvoorbeeld bij … Pas bij de Kadernota, dan missen we gewoon een aantal maanden waar juist nu ook hard gewerkt wordt aan het project. Dus ik denk dat het goed is dat we op die manier ook gewoon het project verder kunnen brengen en de definitiefase kunnen afronden.

Dan komt hier in ieder geval ook weer het inhoudelijk deel van het verhaal bij u terug. Ik kan u wel een klein beetje geruststellen, want, ja, die busbaan zit in onze scope. Dus we zijn ons bewust van dat dit ook nog wel een belangrijke busroute kan zijn. Ja, we weten dat hier plannen zijn voor uiteindelijk het terugbrengen van groen … Van water. Dat zal nooit kunnen worden bekostigd uit 6 miljoen, kan ik u al wel voorspellen. Maar ik wil natuurlijk wel nadenken in het ontwerp in hoeverre je het onmogelijk maakt. Of dat je zegt, het blijft toch een mogelijke optie. Dus die dingen beleidsmatig zijn wel in het vizier. Het kavel 2B valt buiten deze scope. Het gaat nu echt even over de Gedempte Oostersingelgracht. Maar voor het kavel 2B is een apart krediet ook beschikbaar. Is ook weer een andere procesmanager, een ander project. Maar daar wordt in ieder geval nagedacht over hoe die

8

parkeergarage daar op een logisch en een prettige manier kan worden toegevoegd. Ik denk, het punt van evaluatie hebben wij nog niet expliciet besproken. Dus hoe gaan we om … Er zijn nu twee plekken in de stad waarin we met co-creatie in de openbare ruimte bezig zijn. Dus de Gedempte Oostersingelgracht, maar ook de Nieuwe Groenmarkt. Ik ga u niet een uitgebreide evaluatie toezeggen. Ik heb net al een toezegging gedaan, dus ik probeer de toezeggingen voor mijn collega vandaag ook te beperken. Maar laat ik zo zeggen, ik denk dat het heel verstandig is dat we na afloop van die twee projecten gewoon kijken van of dit een manier is die toegevoegde waarde heeft, waarin we denken, dat is interessant om op die manier verder te gaan. Misschien komt uiteindelijk ook wel een soort afwegingskader, dat je zegt van, dit zijn plekken die logischerwijs zijn om met co-creatie met bewoners samen vorm te geven. Soms zijn er ook plekken daarvoor minder geschikt. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Aerssens van de VVD. De heer Aerssens: Op het risico dat ik een fout maak omdat ik de commissie Ontwikkeling niet goed genoeg ken, maar die kent deze wethouder dan weer, tel ik op dit moment al drie trajecten met co-creatie, voordat we daar ook nog maar eentje überhaupt hebben geëvalueerd. Op zich, drie verschillende projecten, kan ik nog best begrijpen.

Maar is het zo dat het college dit van plan is om nog heel veel meer toe te gaan passen in de nabije toekomst, voordat er een evaluatie is geweest? Of gaan we nu het bij deze drie houden, eerst evalueren en dan kijken, is het inderdaad een manier die voor deze gemeenteraad werkt? De voorzitter: Dank u wel. Wethouder Roduner. Wethouder Roduner: Dat is een goede vraag. Ik zie dit toch nog maar even als pilot. Dus waarvan we zeggen, we weten dat er bij deze … Dit project is ook echt een beetje geboren door een bewonersinitiatief, waarvan we zien dat die echt heel veel energie hebben, dat die heel enthousiast en actief naar geweest. Dat heeft er ook geleid dat u uiteindelijk hier in deze raad een motie onder andere heeft aangenomen, om te zeggen, wij vinden dit een belangrijk project, ga hier vooral mee verder, college. Dus vanuit dat kader werken wij. Ik denk dat u wel een punt heeft dat het college niet de hele stad in co-creatie moet gaan ontwikkelen. Dus ik denk dat dat wel een terecht punt is. Ik heb niet voor zover ik weet, ik weet het ook niet precies, maar ik heb niet een heel lijstje van projecten waar nog co-creatie is. Ik moet zeggen, als wethouder Ruimtelijke ontwikkeling ben ik hier ook wel weer geïnspireerd door, want in de ruimtelijke ontwikkeling doen we het eigenlijk heel weinig.

Maar zie ik ook nog wel een paar plekjes in de stad waarvan ik denk, bijvoorbeeld bij de IJsbaanlaan is een bewonersgroep actief, dat is misschien interessant om daarover na te denken. Maar laat ik u in ieder geval niet als formele toezegging, voorzitter, maar wel toezeggen dat ik in het college ook zal bespreken van, laten we even met elkaar scherp zijn dat we niet alles in co-creatie willen gaan doen, maar inderdaad, voordat we tot wat meer overgaan, ook echt even met elkaar reflecteren of dit de juiste manier is om dit te doen. De voorzitter: Ik kijk nog even of mevrouw Scholten wel of niet een interruptie heeft. Dat lijkt wel te zijn. Mevrouw Scholten, Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: Ik wachtte heel even de woorden af. Ik vind het toch echt wel belangrijk dat we goed evalueren, ook omdat we met participatie bezig zijn en dit is er een belangrijk onderdeel van. Ik zou heel graag bij, het maakt niet zo heel veel uit of het er nou tien zijn of maar één is, maar bij een volgend project goed scherp willen hebben, wat levert het op, wat kost het, hoe brengen we mensen echt in positie om dan ook invloed te hebben? Want ik vind het echt heel interessant en ook heel belangrijk dat we dit doen. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Roduner.

9

Wethouder Roduner: Dat snap ik goed. Dus ik kan u in ieder geval wel geruststellen dat wij intern ook de werkplaats Democratie hebben. Dus vanuit het programma Lokale Democratie is er natuurlijk ook een plek waarin we in ieder geval ervaring kunnen uitwisselen en ook van elkaar kunnen leren. De vraag is even, hoe formeel maak je dat ? Maak je een formele evaluatie met een heel dik rapportje, of is het gewoon ook met elkaar reflecteren of dit gewerkt heeft, ook met de bewoners reflecteren of dit gewerkt heeft, of dit uiteindelijk leidt tot het resultaat wat u ook steunt? Dus dat is denk ik ook nog de vraag. Dus ik denk dat ik u wel redelijk kan geruststellen dat er wel echt wordt nagedacht over, wat zijn de lessen die we eruit kunnen trekken? Dat wordt in ieder geval intern geborgd. Laten we kijken op welke manier we dat op een gegeven moment hier ook wat meer kunnen bespreken. De voorzitter: Dank u wel. Dat was ook het einde van uw tweede termijn, zo te zien. Dan zijn we daarmee aan het einde gekomen van deze behandeling. Ik neem aan dat ook dit als hamerstuk naar de raad kan gaan. Dan heb ik niet als officiële toezegging, maar toch wel eventjes voor de notulen, genoteerd dat het college nog gaat nadenken over hoe er verder moet worden omgegaan met co-creatie, of dat daar nog een evaluatie over komt. Dan is dit punt ook afgerond. 8.

Plan Stedelijk Water 2024-2033 (RB) De voorzitter: Dan gaan we door naar punt 8. Dat is het Plan Stedelijk Water 2024-2033. Het Plan Stedelijk Water beschrijft de maatregelen voor het kunnen beheren van het rioolsysteem, legt de basis voor het verbeteren van grond- en oppervlaktewater en beschrijft hoe Haarlem klimaatadaptief wordt gemaakt. In het plan staan de acties die nodig zijn om te voldoen aan de wettelijke verplichtingen en de regionale afspraken. Het Plan Stedelijk Water vervangt het Gemeentelijke Rioleringsplan 2017-2023, het Strategisch Plan Klimaatadaptatie en het Integraal Waterplan 2013. Bovendien zijn de benodigde financiële kaders uitgewerkt. Een stijging van de rioolheffing is de komende jaren nodig om de noodzakelijke investering te kunnen doen. De verwachting is dat de rioolheffing met 150 euro, ik heb dat nagevraagd, per aansluiting zal stijgen over de periode van tien jaar. De commissie Beheer wordt verzocht om advies te geven aan de raad over het voorstel en de wijze van agendering. Maar voordat we dat gaan doen, is er één inspreker en dat is de heer Belderok. Volgens mij heeft u vaker ingesproken, dus u weet hoe het gaat. U mag daar gaan zitten. Terwijl u dat doet, zeg ik dat u zo meteen drie minuten de tijd heeft om in te spreken. Dat is over het algemeen korter dan u denkt. U kunt op de klok voor u zien hoeveel tijd u heeft.

Het werkt vaak beter om één punt goed te maken dan heel veel punten af te raffelen. Na drie minuten dan is uw tijd om en daarna kunnen er nog wat vragen worden gesteld. U mag geen namen van ambtenaren noemen, want die kunnen zich niet publiekelijk verdedigen. Maar ik neem aan dat u dat gaat ook niet gaat doen. U heeft de knop al gevonden en dan gaat uw tijd lopen. Gaat uw gang? De heer Belderok: Goedenavond. Ton Belderok, uw Klimaatburgemeester. Fijn dat ik mag inspreken. Ik kan niet wachten. 2016 was de klimaatatlas Haarlem. Toen startte ik zelf met vergroenen van bedrijfsterreinen. Gewoon, er moet echt iets gebeuren met elkaar. 2018 was er een start van de stresstesten. Dat moest eerst nog gebeuren voor we ook weer echt aan de gang konden. Het duurde best wel lang. Nu, 2024, gelukkig, het hele grote document is er. Ik concentreer me nu even op klimaatadaptatie, omdat er enige urgentie is van één of twee punten. Ik heb drie adviezen voor u. Advies één, ik hou van de integrale aanpak van de combinatie tussen groen en blauw. Schoolpleinen willen vergroenen. Er is ruimte voor tien dit jaar. Ik verwacht dat wij binnen niet al te lange tijd die tien gaan halen. Ik vraag aan de raad om het bestuur te verzoeken de scholen die nu al willen vergroenen, om die juist de combinatie met blauw te laten meenemen.

Dus stel daar menskracht van de gemeente en vooral ook wat budget voor beschikbaar. Advies twee, dat is een hele

10

simpele. 15 maart is de opening van het Groene Raadhuis. Er zijn heel veel stadmakers. Combineer het met elkaar, zorg dat die stadmakers beschikbaar zijn om advies te geven aan de bewoners die aan de slag gaan met … Zelf aan de slag gaan met klimaatmaatregelen. Er is … Het is a hell of a job. Er moet ongelooflijk veel gebeuren. Laten we dat combineren met die stadmakers. Ten slotte, ik ben uw Klimaatburgemeester, dat heb ik al gezegd. Vraag mij om mee te werken. Bevraag mij als u denkt, wat kunnen wij nog met elkaar nog meer doen rond het klimaat? Ik ben nu verbinder rond het klimaat. Laten we het samen doen? En ik hoop tenslotte dat dit hele grote verhaal vanavond zal leiden tot een hele snelle besluitvorming in de raad. Natuurlijk is het niet af en natuurlijk zitten er dingetjes zien waarvan ik ook denk, oei. Maakt niet uit. Laten we gewoon beginnen met elkaar. Dank voor uw aandacht. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Belderok. Dan kijk ik even rond. Ik zie, mevrouw Scholten van Jouw Haarlem heeft onmiddellijk een verduidelijkende vraag. Gaat uw gang. Mevrouw Scholten: Dank u wel, voorzitter. En dank u wel, mijnheer Belderok. Over het groen, blauw maken van schoolpleinen, kan ik … Mag ik u vragen om er een heel klein beetje een tipje van de sluier op te lichten? Want ik wil ook geen verdrinkende kindertjes, maar dat bedoelt u vast ook niet. De voorzitter: Gaat uw gang.

De heer Belderok: Wat bedoelt u met een tipje? Mevrouw Scholten: Wat is uw idee erbij? Is het dan alleen een wadi bijvoorbeeld? Want ik kan me voorstellen dat als je de schoolpleinen bij een kleuterschool gaat vergroenen, dat je geen laag water van twintig centimeter wil, want dat is gevaarlijk. De heer Belderok: Dat lijkt me ook niet handig. Groene schoolpleinen die gaan … Dat worden spannende schoolpleinen met leuke objecten waar … Uitdagend voor kinderen, minder pestgedrag, maar ook veel groen. Combineer het alsjeblieft met watermaatregelen. Dat kan zijn een klein beetje wadi, dat kan zijn allerlei andere maatregelen. Per school verschillend. Maar zorg als raad, zorg als gemeente dat het gecombineerd wordt, dat en groen en blauw samen opgaan daarin. De voorzitter: Dank u wel. Is er verder nog iemand met een vraag? Mevrouw Oosterbroek, GroenLinks. Mevrouw Oosterbroek: Zijn alle raadsleden ook uitgenodigd, 12 maart, op de Kweek… De voorzitter: 15 maart. Mevrouw Oosterbroek: 15 maart? De heer Belderok: Ik ga niet over het Groene Raadhuis. Ik weet wel dat 15 maart de opening is, de officiële opening. Ik verwacht zeker dat de raadsleden Beheer uitgenodigd worden, mag ik toch echt aannemen. Ik zal het ze vanavond nog gelijk even appen. De voorzitter: Dank u wel. Dan zien we de uitnodiging wel tegemoet.

Is er verder nog iemand met een vraag aan de heer Belderok? U had ook een duidelijk verhaal. Dan dank ik u voor uw komst en dan mag u op de tribune gaan zitten en het vervolg meeluisteren of rustig naar huis gaan. Dat is helemaal aan u. Dan gaan wij verder met de behandeling. Dan vraag ik wie er als eerste het woord wil over dit plan. Ik dacht, er zal wel iemand zijn. Mevrouw Scholten, Jouw Haarlem.

11

Mevrouw Scholten: Dan ga ik als eerste. We staan volledig achter de benodigde investeringen. We zien ook absoluut het enorm grote belang ervan, maar we zien ook een paar grote risico's. Het wordt behoorlijk duur, zeker voor lagere en middeninkomens. Haarlem is al niet zo'n hele goedkope gemeente in het algemeen. Natuurlijk hebben we een lagere rioolheffing. Dat is allemaal netjes uitgezocht. Maar het stapelt wel. Wat gaan we doen om lage en middeninkomens mee te kunnen nemen in die transitie die eraan komt? Het heeft namelijk meer consequenties. Je moet je hemelwater afkoppelen. Dat kost geld. Het is niet alleen maar de rioolheffing die omhooggaat, er zijn meer kosten die eraan gaan komen. Ik maak me daar … Of wij maken ons daar echt wel hele grote zorgen over. Kan de wethouder die misschien wegnemen? Dan, de rioolheffing die zo omhooggaat, is om het 100 procent kostendekkend te maken. Begrijpelijk, op zich. Maar kunnen we niet een aantal dingen dekken uit de algemene middelen, zodat we die lage en middeninkomens enigszins kunnen sparen en kunnen zorgen dat mensen ook echt mee kunnen? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Scholten. Mevrouw Oosterbroek, GroenLinks. Mevrouw Oosterbroek: Heel Holland zakt, had ik van de week ergens gehoord, en Haarlem ook. Dus we gaan zakken. Daar moeten we wat dingen voor doen, heel veel dingen.

Eigenlijk is het niet per se een klimaatprobleem, maar meer ook een, willen we een gezond Haarlem hebben, willen we onze riolering afscheiden, gaan we nog een extra buis in de grond zetten? Daar zijn kosten aan verbonden. Dus dan is het ook goed dat dan de organisatie komt met een volledig plan en dat wij dan als raad ook kunnen zeggen van, we vinden het belangrijk, schoon drinkwater en een gezonde omgeving voor onze Haarlemmers. We zijn blij dat we eindelijk goed nadenken over bijvoorbeeld onze spoorwegondergangen, want we hebben op dit moment geen vluchtroute bij wateroverlast. In ieder geval niet voor het centrum, niet voor West. Wat wilde ik nog meer zeggen? De circulaire oplossingen, daar staat, we houden zoveel mogelijk oog voor circulaire oplossingen, dat doen we waar mogelijk grondstofgebruik te verminderen, hernieuwbare grondstoffen te gebruiken, de levensduur van objecten te verlengen en de grondstoffen te hergebruiken. Daar zou ik toch wel wat stevigere tekst willen zien, bijvoorbeeld, wij kopen circulair in. Dus dat zou ik dan als idee van amendement in deze commissie willen lanceren. De voorzitter: Dank u wel. U heeft een interruptie van mevrouw Moedt van Partij voor de Dieren. Gaat uw gang. Mevrouw Moedt: Ik heb dat technisch uitgevraagd en het blijkt dat het Actieplan Circulaire Economie ook hierop van toepassing is, en de Routekaart Duurzaamheid.

Dus dat stelt u wellicht gerust. De voorzitter: Mevrouw Oosterbroek. Mevrouw Oosterbroek: Ik vind, de intentie is zeker goed. Maar ik denk ook dat het belangrijk is dat we ook wat steviger in het beleid … Het is niet alleen intentie, we gaan het ook echt doen. Dus waarom zullen we het niet zo benoemen? De voorzitter: Dank u wel. Dan zie ik dat de heer Aerssens ook nog een interruptie heeft van de VVD op mevrouw Oosterbroek. Gaat uw gang? De heer Aerssens: Ik ben wel benieuwd hoe, een beetje in het kader van ook wat mevrouw Scholten van Jouw Haarlem zei, hoe GroenLinks iedereen mee gaat krijgen om die stijging in kosten te betalen. De voorzitter: Mevrouw Oosterbroek.

12

Mevrouw Oosterbroek: Het is niet per sen GroenLinks-ding. Dit is riolering, dit is achterstallig onderhoud. Dit is gewoon iets wat we moeten doen in de stad om schoon drinkwater te hebben. Hoe ga jij aan jouw medeHaarlemmers uitleggen dat je straks voor vervuild drinkwater hebt, dat we straks … Dat de riolering vanuit de wc-pot de woningen binnenkomt? Hoe gaat u dat uitleggen? De voorzitter: Dat was het einde van uw bijdrage. Dan kijk ik wie behoefte heeft aan de volgende termijn. Dat was de heer Dreijer van het CDA. De heer Dreijer: Dank u wel, voorzitter. Anders dan Jouw Haarlem hebben wij toch wel wat vragen over de financiën. Ik heb daar geprobeerd een duiding te krijgen door op… Te vragen wat de oplossingsrichtingen zijn van een aantal knelpunten die genoemd zijn, bij elkaar voor rond de 38 miljoen. Ik heb daar geen antwoord op gekregen, dus ik heb ook geen gevoel wat die oplossingsrichting dan precies is. Een oplossingsrichting bij een school wat dan rond de 500.000, 600.000 euro moet kosten om hittestress te vermijden, dan denk ik, geen idee wat je daar gaat toepassen. Ga je dan allemaal airco’s rondom die school bouwen of zo? Ik zou … Dat is een beetje een grapje misschien. Maar ik heb er geen gevoel bij wat dat voor maatregel is. Zo heb ik dat met een heleboel van dit soort projecten.

In het begin dat ik zat te lezen … Overigens, overall dacht ik van, dat is een mooi stuk. Leuk goed in alle categorieën opgedeeld en alles komt wel aan bod. Maar gaandeweg heb ik daar toch wel wat andere inzichten in gekregen. Je leest in het begin van, we gaan de levensduur van de riolering oprekken van 65 jaar naar 80 jaar. Dan denk ik, 202 procent gaan we langer met onze riolering doen, dan zullen de kosten ook wel naar beneden gaan, want we gaan veel later pas weer investeren. Maar het blijkt dus andersom te zijn, dat we op en gegeven moment veel meer geld gaan uitgeven. Dus dat zijn allemaal van die dingen die mij blijven toch een beetje rondzingen in mijn hoofd. Er zijn ook … Watergangen staan er genoemd. Ik noemde daarnet even die Oostsingelgracht. Maar in ons coalitieakkoord staat de Papentorenvest, om die gracht open te graven. Er staat weliswaar een PM’tje nog in ons coalitieakkoord, maar juist die staat er niet in en die had ik juist verwacht in dit stuk ook dat die meegenomen zou worden. Er zitten een paar dingen ook, zoals … Een snelle prater, zie ik. Inwoners … Of is het … Op bladzijde 5 staat, inwoners moeten op eigen terrein zelf hun hemelwater af… Verwerken. Op bladzijde 7 staat, inwoners moeten hun best doen om het te doen. Het zijn … Dat is natuurlijk een beetje een tegenstrijdigheid wat je opschrijft. Het is niet duidelijk wat men nou moet doen.

Mijn vraag was ook technisch van, kunnen we er dus op handhaven, als het moet? En in welke verordening staat dat? Dus welke juridische rechten heeft een handhaver ook om daadwerkelijk te handhaven. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Oosterbroek van GroenLinks. Mevrouw Oosterbroek: Heb je daar niet ook zo'n plan voor nodig om daar juist aan te werken, om dat de komende 30 jaar echt goed te doen? De voorzitter: Mijnheer Dreijer. De heer Dreijer: Nee, ik denk, als je dit al gaat opschrijven, dan moet je gewoon zorgen dat het ook juridisch allemaal dichtgetimmerd zit en dat we kunnen gaan handhaven. Wat mij betreft gaan we dat ook doen, want je hele tuin dichttegelen en zorgen dat het water naar de buren verdwijnt, dat lijkt me geen goed plan, ook niet goed voor goed buurtschap. Ik had vorig jaar dus gevraagd bij het bespreken van het Bisschop Bottemanneplein, naar aanleiding van de Hemelwaterverordening, om een andere kaart van de verwerkingsvolgorde te laten maken. Die … Het was deze kaart. Er is een nieuwe kaart gekomen, dus deze kaart. Ik zou zeggen, zoek de tien verschillen, buiten de revisiedatum. Ik heb ze niet gevonden. Ik vraag dit omdat op die verwerkingskaart staat dat de hemelwaterafvoer bij gebieden die oranje zijn via het

13

vuilwaterriool weg moeten. Bisschop Bottemanneplein, gaan we een wadi van 200.000 liter creëren en het wordt daar dus geïnfiltreerd. Dus ik zou verwachten dat dat nou juist … Dat stukje groen gemaakt zou worden. Dus ik snap het hele concept daar op een gegeven moment niet meer. Dus ik ben absoluut de draad kwijt. Tenslotte, want ik ga nu richting de afronding ook, de gemeente is volgens de stukken wettelijk verplicht om in te spannen op een doelmatige manie ervoor te zorgen dat er zo min mogelijk stukken overlast gevolg zijn, nadelige gevolgen voor grondwaterstand. In beantwoording zie ik daar toch wel weer wat dat er een beetje afgeschoven wordt. Ik denk dat er toch wat meer inzet gepleegd zou moeten worden door de gemeente om nadelige overlast van grondwater, dat goed in de peiling te houden. Daarom heb ik ook gevraagd of er normen gaan komen over de hoogte. Er staat, 70 centimeter. Maar dat geldt niet voor de, neem ik aan, voor Grote Markt. Daar zijn allerlei artikelen voor in de Omgevingswet, dus daar kun je naar terugvallen om dat te kunnen. Die data klopt. Dit heb ik technisch uitgevraagd. Er is een discrepantie tussen de open data en hetgeen wat in de stukken staat. De vraag is, wat voor data wordt er nu gebruikt om allerlei maatregelen te gaan treffen en plannetjes te bedenken? Er wordt nu uitgegaan van hetgeen wat uit het onderzoek van Sweco is gekomen.

Maar wij hebben ook interne data en die klopt dus van geen kanten. Dus tot zover mijn punt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan heeft u nog zeven seconden over voor volgende punten. De heer Mohr, Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Voorzitter, als wethouder moet je over een zekere ijdelheid beschikken. Die ijdelheid wordt meestal gestreeld wanneer die tuinbanken in parken neerzet, lantarenpalen en wadi’s en bomen bijvoorbeeld. Deze wethouder is een positieve uitzondering op die regel, omdat hij het aandurft om een plan te presenteren die onze stad veilig maakt, en veilig houdt de komende jaren. Ik ben het helemaal eens met mijn goede vriendin, mevrouw Oosterbroek. Mag ik dat zo zeggen? Dat mag ik zo zeggen. Met onze vrienden van GroenLinks, dat is dat dat verhaal klopt. Ik snap de zorg van Jouw Haarlem over de Haarlemmers met een … Die financieel krap zitten, want die moet je ook meenemen. Ik snap ook de zorgen van het CDA dat zo'n plan juridisch moet deugen, de grondslagen moeten goed zijn en dat moet allemaal binnen de kaders van de wet. Ik ben ook benieuwd naar de antwoorden van de wethouder. Maar ik sluit aan bij GroenLinks. Ik wijs deze wethouder … Of ik wens deze wethouder veel succes bij het uitvoeren van dit plan. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Mohr. Dan de heer Haver van de Partij van de Arbeid. De heer Haver: Dank, voorzitter.

De PvdA is kritisch op het Stedelijk Plan Water, omdat de rioolheffing twee keer zo duur wordt. 150 euro extra, voor sommige mensen is dat heel veel geld. Misschien kunnen de mensen die … Wij hier in de zaal ons het niet voorstellen, maar er zijn ook mensen die hebben niet eens genoeg geld om ontbijt voor hun kinderen te betalen. De lasten worden de afgelopen periode al hoger, de boodschappen zijn duurder geworden, de energierekening wordt hoger. Afhankelijk van hoe het referendum verloopt, komt er misschien ook lasten van parkeren aan. En dan gaan wij nu ook de rioolheffing verdubbelen. Financieel is dit een zeer omvangrijk plan. Misschien wel het meest financieel omvangrijke plan van deze hele periode. Ik zie een interruptie. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Oosterbroek van GroenLinks. Mevrouw Oosterbroek: Ik vraag me af, want dit is een collectieve voorziening waarin we met elkaar investeren in een collectieve aanpak, zodat in principe individuele huishoudens niet zelf de stront van hun vloer af hoeven halen op het moment dat er weer te veel wateroverlast is en de riolering overbelast is. Hoe ziet u het dat deze collectieve voorziening, waarin we voor iedereen in de stad gaan zorgen dat die, eigenlijk zoals u

14

uitlegt, misschien een soort nivelleringseffect zou moeten meewegen? Heeft u daar niet het armoedebeleid voor en alle andere goede dingen die we daarvoor doen, om dat effect wat u sorteert te realiseren? De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Haver. De heer Haver: Dat wilde ik eigenlijk ook aan de wethouder vragen. Want wij wilden eigenlijk weten, waarom moet die rioolheffing twee keer zo duur worden? Waarom moet het op deze manier? Wij kunnen aan … Ik zie nog een interruptie. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Aerssens van VVD. De heer Aerssens: Net op het punt voordat u de interruptie kreeg van mevrouw Oosterbroek. Als ik u goed beluister, dan hoorde ik de Partij van de Arbeid net zeggen dat, als de uitslag van het parkeerreferendum tegen is, dat de parkeerlasten dan niet omhoog gaan. Dat vond ik wel een unicum. Dus ik wil u daar wel even op vragen om die nog even te bevestigen, dat als de uitslag tegen is, dat er geen parkeerlasten bijkomen. De voorzitter: De heer Haver. De heer Haver: Ik ga helemaal niks bevestigen. Ik wilde gewoon ze… Ik wilde gewoon zeggen van, mogelijk gaan de parkeerlasten omhoog, maar op dit punt kunnen we dat niet zeggen. De heer Aerssens: Afhankelijk van de uitslag van het parkeerreferendum. Dat is wat u net zei. Ik complimenteer u met uw nieuwe standpunt. De heer Haver: Dank u wel.

Wat ik net … De voorzitter: U heeft een nu een interruptie van de heer Mohr van Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Want u voert een gezellig punt aan. U zegt … U noemt een aantal onderwerpen waarvan u vreest dat die uiteindelijk ertoe leiden dat de kosten voor Haarlemse burgers omhooggaan. U noemde het parkeerreferen… Of parkeerbeleid. Waarom is dat op dit dossier wat u vandaag bespreekt wel een argument en waarom is het op dat hele parkeerdossier voor de Partij van de Arbeid nooit een argument geweest? Waarom bent u selectief aan het winkelen in dit soort principes? De voorzitter: Mijnheer Haver. De heer Haver: Ik zou hier geen betaald parkeren-discussie willen voeren, ook omwille van de tijd. Want we hebben nog meer onderwerpen. Maar om even een antwoord te geven. De vele auto’s in Haarlem zien wij als een probleem. De oplossing die aangedragen wordt, zien wij als de oplossing. Maar bij dit onderwerp wat we nu aan het bespreken zijn, willen wij weten waarom dit de oplossing is. Want daar zijn wij nog niet van overtuigd. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Mohr van Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Maar mijn vraag was waarom u selectief winkelt in de argumenten. Waarom is het financiële argument hier wel een belangrijke overweging en was het daar bij … Was het voor u bij het parkeerbeleid niet? Dat is toch niet consistent?

15

De voorzitter: De heer Haver. De heer Haver: Voor ons was dat zeker wel een overweging. We hebben dat zeker in overweging genomen tijdens onze vorming van ons standpunt. Ik ga door. Wij kunnen aan de hand van dit stuk niet goed beoordelen waarom de verhoging van de rioolheffing nodig is. Het wordt voor ons een beetje gebracht als, je kan hier alleen maar voor zijn, voor dit plan, en anders krijg je slechte riolen en krijg je rattenoverlast en wat voor narigheid dan ook. Dus onze vraag aan de wethouder is eigenlijk, zijn er niet meerdere varianten denkbaar, zodat wij als commissie iets te kiezen hebben in plaats van alles of niets? Zou er bijvoorbeeld, ik zeg maar wat, zou er bijvoorbeeld niet een keuze zijn dat we dit pas in 2028 zouden uitvoeren, zodat deze extra last niet nu op dit ongelukkige moment plaatsvindt? Dus mijn vraag aan de wethouder is, is er een manier hoe we dit plan zouden kunnen uitvoeren, zonder die verdubbeling van de rioolheffing? Dank, voorzitter. De voorzitter: U heeft nog een interruptie van de heer Mohr van Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Dat is een interessante suggestie. Het heeft wel met de veiligheid van de stad te maken. Ik kan u een andere suggestie doen. U kunt ook uw steun aan de parkeerplannen intrekken, dan heeft die burger op dat punt in ieder geval niet die zwaardere last. De voorzitter: De heer Haver. De heer Haver: Dat zou kunnen.

De voorzitter: Dat is een kort en heel krachtig antwoord. Maar ik zie dat de heer Hulster behoefte heeft aan de eerste termijn van de Actiepartij. Gaat uw gang. De heer Hulster: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn heel blij met het Waterplan. Om te beginnen natuurlijk omdat er steeds meer bewoners klagen over ondergelopen kelders. Dus het is duidelijk dat we iets beter ons waterbeheer moeten gaan … Op poten zetten. Bijvoorbeeld het afkoppelen van het hemelwater gaat echt helpen, want nu storten we alles in de riolen en dan, als we dat … Als het dan flink regent, kan het gewoon niet weg en dan loopt het de kelders in van mensen. Dat vinden mensen niet leuk, dus dat is heel goed dat we daar wat aan gaan doen. Ook dat we beter voor onze biodiversiteit gaan zorgen, dat er meer ruimte is voor vergroening. Dat speel… Dat zit ook in dit plan en daar zijn we ook heel blij mee. We zijn wat kritisch op … We zijn ook heel blij dat er geopperd wordt om nieuwe watergangen te graven. Daar zijn we een groot voorstander van. Het verbaast ons wel een beetje, het lijstje wat in onderzoek wordt genomen. Bijvoorbeeld daar staat, de Gedempte Oude Gracht. Voorlopig ligt daar een hele dikke busbaan die we voorlopig nog niet zien verdwijnen. We zien ook in het nieuwe plan voor het busvervoer dat die busroute daar gewoon nog op die plek blijft.

Dus of die ontgraven zou kunnen … Hoe graag we het ook zouden willen, we zien dat niet zo snel gebeuren. Wij vroegen ons dan ook af, CDA refereerde daar net ook al aan, waarom niet de Gedempte Oostersingelgracht en de Gedempte Papentorenvest in onderzoek worden genomen, omdat dat veel kansrijkere plekken zijn om te gaan ontgraven. De kosten hebben we natuurlijk ook gezien, verdubbeling van kosten in tien jaar tijd. Dat is een hoog bedrag. We hebben wel begrepen dat dat jaarlijks wordt vastgesteld bij de Kadernota, dus dat we … Dat het niet zo is dat wat we nu vaststellen, dat dat inderdaad ook in de praktijk, graag nog even de bevestiging daarvan, dat dat ook in de praktijk zo zal uitwerken. Maar toch, het is toch een flinke extra verlas… Verhoging van de lasten van bewoners. We zien dat er bijvoorbeeld wordt gekeken naar de hoeveelheid woningen die wordt toegevoegd. Hoe meer woningen er worden toegevoegd, hoe meer eenheden er zijn in de stad die meebetalen, dus hoe minder sterk de stijging is. Maar wat nou als er minder woningen worden gerealiseerd? Wordt dat dan ook meegenomen in deze bespiegelingen? En … Of in deze

16

prijsstijging? En dan ten slotte hebben we nog vragen gesteld over de btw. We zien dat de btw nu meer betrokken wordt. Maar als je de btw anders toerekent, dat wil zeggen, voor een deel zelf voor je rekening neemt, dan kun je natuurlijk de lastenstijging nog wat afvlakken. Is het college bereid om bij de Kadernota met verschillende scenario's te komen? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Hulster. Dan de heer Aerssens van de VVD. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. De zorgen die het CDA heeft, die delen ook. Dus dan hoef ik niet het termijn van de heer Dreijer helemaal te herhalen. Dat scheelt mij toch weer wat spreektijd. Maar zo ook, voorzitter, zijn we het volledig eens met de Partij van de Arbeid. We zien, en zien dat vaker, de gemeenschappelijke lasten en vooral de stijging ervan als een behoorlijke hobbel voor bewoners om te nemen. 150 euro extra op jaarbasis is enorm veel voor mensen. Dat zeiden wij al bij de parkeerdiscussie. Dat zeggen we nu hier weer. Dat is wel zo consistent natuurlijk. Voorzitter, in dit stuk heb ik geen enkele maatregel kunnen zien die genomen wordt, voorgesteld wordt, om echt die kosten flink te drukken. Meer uitspreiden zou al een mogelijkheid kunnen zijn. Op zich staat die wel in de berekening van de kosten over dat de rioolasten omhooggaan.

Maar we kunnen het project ook wat uitgespreider doen, om er maar voor te zorgen dat die lasten niet zo enorm omhooggaan. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Oosterbroek van GroenLinks. Mevrouw Oosterbroek: Toch even een vraag, want die kosten zijn hoog want klimaatverandering en we hebben straks meer storm en we hebben straks meer water in onze stad en we hebben daar de afgelopen jaren te weinig aan gedaan. Dus dat resultaat en die hoge kosten, dat hebben we zelf veroorzaakt. Hoezo denkt u dat onze wethouder daar een magisch stokje voor heeft? De voorzitter: De heer Aerssens. De heer Aerssens: U heeft de afgelopen jaren aan de knoppen gezeten. Dus als er iemand het heeft veroorzaakt, bent u het wel, met uw achterlijke groene beleid wat u af en toe voert. Maar goed, voorzitter, wat mij betreft ga ik door en rond ik af. Wij zien heel graag van dit college maatregelen om die kosten voor mensen te drukken. Die zien we op dit moment te weinig. Dus ons voorstel zou dan ook zijn, behalve als de wethouder hier wel met het magische stokje wat mevrouw oosterbroek net aanreikt, zou komen. Maar anders zien we heel graag dat het college dit stuk nu terugneemt en echt gaat kijken naar, hoe kunnen we die kosten meer drukken, het project meer uitspreiden en ervoor zorgen dat dit voor Haarlemmers betaalbaar blijft? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Aerssens.

Dan, de heer Van den Berg van D66. De heer Van den Berg: Het jaar 2023 was het natste jaar ooit gemeten. Dat hebben we allemaal gemerkt in Haarlem. Ondergelopen kelders, souterrains, mensen spraken in, optrekkend vocht in de muren. Bomen die door een stevige wind omvielen, wortels hadden geen grip meer in een natte, verzadigde grond. Het weer wat verandert, dat komt door ons. Wij creëren deze klimaatverandering. De winters worden natter, en voorjaar en zomer droger. Het fluctueert ook meer, dus er wordt meer water over ons uitgestort. Dat het klimaat verandert, heeft grote consequenties voor de waterhuishouding in Haarlem. Zo is bijvoorbeeld meer en betere drainage nodig om het water goed te kunnen afvoeren. We hebben het allemaal gelezen. Extra waterberging en ook meer handjes om het allemaal uit te voeren. Dat kost geld, extra geld zelfs. Daar is geen ontkomen aan. Let wel, de investering in de toekomst van het waterbestendig maken van Haarlem is noodzakelijk en wenselijk. We snappen dat de verhoging niet een leuke boodschap is, maar we krijgen er ook wat voor terug.

17

Een stad die beter beschermd is tegen veranderen de neerslagpatronen. Kortom, minder kans op natte voeten en schimmel in je kelder. We vinden dit plan ook wel iets te gemakkelijk de bal leggen bij de particuliere woningbezitter om de grondwaterstand onder je eigen tuin en huis maar op te lossen. Dat is eigenlijk voor de meeste perceeleigenaren een onmogelijke taak om alleen uit te voeren. De gemeente is er toch juist voor om dit soort collectieve problemen aan te pakken, of in ieder geval de regie te voeren over hoe wij in die stad om moeten gaan met water? Mijn vraag dan aan de wethouder is of hij ruimte ziet om Haarlemmers beter voor te lichten over verantwoordelijkheden ten aanzien van het waterbeleid op je eigen terrein. En daarnaast of er gezien de klimaatuitdagingen waar we voor staan er een collectieve of in ieder geval een gedeelde verantwoordelijkheid ligt bij de gemeente om ook de grondwaterstand op particuliere terreinen te regelen. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van den Berg. Dan kijk ik rond. Mevrouw Moedt, Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. De Partij voor de Dieren is ook blij dat het Stedelijk Waterplan er is. We hebben er lang op gewacht. Mooi dat die verschillende thema's nu geïntegreerd zijn. Er zijn geen nieuwe verdere ambities toegevoegd. Er wordt alleen voldaan aan de wettelijke taak. Dat vinden we dan weer jammer.