Transcript Commissie Beheer 10.04.2025

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE BEHEER VAN GEMEENTE HAARLEM d.d. 10 april 2025 1.

Opening De voorzitter: Welkom allen, wethouder Berkhout, raadsleden, commissieleden, mensen op de publieke tribune. Hierbij is de Commissie Beheer van 10 april geopend. Er gaat een presentielijst rond en een lijst voor de volgende twee sessies. Wilt u uw persoonlijke gesprekken staken, alstublieft? Dank u wel. Er gaan lijsten rond voor twee sessies. De technische sessie OV-knooppunt Haarlem Nieuw Zuid, dat zal zijn op dinsdag 6 mei en de meet en share met de Haarlemmers op 14 mei. Ik heb geen berichten van verhindering ontvangen. Zijn er van uw kant berichten van verhindering? De heer Mohr: Voorzitter, we zien aan de collegetafel een nieuw gezicht. We zijn benieuwd. De voorzitter: Vanwege het geluid kijkt de raadsgriffier van een andere commissie inderdaad even mee.

3.

Mededelingen van commissieleden en wethouder(s) De voorzitter: Mededelingen van commissieleden en wethouders. Zijn er commissieleden met een mededeling voor de collega's? Ik zie geen handen. Wethouder Berkhout heeft er twee. Wethouder Berkhout: Dank u wel, voorzitter. De eerste mededeling gaat over de jaarplanning van de Commissie Beheer. Zoals u waarschijnlijk al heeft gezien, is de jaarplanning voor de Commissie Beheer voor de vergaderingen tot de zomer aangepast. De onderwerpen die in de maanden maart en april stonden gepland, moesten worden verschoven, omdat de vergaderingen in maart zijn vervallen. En ook zijn onderwerpen verschoven tot na de zomer, in verband met samenloop met de Nota ruimte voor mensen en mobiliteit, parkeren Haarlem en de Nota over de kostenstijging bij het meerjarenprogramma beheer en onderhoud. En de discussie in uw raad hierover wordt afgewacht. De nieuwe planning volgt waarschijnlijk in september. En dan een tweede mededeling over houtstook. In verband met andere prioriteiten is het uitvoering geven aan de motie Aan de slag met de vernieuwde stookwijzer verschoven naar de vergadercyclus na de zomer. Daarmee zijn we nog op tijd voor campagnes voor het komend stookseizoen, om de stad te informeren over het gewenste stookgedrag.

Aan het deel onder de aandacht brengen van de stookwijzer wordt inmiddels gevolg gegeven door een in het afgelopen najaar gestarte landelijke campagne. De voorzitter: Hartelijk dank. Ik vergeet één vraag te stellen. Bij agendapunt 2, kunnen we de agenda vaststellen? Mijnheer Amand. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. De starttijd staat 15:30 uur voor de vergadering Beheer. De voorzitter: Pardon, dat is een foutje. De heer Amand: Ik wil u even corrigeren. De voorzitter: Heel goed dat u het ziet. Ik ben wel blij dat iedereen op tijd de raadzaal heeft gevonden. Dat is een foutje geweest. De commissie Beheer begint in principe inderdaad altijd 17:10 uur. Dat hebben we ook netjes gedaan.

1

4.

Mededelingen over gemeenschappelijke regelingen en andere samenwerkingsverbanden De voorzitter: Zijn er mededelingen agendapunt 4, zijn er mededelingen over gemeenschappelijke regelingen of andere samenwerkingsverbanden? Nee.

5.

Agenda komende vergadering(en), Jaarplanning, Actielijst De voorzitter: Dan agendapunt 5, de agenda voor de commissievergadering, jaarplanning, actielijst. Zijn er opmerkingen bijgevoegd, naast de mededeling die wethouder Berkhout net heeft gedaan? Nee.

6.

Aanvragen aanvullend krediet Prins Bernhardlaan De voorzitter: Dan gaan we naar het eerste agendapunt waar u over mag debatteren. Dat is de aanvraag voor het aanvullend krediet van de Prins Bernhardlaan. In oktober 2023 heeft de gemeenteraad ingestemd met het definitieve ontwerp hiervoor, inclusief het uitvoeringskrediet. Nadat het definitieve ontwerp is uitgewerkt, de aannemers is toegezonden, blijkt de inschrijving hoger dan de eerste raming te zijn. Uit een second opinie van de uitvoeringskosten is gebleken dat de inschrijving van de aannemers een prijs betreft die marktconform op basis van langjarige jaarcontracten. Om het definitieve ontwerp uit te kunnen voeren is een aanvullend budget noodzakelijk van € 4.1 miljoen. En het college stelt voor om dat krediet dus te verhogen en een extra uitvoeringskrediet OR.004 vrij te geven van € 3,9 miljoen bovenop het reeds uitgegeven uitvoeringskrediet. En u de Commissie Beheerd wordt gevraagd om advies te geven aan de raad en hoe dit naar de raad toe kan. En mijnheer Amand wil als eerste het woord, Trots. Ga uw gang. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn tegen. Dat wil ik u meteen vertellen. De reden zal ik u ook vertellen. Haarlem zit helemaal vast al, het verkeer, alles zit vast. Gaat u maar naar de Waarderpolder. Ga overal maar heen en het is gewoon een ramp heden.

En dan gaan we bouwen, bouwen, bouwen, maar het verkeer kan nergens mee door. Dus dat is een punt. Dus wij zijn radicaal tegen. De voorzitter: Radicaal tegen. Dat is genoteerd. Ik zie de heer Mohr van Hart voor Haarlem, ga uw gang. De heer Mohr: Voorzitter, dit is een zot voorstel en kan eigenlijk alleen worden ingediend door een GroenLinks-wethouder. We krijgen minder rijstroken en we moeten er meer voor gaan betalen. Dat is een slechte deal. Ook wij zijn tegen. De voorzitter: Het is het college van vijf partijen, een coalitie van vijf partijen en het college spreekt uit één mond. GroenLinks zit er inderdaad wel bij. Ik zie de heer Abbasi van de Partij van de Arbeid. Ik moet even iemand anders vragen. Mevrouw Moedt, Partij voor de Dieren, ga uw gang. Mevrouw Moedt: Even een ander geluid dan maar. Wij vinden het wel een mooi plan en wij vinden het ook belangrijk dat het doorgaat. En het is wel een beetje pijnlijk dat we nu zoveel extra eruit moeten vorken, maar het is te laat in het proces om iets anders te gaan doen. Dan wordt het alleen maar duurder. Dus wij begrijpen de logica van het college en zullen dus niet tegenstemmen. En verder zijn we blij om te horen dat dat abominabel slechte fietspad aan de westzijde van het zuidelijk deel van de Prins Bernardland mede wordt aangepakt, want dat is echt hard nodig. Dank u wel. De voorzitter: Hartstikke goed.

En het is ook de bedoeling in deze zaal dat er meningsverschillen zijn. Dat is hartstikke goed. De heer Pronk, Forum voor Democratie. Ik kom daarna bij u, mijnheer Abbasi.

2

De heer Pronk: Dank u wel, voorzitter. Bereid u voor op een gestrekt been. Maar wat we hier zien gebeuren is uiteindelijk het gevolg van beleid. Weliswaar voornamelijk landelijk beleid en in mindere mate lokaal beleid. Toch belangrijk om te benoemen. De inflatie die we zien optreden, is een direct gevolg van dure energieprijzen, die effecten hebben op iedere schakel van onze economie. En als we dan lezen dat er ook op dit project weer een eis is om alleen elektrisch materieel toe te staan, dan is dat in onze optiek exemplarisch van de totale absurditeit van de situatie. En graag horen we dan ook van de wethouder welk probleem hij denkt op te lossen met deze eis. Dank u wel. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Aerssens van de VVD. De heer Aerssens: Dank u, voorzitter. Een vraag. U zegt dat het voornamelijk landelijk beleid is waardoor dit veroorzaakt wordt. De gemeente schat risico's in en de gemeente is verantwoordelijk voor haar eigen risicoinschatting. Hoe vindt Forum dat dan niet landelijk beleid? Want dat is geloof ik de meest grote factor waar we hiermee te maken hebben. De heer Pronk: Dank u wel. Waar gewerkt wordt, worden fouten gemaakt. Maar het is toch wel heel erg knullig om te lezen dat de ambtenaren hun prijspeil gewoon niet actueel hebben. Iedereen ziet dat het leven duurder is.

Dus iedereen kan ook die inschatting maken en dan wordt er dus weer een extra ingenieursbureau voor ingeschakeld, wat ook bepaald niet gratis is. Het is exemplarisch. De voorzitter: Was u ook klaar met uw betoog, mijnheer Pronk? De heer Pronk: Ja, dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Super, dank u wel. De heer Abbasi. De heer Abbasi: Dank u wel, voorzitter. Wij gaan akkoord met het verhogen van het krediet. Tegelijkertijd zijn we natuurlijk wel kritisch dat dit vaker gebeurt. En de uitleg is wel helder. Er zijn allerlei factoren waar we als gemeente weinig aan kunnen doen, maar die bij heel veel projecten terug gaan komen. De voorzitter: U heeft wel een vraag van de heer Aerssens van de VVD. De heer Aerssens: Dank u, voorzitter. Ik ben benieuwd, waar houdt het op? Waar houdt het op met dat u akkoord blijft geven op extra kredieten aan dit college? En wanneer zegt de PvdA: stop, dit is genoeg, we gaan nu niet meer geld vrijgeven? De heer Abbasi: In ieder geval niet vanavond. Maar in het stuk staat heel duidelijk dat bij de Kadernota een brede discussie gaat komen over budgettering en ook over overschrijding van budgettering. En ik denk dat we daar met zijn allen als raad goed met elkaar de discussie aan moeten gaan hoe het verder moet. Nogmaals, dit is een heel belangrijk project en het is heel belangrijk dat het doorgaat.

En ik denk dat we met zijn allen heel kritisch moeten zijn waarom dit telkens gebeurt. En ik weet ook dat heel veel externe factoren ermee te maken hebben. Maar goed om dat tijdens de Kadernota met elkaar te bespreken. De voorzitter: Heeft u daar nog wel een vraag op, mijnheer Aerssens? De heer Aerssens: Zeker, ja. Want bij de Kadernota kunnen we niet het juiste gesprek voeren, omdat we keer op keer als VVD zijnde vragen: geef ons nu cijfers, geef ons informatie en dat wordt vervolgens steevast tegengehouden. Wij zouden graag zien op basis van wat we keuzes maken en ook waar we echt financiële

3

keuzes kunnen maken. Maar onder andere de PvdA stemt tegen moties die de oppositie inzicht geven. Hoe wilt u als PvdA zijnde dan het goede gesprek voeren? De heer Abbasi: Laat ik helder zijn, het is heel belangrijk om de discussie aan te gaan over budgettering. Wat u volgens mij heeft gevraagd de vorige keer was dat we project voor project met elkaar de discussie aangaan, op zo'n gedetailleerde manier dat we volgens mij tot eind volgend jaar nog met elkaar die discussie gaan hebben. De Kadernota is bij uitstek het moment om met elkaar te gaan praten waarom er budgetoverschrijdingen zijn en dat kunnen we dan als raad met elkaar gaan doen en ook heel kritisch zijn naar het college. Dus daar doen wij zeker aan mee. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Abbasi. U heeft ook nog een vraag van de heer Mohr van Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Voorzitter, de heer Abbasi zegt: ik vind budgetteren heel belangrijk, maar vanavond even niet. Terwijl je vanavond het verschil kunt maken voor een aantal miljoen euro. Waarom doet u dat niet? Waarom stelt u dat uit en accepteert u deze fors hogere last? De heer Abbasi: Omdat het een project is waar we inhoudelijk achter staan. We vinden echt dat het door moet gaan en ik denk dat we over allerlei andere projecten, waar ook budgetoverschrijdingen, tijdens de Kadernota een veel bredere discussie kunnen gaan hebben. De voorzitter: De heer Mohr.

De heer Mohr: Voorzitter, u staat toch achter al het beleid wat volgt uit het coalitieakkoord? Dus geldt voor al het beleid wat volgt uit het coalitieakkoord dat budgetteren niet belangrijk is? En al het overige beleid daarvan zegt u: daar mag het budget niet van overschreden worden? De heer Abbasi: Nee, dat heb ik niet gezegd en ik houd het ook hierbij, want er is een initiatiefvoorstel van onze collega van D66 waar we best wel veel tijd aan willen besteden. Dus ik denk dat het goed is om … De voorzitter: U gaat over uw eigen antwoord. Ik zag de heer Van Leeuwen, Actiepartij. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, dank u wel. Het is natuurlijk slikken, dat is zeker waar. We hebben natuurlijk wel met elkaar hier een keuze gemaakt voor deze straat. Waar wij trouwens nog steeds een andere naam voor willen hebben. Die vraag staat nog uit bij de burgemeester. Maar laten we wel zijn, binnen een straal van 1.000 meter vinden ongelooflijk veel infrastructurele projecten plaats momenteel. Dus ik denk dat de organisatie, ook met de inhuur van die derde partij om een reflectie te krijgen op die kostenverhoging, echt wel in staat is om in te schatten of dit reële verhogingen zijn. Zijn het daarmee nog steeds hoge verhogingen? Ja, zeker.

Maar ik mag hopen, ook in de aanloop naar die Kadernota, dat we ook aan de hand van al die omliggende projecten die we hebben, je kunt ze noemen van Amsterdamsevaart waar nu wat gaat gebeuren, tot Nieuw Zuid, de Europaweg hebben we voorbij gehad. Hoe heet dat daar? Bij de Schipholweg nog het een en ander. Ik denk dat wij prima in staat zijn om met elkaar straks een goed gesprek te voeren over kostenstijgingen en prioriteiten. Dank u wel. De voorzitter: U heeft een vraag van de Amand. De heer Amand: Mijnheer van de Actiepartij, kunnen we dat Maximalaan gaan noemen?

4

De voorzitter: Is de Maximalaan een leuk idee? De heer Van Leeuwen: Dan moet hij niet van 50 naar 30 kilometer gaan. Dan is dat niet zo'n goed idee, denk ik. De voorzitter: Ik had het u beloofd, de heer Amand, aan de start van deze vergadering dat we de sfeer erin zouden houden. Volgens mij lukt dat aardig. Mevrouw Schneiders, GroenLinks. Mevrouw Schneiders: Dank u wel. Ook wij zullen dit plan steunen. Het ligt al ontzettend lang. We hebben het eerst uit moeten stellen, omdat er toen andere er problemen waren, waardoor we het geld niet bij elkaar konden krijgen om het project uit te voeren. Nu kan het eindelijk wel. En een van de redenen waarom het dan veel duurder wordt, is ook omdat het wat lang duurt voordat zo'n plan uitgevoerd kan worden. En dat is natuurlijk heel erg zonde. Als we een DO eerder vaststellen en het ligt dan nog een tijd. We weten allemaal dat alles steeds duurder wordt. En dat is de laatste jaren natuurlijk helemaal het geval. Dus wij vinden het ook helemaal niet fijn dat het € 4 miljoen extra kost, maar we vinden het wel noodzakelijk, want er moet iets gebeuren daar. Het is heel noodzakelijk dat die weg wordt aangepakt en het hele gebied eromheen. Het wordt veel groener, veel mooier en veel beter dus. Wij gaan akkoord. De voorzitter: Dank u wel. Ook een vraag van de heer Amand. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Eén vraag aan mevrouw aan de overzijde.

Denkt u nu dat de file weg is als je daar staat? Heeft u dat weleens gereden met de auto? Mevrouw Schneiders: Dat de file weg is, dat hopen we te bereiken, doordat mensen meer met het openbaar vervoer gaan. Dus als we nu dat knooppunt hebben en zo en we hebben allemaal minder auto's, gereguleerd parkeren, dan gaat die file weg. De voorzitter: En heeft u er ook gereden? Mevrouw Schneiders: Ik heb er weleens gereden. De voorzitter: U heeft ook een vraag van de heer Mohr. De heer Mohr: Even voortborduren op wat de heer Van Leeuwen zegt: zullen we het in de toekomst de Fileweg noemen? Mevrouw Schneiders: De Minimaweg ten opzichte van die Maxima. De voorzitter: We kunnen er ook een wedstrijd over uitschrijven, maar goed, wie weet. Kan ik iemand nog het woord geven in de eerste termijn? De heer Dreijer, CDA. De heer Dreijer: Dank u wel, voorzitter. Voor het CDA was het ook wel schrikken een 40 procent verhoging op een project dat we krap anderhalf jaar geleden hebben vastgesteld als DO. Er is gelukkig wel een second opinion geweest die min of meer heeft kunnen staven dat de verhoging terecht is. Ik zou toch de wethouder willen verzoeken om te kijken of we richting DO toch betere cijfers gaan krijgen in de toekomst. Want dit is elke keer een point of no return.

Dat ben je op een gegeven moment voorbij en eigenlijk wil je bij het besluiten van het DO financieel ook al een besluit kunnen nemen, dat je dit project door wil laten gaan. En op

5

een gegeven moment dan houdt het wel een keer op natuurlijk. Dus voor dit keer geven we wel weer het krediet. Het wordt een mooie laan. Laten we het daar maar op houden. De voorzitter: U heeft eerst nog een mooie vraag. Nee, toch niet. Ik zag de heer Aerssens van VVD. De heer Aerssens: Dank u wel, voorzitter. Volgens de VVD een bizar voorstel van dit college. Dat vonden we namelijk al van de Prins Bernhardlaan, die onder andere van 50 naar 30 gaat. Rijbaan eraf, bizar. Maar het college zet ook nog eens Haarlem verder op slot. Het wordt hier dus slechter en slechter. En inderdaad anderhalf jaar later en de wethouder wenst 40 procent extra. Hoe dan? Het college goochelt hier met cijfers. Vorige week met de afname van de parkeerdruk die ze niet uit kon leggen en nu 40 procent extra. Het zijn misschien de afnames of het gegoochel in cijfers, maar ik wil heel graag van de wethouder horen waar dit nu echt vandaan komt. Want uit technische vragen blijkt dat het niet per se het prijspeil is, want het prijspeil ligt redelijk in lijn met waar het college mee heeft gerekend. Dus hoe kan het zijn dat er 40 procent overschrijding is in anderhalf jaar tijd? Wethouder, dat wordt nergens verdiend 40 procent, maar blijkbaar wel in de bouw bij bedrijven die werken voor Haarlem. Want de wethouder vraagt het aan deze raad om dat soort bedragen vrij te geven. En daar gaan wij niet mee akkoord.

Niet met deze bizarre overschrijding, niet met de slechte risico inschatting en niet met dit slechte ontwerp. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Iedereen geweest? De heer Van den Berg, D66. De heer Van den Berg: Wij zijn voor en sluiten ons verder aan bij het CDA. De voorzitter: Keurig. De heer Visser, ChristenUnie. De heer Visser: Voorzitter, ik vind het lastig, want normaal gesproken zou ik ook zeggen: dit is al te ver in het proces en het is een tegenvaller, maar we moeten door. Ik heb wel de luxe dat ik tegen dit voorstel heb gestemd, omdat ik vond dat dit voorstel niet goed was, omdat ik nog steeds filerisico's zie. Ik ben wel heel erg voorstander van 30 kilometer per uur ik had heel graag hier gewoon een busbaan gezien. En ik denk dat ze daar in de toekomst echt spijt van gaan krijgen. En wat moet ik dan moet ik dan? Moet ik dan zeggen: nou ja, we hebben die keuze genomen als meerderheid. We gaan door. Het was volgens mij trouwens een hele krappe meerderheid, wat ik me kan herinneren. En dan is voor mij toch 40 procent echt giga veel. Dat de prijzen stijgen daar ben ik niet verbaasd over, maar 40 procent is echt giga veel. En dan snap ik dat er allerlei afhankelijkheden zijn en daarmee wordt het lastig, want dat dat winkelcentrum is ervan afhankelijk en we hebben ook nog de hub.

Maar dan denk ik: die hub die gaat dus zorgen voor meer verkeer tijdelijk op de Prins Bernhardlaan, moeten we dan niet kiezen voor uitstel? Maar dan zegt de wethouder: maar het asfalt dat is nu heel erg slecht. Ik geef toe, ik heb het niet technisch uitgevraagd. Ik zou niet weten hoeveel procent van dat asfalt er slecht aan toe is, op welke delen. Maar ik vraag me dan toch af: kunnen we niet een tussenvariant bedenken? Kunnen we niet zeggen: we gaan een deel wel doen? Bijvoorbeeld die LARGAS-rotonde, omdat die hard nodig is en ook echt zorgt voor verkeersveiligheid en ook de snelheid eruit haalt, maar dat we de rest van de weg herstellen waar nodig. En even later, met als voordeel dat we ook extra capaciteit hebben en dan maar iets minder. En ik heb liever dat, dan dat we gaan bezuinigen op de bestrating, want dat staat hier ook ergens van misschien kunnen we wel minder luxe bestrating doen. En natuurlijk, als het wat minder moet, dan moet het wat minder. Maar we zijn hier ook met zijn allen voor een stukje kwaliteit gegaan en als we dan gaan zeggen: het wordt 40 procent duurder en we gaan ook nog inleveren op de kwaliteit. Dan denk: moeten we niet voor een faseringsvariant kiezen. Waarbij we ook nog, als we dan op een gegeven moment denken: we willen toch die busbaan, dan zijn we niet die 14, 15 miljoen euro kwijt, maar zijn we minder kwijt.

Dus wat ons betreft even wat gas terug letterlijk en niet met dit plan.

6

De voorzitter: U heeft eerst nog wel een vraag van Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: Dank u wel, voorzitter. Even een vraag aan mijn collega van de ChristenUnie. Als we nu een deel zouden uitstellen en vervolgens dat op een later termijn zouden doen, vraag ik me af of dat ten eerste goedkoper zou zijn. Dat lijkt me heel sterk. En als we nu ergens op dit moment heel veel klachten over krijgen, dan is het over twee keer achter elkaar, drie keer achter elkaar alle straten open. Dus ik vraag me af hoe u daar dan tegen aankijkt. Heeft u daar een oplossing of een antwoord of een idee bij? De heer Visser: Bij dit soort projecten gaat het sowieso altijd gefaseerd in blokken. Je kan niet dat hele stuk in een keer eruit halen, want dan zijn die wijken onbereikbaar. Dus ik schat in dat dit zo in drie, vier fases gaat. Dus als je een van die fases doet, dan is de afsluiting ook veel korter. Dus ik denk dat qua tijd dat dat meevalt. Dat betekent inderdaad dat je dan de rest een paar jaar uitstelt, want dan wacht je dus met de rest totdat die ov-hub klaar is. Dat geeft ons ook een paar jaar extra tijd om na te denken. Ja, het zal dan iets duurder zijn, maar stel dat we dan kiezen voor die busbaan, dan hebben we heel wat minder geld weggegooid dan dat we nu dreigen weg te gooien. De voorzitter: Dank u wel. Iemand nog in eerste termijn? Nee, dan gaan we naar wethouder Berkhout.

Wethouder Berkhout: Dank u wel, voorzitter. Goed om te horen, herkenbaar om te horen wat de commissie ons meegeeft. Dit is inderdaad ook niet de gewenste route die het college voor zich ziet, nadat u een definitief ontwerp heeft vastgesteld, dat we nog terug moeten komen met aanvullend krediet. Tegelijkertijd is de eerlijke constatering wel dat dat de situatie is waar we nu staan. Overigens zien we en ik hoor dat anderen ook zeggen, zien we dit wel, we zitten in een wereld waar prijsstijgingen vaker en onvoorspelbaarheid vaker aan de orde van de dag is. Dus dat enerzijds, externe factoren. Anderzijds heeft het ons ook wel geleid van hoe … Ik ben blij te weten dat onze second opinion laat zien dat het marktconform is, maar tegelijkertijd geeft dat wel te denken hoe doen we dit met elkaar? Ik heb u ook een informatienota gestuurd, waarin we eigenlijk even meegeven hoe we richting de Kadernota moeten gaan kijken naar de kostenstijgingen voor de gehele meerjaren programmering en hoe we daar moeten gaan kijken hoe we met onze eigen kosten kengetallen werken ten opzichte van uiteindelijk de markt, onze raamcontractpartners. Dus daar wil ik u uitgebreid in meenemen. Ook richting en bij de Kadernota. Dus dat is even de grotere beweging waar we nu in zitten. Daar zijn we niet als Haarlem uniek in, hoor ik ook om ons heen. Tegelijkertijd hebben we daar wel werk te doen.

Onze opgaven in de openbare ruimte zijn ook veel complexer geworden. Daarmee zou je ook kunnen zeggen: wel opgavegerichter, als we het doen, doen we het goed, maar we nemen daar bovengrond en ondergrond in mee. En in deze onvoorspelbare tijden de afgelopen jaren heeft dat wel ook zijn effect. Dus daar moeten we even goed naar kijken en ook uiteindelijk een inventarisatie maken, welke knoppen, welke keuzes we met elkaar hebben om dit te doen. Dat hoog over. Dan eventjes specifiek voor dit project. Ik hoor ook mensen het hier ook al zeggen: we zitten hier wel in een onderhoudstrein, die eigenlijk heel Schalkwijk aandoet en dat is eigenlijk de constatering die ik u meegeef. En ik hoor ook de ChristenUnie, maar misschien Jouw Haarlem nog meer zeggen: wat levert dan uitstel op? Maar die keus ligt hier wel voor. Ik vraag u uiteindelijk om het krediet beschikbaar te stellen. Wij geven in ieder geval mee, uitstel is niet goedkoper. Fasering zorgt voor langere overlast. Het asfalt heeft geen restlevensduur meer. En we zitten in een volgorde in Schalkwijk, die begonnen is met de Amerikaweg, daarna de Boerhaavelaan. We hebben een winkelcentrum te verplaatsen aan het Beatrixplein. We hebben een Europaweg, die u heeft vastgesteld uit te voeren . En we hebben uiteindelijk een ov-knooppunt hier te realiseren.

En in die volgorde is nu tijd, als u dit krediet verleend kunnen we medio juni starten en dan kunnen we aan de slag. Dat vraagt wat extra's, maar dan heb je wel de volgorde te pakken. Zo

7

niet, dan schuif je achteraan in de rij aan. Dan kan ik u garanderen, dat wordt niet goedkoper. Dus dat is even wat ik u meegeef. De voorzitter: Dank u wel. Ik zag een handje van de heer Mohr. De heer Mohr: De wethouder begon zijn betoog met te zeggen dat we in een onzekere wereld leven. Is dit, vraag ik aan de wethouder, uw voorbereiding op een extra aanvraag? Voorziet u nu al dat buiten dit krediet de prijzen nog verder zullen stijgen? De voorzitter: Wethouder Berkhout. Wethouder Berkhout: Helemaal uitsluiten kan ik dat niet, maar daar hebben we natuurlijk wel goed over nagedacht toen we dit krediet aan u voorlegden. Wij gaan er alles aan doen om binnen dit krediet te blijven. Tegelijkertijd wil ik u wel meegeven, dat kan soms wel tot keuzes leiden en met name zit dat dan in de uitvoering en het tempo van de uitvoering. Je kan daarom om de overlast te beperken dat uitsmeren of je kan dat compacter doen met iets meer overlast met omleidingen tot gevolg. In die afweging moeten we … Ik denk dat u meegeeft: kom niet nog een keer terug met aanvullend krediet. Dus dan denk ik dat we daar even wat werk te doen hebben en mogelijk kan dat een consequentie zijn, iets meer overlast. Dat is de afweging die we met elkaar te maken hebben. Met die inschatting ben ik aan de slag gegaan. Dus dat in algemene zin, voorzitter.

En dan Partij voor de Dieren, dat zuidelijk deel wat we opnieuw geasfalteerd hebben, de rijbaan, daar gaat nu het fietspad ook mee worden genomen. Maar in technische vraag heeft u kunnen zien dat dat nog even wat vroeg voor de kolken, maar er wordt aan gewerkt. En FvD gaf even aan: emissieloze uitvoering, hoe zit dat nou eigenlijk en is dat niet een luxe die we ons niet kunnen permitteren? Zeg ik even in mijn woorden. Het is niet volledig emissieloos of elektrisch. Een groot deel is conventioneel, maar voor kleine apparatuur doen we dat emissieloos. Dat is ongeveer ter waarde van 500.000 euro en daar heeft het rijk gelukkig ook subsidies, SPUK voor beschikbaar gesteld. Dus daar kan nog een deel af. Ook zijn er trouwens ook weer subsidies voor de aannemer in het verwerven van dat materieel om dat uit te voeren. Dus in die omvang wordt het meegenomen in dit project. Dan denk ik dat er veel algemene punten zijn gemaakt. VVD vroeg even: maar hoe zit dit nu? Zeg ik even in mijn woorden. Grotendeels is dit wel prijspeil en we hebben niet meer geïndexeerd sinds het DO. Dat enerzijds. Tegelijkertijd zit hem ook dat wel in de complexiteit van de verkeersmaatregelen. We hebben hier een winkelcentrum tijdelijk te verplaatsen naar het Reinaldapark en we hebben dus wat ik zei, de onderhoudstrein die door Schalkwijk gaat, hoe we dat doen.

Dat brengt kosten met zich mee als we dat op een bepaalde manier zouden doen of we zouden daarnaar kunnen kijken om kosten te besparen, maar zou het mogelijk meer overlast met zich mee kunnen brengen voor omleidende routes. En daarnaast hebben we natuurlijk wat ik u zei en dat heb ik ook in de informatie nota over de meerjaren programmering gezegd: hebben we wel iets te doen als het gaat om onze kosten kengetallen en onze ramingen en de stappen die we maken in ons proces. Dat is misschien ook in aansluiting op de heer Dreijer, CDA. En daar wil ik ook naartoe werken richting de Kadernota. Hoe doen we dit met elkaar? We hebben in een startnotitie, doen we vaak op basis van kosten kengetallen, dan gaan we naar de ontwerpfase. Dan gaan we met de SS- ramingen werken. Dat willen we ook gaan standaardiseren en actualiseren. Laat ik dat even vooropstellen. En misschien wordt het ook wat technisch. Misschien moeten we daar ook nog eens naar kijken. Maar daar moeten we risico's steeds kleiner maken. De risico's zijn aan het begin misschien groot, omdat we veel beleidswensen hebben en we trechteren dat. Dat moeten we standaardiseren en uiteindelijk moeten we dan dus dichter aan gaan sluiten op zo'n raming van een aannemer. En dan moet u daar helderheid hebben bij het DO. Dat vraagt wel even wat werk, omdat we hier dus ook zien van hoe zit dit

8

eigenlijk in ons systeem? Maar daar komen we richting Kadernota mee, om u in positie te brengen richting die Do’s. De voorzitter: Dat roept een vraag op van de heer Visser. De heer Visser: Ik begrijp dat de wethouder de kosten scherp wil krijgen en prima en dat beter inschatten, maar het gaat volgens mij ook om de inhoud. Bijvoorbeeld het feit dat dat winkelcentrum afhankelijk is van die rotonde, volgens mij is dat nu voor het eerst dat we dat horen. We hebben in al die planningen nooit gehoord: let op mensen, deze weg moet worden aangelegd, want anders komen we met dat tijdelijke winkelcentrum in de knel. En dan voel ik me als raadslid toch wel een beetje in een hoekje geduwd: u moet nu door, want dat winkelcentrum is ervan afhankelijk. En ik had gewild dat dat soort informatie op tafel was en dat ze misschien sommige planningen juist eerder doen, zodat we ook de luxe hebben om te kunnen kiezen: vanwege financiën stellen we een project eventjes uit, maar nu worden we voor een voldongen feit geplaatst. En we hebben ook die onderhoudstrein. Dat begrijp ik. En die wisten we wel, maar van het winkelcentrum wisten we niet. En is de wethouder het met mij eens dat we dat soort afhankelijkheden, dat wij daar als raad eerder over geïnformeerd moeten worden? De voorzitter: Mijnheer Visser, let u wel op uw tijd.

U bent uw betoog begonnen met we waren al tegen dit voorstel en meer dan de helft van uw spreektijd is gesoupeerd. U gaat over eigen spreektijd, maar ik wil het u toch even melden. Wethouder Berkhout, wilt u nog reageren op de heer Visser? Wethouder Berkhout: Ik weet niet of ik u helemaal kan volgen, maar volgens mij wat ik in algemene zin aangaf: er is geen uitstel meer mogelijk, dat asfalt is op. Uitstel betekent ook dat we een planning, dat we de volgorde van de werkzaamheden in dit stadsdeel dat je dan achteraan moet aansluiten. Je haalt dat gewoon niet meer, voordat we andere wegen er helemaal uit gaan gooien. En dan zitten we in 2028 en daarnaast hebben we nog die verschuiving van het winkelcentrum van het Beatrixplein. En in het ontwerp hebben we gekozen voor die LARGAS-oplossing. Maar wat ik u mee probeerde te geven is en volgens mij kunnen we daar nog wel meer tijd aan besteden, wat dan de desinvestering of niet waard is. Maar dat geef ik u mee, uitstel is eigenlijk niet mogelijk. Fasering levert niet meer tijdswinst op, vraagt een enorme aanpassing, die duurder is. En dan zie ik hem naar 2028 schieten en dan moeten we met elkaar ook de financiële gevolgen daarvan dragen. En daarom zeggen wij: dat lijkt ons niet verstandig. Als u dit krediet vrijgeeft, kunnen wij medio juni starten. Daarmee heb ik denk ik de meeste vragen beantwoord, voorzitter.

De voorzitter: Dank u wel. Zijn er nog raadsleden in tweede termijn? Ja, de heer Aerssens, VVD. De heer Aerssens: Voorzitter, geen antwoord op mijn punt over het prijspeil. Dat wordt wel genoemd als hevige prijsstijging, maar de prijsstijging is helemaal niet meer zoveel. De wethouder heeft beterschap beloofd op kostenoverschrijding, toen we het de laatste keer over een onderwerp hadden. Maar komt nu wel met deze 40 procent. De wethouder wil het er nu over gaan hebben richting de Kadernota. Ik hoor heel graag hoe hij dat concreet voor zich ziet. Ook heeft de wethouder eerder beloofd inzicht te geven in verkeersstructuren. Bijvoorbeeld met een infographic. Die is er voor een deel van Haarlem-Zuidoost wel, maar niet met deze nieuwe afsluitingen en afwaarderingen. Ik hoop dat de wethouder het inzicht wel heeft en dat hij dat met de raad kan delen. De voorzitter: Heeft u het inzicht, wethouder Berkhout? Zo te zien wel.

9

Wethouder Berkhout: Volgens mij had ik wel antwoord gegeven op het prijspeil. Volgens mij stel ik voor dat dit een integrale afweging is, omdat het om financiële consequenties gaat. En die maken we met elkaar in de Kadernota en daar komt dus ook een tekstueel voorstel. We zijn nog bezig om te kijken hoe we dat ... Daar werken we nu aan. Daar hebben we ook nog even de tijd voor als college, maar daar leggen we uiteindelijk ook een afweging aan u voor, hoe we die keuzes maken. In ieder geval in het hier en nu, in dit jaar, maar ook richting de toekomst. Maar we moeten nog even kijken hoe dat eruit komt te zien. Maar wij mikken echt dus op de Kadernota bespreking. En die laatste, als ik u goed hoor, zegt u: hoe hangt nu die bereikbaarheid in dit stadsdeel, hoe verhoudt zich dat tot elkaar? Kunnen we daar inzicht in krijgen? Ja, maar dan denk ik dat het ook goed is dat u dat ook even technisch uitvraagt. We hebben daar ook een bereikbaarheidscoördinator en een sessie over gehad. Dus ik zoek ook even, om daar maar zo even een infographic toe te zeggen, vind ik ook wat lastig. Ik ben nog even benieuwd wat u nu precies van mij vraagt. Wilt u technisch weten hoe het in de tijd zit? Wilt u weten op de website waar we de werkzaamheden plaatsen, dat het daar goed staat of wilt u een technische sessie? Ik ben het even kwijt. De voorzitter: Vragen van de wethouder aan de raadsleden.

Dat zie je ook niet zo heel veel. Mijnheer Aarssens, wilt u nog uitleggen wat u wilt? Nee. Prima, dat kan ook informeel. Dan denk ik dat ik het agendapunt afsluit, met de vraag: hoe kan dit naar de raad toe? Ik hoorde geen voorstellen, dus ik stel voor hamerstuk. In ieder geval een stemverklaring. Ik hoor twee partijen een stemverklaring. Dat kunnen ze dan uiteraard geven. Hartelijk dank. 7.

Jan van Galenstraat e.o.; Vaststellen definitief ontwerp en vrijgeven krediet De voorzitter: Ik wil voorstellen agendapunt 7 met u te behandelen, voordat we naar de pauze gaan. Is dat goed? Ja. Blijft u lekker zitten. U bent hartstikke goed bezig. Agendapunt 7, Jan van Galenstraat. Wij zijn heel goed bezig. Agendapunt 7, vaststellen definitief ontwerp en vrijgeven voor het krediet van de Jan van Galenstraat. Want de Jan van Galenstraat en de omliggende straten zijn toe aan groot onderhoud. De grootste noodzaak zit in het rioolstelsel en het voorlopig ontwerp voor de Jan van Galenstraat en de omliggende straten zijn een inspraak geweest tussen 7 juni en 6 september van vorig jaar. Naar aanleiding van de inspraakreacties zijn er een aantal wijzigingen doorgevoerd. Heeft u kunnen zien bij de stukken. Het college stelt voor het definitieve ontwerp voor deze Jan van Galenstraat en omliggende straten met bijhorende inspraaknotities vast te stellen en dit voorstel ook naar de raad te sturen. Wie mag ik daar als eerste het woord over geven? De heer Amand: Voorzitter, luid en duidelijk. Wij willen wel voorstemmen, maar mits er natuurlijk geen kostenoverschrijdingen gaan komen weer. Als we natuurlijk allemaal weer, met de Prins Bernhard hebben we dat net ook gehad en zo meteen krijgen we nog meer kosten erbij.

Dus wij zien hier even, de fractie, dat we afwachten wat de wethouder ons gaat antwoorden zo meteen en dat willen we weleens horen. De voorzitter: Dat is duidelijk. Dit gaat wel over het over het aanvullende. Dit is al het aanvullende krediet. Goed, dat kan de wethouder prima zelf uitleggen. Wie mag ik vervolgens het woord geven? De heer Pronk, Forum voor Democratie. De heer Pronk: Dank u wel, voorzitter. Allereerst dan toch complimenten aan de wethouder voor het luisteren naar de bewoners van de Jan Galenstraat en dat er uiteindelijk geen parkeerplaatsen geschrapt worden. Sorry, zit ik op de verkeerde? De voorzitter: U was goed bezig met complimenten geven.

10

De heer Pronk: Zit je me af te leiden? De voorzitter: Jan van Galenstraat, u zit hartstikke goed. De heer Pronk: Maar voor de Koppestokstraat is het echter nog steeds de intentie om 15 parkeervakken te verwijderen. Ja, gaat het zo goed? Dank je wel. En dat vinden wij wel erg veel. Ik heb met een buurtbewoonster gesproken, eentje maar. Mijn tijd is ook schaars. En die stelde dat er wel degelijk parkeerdruk is en dat haar oplaadplek niet altijd vrij is. En wat mij dus ook verteld werd, is dat er aan de overkant, dat men daar liever niet parkeert, omdat de struiken slecht bijgehouden worden en dat de kans op krassen erg groot maakt. Maar de bewoonster was niet per se tegen meer groen. Dat wil ik dus ook wel even graag zeggen. Maar goed, onze oproep aan de wethouder is dan toch wel om in ieder geval niet zoveel parkeerplekken te schrappen en graag een reactie erop. Dank u wel. De voorzitter: De heer Abbasi, een eerste termijn? De heer Abbasi: Eerste termijn. De voorzitter: Ga uw gang. De heer Abbasi: Dank u wel. Heel kort. Voorzitter, een mooi voorstel. Goed dat we dit gaan doen. Dit ontwerp maakt de buurt daar een stuk groener. Er komt volgens mij 850 vierkante meter aan groen bij. Het is heel fijn dat dat gebeurt. En ook heel mooi om te zien dat naar aanleiding van inspraakreacties de straat wordt aangepast. Dus dat laat toch wel zien dat inspraak zeker helpt.

En als je iets wilt bijdragen aan het veranderen van ontwerp, dat kan altijd via een inspraak. Dus doe dat vooral als dat in jouw buurt een keer gebeurt. Over die parkeerplaatsen. Er gaan 15 parkeerplaatsen verdwijnen. Ik zou eigenlijk dan aan iedereen in deze raad de oproep willen doen om volgende week dan voor de Parkeernota te gaan stemmen, want als de Parkeernota wordt aangenomen, dan kunnen we eindelijk met die parkeermakelaar aan de slag. Want zoals u wellicht wel bekend, er is daar in de buurt best een grote parkeerplaats van Albert Heijn aan het Menno Simonszplein en n wellicht kan dat dan worden gebruikt door de bewoners om daar te gaan parkeren. De voorzitter: Hartelijk dank. Is dat een interruptie? Ja. Ga uw gang, mevrouw Moedt. Mevrouw Moedt: Misschien ben ik in de war over waar de Jan van Galenstraat is, maar dit wordt toch geen vergund gebied binnenkort? De heer Abbasi: Nee, dit is al vergunningsgebied, maar als de Nota wordt aangenomen, dan kunnen we eindelijk met de parkeermakelaar aan de slag en de parkeermakelaar gaat natuurlijk werken voor heel Haarlem. De voorzitter: Dat klopt. Was dat uw termijn, de heer Abbasi? De heer Abbasi: Ja. De voorzitter: Dank u wel. Verder nog? Ja, mevrouw Scholten. Sorry, ik zie niet zover. Mevrouw Scholten, ga uw gang, Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: U was razendsnel hoor, voorzitter. Ik stak echt net mijn hand pas op.

Dank u wel, voorzitter. Het ziet er goed uit. We hebben ook met aandacht de inspraaknotitie en de nota van

11

beantwoording gelezen. Daaruit blijkt nog wel dat best veel mensen zich zorgen maken over hun funderingen tijdens de werkzaamheden. Misschien zou de wethouder daar nog iets over kunnen uitleggen of vertellen hoe dat nu precies gaat die aanpak strakjes. Zodat mensen misschien ook wat minder bezorgd hoeven te zijn of maatregelen op tijd kunnen nemen als dat nodig is. Over de parkeerplekken. Er verdwijnen er 15. Zo te zien wel op de op de meest gunstige plek. Ik heb zelf heel lang aan de Van ‘t Hoffstraat gewoond, de eerste 16 jaar van mijn leven en bij de Koppestokstraat zijn die echt langs het spoor, dus daar vliegt nog weleens wat vanaf. Dat staat ook in de nota van beantwoording niet voor niets. Als je daar de struiken wat hoger zou maken en daarmee dus ook de biodiversiteit een handje toesteekt, heb je best kans dat dat ten eerste tegen het geluid helpt, maar inderdaad ook schade aan auto's helpt voorkomen. Dus op zich vind ik het niet, als ik het zo lees, een heel raar idee, maar misschien heeft de wethouder daar nog een mooie opmerking bij. Dank u wel. De voorzitter: Hartelijk dank. Mevrouw Schneiders, GroenLinks. Mevrouw Schneiders: Dank u wel. Dit is een mooi plan, prima. Het is al een mooie buurt en het is ook al groen daar. Een hartstikke mooie, groene wijk. Dus het is ook fijn dat die groen blijft. Dus wat dat betreft zijn wij helemaal voor.

Er is wel nu alvast extra geld gevraagd om extra uit te trekken, voor het riool vooral. Dat is natuurlijk prima. We zijn inderdaad natuurlijk best bang dat er als het riool te lang blijft liggen, dat we dan weer straks met extra kosten komen. Dus laten we het snel gaan uitvoeren als het allemaal vastligt. Die 15 parkeerplekken lijkt me verstandig om die te schrappen, want dat zijn inderdaad ook niet heel ernstige plekken en we moeten toch uiteindelijk minder auto's en wat meer groen en wat meer ruimte op straat, 46 bomen dat is natuurlijk wel wat triest, maar omdat ze ziek zijn en omdat ze allemaal worden herplant binnen het plangebied, gaan we akkoord. De voorzitter: U heeft wel nog een interruptie van de heer Mohr van Hart voor Haarlem. De heer Mohr: We willen helemaal geen minder auto’s natuurlijk, maar wat is een niet-ernstige parkeerplek in de ogen van GroenLinks? Mevrouw Schneiders: Zoals net ook al aangeven, op plekken waar je misschien beter een auto niet kan zetten. Zoals daar langs het spoor. Dan krijg je nog allemaal krassen op je auto of valt er iets uit een trein. De voorzitter: Was dat ook uw niet-ernstige bijdrage? Ja, heel erg goed. Mevrouw Jacobsz, OPH. Mevrouw Jacobsz: Dank u wel, voorzitter. Wacht, doe maar zo. Wij vinden het een mooi plan.

Ik heb maar een paar vraagjes, ook even op antwoord wat mevrouw Schneiders net zei van GroenLinks over de bomen die verwijderd worden, vanwege dat ze ziek zijn. Komen er ook dan even grote exemplaren daarvoor terug? En wat mij ook triggerde, was toch wel het stukje over het transformatorhuisje. Het was mij niet helemaal duidelijk of de buurt echt betrokken is geweest bij het bepalen van de plaatsing cirkels en bewaakt de gemeente de minimale grens tussen woning en trafohuisjes? En kan de wethouder toelichten welke informatieplicht Liander heeft? Want het gaat toch om twee trafohuisjes in de nabijheid van huizen. Dus dat was het enige wat ik heb op te merken. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Jacobsz. Zeker uw laatste paar vragen zijn wel heel erg technisch. Dat is wel prettig om van tevoren even in te dienen. Dan kunnen de ambtenaren u ook al antwoord geven. Maar ik zie de wethouder druk appen naast mij, dus misschien krijgt u zo wel het antwoord. Dat was hem, denk … Nee, de heer Dreijer, CDA.

12

De heer Dreijer: Dank u wel, voorzitter. Ik was even met de administratie bezig. Ik heb ook de beantwoording gelezen. Een aantal hebben het al gezegd. Fijn dat er ook geluisterd is, goed geluisterd is naar de inspraak van de burgers. Wat me wel even opvalt hier ook in deze Nota, net als in de Prins Bernhardlaan, is dat de kosten voor de rioolvoorzieningen best wel fors, relatief procentueel gestegen zijn. Het is bij de Prins Bernardlaan bijna het dubbele geworden en het is in dit project ook tientallen procenten. En ik kan me niet zo goed voorstellen waarom dat nu zo ingewikkeld is om dat goed te calculeren, want dat ligt in de grond. We weten precies wat er ligt, we weten wat we willen gaan doen. Waarom is dit zo duur? U hoeft daar nu geen antwoord op te geven, maar het is wel richting ook de Kadernota op dit soort trajecten. Ik denk als er iets serieuzer naar dit soort dingen gekeken gaat worden, dat we betere ramingen kunnen krijgen. Want we weten rioleringen is al ontzettend duur, gaat duurder worden en als we dit soort dingen krijgen, dan wordt het heel problematisch, denk ik, in de toekomst financieel gezien. Maar akkoord voor deze straat, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Moedt, Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. De Partij voor de Dieren kan zich ook wel vinden in dit plan. Ik was abuis, PvdA. Het is inderdaad gereguleerd gebied.

De voorzitter: Pardon, uw microfoon moet iets meer bij uw … Ja, dat werkt beter. Mevrouw Moedt: Gereguleerd gebied hier. Ik dacht dat het spoor de grens was. Dat was mijn fout, excuus. We hebben er niet zoveel op aan te merken. Weer een plan dat aan het eind van de pijplijn zit. Dus die kostenstijgingen, uitstellen dat is geen optie hier. Net als het vorige plan. Dus akkoord wat ons betreft. De voorzitter: Alleen maar positieve verhalen. Mijnheer Van den Berg. De heer Van den Berg: Wij zijn ook voor en we sluiten ons opnieuw aan bij het CDA. De voorzitter: Dat kan geen interruptie zijn. Wel een interruptie van mijnheer Van Leeuwen, keurig. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, Actiepartij leest dat die stoepen op sommige plekken kleiner worden dan 1.50 meter. D66 gaat daar niet op in, maar er is zo direct een initiatiefvoorstel. Ik ben toch wel benieuwd hoe D66 tegen dat aspect aankijkt. De voorzitter: De heer Van den Berg. De heer Van den Berg: Ik heb het gelezen, maar ik beperk me even tot mijn tijd. De voorzitter: De heer Van den Berg gaat over het antwoord van D66. Wilt u ook nog termijn? De heer Van Leeuwen: Jazeker. Wij kunnen akkoord gaan. We vinden het een prima plan en we betreuren dat stoepen soms in een stad kleiner dan 1.50 worden. De voorzitter: Heel goed. Ik hoor heel veel akkoord en een paar vragen.

Kan ik wethouder Berkhout het woord geven? Wethouder Berkhout: Zeker, dank voorzitter en dank inderdaad voor de complimenten. Hier is hard aan gewerkt en inderdaad ook fijn dat u ook herkent en dat vind ik ook inderdaad zelf een fijn proces, dat we hier de inspraak hebben meegenomen en daar aanpassing op hebben gedaan waar mogelijk. Dat is goed dat u dat

13

ook herkent. Even kijken. Dan zie ik een paar vragen en suggesties bij de parkeerplaatsen aan de spoorkant. Het klopt. Dus er was in principe terughoudendheid bij de bewoners bij de huizenkant en de straten in de buurt om daar parkeerplaatsen te verwijderen. Maar deze kant zien we eigenlijk, Jouw Haarlem gaf het misschien ook nog wel goed aan met wat argumenten. Dit is toch een beetje de rand van de scoop aan de Spoorzone, groene strook. Je ziet ook eigenlijk als je er langs fietst of langsgaat als Haarlemmer dat het nauwelijks gebruikt wordt. Dus we zien hier de grootste kans om die groenstrook daar te realiseren. Dus dat is ook het voornemen. Het kan inderdaad, wat de PvdA zegt, dat je eens kijkt als zo'n parkeermakelaar uiteindelijk in dienst zou gaan treden of je kijkt naar leegstaande of ongebruikte parkeerplaatsen in de buurt, zoals bij Plaza west. Maar dat is nu nog even niet aan de orde. En ook kan dit in principe dus binnen het project worden opgelost. Maar dat is wel een manier van denken die we dan kunnen introduceren, maar dat is iets voor volgende week donderdag, denk ik. En het is denk ik ook een goed argument wat Jouw Haarlem zegt van je hebt daar eigenlijk ook nog twee winstpunten. Het geluiddempende effect als je dat als buffer laat groeien, maar ook wat spoorwachtershuisjes die daar zijn verdwenen en waar wat bomen zijn teruggeplaatst.

En misschien ook wel de biodiversiteit die daarmee kan toenemen in zo'n langgerekte strook. Dus dat is denk ik een win-win. Dan vroeg u ook nog eventjes naar de zorg of u gaf aan dat er wat zorgen spelen bij de bewoners voor de funderingen. Dat weten wij. Daar werken we ook hard aan. We zijn ook bezig in gesprek met het funderingsloket. Zij schatten het nu al in als een laag risico. In algemene zin is de beheersmaatregel ook om het grondwaterpeil op peil te houden. Dan doet zich dit het minst voor. Maar we zullen ook zeker gedurende het proces ook hierover contact of afstemmen met de omgeving en de bewoners. Maar we zien het als een laag risico en nemen beheersmaatregelen daarop. Als u die zorgen specifiek heeft, kunnen we u altijd in contact brengen met de procesmanager. Bij GroenLinks, in reactie daarop. We gaan hier versneld mee aan de slag. Daarom is dit ook echt een DO wat ik ook voorleg in reactie op Trots, wat aanvullend krediet. Zoals u ook heeft kunnen lezen. Minder dan de Prins Bernhardlaan gelukkig. Maar dat is wel eventjes, hiermee willen we ook dan versneld aan de slag. Daar moet nog wel een uitvoeringsontwerp worden gemaakt, wat in principe al klaarligt voor de Prins Bernhardlaan, maar we zouden in november hiermee met de uitvoering kunnen gaan starten. Dus dat is het streven. En in reactie op OPHaarlem.

Nee, er worden niet even grote … De voorzitter: We gaan eerst nog even naar Trots, want mijnheer Amand heeft nog een vraag voor u. De heer Amand: U had het over extra werk. Mijn vraag is of er eventueel meerkosten in de offerte staat? De voorzitter: Of meerkosten in de offerte staan. Wethouder Berkhout: We hebben even hier nu weer goed naar gekeken. Hoe staan we er nu voor? En om te voorkomen dat we nog bij u terug moeten komen, hebben we ook die risicoreservering et cetera opgenomen. Dus dat ziet u ook uiteindelijk in het krediet. In reactie op OPHaarlem. Nee, de bomen die worden vervangen die zijn niet even groot als de bomen die verdwijnen. Nee, dat is helaas hoe we dat met elkaar doen. Dus soms kunnen we in sommige projecten natuurlijk wel een groter formaat bomen plaatsen, bij ontwerpen. Het Houtplein zie je bijvoorbeeld al een slag grotere bomen staan. Die zijn ook wel navenant wat duurder, maar de standaardmaat is een kleinere maat. Ook omdat de budgetten beperkt zijn. Dat daarover. Dan heeft u het eventjes over het transformatorhuisje. U weet in algemene zin dat er de komende jaren 400 transformatorhuisjes bijkomen in deze stad. En dat dat eigenlijk een eigenstandig proces is van Liander, van onze netbeheerder, om dat in de buurt uit te gaan rollen. Dus dat staat ook los van dit project, maar komt wel samen in dit project.

Dat is ook een eigenstandig proces wat Liander doorloopt en daar kiezen ze ook hun eigen communicatie voor. Dat kent zijn eigen route. Als u daar meer over wilt weten, dat is ongeveer even mijn kennis die ik op dit moment op die vraag heb. Als u specifieker wilt weten hoe dat zit met die

14

informatieplicht, dan stel ik voor dat even schriftelijk te stellen, maar dat is wat ik u in algemene zin kan meegeven. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Nog raadsleden in tweede termijn? Ik denk van niet. Ik wil voorstellen een hamerstuk. Ja, heel goed. Dat hebben we opgeschreven. Pauze De voorzitter: We zitten nu in een best wel unieke situatie. Voor het volgende agendapunt is namelijk de Commissie Samenleving uitgenodigd en we hebben gezegd dat we om 19:30 uur zouden starten. Dus wij hebben uitgebreid pauze. Ga lekker naar buiten, eet wat en ik zie u over anderhalf uur hier weer terug. 8.

Initiatiefvoorstel Toegankelijke Haarlemse straten De voorzitter: Welkom terug, allen. Ik heropen de Commissie Beheer van vanavond. En voor het volgende agendapunt is ook de Commissie Samenleving, een paar gezichten zie ik, welkom mevrouw Van de Sanden en mevrouw El Bluny. Welkom bij de Commissie Beheer. We gaan naar het initiatiefvoorstel toegankelijke Haarlemse straten en het preadvies van het college. Dit initiatiefvoorstel heeft als doel om straten en pleinen Harm toegankelijker te maken voor iedereen. En we willen toe naar een stad waar toegankelijkheid niet als een extra voorziening wordt gezien, maar als een vanzelfsprekend uitgangspunt bij de inrichting van de openbare ruimte. Het is ingedeeld op vijf thema's, maar ik heb mijnheer Van den Berg beloofd dat ik die niet zou opnoemen en dat lekker aan hem zelf ter introductie laat. Maar voordat ik naar de heer Van den Berg ga, hebben zich twee insprekers gemeld. Mevrouw Van Heuven, welkom terug. En de heer Kleiman. Ik vermoed dat u beiden weet hoe het werkt. Bij mevrouw Van Heuven wist ik het zeker. Heel goed. Neemt u plaats. U krijgt, als ik u het woord geef, 3 minuten om in te spreken. Daarna mogen commissieleden verduidelijkende vragen stellen. Het moge duidelijk zijn, het is niet toegestaan om de namen van ambtenaren te noemen, want die kunnen zich hier niet verdedigen.

En als ik zo meteen het woord geef, kunt u de knop voor u indrukken en dan gaat de tijd lopen. Mevrouw Van Heuven, mag ik mij bij u beginnen? Inspreker 1: Mijn naam is Pauline van Heuven, Stichting Drempelloos. Het verkiezingsjaar is weer begonnen. Wanneer jullie eerlijk naar jezelf zijn, wie van u heeft dit initiatiefvoorstel opengeslagen en zag het hoofdstukje parkeren en sloeg het toen weer dicht? Wie keek er selectief alleen naar wat erin staat over bijvoorbeeld groen en heeft het toen weer verder vluchtig doorgebladerd? En wie van jullie keek naar van wie dit initiatiefvoorstel vandaan komt, in dit geval D66 en heeft het toen niet eens geopend? Dit is een initiatiefvoorstel wat niet per definitie gaat over parkeren, groen of fietsen, maar over toegankelijkheid. Geen voorrecht, maar een recht. Een vanzelfsprekendheid die nog steeds niet vanzelfsprekend is. De voetganger op een was het toch? Een praktisch voorstel om nu de openbare ruimte een beetje leefbaar te maken voor mensen die minder mobiel zijn. Haarlem bouwt, ik herhaal het nog eens, Haarlem bouwt en dat weten we. In bijna iedere straat zijn er wel wegwerkzaamheden of opbrekingen. Op veel plekken wiebelende tegels onder je voeten, na de zoveelste kabel die geplaatst is. En over de wildgroei aan bergen met fietsen hoeven we het ook niet meer te hebben. Haarlem is een historische stad die uit zijn voegen scheurt.

En in de openbare ruimte spelen zoveel belangen. Iedere centimeter is besproken en ruimteclaims zitten elkaar in de weg. Probeer daar als commissielid maar eens doorheen te navigeren. Ik geef het jullie te doen. Mede dankzij de inzet van Drempelloos staat toegankelijkheid inmiddels op de agenda en gaat er gelukkig niet meer vanaf. Er is unaniem door de raad gekozen voor een coördinator toegankelijkheid, die er sinds vorig jaar juli is. Dit gaf ons aan hoe belangrijk jullie toegankelijkheid vinden. Deze coördinator is bezig plannen te schrijven en intern toegankelijkheid onder de aandacht te brengen. Maar daarbuiten gebeurt het. Te vaak nog gaan ontwerpers,

15

planners en beleidsmedewerkers liever achter de computer Google Streetview bekijken, dan de straat op om ter plekke te zien wat er daadwerkelijk gebeurt en wachten eventuele meldingen openbare ruimte wel af. Als die al gedaan worden. Want de ervaring leert ons dat je een lange adem moet hebben om gehoord te worden. Het is goed dat het onderwerp toegankelijkheid op tafel ligt en er beweging in komt, maar de lijm, de verbindende factor, ontbreekt volgens ons nog steeds. Er zijn nog grote gaten tussen plannen en beleid en de daadwerkelijke uitvoering daarvan. Het is belangrijk om kritischer, doelgerichter en praktischer te gaan kijken. Terug naar het initiatiefvoorstel. Dit plan verdient alle aandacht, wanneer jullie als commissie en raadsleden de stad leefbaar willen houden voor iedereen. Een kans om nu proactief als gemeente aan de slag te gaan en niet af te wachten tot dat beleid een keer door druppelt in de openbare ruimte. Die niet-Nederlandstalige persoon die op zijn knieën zit en tegels legt, leest niet. Die voert uit, zoals altijd gedaan en onder mega tijdsdruk. Wat maakt die 10, 20 centimeter naar links of rechts bij plaatsen van een paal, een boom of een fietsenrek of parkeermeter nou uit? Nou, heel veel. Wie houdt dit in de gaten? Duidelijke richtlijnen en kanttekeningen, want op de ontwerptekeningen staat dit niet.

Dit voorstel is een mooie manier om daadkrachtig actief als commissie of gemeente te laten zien dat jullie zoals beloofd de voetganger op een zetten. Zodat we niet met zijn allen over losliggende, wiebelende stoeptegels blijven struikelen. De voorzitter: Dank u wel. Hartstikke goed. De heer Kleiman, dan geef ik u het woord. Inspreker 2: Beste leden van de Commissies Beheer en Samenleving. Mijn naam is Maarten Kleiman, een betrokken burger. Naar ik heb begrepen heeft Haarlem de ambitie om in 2030 een toegankelijke stad te zijn. Positief op dat pad daarnaartoe is dat zowel het college als de raadsleden het belang van toegankelijkheid steeds meer op het netvlies hebben. Positief is ook dat Haarlem medio vorig jaar een coördinator toegankelijkheid heeft aangesteld. Enerzijds om toegankelijkheid te borgen in de haarvaten van de ambtelijke organisatie en anderzijds beleidsplannen te ontwikkelen om de ambities te realiseren. Op het gebied van de openbare ruimte echter zijn er grote verbeterpunten te behalen. Dat blijkt ook uit het initiatiefvoorstel toegankelijke Haarlemse straten. Hartelijk dank aan Dimitry van den Berg voor dit initiatiefvoorstel en de medeopstellers, van wie de namen niet in alle gevallen zijn vermeld. Zich bewegen door onze stad is voor mensen met een beperking een uitdaging.

Daar bij herhaling hinderlijke objecten de doorgang belemmeren en de kwaliteit van stoepen en fietspaden in veel gevallen te wensen overlaat. Het initiatiefvoorstel geeft naar mijn mening goed weer waar de knelpunten liggen. En het heeft geen zin die hier nog eens te herhalen. Graag zou ik ervoor willen pleiten de suggesties uit het initiatiefvoorstel te prioriteren en op te nemen in de uitvoeringsagenda om in 2030 een toegankelijke stad te zijn. Vanzelfsprekend in goed overleg met de belangengroepen. Afsluitend vraag ik in het kader van uw ambitie uw aandacht voor de coördinatie van de toegankelijkheid. Het contract met de huidige coördinator loopt, voor zover mij bekend, namelijk ruim voor 2030 af. Dank voor uw aandacht. De voorzitter: Hartelijk dank. Dan wil ik vragen aan de commissieleden of er nog vragen zijn aan de insprekers. Mevrouw Scholten, Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: Dank u wel, voorzitter. Eigenlijk een simpele voor een van jullie twee. Het maakt me niet zoveel uit wie. Zijn er op dit moment echt concrete prioriteiten die alle aandacht meteen en onmiddellijk verdienen? Want we willen het zo meteen volgens de reactie van het college ook hebben over de prioritering. Dus als wij het over prioritering gaan hebben, wat zou dan voor u de prioriteit moeten hebben? Inspreker 1: Wat bij mij heel erg hoog op mijn lijstje staat, zijn de invalidenparkeerplaatsen.

Er zijn er te weinig. Die niet voldoen aan de norm, aan de grootte, aan de plaatsing. Invalidenparkeerplaatsen horen binnen een straal van 100 meter van de voorzieningen te zijn. En wanneer we het hierover hebben, dan wordt

16

er verwezen naar de buitenwijken, naar de randen waar wel de ruimte voor is, maar de meeste voorzieningen zijn in het centrum. En een gedegen goed gesprek over invalidenparkeerplaatsen is er tot nu toe nog steeds niet geweest. De voorzitter: Anderen nog? Nee. Ja, mevrouw Jacobsz, OPHaarlem. Aan wie wilt u de vraag stellen? Mevrouw Jacobsz: Pauline of Maarten, maakt niet uit, hoor. Want wat bij mij opkwam, hebben jullie het idee dat de opkomst van laadpalen en het opladen van elektrische auto's de invaliden- of gehandicaptenplaatsen hebben verdrongen? Dus dat je nu verder moet werken lopen voor een parkeerplaats. Inspreker 2: Dat zou best kunnen, dat weet ik niet. Dat moet Pauline beantwoorden, want ik maak geen gebruik van invalidenparkeerplaatsen. Ik loop bijna alles. Het enige wat ik hoor, is van mensen dat bewoners een kabel over de stoep leggen met zo’n rubberding eroverheen en dat is voor mensen met een beperking wel lastig. Inspreker 1: En aan de andere kant weet ik verhalen uit bijvoorbeeld Schalkwijk, waar er voordat de verbouwing plaatsvond genoeg invalidenplaatsen waren binnen de juiste loopafstand en dat daar een boel van de parkeerplekken naar achter zijn verschoven en in plaats daarvan dat er laadpalen zijn geplaatst. De voorzitter: Dank u wel. Ik wil u toch vragen niet te tutoyeren in deze zaal.

Mijnheer Van den Raadt, aan wie wilt u de vraag stellen? De heer Van den Raadt: Ik wilde zeggen aan Maarten, maar ik ben de achternaam vergeten van mijnheer. De voorzitter: Aan de heer Kleiman wilt u een vraag stellen. De heer Van den Raadt: Kleiman, ja. Goed zo. Eigenlijk aan iedereen. Twee vragen. Vindt u beiden dat er genoeg openbare toiletten zijn voor mindervalide mensen, vooral met een rolstoel? En met die coördinator, die is inderdaad zes jaar natuurlijk niet geweest en die is er nu wel. Die kreeg als eerste opdracht onder andere van een motie van mijn partij om wat te gaan doen aan de toegankelijkheid van mindervalide kinderen, voor speeltuinen. Ziet u daar al schot in? Ligt dat op schema? Inspreker 2: Waar schot in zit, is een Changing Place, die schijnt te komen in de fietsparkeerplaats bij Jan Sikkens. Dat is heel positief voor mensen met oudere kinderen om te verschonen. Speelplekken weet ik niet. Ik weet dat een lid van Toegankelijk Haarlem en zoon heeft die ernstig gehandicapt is, geestelijk en lichamelijk. En die maakt zich druk voor speelplekken, maar is mij niet bekend. Ik ben een alleenstaande betrokken bewoner. De voorzitter: Mijnheer Van den Raadt kan die vraag ook stellen aan de ambtenaar gelukkig. Dus dan krijgt hij zeker antwoord. Zeker weten, dat zijn zeker deskundigen. U mag de vraag ook stellen, mijnheer Van den Raadt. Hartstikke goed juist.