Museum van de Geest - ondernemingsplan oktober 2024

Raadsinformatiebrief

Onderwerp Museum van de Geest - ondernemingsplan oktober 2024 Nummer 2024/1882103 Datum college (wordt ingevuld door BC) Portefeuillehouder Loenen, D. van Programma/beleidsveld 4.2 Economie, toerisme en cultuur Afdeling ECDW Auteur E. van der Spek Telefoonnummer Email evanderspek@haarlem.nl Bestemd voor: Het college stuurt deze raadsinformatiebrief ter kennisname naar de gemeenteraad. Bijlagen Ondernemingsplan Museum van de Geest d.d. 8 oktober 2024

Aanleiding

Met een raadsinformatiebrief (3 september 2024) is de raad geïnformeerd over de financiële problemen van het Museum van de Geest. Ook is een ondernemingsplan toegestuurd (versie 15 augustus) waarmee de organisatie aangeeft dat de behoefte aan financiering hoog is. Naast een noodkrediet ging het om dekking van eenmalige implementatie- en transitiekosten, kwijtschelding van leningen en jaarlijkse bijdragen van fondsen, sponsoren en subsidies. Het college heeft aangegeven dat er binnen de cultuur- en/of welzijnsbegroting geen ruimte is voor structurele subsidies. Om het museum te helpen alternatieve financieringsmogelijkheden te onderzoeken, ondersteund door een extern bureau, heeft het college eenmalig een budget beschikbaar gesteld. Het Museum van de Geest heeft inmiddels een nieuw ondernemingsplan aangeleverd Ten behoeve van de commissiebespreking hierbij het ondernemingsplan (d.d. 8 oktober 2024) met een korte samenvatting en een vergelijking op hoofdlijnen met de businesscase van het museum uit 2020. Nieuw ondernemingsplan Het nieuwe plan gaat uit van hogere inkomsten uit dagverhuur (congressen, evenementen) en onderhuur. Hierbij merkt het college op dat onderhuur conform de bestemming moet passen binnen de museale functie.

Gezien de huidige onzekere financiële situatie van het Museum van de Geest is het ook niet wenselijk om onderhuurovereenkomsten af te sluiten met een lange huurtermijn (>1 jaar). Ten opzichte van het ondernemingsplan d.d. 15 augustus zijn de personeelskosten substantieel omlaag gebracht. Ook heeft het museum een crowdfunding actie opgestart.

Kenmerk: 2024/1882103

1/3

Daarnaast is in het plan een schuldsanering opgenomen in combinatie met een langere aflossingstijd van bestaande leningen. Ook een door de gemeente verstrekte projectsubsidie in het kader van de specifieke uitkering Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) wordt als schuld aangemerkt, omdat het project (een mural rondom het thema mentale gezondheid jongeren) niet meer gerealiseerd zal worden binnen de gestelde termijn. Aan de gemeente Haarlem wordt geen structurele subsidie meer gevraagd maar wel: - Huurvrij in 2024: ca 235.000 euro (gift) - Huurvrij in 2025: ca 250.000 euro (lening) - Dekking 50% resterende liquiditeitstekort 2024: 350.000 euro (gift) - Dekking liquiditeitstekort 2025: 500.000 euro (lening) - Kwijtschelding projectsubsidie GALA: 40.000 euro - Kwijtschelding bestaande lening: 388.889 euro en 15.394 euro rente over 19 maanden Los van de vraag of de voorgestelde constructie het meest passend is, wordt in totaal aan de gemeente financiële hulp gevraagd ter hoogte van circa 1,8 miljoen euro. Vergelijking met businesscase 2020 Het Museum van de Geest stelt voor om de bestaande lening kwijt te schelden en een nieuwe lening te verstrekken die ongeveer 300.000 euro hoger ligt dan de huidige. Het leningsrisico voor de gemeente neemt daarmee toe. Aan de in 2020 verstrekte overbruggingslening lag een businesscase ten grondslag.

Door het bieden van een overbruggingslening van € 500.000, af te lossen in 10 jaar, werd het museum een kans geboden om de toenmalige incidentele tekorten te dekken en deze terug te betalen vanuit verwachte structurele overschotten. Hierbij zijn verschillende scenario’s bekeken, met variërende bezoekersaantallen en entreeopbrengsten, inkomsten uit winkel, horeca en zaalverhuur, en te ontvangen subsidies. De exploitatieopzet uit 2020 is op hoofdlijnen vergeleken met het voorliggende ondernemingsplan: -

-

In alle scenario’s ging het museum in 2020 nog uit van meer en/of hogere bijdragen vanuit GGZ-instellingen. Gerekend werd op € 870.000. In het huidige ondernemingsplan staat € 375.000 begroot. In het beste geval rekende het museum op een toename van het aantal bezoekers tot 53.000 (met verwachte entreeopbrengsten van ca € 1,5 miljoen) terwijl een worst-case scenario uitging van 37.000 bezoekers (entreeopbrengsten € 1,4 miljoen). In het huidige plan wordt gerekend op een toename van het aantal bezoekers tot 66.000 in 2029.

Kenmerk: 2024/1882103

2/3

-

In de businesscase uit 2020 verwachtte het museum minstens € 240.000, maximaal € 280.000 aan subsidies te kunnen ontvangen. Voor sponsorbijdragen werd gerekend op € 30.000. In het huidige ondernemingsplan staan geen structurele subsidies meer begroot. Voor donaties, bijdragen van regenten, businesstafel en zakelijk word gerekend op respectievelijk € 15.000, € 9.000, € 87.500 en € 375.000.

Conclusie en vervolg In de afgelopen weken heeft het museum hard gewerkt aan een nieuwe businesscase. Uit het ondernemingsplan d.d. 8 oktober 2024 blijkt evenwel dat er vooralsnog geen nieuwe of hogere toezeggingen van andere financiers zijn. De GGZ instellingen hebben hun bijdrage niet verhoogd. De kosten zijn teruggebracht, maar hier staat tegenover dat de gepresenteerde inkomsten vanuit bezoekers en de zakelijke markt fors hoger zijn dan wat in 2020 werd verwacht en tot nu toe is gerealiseerd. De onzekerheid met betrekking tot het kunnen realiseren van het structurele dekkingsplan blijft daarmee groot en er is onvoldoende garantie dat incidentele steun voldoende is. Het verstrekken van een nieuwe en hogere dan wel aanvullende lening wordt als bijzonder risicovol ingeschat. Wil de gemeente een helpende hand kunnen bieden, is het naar mening van het college nodig dat er sprake is van een exploitatie die structureel levensvatbaar is. Het is in eerste instantie aan de stichting en founding fathers om de nieuwe businesscase voor het Museum van de Geest verder te versterken.

Het college van burgemeester en wethouders,

de secretaris,

de burgemeester,

Kenmerk: 2024/1882103

3/3