III opiniestukken bewonerscommissie Land in Zicht over windturbine op Schoteroog

Zo’n mega-windmolen op Schoteroog Deel III – windmolens toch niet zo milieuvriendelijk? De gemeente Haarlem heeft het Schoteroog als zoekgebied gekozen om duurzame energie op te gaan wekken, als onderdeel van de Regionale Energie-Strategie (RES 1.0). Naast de zonnepanelen wil de gemeente Haarlem vooral inzetten op het plaatsen van een megawindmolen. Dat stuit op verzet van de bewoners van Land in Zicht en de woonwijken in de omgeving. Is het plaatsen van zo’n mega-windmolen eigenlijk wel verantwoord?

Windmolens…. Hoe zit dat met de effecten op het milieu? De huidige vier windmolens staan op Schoteroog, de voormalige afvalstortplaats, die omgevormd is tot een recreatie- en natuurgebied. In de RES 1.0 wordt nu op Schoteroog een mega-windmolen voorzien op één van de locaties van de huidige windmolens, nabij de oever van het Spaarne. Die mega-windmolen is gepland op een locatie op exact 5 meter van de openbare weg en staat op een locatie waar de Unesco-richtlijnen van de Stelling van Amsterdam bouwrestricties stelt. De geplande locatie aan het Spaarne is welgeteld op zo’n 1

350m afstand van de dichtstbijzijnde woonwijk Land in Zicht: Je kunt op die afstand op een rustige avond mensen aan de andere van het water horen praten. In deel II ‘Windmolens en gezondheid’ hebben daarom we geconcludeerd dat het geluid en de slagschaduw van megawindmolens de gezondheid van ons, als bewoners in de directe omgeving, wel degelijk negatief gaat beïnvloeden. De bewoners maken zich daar zorgen over. Maar zo’n mega-windmolen plaatsen op de geplande locatie aan het Spaarne brengt ook directe milieurisico’s met zich mee. De voormalige afvalstortplaats is destijds ingepakt in een folie. Op sommige plaatsen is al sprake van lekkage van de opgesloten milieuvervuilende restaten van de vuilnisbelt. Het fundament van de huidige windmolen is te klein voor de mega-windmolen en zal fors groter moeten worden. Voor de bouw van deze fundering zal men door de folie heen moeten. Dat brengt al tijdens de bouw risico’s met zich mee voor het milieu in het omliggende natuurgebied. Als de mega-windmolen er eenmaal staat, is er ook risico voor overvliegende vogels. Die kunnen door de grote wieken versnipperd worden als ze te dicht bij de windmolen in de buurt komen. Denk eens aan al die vogels in de Hekslootpolder ! En ander milieu-aspect van de nieuwe windmolens op Schoteroog is het effect op recreatie.

Een groep paragliders oefent regelmatig op de recreatiehelling, achter de huidige, stilstaande windmolens. Door een draaiende windmolen worden de windsterkte en ook de windrichting sterk beinvloed. En vormt daarmee een beperking van de recreatiemogelijkheden. Op dit moment wordt Schoteroog beheerd door Afvalzorg dat ook metingen uitvoert op de lekkages, die van invloed zijn op het milieu. Of deze metingen openbaar zijn is niet bekend. Provincie Noord Holland is toezichthouder op de naleving van gestelde milieu-eisen. Nu is bekend dat Afvalzorg haar beheertaken over gaat dragen naar Provincie Noord Holland. Dat brengt de provincie ook gelijk in een spagaat: de milieueisen toepassen als beheerder èn er ook op toezien. En de provincie heeft ook een sterke stem in de te stellen milieu-eisen. De bekende slager…..? Nou dwingt de recente uitspraak van de Raad van State (uitspraak 202003882/1/R3 van 30 juni 2021) de regering om een milieubeoordeling te maken, gebaseerd op het gevolg van het Nevele-arrest van 2020. In het kort komt het er op neer dat er bij besluiten over windmolens geen gebruik gemaakt mag worden van de algemene normen in het Activiteitenbesluit en de Activiteitenregeling bij plaatsing van windmolens. Er is nu een expliciete toetsing van milieueffecten nodig.

En hoe gaat gemeente Haarlem hiermee om? De gemeente is al vanaf 2019 in gesprek met initiatienemer NNwW BV over de plannen voor een mega-windmolen. Èn doet als gemeente haar best een uitzondering te krijgen op de eisen van Schiphol (het zg. Luchtvaartindelingsbesluit, afgekort LiB). De gemeente heeft een

2

actieve lobby richting de Provincie Noord Holland en doet graag mee om de pogingen van het ministerie in Den Haag om Europese wetgeving te negeren. De kans dat er een nieuwe molen (of misschien zelfs meerdere molens) op dezelfde plaats kunnen worden gebouwd lijkt daarom uitgesloten. Dit gegeven de huidig geldende voorschriften en de milieurisico’s in relatie tot de aangrenzende vroegere afvalstortplaats. Hopelijk geeft de genoemde uitspraak van de Raad van State nu aanleiding tot bezinning. Toch lijkt de windmolen er wat de gemeente Haarlem betreft, koste wat kost te moeten komen. Met de uitspraak van de Raad van State komt de gemeente Haarlem dan voor een nieuwe uitdaging te staan: een onderbouwde milieubeoordeling uitvoeren en de resultaten transparant maken. Of toch maar eigen normen gaan stellen, die uitlegbaar moeten zijn? En daarmee ook meer verantwoording af te moeten leggen: kiezen we de locatie van de megawindmolen met zorg? Of kiezen we koste wat kost voor een politiek succes? … dat alleen mogelijk is door een lobby om regels op te rekken en randjes op te zoeken. Dat de Provincie Noord Holland een primaire verantwoordelijkheid heeft is duidelijk : zij heeft te zorgen voor effectief toezicht op de milieu-effecten bij plaatsing van de megawindmolen.

Maar de gemeente Haarlem dient zich af te vragen: hoeveel risico willen we nemen met de milieueffecten rond Schoteroog, één van onze schaarse en druk bezochte natuurgebieden in de gemeente? In het Strategisch Plan Klimaatadaptatie van najaar 2021 heeft Gemeente Haarlem de opgaven en denkrichtingen duidelijk verwoord. In het plan wordt aangegeven dat Schoteroog en Hekslootpolder voor Haarlem ecologisch belangrijke gebieden zijn. Leg dan maar uit aan bewoners dat het voor de energietransitie echt nodig is om juist op Schoteroog een mega-windmolen aan het Spaarne te willen plaatsen…..

Haarlem, februari 2022 Bewonerscommissie Land in Zicht https://bewonerslandinzicht.com

3