I.m Jaarverslag 2024, mail 15 mei 2025, Platform Groen

Van: ton belderok werk <belderok@xs4all.nl> Verzonden: donderdag 15 mei 2025 13:57 Aan: Griffiebureau <griffiebureau@haarlem.nl> CC: Jan Hoekema <janhoekema@ziggo.nl> Onderwerp: Jaarverslag 2024 Platform Groen

Beste medewerker van het Griffiebureau Haarlem. Dit jaarverslag is gisteren aangeboden aan Robbert Berkhout, wethouder groen en klimaat door voorzitter Jan Hoekema. Hierbij ontvangt u het jaarverslag Platform Groen voor 2024. Van het secretariaat van Robbert Berkhout vernam ik gisteren dat het via jullie bureau naar zowel de Raadsleden als naar het College wordt doorgezet. Voor hun informatie meld ik graag dat naast de inhoud over ons werk ook het laatste hoofdstuk onder de aandacht gebracht kan worden tbv de gedachtenwisseling in het College en raadscommissie voor vervolg in 2025. Met dank voor het doorzetten, Ton Belderok Secretaris Platform Groen 06 578897378

Jaarverslag 2024 Platform Groen Haarlem

Het Haarlemse college heeft het Platform Groen in 2020 ingesteld. Zijn voornaamste taak is de gemeente gevraagd en ongevraagd te adviseren over alle aspecten van het groen in de stad. Bij projecten van ontwikkeling of van herinrichting gebeurt dit zo veel en zo vroegtijdig mogelijk in het planproces (‘beginspraak’). Beheer en onderhoud van het groen is een apart adviesonderwerp. Het Platform Groen wil met opbouwende, kritische adviezen bijdragen aan een groenere, meer klimaatadaptieve en natuurinclusieve stad. Met gebruiksgroen voor bewoners, waar het prettig is te wonen en te verblijven. En waar het stadsgroen en de groene randen een grote diversiteit aan planten en dieren kent. Dit jaarverslag geeft een overzicht van de voornaamste feiten en ontwikkelingen van het Platform Groen in 2024. Voor degenen die de start en eerste periode van het Platform Groen niet actief meemaakten gaan wij in dit jaarverslag in hoofdstuk 2 en 3 wat dieper in op de samenstelling en onze missie en doelen. Het vorige verslag is uit 2021. Vanaf nu zal het jaarlijks verschijnen.

Het Platform Groen is een adviesraad van vrijwilligers. Het zijn burgerdeskundigen die onder een onafhankelijke voorzitter maandelijks bijeenkomen. Erin participeren momenteel 14 vaste leden. De 7 agendaleden worden in de gelegenheid gesteld om, afhankelijk van de onderwerpen, te reageren of deel te nemen aan vergaderingen en andere bijeenkomsten. Ieder brengt vanuit een belangen- of kennisgroep expertise in om tot een gezamenlijk advies te komen. In 2024 is contact gelegd met de wijkplatforms in Haarlem en met een aantal groene stadmakers, waarbij is overlegd over vormen van samenwerking. Het Platform Groen ondersteunt de groep van het Burgerberaad CO2 met kennis en inspiratie. Bijlage 1 bevat een overzicht van de leden en de organisaties die zij vertegenwoordigen. De gemeente ondersteunt het werk met een financiële bijdrage voor de jaarlijkse kosten. En stelt vergaderruimte ter beschikking. Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen. Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

1

Het doel van het Platform Groen is de gemeente te adviseren over de te maken (beleids-)keuzes over het ‘groen’ in beleidsstukken en bij de uitwerking van projecten. Onder ‘groen’ worden daarbij ‘alle’ waarden van het groen in brede zin verstaan: groen en water in de openbare ruimte, bomen, natuurgebieden, gebouwde omgeving en andere natuur inclusieve voorzieningen. De functies die dit groen heeft/ kan hebben voor klimaatadaptatie en gezondheid worden daarin mede betrokken. Het Platform Groen hanteert hierbij als randvoorwaarden het door de gemeenteraad vastgestelde beleid, zoals verwoord in de Omgevingsvisie, het Groenbeleidsplan, het Ecologisch beleid, het Natuur Netwerk Haarlem en het Stedelijk plan water Haarlem. De 3 – 30 – 300 regel voor groen in de buurt is daarbij uitgangspunt. De advisering door het Platform Groen leidt tot: - ophalen van ideeën, herkennen van geconstateerde problemen, bundelen en kanaliseren van opvattingen van groene groepen; - toetsen van draagvlak; - meedenken bij het uitwerken van oplossingen; aandragen van alternatieven; - advisering over te maken keuzes met volwaardige aandacht voor het groen. De advisering gebeurt in eerste instantie naar de ambtelijke organisatie, bij voorkeur in een zo vroeg mogelijk stadium van het planproces (‘beginspraak’).

Na een collegebesluit kan het Platform Groen ervoor kiezen de advisering op te schalen naar het college en, in uitzonderlijke situaties, naar de Raad. Dit laatste met name, als er voor het Platform Groen essentiële aspecten van het groen in de stukken niet, of onvoldoende belicht worden. Naast het uitbrengen van adviezen organiseert het Platform Groen kennis- en inspiratiesessies voor verschillende doelgroepen om bepaalde aspecten van het groen nader uit te diepen en/of onder de aandacht te brengen.

Het Platform Groen is in 2024 13 keer in reguliere vergadering bijeengekomen in het gemeentekantoor. Dit gebeurt op de tweede woensdag van de maand van 1 tot half 4. Leden zijn fysiek of via internet aanwezig. Het werk/de agenda is voorbereid in de coördinatiegroep die in 2024 11 keer bij elkaar kwam. Om juist en goed te kunnen adviseren hebben leden van het Platform Groen waar nodig ook gericht overleg gevoerd met verantwoordelijken van specifieke projecten. En namen zij deel aan inspraak- en participatiebijeenkomsten. De secretaris verspreidt uiterlijk na 14 dagen een verslag van het overleg onder de leden. Buiten de reguliere vergaderingen om zijn er ook enkele themabijeenkomsten/kennissessies belegd. Zie paragraaf 6. Indien nodig geacht, vindt tussentijds contact plaats tussen de voorzitter en de Wethouder. Ook met ambtenaren wordt overleg gevoerd bij actuele vraagstukken. In het verslagjaar is gewerkt aan de opbouw van een eigen website. De bedoeling is om hierop de adviezen, de publiekelijk beschikbare projectinformatie van de gemeente, nieuws uit Haarlemse groene activiteiten en van groene groepen beschikbaar te stellen. De basis is inmiddels gereed; in 2025 is gestart met het regelmatig vullen en bijhouden van informatie. Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen.

Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

2

Daarnaast is gestart met kennis- en inspiratiesessies voor leden van het Platform Groen en medewerkers van de gemeente. Eenmaal zelfs voor groene Haarlemmers. Ook hiervan komt informatie beschikbaar via de website. Er is overleg gaande met de gemeente om lokale informatie over groen eveneens beschikbaar te stellen via het netwerk en de website van het Platform Groen.

Het Platform Groen poogt tot een vlotte advisering te komen. - Tijdens de overlegbijeenkomst worden – bij voorkeur al in de startfase – projecten aan het Platform Groen gepresenteerd, meestal door projectleiders van de gemeente. Het Platform Groen brengt dan al tijdens het overleg advies uit, dat in het verslag wordt vastgelegd. - In 2024 is ook door medewerkers van externe bureaus, zoals Sweco en Witteveen + Bos, of van woningbouwcorporaties een beroep gedaan op de deskundigheid van het Platform Groen. - In aansluiting op de overlegbijeenkomsten brengt het Platform Groen steeds vaker een nader uitgewerkt en gemotiveerd schriftelijk advies uit. In bijzondere gevallen brengt het Platform Groen een ongevraagd advies uit over specifieke onderwerpen of projecten. Deze kunnen gericht zijn aan de ambtelijke organisatie, aan het college en/of aan de gemeenteraad. In 2024 zijn in totaal 75 onderwerpen besproken. Over 22 is tijdens het overleg een advies gegeven; over 46 is nadien een schriftelijk advies gegeven. 7 onderwerpen komen nog terug in het overleg, waarna advisering volgt. Het overzicht van de adviezen van het Platform Groen in 2024 staat in bijlage 2.

6. Hier volgt een korte impressie van de kennis- en inspiratiesessies, die het Platform Groen in 2024 heeft georganiseerd. Schouw Schalkwijk 25 april en kennissessie 22 juli 2024 over het maaibeleid Als goede voorbereiding op de kennissessie Maaibeleid is door leden van het Platform Groen en de gemeente een schouw gelopen in de Poelbroekpolder en aanpalende wijken in Schalkwijk. Hier is het effect van verschillende manieren van maaien getoond. In de navolgende kennissessie stond vooral het uitfaseren van de klepelmaaimachines op de agenda. Ambtenaren en leden van het Platform Groen trokken gezamenlijk de conclusie, dat dit uitfaseren door de schade die deze vorm van maaien op de biodiversiteit heeft, niet lang meer mag duren.

Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen. Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

3

Bijeenkomst Natuur Netwerk Haarlem, 15 mei 2024 In het ABC Architectuurcentrum is een uitgebreide bijeenkomst gehouden door de gemeente en leden van het Platform Groen over het in uitvoering zijnde Natuur Netwerk Haarlem. Naast inhoudelijke bijdragen, zoals van de vorige stadsecoloog Sjoerd Adema, werd in de discussie met meer dan 50 aanwezigen duidelijk dat de inrichting en het beheer van routes en ecologische hotspots extra aandacht nodig heeft in de komende jaren. Kennissessie Invasieve soorten, 27 augustus 2024 Deze sessie was een uitgebreid college van de huidige stadsecoloog met kennisuitwisseling uit de praktijk in Haarlem over de bestrijding van invasieve soorten. Mogelijk komt er in 2025 een vervolg op dit thema. Kennissessie Beleid kapvergunningen, 23 oktober 2024 Het beleid rond kapvergunningen is en blijft een uitdaging omdat aanvragers niet altijd terecht een beroep doen op de verordening en de gemeente soms klem lijkt te komen bij besluiten die genomen moeten worden. Duidelijk werd dat het uitvoeren op papier redelijk helder is en dat ambtenaren zo veel mogelijk bomen willen behouden voor Haarlem. In deze sessie kwamen de deelnemers tot de slotsom dat vertegenwoordigers van gemeente en Platform Groen elkaar nu beter weten te vinden bij concrete vragen rond kapvergunningen.

Bijeenkomst team Ontwikkel Project- en Contractmangement, 10 december 2024 Onder het motto ‘groen en rood gaan samen op’ hebben procesmanagers van dit team en leden van het Platform Groen in zo’n anderhalf uur gesproken over de uitvoering van het groenbeIeid en van het beleid van klimaatadaptatie bij bouwplannen. Vanuit het Platform Groen zijn ervaringen met zowel goede als minder goede voorbeelden gedeeld.

In samenspraak met de gemeente startte Het Platform Groen in 2023 met een traject van doorontwikkeling en professionalisering. Het Platform Groen kreeg een onafhankelijke, externe voorzitter met gedegen bestuurservaring. Uit eigen midden is een secretaris gevonden, nadat een externe secretaris helaas onvoldoende tijd had om dit verder inhoud en vorm te geven. In overleg met de betrokken wethouders Groen, Ruimtelijke Ordening en Stedenbouw zijn vanuit de gemeente de volgende wensen geformuleerd voor de doorontwikkeling van het platform: 1. Samenstelling Platform Groen: Het verder opbouwen van goede relaties en bevorderen van samenwerking met groene organisaties en betrekken van inwoners en bedrijven in Haarlem. 2. Professionalisering organisatie: Het professionaliseren van de samenwerking tussen het Platform Groen en de gemeente Haarlem. 3. Verbetering advisering: Het structureel inbrengen van door aangesloten groepen en deskundigen ontwikkelde standpunten met betrekking tot groen, ecologie en klimaatadaptatie in de overleggen met de gemeente Haarlem. 4. Afstemming met nieuw participatiebeleid: Afstemming met de ontwikkeling naar wijkplatformen en mogelijk andere platformen op thema’s. 5. Communicatie: De rol van het Platform Groen werd vooral gericht op kennisuitwisseling en versterken bewustzijn.

Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen. Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

4

Voorjaar 2025 heeft het Platform Groen samen met de gemeente de ervaringen gedeeld over de doorontwikkeling. Overwegend beeld is, dat het Platform Groen zich steeds meer een positie wist te verwerven en meer bekendheid geniet binnen de gemeentelijke organisatie evenals bij Haarlemse groene groepen en organisaties, zoals woningbouwcorporaties. Op alle punten is zichtbaar verbetering geboekt. Zeer positief ervaren wordt dat twee ambtenaren als liaison tussen de gemeentelijke organisatie en het Platform Groen optreden. Zij nemen deel aan de coördinatiegroep. Dit bevordert de organisatie en het verloop van de bijeenkomsten. Het ophalen van informatie zou anders een enorme klus zijn en veel meer ambtelijke tijd kosten.

Het Platform Groen heeft in de afgelopen periode een aantal keren stilgestaan bij de in 2024 behaalde resultaten. In de eerste plaats mogen we met genoegen constateren dat we met 22 mondelinge en 46 schriftelijke adviezen onze opdracht in 2024 meer dan waar hebben gemaakt. Maar er is nog heel veel te doen om Haarlem daadwerkelijk groener te maken en eraan bij te dragen dat Haarlem niet meer tot de meest versteende steden van Nederland behoort. Met name met de volgende voornemens wil het Platform Groen in 2025 daaraan bijdragen: - In 2025 wil het Platform Groen heldere afspraken maken met de gemeente over het beter zichtbaar maken en duidelijker beantwoorden van onze adviezen in de Voorlopige en Definitieve Ontwerpen die voorgelegd worden aan het College en de Raad. De groenparagraaf zal smart geformuleerd moeten worden. - De aandacht voor groen in bouwplannen laat naar ons oordeel – enkele goede voorbeelden niet te na gesproken – nog steeds te wensen over. Telkens gaan onder andere grote aantallen bomen verloren. Onder het motto ‘Groen en Rood gaan samen op’ pleit het Platform Groen voor de formulering van een groen programma in elk bouwplan gelijkwaardig aan rood - in de allereerste fase van het planproces. Groen moet nog meer worden gezien als een onmisbare ‘nutsvoorziening’.

- Het Platform Groen wil zich ook actiever inzetten voor integrale opdrachten bij herinrichtingen van de openbare ruimte. - In 2025 zal door het Platform Groen actief worden geadviseerd over een beheer van de openbare ruimte dat beter is afgestemd op de functie en de doelen van het groenbeleid. - Het Platform Groen wil ook haar eigen werkwijze verbeteren door een aantal standaarden uit het groenbeleid in factsheets uit te werken. Dit zal projectleiders ondersteunen in hun projectvoorstellen. Aansluitend hierop doen wij voorstellen om de groene ambities te verankeren in nieuw beleid - Het Platform Groen zou graag actiever betrokken worden in de communicatie rond groen in Haarlem. Het Platform Groen is van mening dat er meer samenwerking moet komen bij de voorbereiding en uitvoering van beleid. Naar onze ervaring zet de gemeente nu te eenzijdig in op het zenden naar burgers in plaats van op een wisselwerking tussen gemeente en burgers en belangengroepen.

1. Samenstelling Platform Groen per 31 december 2024 2. In 2024 uitgebrachte adviezen

Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen. Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

5

BIJLAGE 1 Ledenlijst per 31 december 2024

Leden Platform Groen Jan Hoekema Jan Appel Ton Belderok Chris Brunner Niko Buiten

Voorzitter Stadsmaker/ Wijkraad Amsterdamsebuurt Stadsmaker/ ClimateMatters //Secretaris Vogelwerkgroep Zuid-Kennemerland Werkgroep Poelbroekpark

Harry Hobo Marianne Hol Daphne Huysse Marian Janssen Frits van der Ploeg Hilde Prins Ruthger Smit Gabriela Telleria Piet Veel

Haarlemse Bomenridders Stichting Doe-tuinen Haarlem Haarlemse Bomenwachters Stichting Doe-tuinen Haarlem Stadsdeel Schalkwijk Stadsmaker/ Haarlemse Bomenwachters Adviescommissie Haarlemmerhout en Frederikspark Vitaalarchitectuur KNNV Haarlem e.o.

Agendaleden Martijn van den Berg Matthijs Duivenvoorden Berry van der Hoorn Saskia Klitsie Gerard Koomen Marco van Wieringen Thecla Wolfs

Stichting Tuin van Haarlem Hekslootpolder InHolland Europawijk/stadsdeel Schalkwijk IVN Zuid-Kennemerland Deskundige muurvarens en microfauna Egelopvang Haarlem

Extern betrokkenen Sylvia Avontuur Wim Kleist Eric Siereveld

Communicatiedeskundige Wijkplatform Groot Oost Wijkplatform Binnenstad023

Coördinatiegroep Platform Groen Jan Hoekema Ton Belderok Chris Brunner Piet Veel Niels van Esterik Lianne van der Hek

Voorzitter Secretaris Lid Lid Liaison gemeente Haarlem Liaison gemeente Haarlem

Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen. Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

6

BIJLAGE 2 In 2024 uitgebrachte adviezen

Datum Bespreking /advisering overleg Platform Groen van 10 januari

14 februari

13 maart

27 maart

10 april

1 mei

12 juni

Onderwerp/project

Datum afzonderlijk schriftelijk advies

Schipholweg, OV-knooppunt Nieuw Zuid Stationsplein Bomen verbeterprogramma Oost en Zuidwest HIOR en inrichtingsleidraad Maaibeleid (Stavaza) Bomen en Spaarnelanden (mail Hilde) Bomen aandachtspunten Planetenlaan 9, Zonnewijzer Gonnetstraat Molenwijk Nrd/Waddenbuurt Jan van Galenstraat Kleine Houtweg Wilhelminastraat Gedempte Oostersingelgracht Bomenkap Haarlem Tetterodestraat eo, groot onderhoud Bomenbestand Schalkwijk (verduurzamen) Koninginneweg/ N. Emmakade eo, gr. onderhoud Dierenwelzijn (inspraakperiode) Ganzenbeheerplan Maaibeleid (kortsluiten acties) Kleine Houtweg Gedempte Oostersingelgracht Wilhelminastraat Ganzenbeheer Maaibeleid (vervolgacties) Vergierdeweg 271, startnotitie Tuinenparken en voedseltuinen (ongevraagd) Hamelinkstraat (DO-OR) Regiodeal MRA inzet op groen Haarlem Dierenwelzijn Haarlem (ongevraagd) Planetenlaan 9, Zonnewijzer Living Lab (samenwerking) Dierenwelzijn (ongevraagd) Bomen (populieren) Schalkwijk Burgerberaad (ondersteuning) Maaibeleid (klepelmachine in de Raad) Bomenbeleid Gedempte Oostersingelgracht Schalkwijk Centrum Delftplein, wijziging Bouwplan

25 januari 31 januari Tijdens . overleg 28 januari Tijdens . overleg Tijdens . overleg 27 januari 14 februari 14 februari Tijdens . overleg 08 februari 14 februari 13 februari Tijdens . overleg Tijdens . overleg 13 maart 13 maart Tijdens . overleg Tijdens . overleg 21 maart Tijdens PG overleg 14 maart 27 maart 03 juli Tijdens . overleg 18 maart 26 april 15 mei 10 april Tijdens . overleg Tijdens . overleg 14 februari Tijdens . overleg 06 mei Tijdens . overleg Tijdens . overleg 07 juli Tijdens . overleg Tijdens . overleg Tijdens . overleg 18 juni

Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen. Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

7

10 juli

10 augustus 18 september

9 oktober

21 oktober 12 november

11 december

13 overleggen

Romolenbeek (Kruidplein, Venkelstr.), inrichting Duisenberg-light bij begroting (ongevraagd) Maaibeleid Oostpoort Groen Schalkwijk Schipholweg, OV knooppunt Haarlem nieuw zuid Binnenduinrand Groen in en om de stad (GIOS) (buiten overleg) Schuur, kapvergunning Wilhelminastraat

Bomenbeheer (ongevraagd) Meerwijk, Fase B Warmtestation Schweitzerlaan Zijlweg West Molenwijk-Waddenbuurt Sportweg, Gebiedsontwikkeling Zuidstrook Waarderpolder (ongevraagd) Meerwijk, Fase B Zijlweg West (vervolg) Oostpoort Aart vd Leeuwstraat Jacob Geelstraat Graafschapstraat/J Hamelinksytr; Merovingenstr Burgwal en omgeving herinrichting Geluidsoverlast evenementen (ongevraagd) Zuiderhout en Vredenhof Verkenning Groen in de pré-initiatieffase (ongevraagd) Westergracht, NS overgang Zijlweg West (advies naar de raad) Zijlweg West (inspraakreactie) Tuinenparken en voedseltuinen (ongevraagd) Willem Buyslaan Schipholweg, OV buststation (inspraakreactie) Gonnetstraat 75 onderwerpen/projecten

Tijdens . overleg 12 juni Tijdens . overleg 10 september 13 september Tijdens . overleg Tijdens . overleg 02 juli 06 juli 03 juli 14 augustus Volgt in oktober 08 februari 25 Volgt in oktober 04 september 11 november 06 november 10 oktober 14 oktober 08 oktober 21 oktober 21 oktober 21 oktober Komt later Komt later Onderzoek volgt Komt later 15 november 10 november 26 november 14 februari 25 Volgt in ‘25 01 december 11 november 46 adviezen 22 tijdens . overleg 7 volgen nog

Platform Groen – adviesraad van burgerdeskundigen – adviseert de gemeente Haarlem gevraagd en ongevraagd over alle aspecten van het groen. Secretaris: Ton Belderok belderok@xs4all.nl

8