I.k Bijlage Resultaten draagvlakonderzoek en verzoek om overleg permanent AZC Meester Lottelaan 301 en Dreef 48, brief 17 september 2024

Stichting tot behoud goed woon- en leefklimaat Haarlemmerhoutkwartier Meersterlottelaan 24A 2012JH HAARLEM De gemeenteraad van de gemeente Haarlem d.v.t.v. de griffier per e-mail: mphilips@haarlem.nl en griffie@haarlem.nl Betreft : aanbieden resultaten draagvlakonderzoek en verzoek om overleg inzake het voornemen tot het vestigen van een permanent asielzoekerscentrum aan de Meester Lottelaan 301 en de Dreef 48 te Haarlem

Geachte leden van de raad,

In deze wenden wij ons graag tot u namens de Stichting tot behoud goed woon- en leefklimaat Haarlemmerhoutkwartier (kvk: 94387621) (hier: “stichting”) en namens al diegenen die zich bij die de Stichting hebben aangemeld. De stichting heeft ten doel om, onder andere in goed overleg en samenwerking met de gemeente, het woon- en leefklimaat van het Haarlemmerhoutkwartier te waarborgen en waar mogelijk te verbeteren. Dat doet zij door met betrokken buurtbewoners en ondernemers te spreken en te inventariseren waar hun behoeftes en zorgen liggen om vervolgens te onderzoeken op welke wijze daarop kan worden geacteerd. Deze brief met bijlage sturen wij u met het oog op het volgende. Wij bieden u eerst een korte samenvatting aan. Samenvatting Op 20 april 2023 heeft uw raad besloten tot aanwijzen van de Meesterlottelaan 301 en Dreef 48 (de locatie) als vestigingslocatie voor een permanent asielzoekerscentrum voor (ruim) 300 personen (AZC). Dat heeft u gedaan op basis van de u ter beschikking gestelde informatie. Sindsdien is dit proces in een sneltreinvaart door het college voortgezet, zonder enige betrokkenheid van omwonenden. Onzes inziens is de aan u ter beschikking gestelde informatie onvolledig, althans is daarbij het gebrek aan draagvlak in de omgeving en de grote zorgen, om niet te zeggen angst, die bij omwonenden is ontstaan ten onrechte niet medegedeeld, althans in de 1

besluitvorming niet betrokken. Aangezien het college geen onderzoek naar het draagvlak voor de vestiging van een asielzoekerscentrum heeft (willen) verrichten, heeft de stichting gekozen om objectief dit onderzoek door Lexnova te laten uitvoeren. Hiermee kunt u als volksvertegenwoordiging alsnog op grond van alle feiten en omstandigheden tot een weloverwogen beslissing komen. De belangrijkste conclusies van het draagvlakonderzoek zijn: -

75% van de respondenten heeft zich in elk geval niet redelijk of goed bekend geacht met de plannen; 86% van de respondenten voelt zich niet betrokken bij de plannen om een AZC op de locatie te vestigen en 74% van de respondenten staat (tenminste) negatief tegenover de plannen.

Grote zorgen bij omwonenden en ondernemers Vanwege de grote zorgen die bij omwonenden en ondernemers van de locatie zijn ontstaan heeft een groot aantal van die omwonenden zich bij de stichting gemeld en zich daarbij als sympathisant aangesloten. Veel van de signalen van omwonenden zijn dat zij zich niet door de gemeente geïnformeerd weten over, zich niet betrokken voelen bij het ingrijpende besluit van de gemeente om tot een vestiging van een AZC op de locatie over te gaan en dat zij zich grote zorgen maken over hun veiligheid, de openbare orde en het woon- en leefklimaat. Die zorgen zijn mede ingegeven door de zeer beperkte capaciteit van politie, handhaving en overige bij het waarborgen van de openbare orde en veiligheid betrokken diensten. NB: die beperkte capaciteit is van dusdanige aard dat één van de omwonende recent niet welkom was voor een aangifte bij de politie, van nota bene beroving en mishandeling van zijn 13-jarige zoon, omdat daarvoor onvoldoende politiecapaciteit beschikbaar was. Ook is er sprake van grote zorgen bij de ondernemers in de omgeving. Die belangen zijn evenzo niet betrokken bij de besluitvorming. Sterker, het college kiest er met het aanwijzen van de Locatie als vestigingslocatie voor het AZC voor om een groot aantal ondernemers uit hun kantoorruimte te laten zetten.

Immers, het COA is inmiddels overgegaan tot het opzeggen van de huurovereenkomsten van de kantoorruimte aan de Dreef 48, dit terwijl veel ondernemers al jarenlang hun bedrijf aldaar gevestigd hebben. Daarenboven verkiest het college kennelijk de vestiging van een AZC boven de ontwikkeling van (starters en/of studenten)woningen en het herontwikkelen van hoogwaardige kantoorruimte. Deze Stichting kan niet anders dan concluderen dat ook ten aanzien daarvan de belangen van de inwoner en ondernemer van Haarlem worden weggecijferd.

Contact met de gemeente Namens omwonenden is veelvuldig contact gezocht met de gemeente. Dat is in eerste instantie op informele wijze gedaan, door contact op te nemen met de procesmanager. Nadien is een meer formele weg gekozen, namelijk door het uiten van zorgen door één van de omwonenden via brieven die zowel aan uw raad als het college zijn gezonden en het doen van een Woo-verzoek. De verzonden brieven bevatte een uitgebreid feitenrelaas, een uiting van de ernstige zorgen en een uiteenzetting van op een longlist geplaatste alternatieve locaties die geschikter zijn dan de voorgenomen locatie. Anders dan werd verwacht, is op die brief niet met begrip gereageerd noch is ingegaan op de concreet geuite zorgen. Sterker, uitsluitend is verwezen naar een vergaderdocument. Over de vrees voor de verstoringen van de openbare orde, de veiligheid en het woon- en leefklimaat werd volstaan met een verwijzing naar de leefbaarometer. Enige concrete reactie op de geuite zorgen door inwoners van de gemeente Haarlem is kennelijk voor het college een brug te ver geweest. Wél, zo werd gecommuniceerd, is er een klankborggroep in het leven geroepen. Vanzelfsprekend hebben enkele sympathisanten van onze stichting zich daarbij aangemeld. Die zijn evenwel direct door de procesmanager gebeld met de boodschap dat voor tegengeluid in de klankbordgroep absoluut geen ruimte is.

Die klankborgroep is overigens nog niet geïnformeerd over de kennelijk gedane aanvraag. Voorts is een Woo-verzoek ingediend. Daarop is door de procesmanager ronduit aanvallend gereageerd en het nadrukkelijke verzoek is gedaan om dat Woo-verzoek in te trekken met de aankondiging dat, als dat niet zou gebeuren, iedere vorm van informeel overleg door de procesmanager zou worden gestaakt. Tussenconclusie Deze stichting alsook de daarbij aangesloten sympathisanten zijn gelet op hetgeen hiervoor uiteen is gezet tot de conclusie gekomen dat de gemeente hun belangen bij en mening over het in de zeer dichte nabijheid vestigen van een AZC waar plek is voor 300 asielzoekers op geen enkele wijze heeft betrokken, en schijnbaar niet hebben willen betrekken, bij deze verstrekkende besluitvorming. Daarnaast zijn zij tot de conclusie gekomen dat het verzoeken om betrokkenheid, het stellen van vragen en het benaderen van de gemeente ten behoeve van overleg niet alleen op inhoudelijk geen en formeel zeer beperkte response kon rekenen. Sterker, het doen van in de grondwet ingebouwde en voor een goed functionerend democratische rechtsstaat essentiële openbaarheidsverzoeken zijn met een ronduit aanvallende reactie beantwoord.

De stichting heeft zich daarom genoodzaakt gevoeld zelfstandig nadere stappen te ondernemen. Draagvlak Omdat de stichting zich de signalen van omwonenden en ondernemers van de locatie sterkt aantrekt en daaruit opmaakte dat tenminste gerede twijfel bestaat over of er in de omgeving überhaupt sprake is van draagvlak voor de plannen, heeft zij in eerste instantie onderzocht of de gemeente op welke wijze dan ook navraag heeft gedaan naar de mening van omwonenden, zich over de zorgen van omwonenden heeft bekommerd of daaraan op welke wijze dan ook belang heeft gehecht bij de besluitvorming. De stichting concludeert dat de gemeente dat op geen enkele wijze heeft gedaan. Sterker, zij heeft zich uitsluitend gebaseerd op de ‘leefbaarometer’, die op geen enkele wijze rekening houdt met de gevolgen voor de omwonenden. NB: de leefbaarometer gaat overigens uit van verouderde informatie. Zo zijn de ernstige overlast en de frequente verstoringen van de openbare orde op het Diaconessenplein, gelegen op ongeveer 50m afstand van de locatie, niet meegenomen in dit instrument.

Opvallend is dat het college volledig heeft nagelaten onderzoek te doen naar de mate van draagvlak bij direct omwonenden, temeer omdat de gevolgen voor die groep toch logischerwijs groot zijn en welke, mede gelet op het toenemende aantal geweldsincidenten dat aan AZC’s gelieerd is, als zeer negatief moeten worden aangemerkt. Mogelijk nog opvallender is dat het college ervoor heeft gekozen geen onderzoek te doen naar draagvlak in de buurt, en dat zelfs niet bij de besluitvorming te betrekken, terwijl al in november 2022, bij agendering van stukken voor de ‘blauwe agenda van het college’ bekend was dat draagvlak in de buurt, minstens, een aandachtspunt is (figuur 1) en zelfs als slecht wordt aangemerkt.

Draagvlakonderzoek Vanwege het binnen het besluitvormingsproces ontbreken van überhaupt enige documentatie omtrent het draagvlak in de omgeving van de locatie terwijl de (negatieve) gevolgen voor de omgeving zeer groot zijn, heeft deze stichting besloten tot het voor eigen rekening en risico laten uitvoeren van een draagvlakonderzoek. Omdat deze stichting objectieve informatievergaring als essentieel beschouwd voor gedegen besluitvorming heeft zij niet gekozen voor, bijvoorbeeld, een petitie maar heeft zij gekozen voor een draagvlakonderzoek, uitgevoerd door het erkende onderzoeksbureau Lexnova. De stichting biedt u graag bij deze de resultaten van dat draagvlakonderzoek aan. Het draagvlakonderzoek is, zoals u zult kunnen lezen, uitgevoerd door middel van een kwantitatief onderzoek. Er is onder 820 adressen een maatwerkvragenlijst verspreid die zowel digitaal, door middel van een eenmalig te gebruiken unieke code, als schriftelijk kon worden beantwoord. In totaal hebben 336 respondenten de vragenlijst teruggestuurd. Daarvan is een gedeelte slechts ten dele ingevuld, zodat een netto response van 305 respondenten overblijft. Dat komt uit op 37%. De uitkomst van het draagvlakonderzoek bieden wij u hierbij graag aan, door middel van het overleggen van de volledige rapportage met de daarbij behorende bijlagen.

Enkele conclusies springen evenwel dusdanig is het oog, dat wij het op prijs stellen die ook in deze brief alvast kort aan te stippen. -

-

29% van de respondenten was niet bekend met de plannen om een AZC op de locatie te vestigen en 46% achtte zich slecht enigszins bekend met die plannen. Daarmee heeft 75% zich in elk geval niet redelijk of goed bekend geacht met de plannen. 86% van de respondenten voelt zich niet betrokken bij de plannen om een AZC op de locatie te vestigen. 50% van de respondenten staat zeer negatief tegenover de plannen om een AAZC op de locatie te vestigen en 24% van de respondenten staat negatief tegenover de plannen. Daarmee staat 74% van de respondenten negatief tot zeer negatief tegenover de plannen.

Het draagvlakonderzoek is ook ingegaan op enkele specifieke thema’s. Voor een volledig overzicht wordt verwezen naar de bijlage. Enkele in het oog springende resultaten zijn evenwel dat 85% vreest voor negatieve effecten voor de openbare orde en veiligheid, 87% vreest voor negatieve effecten voor de parken, schoolpleinen etc. en 80% verwacht negatieve effecten voor de waarde van hun woning. Deze stichting concludeert dat uit het draagvlakonderzoek blijkt dat een overgrote meerderheid van de omwonenden negatief tegenover de plannen staat en zich ernstige zorgen maakt over de negatieve effecten van die plannen. Zij meent dat het van groot belang is dat uw raad, als volksvertegenwoordiging, daarvan kennis neemt en in staat wordt gesteld daaraan gevolgen te verbinden. Hoe nu verder? Deze stichting en haar sympathisanten komen tot de conclusie dat het draagvlakonderzoek, in combinatie met de wijze waarop besluitvorming heeft plaatsgevonden, aanleiding geeft om aan te nemen dat; (1).

bij de besluitvorming ten onrechte geen tot amper rekening is gehouden met de mening en omstandigheden van en gevolgen voor de huidige inwoners van Haarlem, althans de omwonenden en ondernemers.

(2).

dat u als gemeenteraad daardoor tot besluitvorming bent gekomen op basis van een onvolledig beeld van de gevolgen van die besluitvorming en

(3)

dat het bovenstaande aanleiding zou moeten geven tot, tenminste, heroverweging van de plannen op basis van een meer volledig dossier.

Deze stichting doet dan ook een nadrukkelijk beroep op uw raad als volksvertegenwoordiging en verzoekt u om, bijvoorbeeld door middel van een motie daartoe, het ertoe te brengen dat de voortgang van de plannen wordt gestaakt tot in elk geval de gevolgen voor de omwonenden, de door hen geuite zorgen ten aanzien van onder andere de veiligheid en openbare orde en het bijgevoegde draagvlakonderzoek is betrokken bij de (her)overwegingen ten aanzien van de plannen. Wij hopen oprecht dat u aan deze (nood)oproep gehoor wilt geven. Een kopie van deze brief met bijlagen zenden wij naar uw individuele fracties met het verzoek om hierover in overleg te treden en ons appel te willen aanhoren.

In hoopvolle afwachting van uw berichten en altijd graag tot toelichting bereid, verblijven wij,

Stichting behoud goed woon- en leefklimaat Haarlemmerhoutkwartier, namens deze,

Joop Roozeboom