Bijlage Evaluatie door de referendumcommissie van referenduminitiatief Nota uitwerking parkeerregulering tot en met 30 maart 2023

Evaluatierapport Referendumcommissie over het

‘Referenduminitiatief Nota uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem' (tot en met 30 maart 2023)

Referendumcommissie Haarlem 21 september 2023

Evaluatie referenduminitiatief Nota uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem Tot en met 30 maart 2023 Inleiding Op 22 maart 2023 heeft de voorzitter van de raad een inleidend verzoek ontvangen tot het houden van een referendum over de Nota ‘Uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem’. Op 30 maart 2023 heeft de gemeenteraad besloten de indieners niet in de gelegenheid te stellen tot het indienen van een definitief verzoek tot het houden van een referendum. Door dit besluit werd dit referendumproces in beginsel beëindigd. De referendumcommissie heeft op grond van artikel 4, eerste lid, onder f, van de Referendumverordening Haarlem 2023 (hierna Referendumverordening) mede de taak om binnen drie maanden na het einde van een referendumproces het proces te evalueren. De referendumcommissie heeft op 23 juni 2023 bij de raad aangegeven de evaluatie eerst met de nieuwe leden van de referendumcommissie te willen bespreken en na de zomer de evaluatie over het referenduminitiatief af te ronden. 1 Inmiddels is de evaluatie afgerond. De referendumcommissie kijkt in deze evaluatie terug op het referendumproces tot en met de besluitvorming in de raad op 30 maart 2023.2 De referendumcommissie beoordeelt of dit is verlopen volgens letter en geest van de Referendumverordening.

In het algemeen is het proces rondom het inleidend verzoek procedureel goed verlopen. Na de eerste signalen over een referendumverzoek hebben de ambtelijke organisatie en de griffie snel de benodigde stappen gezet om het inleidend verzoek mogelijk te maken. Op enkele punten lichten wij ter verduidelijking mogelijke onduidelijkheden en dubbelzinnigheden in de Referendumverordening toe. Indien er punten in de verordening en het proces zijn die verbeterd kunnen worden, zullen wij dit in de vorm van aanbevelingen aangeven. Daarbij merken wij op dat de evaluatie alleen betrekking heeft op de periode tot en met 30 maart 2023. Dat is het moment waarop het referendumproces voorlopig geëindigd is. Voorlopig, omdat dit besluit van de raad valt onder de regels van de rechtsbescherming zoals opgenomen in de Algemene wet bestuursrecht. Er kan bezwaar gemaakt en beroep ingediend worden, en van deze mogelijkheid is in dit geval gebruik gemaakt. Hierdoor heeft het referendumtraject een vervolg gekregen, die echter buiten het bestek van deze evaluatie valt. Indien dit proces een vervolg krijgt, zal de referendumcommissie conform de Referendumverordening (ook) dit vervolgproces evalueren.

1 Brief referendumcommissie Haarlem d.d. 12 juni 2023 inzake: Verzoek uitstel Evaluatie

referendumcommissie Haarlem (kenmerk 2023/874418) 2 De taak van de referendumcommissie om een evaluatie uit te brengen is opgenomen in de Referendumverordening, artikel 4, lid 1, onder f. 1

Start referenduminitiatief, ondersteuningsverklaringen. Op 28 februari 2023 zijn bij de griffie ondersteuningsformulieren voor een referenduminitiatief opgevraagd. De griffie heeft direct daarna contact opgenomen met de referendumcommissie, gezien de taak van de commissie om de voorzitter van de raad te adviseren over de (papieren en digitale) formulieren voor de ondersteuningsverklaringen.3 Op hetzelfde moment is een projectteam geformeerd, bestaande uit de projectleider referendum, het KCC (klantcontactcentrum) en de griffie (secretaris referendumcommissie). De papieren formulieren en de digitale mogelijkheid om ondersteuningsverklaringen af te leggen waren op 28 februari 2023 niet volgens de nu geldende normen in conceptvorm gereed, in afwachting van een referendumverzoek. Permanente beschikbaarheid van een up-to-date concept is echter aan te bevelen om zo snel mogelijk effectief op een verzoek te kunnen reageren. In nauw overleg met de referendumcommissie en het projectteam zijn op 2 maart jl. alsnog twee formulieren voor het inleidend verzoek geproduceerd, te weten: 1. Formulier ‘Inleidend verzoek tot het houden van een referendum’ en 2. Formulier met Ondersteuningsverklaring. Aan de contactpersoon van de initiatiefnemers zijn deze formulieren per e-mail verstrekt.

In de formulieren was een link opgenomen die leidde naar de digitale mogelijkheid om ondersteuningsverklaringen af te leggen. Met deze formulieren konden de initiatiefnemers zowel digitaal als met uitgeprinte versies van het formulier direct aanvang maken met het verzamelen van de (400) vereiste ondersteuningsverklaringen. Daarbij is aangegeven dat 23 maart 2023 de laatste dag was waarop het inleidend verzoek (met de bijbehorende ondersteuningsverklaringen) kon worden ingediend. Op verzoek van de referendumcommissie werd begin maart binnen de gemeente gestart met het opstellen van een draaiboek voor het referendumproces.

Aanbeveling 1 Zorg ervoor dat conceptformulieren voor ondersteuningsverklaringen permanent gereed zijn, zowel de papieren als de digitale variant.

Ambtelijk is aangegeven dat in het kader van de privacy (AVG) ondersteuningsverklaringen niet meer (zoals bij het referendum in Haarlem in 2017) met behulp van een handtekeningenlijst verzameld zouden kunnen worden. Wel is kenbaar gemaakt dat het mogelijk is dat kiesgerechtigden een papieren formulier ter ondersteuning inleveren op het gemeentehuis – dit naast de digitale mogelijkheid. De referendumcommissie acht deze interpretatie van de AVG te strikt. Het is aan de kiesgerechtigde zelf om de afweging te maken of deze zijn steun wil geven via een papieren formulier of via de digitale mogelijkheid. Bij deze keus kunnen privacy-aspecten een rol spelen, maar die maken het gebruik van een handtekeningenlijst niet onmogelijk. Wel verdient het aanbeveling om, om misverstanden te voorkomen, op het papieren formulier een toelichting op te nemen dat de persoonsgegevens alleen door de gemeente gebruikt worden om, in het kader van het lopende referenduminitiatief, de controle op kiesgerechtigdheid uit te voeren en dat de gegevens verder niet gebruikt of opgeslagen worden. Deze methode wordt ook in andere gemeenten, bijvoorbeeld Leiden, toegepast.

3 Referendumverordening artikel 4, lid 1, onder b.

2

Aanbeveling 2 Borg de toegankelijkheid voor ondersteuningsverklaringen met behulp van papieren handtekeningenlijsten binnen de mogelijkheden van de AVG.

De gemeente Haarlem werkt met twee websites; Haarlem.nl (voor de informatievoorziening vanuit het college) en gemeentebestuur.haarlem.nl (voor de informatievoorziening vanuit de raad). De mogelijkheid om ondersteuningsverklaringen af te leggen werd opgenomen op de site van de gemeenteraad (gemeentebestuur.haarlem.nl). Het verbaast de referendumcommissie dat er geen nieuwsbericht of melding over het referenduminitiatief op de site van de gemeente Haarlem (Haarlem.nl) geplaatst werd. Ook kwam er op de site van de gemeente Haarlem.nl geen link naar de pagina waar ondersteuningsverklaringen konden worden afgelegd. Er is kenbaar gemaakt dat dit verband houdt met het feit dat dit een aangelegenheid van de raad is en niet van het college. Dat is mogelijk een strikte opvatting en een terughoudendheid die het referendum, als instrument van de Haarlemse burger, waarschijnlijk geen goed doet. Het referendum is een instrument van (kiesgerechtigde) burgers. Zij kunnen dit instrument inzetten als zij dit nodig of wenselijk vinden. Informatie over dit hun toekomende instrument en de feitelijke toepassing daarvan dient volgens de referendumcommissie dan ook optimaal en net zo eenvoudig toegankelijk te zijn als bijvoorbeeld de informatie over het aanvragen van een paspoort of informatie over het aanvragen van een vervangende stempas bij een verkiezing.

Er zijn vervolgens bij de griffie ook enkele signalen binnengekomen die erop wezen dat kiesgerechtigden op internet niet zouden kunnen vinden waar precies zij een ondersteuningsverklaring konden afleggen. De referendumcommissie meent dan ook dat er wel aanleiding is het ondersteuningsformulier op de site van de gemeente Haarlem (haarlem.nl) te plaatsen. Van een burger kan niet verwacht worden dat deze als vanzelf weet hoe een gemeente intern georganiseerd is en dat informatie over het referenduminstrument enkel en alleen te vinden is op de site van de gemeenteraad. De digitale mogelijkheid om ondersteuningsverklaringen af te leggen werkte in de praktijk, althans technisch gezien, goed. Technisch is er slechts één keer, gedurende een beperkte periode van twee uur, een probleem geweest waardoor burgers geen ondersteuningsverklaringen konden afleggen. Dit probleem is snel en adequaat opgelost.

Aanbeveling 3 Plaats (ook) op de website van de gemeente (haarlem.nl) de relevante informatie over het referenduminstrument voor burgers.

3

Indiening inleidend referendumverzoek Elke dinsdag en vrijdag zijn de initiatiefnemers op de hoogte gebracht (door de secretaris van de referendumcommissie) over het aantal digitaal ingediende ondersteuningsverklaringen. Tijdens de fase van het inleidend verzoek heeft de referendumcommissie een aantal technische vragen over het referendumproces ontvangen. Een raadslid stelt op 7 maart 2023, mede namens andere raadsleden, de volgende vragen: wie mag een verzoek indienen?; tellen de ondersteuningsverklaringen van het inleidend verzoek wel of niet mee voor het definitieve verzoek?; en op welke termijn zal de referendumcommissie adviseren over de uitzonderingsgronden? 4 De referendumcommissie beantwoordde deze technische vragen; de antwoorden zijn via een emailbericht gedeeld met de vragensteller. De raad vindt de beantwoording op gemeentebestuur.haarlem.nl. In het tweewekelijkse informatiebulletin wordt een link opgenomen waarmee men, wanneer men over inloggegevens beschikt, de beantwoording kan inzien. Op 10 maart wordt duidelijk dat de eerste 432 digitaal aangeleverde ondersteuningsverklaringen geverifieerd zijn op kiesgerechtigdheid: 420 verklaringen zijn geldig. Hiermee is voldaan aan het in de verordening genoemde vereiste minimumaantal (400) ondersteuningsverklaringen voor het inleidend verzoek.

In totaal zullen er 1.760 steunbetuigingen worden ingediend, 1.523 digitaal en 237 schriftelijk. De referendumcommissie constateert dat van de papieren mogelijkheid nog in relatief ruime mate (> 13%) gebruik wordt gemaakt en dus kennelijk in een behoefte voorziet.

Aanbeveling 4 Blijf kiesgerechtigden de mogelijkheid bieden om ondersteuningsverklaringen op papier af te leggen, naast de digitale mogelijkheid.

Op 22 maart 2023 wordt door enkele Haarlemse kiesgerechtigden het inleidende referendumverzoek afgegeven bij de griffie en daarmee formeel ingediend bij de voorzitter van de raad. Op dezelfde dag brengt de referendumcommissie naar aanleiding daarvan advies uit over het inleidend verzoek. Dit advies geeft antwoord op de vraag of er naar oordeel van de referendumcommissie sprake is van een uitzonderingsgrond op basis van artikel 2, tweede lid, van de Referendumverordening. Als er sprake is van een uitzonderingsgrond kan er geen referendum gehouden worden. In het advies wordt specifiek gekeken naar de uitzonderingsgronden g en i, respectievelijk er kan geen referendum worden gehouden over een besluit over de gemeentelijke tarieven en belastingen en er kan geen referendum worden gehouden over een onderwerp waarover naar het oordeel van de raad op een eerder moment een referendum is gehouden of kon worden gehouden. De referendumcommissie geeft aan dat beide uitzonderingsgronden geen belemmering vormen voor het referenduminitiatief. Ook wordt expliciet aandacht besteed aan uitzonderingsgrond j, betreffende besluiten waarvan de raad van mening is dat er een dringende reden is dat er geen referendum gehouden kan worden. 4 Referendumverordening artikel 4. Lid 1 onder a, punt i.

4

De referendumcommissie geeft tevens aan dat een besluit van de raad op het inleidend verzoek een besluit is in de zin van de Awb en daarmee vatbaar is voor bezwaar en beroep. De motivering van een dergelijk besluit van de raad dient uiterst zorgvuldig te zijn. Commissievergadering 23 maart 2023 Op 23 maart 2023 is in de raadscommissie beheer de Nota uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem besproken. In deze vergadering opperen meerdere fracties om de raadsvergadering van 30 maart 2023 over twee avonden te spreiden. In het eerste deel (op 30 maart) wordt dan een besluit genomen over het referendumverzoek. In het tweede deel van de raadsvergadering (waarschijnlijk 4 april) wordt de Nota uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem geagendeerd. De gedachte is dat het besluit om wel of geen referendum te houden, de inhoud van moties en amendementen kan beïnvloeden. Men wil verder voldoende tijd hebben om moties en amendementen op te stellen en daar draagvlak voor te vinden. Naar aanleiding van de commissievergadering is de referendumcommissie gevraagd om met spoed de vraag te beantwoorden over de mogelijkheid de raadsvergadering over twee avonden te spreiden. Op 24 maart heeft de referendumcommissie per e-mail geantwoord.

De strekking van het antwoord was: De Referendumverordening 2022 van de gemeente Haarlem geeft niet expliciet aan dat in dezelfde raadsvergadering zowel over het inleidend referendumverzoek besloten moet worden, als de bespreking over het ontwerp raadsbesluit afgerond dient te worden. Wel blijkt uit enkele andere bepalingen in de verordening dat dit de normale gang van zaken is. Zo is de inlevering en daarmee de agendering van het inleidend verzoek gekoppeld aan de bespreking van het ontwerp raadsbesluit (Referendumverordening artikel 5, tweede lid). Daarnaast is de start van de zes weken termijn van het definitieve verzoek gekoppeld aan het besluit over het inleidend verzoek (Referendumverordening artikel 6, tweede lid). De Referendumcommissie heeft begrip voor de wens van de raad om iets langer de tijd te willen hebben om mogelijke amendementen en moties voor te bereiden. De referendumcommissie kan instemmen met het verzoek van de raad om het inleidend referendumverzoek en de bespreking van het raadsvoorstel over twee vergaderingen te spreiden. De commissie formuleert daarbij wel enkele voorwaarden:  De bespreking van het raadsvoorstel dient in de eerstvolgende (extra) raadsvergadering plaats te vinden.

 Mocht in de vergadering van 30 maart 2023 positief worden beslist op het inleidend verzoek, dan dient in dezelfde raadsvergadering door de raad een besluit genomen te worden waarin wordt aangegeven wanneer de zes weken termijn van het definitief verzoek start. Zonder een dergelijk besluit zou conform artikel 6, tweede lid van de verordening de zes weken termijn op 31 maart starten. De raad dient om die reden op 30 maart een besluit te nemen dat in afwijking van artikel 6, tweede lid, van de Referendumverordening de termijn van zes weken start op de dag na de eerstvolgende (extra) vergadering. Het presidium besluit om in één vergadering het inleidend referendumverzoek en de Nota uitwerking parkeerbeleid: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem te bespreken. De referendumcommissie constateert, gezien de spoedvraag over het opdelen van de bespreking van het inleidend verzoek en de bespreking van het ontwerpraadsbesluit, dat (leden van) de raad de formele 5

stappen in het referendumproces qua tijdsverplichting soms ongelukkig of onhandig lijkt te vinden. Het referendumproces heeft echter een logische procesgang, geredeneerd vanuit de (kiesgerechtigde) burgers. De gedachte is dat zij bekend raken met een ontwerp raadsbesluit op het moment dat dit geagendeerd staat op de agenda van een raadscommissie. Tijdens deze vergadering wordt duidelijk wat de standpunten van de verschillende fracties zijn en eventueel de onderlinge krachtsverhoudingen. Op dat moment kunnen burgers een optimaal geïnformeerde afweging maken of zij vinden dat de raad een besluit gaat nemen waar zij anders over denken en dat zij in dat geval het referenduminstrument willen inzetten. Het referenduminitiatief en de benodigde ondersteuningsverklaringen moeten vervolgens kort voor de raadsvergadering worden ingediend. De Referendumverordening volgt in dezen het oogpunt van de burger. Een verzoek voor een referenduminitiatief voorafgaand aan de commissievergadering is in dat opzicht niet logisch. Veelal zijn burgers dan nog onvoldoende of althans minder inhoudelijk op te hoogte van het conceptraadsbesluit, in het bijzonder de verschillende standpunten die fracties daarin innemen. Deze werkwijze is voor de raad minder optimaal, omdat zij gewend is alles eerst in een commissie te discussiëren en daarna te agenderen voor de raadsvergadering.

Overigens is de werkwijze waarbij de raad tijdens de raadsvergadering voor het eerst de mogelijkheid heeft om met elkaar, de portefeuillehouder en eventueel de referendumcommissie in gesprek te gaan over het inleidend verzoek een procedure die in andere gemeenten ook wordt toegepast conform de Model Referendumverordening van de VNG.

Aanbeveling 5 Neem in de verordening op dat het besluit van de raad over het inleidend verzoek en de inhoudelijke bespreking van het ontwerp raadsbesluit in dezelfde raadsvergadering dient plaats te vinden. Voorstel aanpassing artikel 5, zevende lid: Als het verzoek wordt ingewilligd, behandelt de raad in dezelfde raadsvergadering het ontwerpraadsbesluit waarop het verzoek zich richt. Het ontwerp-raadsbesluit zoals dat luidt na verwerking van eventuele aangenomen amendementen, wordt vervolgens aangehouden tot de eerstvolgende vergadering na de dag waarop de uitslag van het referendum wordt bekendgemaakt.

Raadsvergadering d.d. 30 maart 2023 Op 30 maart 2023 wordt in de raadsvergadering het inleidend referendumverzoek besproken. De raad dient bij de beoordeling van dit inleidend verzoek twee zaken te beoordelen. 1. Allereerst of het verzoek tijdig is ingediend en voldoende steun heeft. De voorzitter van de raad rapporteert dat er 1.760 steunbetuigingen zijn ontvangen, waarvan 1.523 digitaal en 237 schriftelijk. Er zijn 432 steunbetuigingen geverifieerd, waarvan er 420 geldig zijn bevonden. Het inleidende verzoek is daarmee voldoende ondersteund. De overige 1.328 steunbetuigingen zijn niet geverifieerd. De referendumcommissie heeft op een eerder moment informeel aangegeven dat het niet nodig is om alle ondersteuningsverklaringen te controleren. Op het moment dat duidelijk is dat er voldoende geldige verklaringen zijn, is geheel voldaan aan de in de 6

verordening gestelde eis in dezen en is het niet langer noodzakelijk of nuttig door te gaan met de controle op kiesgerechtigdheid; de drempel is dan immers overschreden. 2. Het tweede punt waar de raad een oordeel over moet geven is de vraag of het onderwerp referendabel is gezien de in de verordening opgenomen uitzonderingsgronden.5 De referendumcommissie rapporteert de raad hierover in haar advies van 22 maart 2023: de commissie acht het onderwerp referendabel.6 De referendumcommissie constateert, gehoord de discussie in de raad, dat haar advies op een aantal punten wellicht duidelijker had gekund. Dit betreft met name de aard en strekking/reikwijdte van de uitzonderingsgronden.

Aanbeveling 6 De referendumcommissie acht een nadere toelichting op de uitzonderingsgronden van artikel 2 uit de Referendumverordening verhelderend. De referendumcommissie is bereid een dergelijke toelichting (in concept) op te stellen.

Op 30 maart 2023 hebben vijf raadsleden een amendement ingediend waarin voorgesteld wordt om het raadsbesluit waarmee de indieners van het inleidend verzoek de mogelijkheid krijgen om een definitief verzoek in te dienen wordt gewijzigd in een raadsbesluit waarbij de indieners van het inleidend referendumverzoek niet in de gelegenheid gesteld worden tot het houden van een referendum. Dit amendement wordt aangenomen. Ook stemt vervolgens een meerderheid van de raad voor het gewijzigde raadsvoorstel. In de raadsvergadering van 30 maart 2023 is er tevens enige discussie over de mogelijkheid die raadsleden al dan niet hebben om een referenduminitiatief te starten: is het aan burgers niet zijnde raadsleden om een referenduminitiatief te starten, of kunnen raadsleden (die ook burger zijn) dat (ook) doen? De referendumcommissie merkt in dit verband op dat raadsleden diverse mogelijkheden hebben. Zij kunnen in hun hoedanigheid als raadslid de raad voorstellen een referendum te houden op grond van artikel 7 van de Referendumverordening. Maar een raadslid is ook en gelijktijdig kiesgerechtigde en kan daardoor op grond van artikel 5 van de Referendumverordening een referenduminitiatief starten. Verder staat het raadsleden uiteraard vrij om hun achterban, of andere kiesgerechtigden, op te roepen om een referenduminitiatief te starten.

Haarlem heeft hier ervaring mee opgedaan bij het vorige referendum.

5 Referendumverordening artikel 2, lid 2. 6 Referendumverordening artikel 4, lid 1, onder a, punt i.

7

Bijlage 1. Overzicht aanbevelingen referendumcommissie 1. Zorg ervoor dat conceptformulieren voor ondersteuningsverklaringen permanent gereed zijn, zowel de papieren als de digitale variant. 2. Borg de toegankelijkheid voor ondersteuningsverklaringen met behulp van papieren handtekeningenlijsten binnen de mogelijkheden van de AVG. 3. Plaats (ook) op de website van de gemeente (haarlem.nl) de relevante informatie over het referenduminstrument voor burgers. 4. Blijf kiesgerechtigden de mogelijkheid bieden om ondersteuningsverklaringen op papier af te leggen, naast de digitale mogelijkheid. 5. Neem in de verordening op dat het besluit van de raad over het inleidend verzoek en de inhoudelijke bespreking van het ontwerp raadsbesluit in dezelfde raadsvergadering dient plaats te vinden. Voorstel aanpassing artikel 5, lid 7: Als het verzoek wordt ingewilligd, behandelt de raad in dezelfde raadsvergadering het ontwerpraadsbesluit waarop het verzoek zich richt. Het ontwerp-raadsbesluit zoals dat luidt na verwerking van eventuele aangenomen amendementen, wordt vervolgens aangehouden tot de eerstvolgende vergadering na de dag waarop de uitslag van het referendum wordt bekendgemaakt. 6. De referendumcommissie acht een nadere toelichting op de uitzonderingsgronden van artikel 2 uit de Referendumverordening verhelderend.

De referendumcommissie is bereid een dergelijke toelichting (in concept) op te stellen.

8

Bijlage 2. Overzicht besluit- en adviesmomenten in het referendumproces Besluitvormingsproces gemeenteraad 1. Raadscommissie beheer d.d. 23 maart 2023 o.a. inzake de Nota uitwerking parkeerregulering 2. Raadsvergadering d.d. 30 maart 2023. Besluit inzake inleidend verzoek tot het houden van een referendum over de Nota Uitwerking Parkeerregulering Haarlem (gewijzigd besluit) met als dictum: "Na kennisneming van de bevindingen van de voorzitter van de raad en het advies van de referendumcommissie, besluit de raad de indieners van het inleidend verzoek niet in de gelegenheid te stellen tot het houden van een referendum." Brieven geschreven door de Referendumcommissie 1. Beantwoording technische vragen SP, OPH, HvH over ingediende ondersteuningsverklaringen inleidend verzoek referendum d.d. 10 maart 2023 2. Brief referendumcommissie Haarlem d.d. 22 maart 2023 inzake: Advies inleidend referendumverzoek over de Nota uitwerking parkeerregulering 3. E-mail referendumcommissie Haarlem d.d. 24 maart 2023 inzake beantwoording vragen mogelijkheid splitsing raadsvergadering 4. Brief referendumcommissie Haarlem d.d. 12 juni 2023 inzake: Verzoek uitstel Evaluatie referendumcommissie Haarlem (kenmerk 2023/874418) Brief geschreven door de burgemeester c.q. voorzitter van de raad 1. Brief burgemeester inzake Toetsing van de het inleidend verzoek en de steunbetuigingen d.d.

23 maart 2023 (kenmerk 2023/405967) Referendumproces - 28 februari 2023: bij de griffie zijn ondersteuningsformulieren voor een referenduminitiatief opgevraagd. - 2 maart 2023: twee formulieren voor het inleidend verzoek, te weten: 1. Formulier ‘Inleidend verzoek tot het houden van een referendum’ en 2. Formulier met Ondersteuningsverklaring zijn gereed. - 3 maart tot en met 22 maart 2023: (ten minste 400) steunbetuigingen konden gegeven worden - 7 maart 2023: technische vragen SP, OPH, HvH over ingediende ondersteuningsverklaringen inleidend verzoek referendum - 10 maart 2023: beantwoording technische vragen SP, OPH, HvH over ingediende ondersteuningsverklaringen inleidend verzoek referendum - 22 maart 2023: ontvangen inleidend verzoek tot het houden van een referendum over de Nota ‘Uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem’ inclusief ingediende ondersteuningsverklaringen - 22 maart 2023: Brief referendumcommissie Haarlem inzake: Advies inleidend referendumverzoek over de Nota uitwerking parkeerregulering - 23 maart 2023: brief burgemeester inzake Toetsing van de het inleidend verzoek en de steunbetuigingen (kenmerk 2023/405967)

9

-

-

24 maart 2023: E-mail referendumcommissie Haarlem inzake beantwoording vragen mogelijkheid splitsing raadsvergadering 30 maart 2023: raadsvergadering besluit inzake inleidend verzoek tot het houden van een referendum over de Nota Uitwerking Parkeerregulering Haarlem (gewijzigd besluit) met als dictum: "Na kennisneming van de bevindingen van de voorzitter van de raad en het advies van de referendumcommissie, besluit de raad de indieners van het inleidend verzoek niet in de gelegenheid te stellen tot het houden van een referendum." 12 juni 2023: brief referendumcommissie Haarlem inzake: Verzoek uitstel Evaluatie referendumcommissie Haarlem (kenmerk 2023/874418) 21 september 2023: brief referendumcommissie Haarlem inzake: Evaluatie referenduminitiatief over de Nota Uitwerking parkeerregulering Uitbreiding betaald parkeren tot en met 30 maart 2023 (kenmerk 2023/1614958)

10