Bijlage 2 Uitvoeringsplan Haarlems Dierenwelzijn 2024-2026

Uitvoeringsplan Haarlems Dierenwelzijn [Ondertitel] 8 oktober 2024 1/9

Niels van Esterik & Marie-Thérèse Tetteroo-Mathijsen Gemeente Haarlem, BBOR

Uitvoeringsplan Haarlems dierenwelzijn 2024-2026 Dierenwelzijn gaat over de kwaliteit van het leven zoals het door het dier wordt ervaren. Een goed welzijn voor dieren betekent dat er voldaan wordt aan de natuurlijke behoeftes van dieren waardoor een dier in staat is om zich op een natuurlijke wijze te gedragen die de soort eigen is. Daar zetten we ons met de concrete maatregelen uit het Uitvoeringsplan Dierenwelzijn 2024-2026 voor in.

1.1 Gezelschapsdieren en landbouwhuisdieren Veel inwoners van Haarlem houden een huisdier. Maar al deze dieren brengen ook verantwoordelijkheid met zich mee. En ook de gemeente heeft hier direct mee te maken. Zo was er in 2023 een aantal van 5685 honden geregistreerd in Haarlem. Met onderstaande maatregelen zet de gemeente de komende jaren stappen in het verbeteren van het welzijn van gezelschapsdieren en landbouwhuisdieren. 1. Dienstverleningsovereenkomst vervoer, opvang en verzorging van zwerfdieren De subsidierelatie van de gemeente met de Dierenbescherming wordt omgezet naar een dienstverleningsovereenkomst. Dit sluit beter aan bij de wettelijke taak van de gemeente en de verantwoordelijkheden van de Dierenbescherming bij het uitvoeren van deze taak. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025 Dekking Begroting; wettelijke zorgtaak Structureel € 237.500 (2024)

2. Gebruik TNR methode In overleg met de Dierenbescherming doen we ervaring op met de TNR methode. In 2025 en 2026 monitoren we de resultaten en eind 2026 evalueren we of de methode structureel zal worden ingezet. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025-2026 Dekking Begroting t/m 2026 Incidenteel € 10.000

3. Tegemoetkoming in kosten kat chippen en neutraliseren We starten een pilot waarmee inwoners kunnen op vertoon van de Haarlem Pas een financiële tegemoetkoming krijgen om hun kat te laten chippen en te laten neutraliseren. We monitoren de resultaten in 2025 en 2026 en evalueren in 2027 of, en in welke vorm het chippen en neutraliseren een structureel karakter kan krijgen. Voorbereiding 2024 Realisatie 2024-2026 Dekking Begroting t/m 2026 Incidenteel € 15.000 (2024) | € 50.000 (2025 en 2026)

2/9

4. Tegemoetkoming dierenartskosten voor minima We starten een pilot waarmee we inwoners op vertoon van de Haarlem Pas tegemoet komen in dierenartskosten. Evaluatie vindt plaats in Q4 2026. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025-2026 Dekking Begroting, Reserve minima Incidenteel € 90.000 (vanaf looptijd pilot)

5. Dierenvoedselbank Pilot naar mogelijkheden tot uitbreiding Haarlemse voedselbank met een dierenvoedselbank ter ondersteuning van minima. Evaluatie in 2027. Voorbereiding 2024 Realisatie 2024-2026 Dekking Begroting t/m 2026 Incidenteel € 5.000 (2024) | € 10.000 (2025 en 2026)

6. Natuur- en milieueducatie Kennis over dierenwelzijn wordt overgedragen aan bezoekers van de stadsboerderijen en aan schoolklassen door het aanbieden van educatie en voorlichting. Voorbereiding 2024 Realisatie 2024-2025 Dekking Kadernota 2024 Incidenteel € 200.000

1.2 Vrij levende dieren In de stad zoeken vrij levende dieren naar ideale omstandigheden waar zij voedsel, vocht, beschutting en voortplantingsmogelijkheden kunnen vinden. Dit doen zij in gebouwen, tuinen, parken en natuurgebieden. We zetten daarom in op het zoveel mogelijk creëren van ideale omstandigheden en in het mogelijk maken van verplaatsing van fauna binnen en tussen verschillende delen van de stad om leefgebieden zo groot mogelijk te maken. 7. Diervriendelijkere inrichting bij projecten Er wordt in projecten waar dit nuttig en noodzakelijk is gewerkt met een meer diervriendelijke inrichting zoals natuurvriendelijke oevers, het toevoegen van faunapassages, eendentrappetjes en uitklimmogelijkheden voor padden in straatkolken. Deze worden opgenomen in het HIOR en worden de norm in projecten. Voorbereiding Vanaf 2024 Realisatie Vanaf 2025 Dekking Vanuit IP Structureel In projectbudgetten

8. Onderzoeksprogramma diervriendelijk isoleren Opstellen soortenmanagementplan (SMP). In de daaropvolgende fase worden maatregelen getroffen ter bescherming van de dieren die onder meer in de spouwmuren wonen. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025-2026 Dekking Kadernota 2024 (€ 400.000) Incidenteel € 300.000 (2024-2025) | € 100.000 (2026) 3/9

9. Verlichting gaat uit in parken & grote groenstructuren Bij nieuwe parkaanleg wordt rekening gehouden met nachtelijke duisternis. Voor bestaande grote groenstructuren en parken wordt een plan gemaakt om de verlichting in het groen uit te schakelen indien geschikte alternatieve (fiets)routes beschikbaar zijn en diervriendelijke verlichting toe te passen indien deze routes er niet zijn. Het plan wordt apart voorgelegd aan de commissie. Hier worden ook de mogelijke dilemma's voor de veiligheid in meegenomen. Dit plan maken we inzichtelijk met een kaart, een uitvoeringsplanning en communicatieplanning. Het plan wordt apart voorgelegd aan de commissie. Hier worden ook de mogelijke dilemma's voor de veiligheid in meegenomen. Vervolgens kunnen uitgangspunten worden opgenomen in het Handboek Inrichting Openbare Ruimte (HIOR). Voorbereiding Vanaf 2024 Realisatie Vanaf 2025 Dekking Begroting 2024 en 2025 Incidenteel € 10.000

10. Vergroten biodiversiteit Er wordt rekening gehouden met broedseizoenen en gewerkt volgens de Gedragscode Soortenbescherming. Volgens Natuur Netwerk Haarlem pakken we ontbrekende schakels in de hoofdbomenstructuur aan, heffen we met eco objecten de aanwezige barrières in het ecologische netwerk op door bijvoorbeeld uitklimvoorzieningen in putten aan te brengen en zetten we in op het verbeteren van de leefomgeving voor dieren. Voorbereiding Vanaf 2022 Realisatie Vanaf 2022 Dekking IP en EP Structureel In projectbudgetten en beheerbudgetten

11. Verbeteren ecologische kwaliteit Veerplas De waterkwaliteit van de Veerplas heeft aandacht nodig, daarom wordt het baggeren van de plas voorzien. Door de beoogde verbetering van de waterkwaliteit, zal ook de leefkwaliteit voor de fauna in en rond het water verbeteren. Voorbereiding Vanaf 2024 Realisatie Vanaf 2025 Dekking Kadernota 2024 Incidenteel € 500.000 (2024) | € 1 miljoen (2025)

12. Vogelhospitaal De subsidierelatie wordt omgezet naar een dienstverleningsovereenkomst. Dit sluit beter aan bij de wettelijke taak van de gemeente en de verantwoordelijkheden van het Vogelhospitaal. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025 Dekking Begroting Structureel € 35.000 (2024)

4/9

13. Egelopvang De subsidierelatie wordt omgezet naar een dienstverleningsovereenkomst. Dit sluit beter aan bij de wettelijke taak van de gemeente en de verantwoordelijkheden van de Egelopvang. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025 Dekking Begroting Structureel € 11.500 (2024)

14. Sportvisserij Nauwere afstemming en samenwerking tussen de Hengelvereniging Haarlem en de afdeling Vergunningverlening en Handhaving (VVH) van de gemeente op het gebied van handhaving, controle op vispassen en malafide praktijken. Gesprekken over uitfasering visloodjes. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025 Dekking nvt -

15. Ontheffing gebruik busbaan dierenambulances De gemeente Haarlem blijft een ontheffing aan dierenambulances verlenen om in geval van spoed van de busbaan gebruik te kunnen maken en onderstreept het belang van een ontheffing voor provinciale wegen bij de provincie Noord-Holland. De gemeente treedt in overleg met de Veiligheidsregio over het borgen van opvang en hulp aan dieren in crisissituaties. Voorbereiding 2024 Realisatie 2024 Dekking nvt -

1.3 Dieren bij evenementen Toegenomen maatschappelijke betrokkenheid heeft ervoor gezorgd dat mensen anders naar vertoon van dieren kijken. Vergunningaanvragen voor evenementen worden getoetst voordat er een vergunning wordt afgegeven. Het welzijn van dieren tijdens evenementen dient goed afgewogen te worden en indien nodig kan voor het toetsen van de aanvraag advies worden ingewonnen bij de Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit (NVWA). 16. Inzet van dieren op evenementen wordt vergunningplichtig We stoppen met het toestaan van shows met roofvogels, uilen en reptielen en nemen dit op in onze APV. We maken evenementen waar dieren worden gebruikt vergunningplichtig. Aanvullend zal de gemeente de APV aanpassen om gebruik van confetti bij evenementen te verbieden. Het gebruik van vuurwerk is niet toegestaan in Haarlem. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025 Dekking nvt -

5/9

17. Samenwerkingsverband DierVizier Aansluiten bij het samenwerkingsverband DierVizier. Voorbereiding Realisatie Dekking -

nvt 2024 nvt

1.4 Communicatie Communicatie en educatie over dierenwelzijn zijn van belang in het proces van bewustwording. De afgelopen periode is de gemeente steeds actiever geworden in het vergroten van dit bewustzijn, bijvoorbeeld vanuit het Groenbeleid en NatuurNetwerk Haarlem. Er verschijnen regelmatig nieuwsartikelen op de website van de gemeente en op social media worden interviews met de stadsecoloog gepubliceerd. 18. Ganzenbeheer De gemeente blijft in overleg met de provincie streven naar het stoppen van de jacht op ganzen. Voorbereiding 2024 Realisatie 2024 Dekking nvt -

19. Communicatie We zetten in op integrale communicatie over natuur, milieu en dierenwelzijn. Hierbij combineren we de inzet van natuur & milieueducatie met geactualiseerde informatievoorziening op de gemeentelijke website. Onderdeel hiervan kan zijn het besteden van aandacht aan maatregelen om overlast tegen te gaan, het attenderen van hondenbezitters over de start van het grasarenseizoen en attenderen van kattenbezitters om hun katten tijdens het broedseizoen en 's nachts zoveel mogelijk binnen te houden of een belletje om te doen. Dit is onderdeel van brede gemeentelijke communicatie. Voorbereiding Realisatie Dekking Structureel

2024 2025-2026 Begroting €5.000

20. Bekendheid geven aan de dierenbuddy Via de gemeentelijke nieuwskanalen wordt meer bekendheid gegeven aan het initiatief van de Dierenbuddy. Dierenbuddy's worden gefaciliteerd door de Dierenbescherming. De hulp is gratis en bedoeld voor mensen die betaalde hulp niet kunnen bekostigen en nauwelijks over een sociaal netwerk beschikken. Deze dienst bestaat al enige tijd, maar is wellicht niet overal even goed bekend. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025-2026 Dekking nvt -

6/9

21. Communicatie dieren in nood en crisisopvang Het college zal de hulp aan dieren ten tijde van crisissituaties in de veiligheidsregio aan de orde stellen zodat dit daadwerkelijk geborgd wordt in het Regionaal Crisisplan Veiligheidsregio Kennemerland. Om hulpdiensten op de mogelijke aanwezigheid van huisdieren te attenderen maken we 'Huisdieren in huis!' stickers beschikbaar. Voorbereiding 2024 Realisatie 2024 Dekking nvt -

22. Datagedreven werken Via open data stellen we steeds meer data beschikbaar zoals locaties met hondenlosloopgebieden of de verschillende typen grassen. We werken aan het continu verbeteren van datagestuurde beleidsvorming en beheer. Zo kunnen eco objecten als faunapassages, bijenhotels en nestgelegenheden beter worden onderhouden. Data wordt regelmatig geactualiseerd en transparant gedeeld via open data op www.kaarthaarlem.nl en https://haarlem.incijfers.nl/. Voorbereiding 2023 Realisatie 2024 Dekking nvt -

23. Leskisten NME De leskisten die via de NME aan Haarlemse basisscholen worden aangeboden worden geactualiseerd voor een periode van 5-10 jaar. De nieuwe leskisten besteden meer aandacht aan dierenwelzijn en de eiwittransitie. Communicatie hierover zal in het voorjaar van 2025 starten. Voorbereiding 2024 Realisatie 2025 Dekking Begroting Structureel

7/9

8/9

Dit is een uitgave van gemeente Haarlem, 8 oktober 2024

Tekst: Niels van Esterik, Marie-Thérèse Tetteroo-Mathijsen Fotografie: Beeldbank gemeente Haarlem Ontwerp: [Naam] Drukwerk: [Naam] ________________________________ Postbus 511 2003 PB Haarlem Tel. 14 023 haarlem.nl 9/9