Bijlage 2 Jaarverslag OSZG 2022
Tekst van het document
Overige gegevens
27
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
Het totale bedrag van de bekostiging bedraagt € 1.439.000. Per school als volgt: Stedelijk Haarlem € 271.400, Felisenum € 198.300, Barlaeus € 257.700, Vossius € 271.400, Bernrode € 195.700 en Stedelijk Den Bosch € 244.400. Het individuele deel ad 50% is volledig verbruikt aan het resultaat van de uitvraag zoals hierboven aangegeven. Voor het collectieve deel is uitgeven door het Barlaeus € 29.916, het Vossius € 5.000 en het Felisenum € 6.500. Het restant van het collectieve deel is per einde kalenderjaar opgenomen als bestemmingsreserve. Evaluatie zal per school met de PMR plaatsvinden. Daarnaast zal er op bestuursniveau het gehele proces worden geëvalueerd. 3.14 Passend Onderwijs Onze 6 scholen liggen verspreid in het westen en zuiden van Nederland. Daarmee zijn wij veroordeeld tot regionale aansluiting bij 4 verschillende samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs. Dat betekent tevens dat de bekostiging vanuit de samenwerkingsverbanden voor onze scholen divers uitvalt. Er zijn scholen die per leerling 5x zo veel ontvangen dan de school met de laagste bijdrage. Dat betekent dat de middelen voor ondersteuning vanuit zowel de samenwerkingsverbanden als de reguliere lumpsum meer dan nodig zijn om naast de basisondersteuning de gestelde doelen voor de leerlingen te kunnen uitvoeren. Alle middelen gaan rechtstreeks naar onze scholen.
Er wordt gebruik gemaakt van schoolondersteuners, schoolpsychologen en leerlingbegeleiders. Mede veroorzaakt door de pandemie is de druk op onze zorgteams erg hoog.
Jaarverslag - OSZG
Het betreft zowel leerlingen met een beschreven zorgprofiel en bijbehorend OPP als leerlingen die tijdelijk extra ondersteuning nodig hebben maar niet vallen binnen de formele zorgstructuur. Verder wordt er veel aandacht besteed aan huiswerkklassen, coaching voor docenten en talentontwikkeling.
overlegstructuren, waaraan schoolleiding of zorgcoördinatoren van de scholen deelnemen. Tijdens het directieoverleg worden de besteding van de gelden en de voortgang van de arrangementen besproken. Bij het komen tot een arrangement vindt afstemming plaats met de betrokken ouders en begeleiders (adviseur, arts e.d.).
De betrokkenheid met de samenwerkingsverbanden is goed. We zijn in besturen vertegenwoordigd en zijn betrokken bij de
28
4
Financiële situatie op de balansdatum
Bestuursverslag
4.
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie op de balansdatum
4.1 Exploitatie en kengetallen De financiële positie van de OSZG heeft enigszins te lijden gehad van het lagere resultaat in 2021. Dat blijkt uit de verschillende kengetallen die voor de financiële positie worden gehanteerd. Er is nog steeds sprake van zeer gering bovenmatig eigen vermogen. Liquiditeit Dit kengetal geeft aan in hoeverre de OSZG op korte termijn aan haar verplichtingen kan voldoen. Het wordt berekend door de vlottende activa te delen door de kortlopende schulden. 2022
2021
Vlottende activa (A)
19.975.323
15.225.776
Kortlopende schulden (B)
11.547.635
6.820.148
1.73
2.23
0,5-1,5
0,5-1,5
Liquiditeit (=A/B) Norm VO
De liquiditeit op de balansdatum is aanzienlijk lager dan vorig jaar, omdat de uitgaven aan NPO-middelen hoger waren dan de ontvangsten in 2022. Daarnaast is de verbouwing bij het Stedelijk Gymnasium opgestart in 2022 en zijn de ontvangen gemeentelijke subsidies voor een deel aangewend voor de renovatie.
Jaarverslag - OSZG
Financiële situatie
Informatie per school
Solvabiliteit 2 Dit kengetal geeft aan in hoeverre de OSZG in staat is op lange termijn alle schulden te voldoen. Het wordt berekend door het eigen vermogen en de voorzieningen te delen door het totaal van de passiva. 2022
2021
Eigen vermogen (A)
16.733.687
17.571.472
Voorzieningen (B)
1.739.362
1.474.319
Totaal passiva (C)
30.020.683
25.865.939
Solvabiliteit (=(A+B)/C)
0,62
0,74
Norm VO
> 0,3
> 0,3
De solvabiliteit op de balansdatum is aanzienlijk lager dan vorig jaar, maar ligt ruim boven de minimumnorm voor het voortgezet onderwijs. Reden van deze verlaging is de afname van de reserves vanwege het negatieve resultaat door de hogere bestedingen van NPO-middelen ten opzichte van ontvangen middelen en de dotaties aan voorzieningen. Rentabiliteit De rentabiliteit drukt de relatie uit tussen het resultaat en de totale baten: 2022
2021
-837.785
1.763.797
45.422.695
43.836.868
Rentabiliteit (=A/B*100%)
-1.85%
4.0%
Norm VO
>-10%
>-10%
Totaal resultaat (A) Totale baten incl. rentebaten (B)
Jaarrekening
Overige gegevens
De rentabiliteit is negatief doordat de NPO-gelden in de baten en lasten zijn opgenomen. Daar-naast hebben de afschrijvingen op gebouwen en de dotaties op voorzieningen impact op het resultaat. Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen geeft het verband aan tussen het aanwezige eigen vermogen en de totale baten van de stichting. Hiermee wordt inzichtelijk welke middelen de OSZG beschikbaar heeft om eventuele tegenvallers op te vangen. 2022
2021
Eigen vermogen (A)
16.098.468
17.571.472
Totale baten incl. rentebaten (B)
45.286.221
43.836.868
35.5%
40.1%
25%
25%
Weerstandsvermogen (=A/B*100%) Norm OSZG
Het weerstandsvermogen ligt ruim boven de norm van 25% die de OSZG daarvoor heeft gesteld en is gedaald doordat de lasten (NPO) zijn toegenomen en het vermogen is afgenomen. De norm is als volgt tot stand gekomen: de OSZG schat de risico’s op gemiddeld 2,5% van de jaaromzet van een school gedurende 10 jaar. Dat komt neer op een weerstandsvermogen van 2,5*10 = 25% van de jaaromzet van de OSZG.
30
Bestuursverslag
Algemene informatie
Signaleringswaarde bovenmatig Eigen Vermogen Deze door OCW geïntroduceerde signaleringswaarde is ingesteld in verband met bovenmatige reserves bij een aantal onderwijsbesturen. Deze reserves zijn veelal opgebouwd vanwege onzekerheid over de OCW-bekostiging. Bij het opstellen van de jaarlijkse begroting weet een schoolbestuur namelijk nog niet hoe hoog de inkomsten vanuit OCW worden. Op het moment dat die duidelijkheid er komt, is de formatie voor het nieuwe schooljaar al afgerond. Hierdoor worden onder normale omstandigheden niet alle middelen in het betreffende schooljaar besteed. De signaleringswaarde is een instrument van het ministerie om besturen te wijzen op ongebruikte gelden en hen te dwingen deze in te zetten voor het onderwijs. Op de lange termijn moeten alle besturen binnen de marges van deze signaleringswaarde opereren. De formule is ingewikkeld, maar geeft een relatie aan tussen het gebouwencomplex + de totale baten en het eigen publieke vermogen. De signaleringswaarde voor de OSZG is momenteel € 824.727 bovenmatig. De factor voor 2022 komt uit op 1.06 en ligt dus nog maar een fractie boven de signaalwaarde van 1.0. Voor de komende drie jaar moeten nog volop NPO-middelen worden besteed om de gevolgen van de coronacrisis te bestrijden. Dit betekent dat het gemiddeld te verwachten resultaat over die jaren negatief zal zijn.
Hierdoor daalt de signaleringswaarde ongetwijfeld verder.
Financiële situatie
Onderwijs
Overige gegevens
Jaarrekening
Overige kengetallen Het aandeel personeelskosten bedraagt bijna 80% van de totale lasten. Het aandeel huisvesting (incl. afschrijving) komt op 4% van de totale lasten. De toename van dit percentage is te wijten aan de extra afschrijving op het hoofdgebouw bij het Stedelijk Gymnasium Haarlem.
Exploitatie Baten
Realisatie 2022
Begroot 2022
Realisatie 2021
€
€
€
42.094.680
40.357.600
41.329.873
469.352
278.900
306.803
0
0
0
3.1
Rijksbijdragen
3.2
Overige overheidsbijdragen
3.4
Baten werk i.o.v. derden
3.5
Overige baten
2.791.690
2.384.000
2.179.254
Totaal baten
45.355.722
43.020.500
43.815.930
Lasten 4.1
Personeelslasten
36.337.946
34.458.800
33.517.515
4.2
Afschrijvingen
1.815.226
1.443.450
1.268.115
4.3
Huisvestingslasten
1.829.856
1.895.800
1.953.122
4.4
Overige lasten
6.277.453
5.096.050
5.334.319
Totaal lasten
46.260.480
42.894.100
42.073.071
-904.758
126.400
1.742.859
66.973
12.500
20.938
-837.785
138.900
1.763.797
Saldo baten en lasten 5
Financiële baten en lasten
Resultaat
Jaarverslag - OSZG
Informatie per school
31
Bestuursverslag
Algemene informatie
Volgens de begroting zou de exploitatierekening een resultaat hebben van € 138.900. In werkelijkheid is er een negatief resultaat van € -1.473.004. In 2021 was de begroting negatief en was er een enorm hoog positief resultaat. Dit jaar is het volledig contra. Dat heeft te maken met uitbetaling van de middelen van EHK en met NPO-middelen die direct in de exploitatie zijn opgenomen en waarvan de besteding in de daaropvolgende jaren wordt gedaan. 4.2 -
Analyse exploitatie De rijksbijdragen waren ruim € 1.7 miljoen hoger dan begroot. Het grootste verschil komt voor rekening van de lager uitgevallen NPO-gelden die we hadden begroot op € 500 per leerling, maar waarvoor in 2022 5/12e deel van € 820 werd beschikt, de subsidie werkdrukmiddelen voor € 320 per leerling en individuele aangevraagde subsidies via OCW. Ongeveer € 350.000 komt van extra middelen
Onderwijs
e prestatiebox is opgegaan in een aanvullende D bekostiging van strategisch personeelsbeleid, voorkomen onnodig verzuim, professionalisering schoolleiders en docenten, Co2 meters, de Dag van het OOP en werkdrukverlichting. Op al deze punten is waar mogelijk ingezet. Mede doordat de aankondiging van deze bekostiging nogal al laat in het jaar werd geïnformeerd is er voor wat werkdrukverlichting alleen voor wat betreft het individuele deel volledig besteed. Voor het collectieve deel is het beleidsproces nog in bewerking en daarom zijn de nog niet bestede middelen in een bestemmingsreserve opgenomen op de balans.
Jaarverslag - OSZG
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
-
e overige overheidsbijdragen waren € 190.000 hoger D dan begroot en betreffen individueel aangevraagde en toegekende subsidies die deels niet waren begroot.
-
e huisvestingslasten zijn € 65.000 lager dan begroot. D De energiekosten vielen zijn nog meegevallen, mede vanwege langjarige contracten.
-
e overige baten zijn € 370.000 hoger dan begroot. Dit D heeft te maken met het feit dat diverse activiteiten, zoals buitenlandse reizen en excursies lager waren begroot wegens de coronaperikelen van voorgaande jaren. Uiteindelijk is meer georganiseerd en zijn we weer redelijk op het normale niveau uitgekomen.
-
e overige lasten zijn € 1.178.000 hoger dan begroot, D voornamelijk door werving leer lingen € 87.000, kwaliteitssystemen en extra inventariskosten wegens digitalisering/audiovisueel en kosten om het NPO uit te voeren voor in totaal € 400.000.
-
e financiële (rente)baten waren € 54.500 hoger dan D begroot. De rente was eindelijk weer interessant genoeg om deposito’s uit te zetten.
-
van de samenwerkingsverbanden. -
Financiële situatie
e kosten van het personeel waren € 1.880.000 D hoger dan begroot. De resultaten per school vallen nogal verschillend uit. Dit komt o.m. door dotatie van personele voorzieningen die vooral door toedoen van de verlofspaarders en langdurig zieken € 215.000 hoger uitvielen dan begroot. Daarnaast hebben de inhaalprogramma’s en andere ondersteuning voor het NPO een extra aanslag van € 200.000 op de middelen gedaan. In de begroting was er wel rekening gehouden met de extra middelen, maar de hoogte daarvan was ten tijde van het begrotingsproces niet voorzien.
-
e afschrijvingen zijn € 372.000 hoger dan begroot. D De extra afschrijving bij Stedelijk Haarlem, waarbij voor het hoofdgebouw alle restwaarden zijn afgeboekt voor € 565.000 is hier debet aan. Voor de overige scholen vielen de afschrijvingen lager uit dan verwacht.
De recapitulatie van de saldi (rekening-/-begroting) (x € 1.000) ziet er als volgt uit: a.
Rijksbijdragen
b.
Overige overheidsbijdragen
191
c.
Opbrengst werk voor derden
0
d.
Overige baten
407
e.
Personele lasten
-1.880
f.
Afschrijvingen
-372
g.
Huisvestingslasten
h.
Overige lasten
i.
Financiële baten en lasten
Totaal verschil
€ 1.737
66 -1.178 55 € 976
32
Bestuursverslag
4.3
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Balans per 31 december 2022 en 2021
Vaste activa
2022
2021
€
€
1.2
Materiële vaste activa
9.745.358
10.040.162
1.3
Financiële vaste activa
300.000
900.000
Overige gegevens
4.4 Analyse balansposten • Materiële vaste activa: deze activa zijn afgenomen, doordat bij Stedelijk Gymnasium Haarlem de restwaarden van het hoofdgebouw zijn afgeboekt tijdens de ingrijpende renovatie.
• Financiële vaste activa: er staan nog deposito’s uit voor langer dan een jaar voor € 300.000.
• Vorderingen: een lichte afname van € 353.000 omdat Vlottende activa 1.4
Voorraden
0
0
1.5
Vorderingen
1.165.548
1.518.116
1.7
Liquide middelen
18.809.777
13.707.659
30.020.683
25.865.939
2.1
Eigen vermogen
16.733.687
17.571.472
2.2
Voorzieningen
1.739.362
1.474.319
2.3
Langlopende schulden
-
-
2.4
Kortlopende schulden
11.547.635
6.820.148
30.020.683
25.865.939
Jaarverslag - OSZG
de vooruitbetaalde kosten voor de renovatie van vorig jaar inmiddels zijn gecompenseerd met de ontvangen subsidies.
• Liquide middelen: de toename van € 5.1 miljoen wordt veroorzaakt door de vooruit ontvangen subsidies van € 3.7 miljoen ten behoeve van de renovatie en de ontvangen subsidie voor basisvaardigheden van ruim € 1 miljoen.
• Eigen Vermogen en Voorzieningen wordt in het volgende hoofdstuk nader uitgewerkt.
• Kortlopende schulden: een verhoging van € 4.7 miljoen is veroorzaakt door de vooruit ontvangen investeringssubsidies inzake de verbouwing en de subsidie basisvaardigheden die is verkregen in 2022 maar bijna geheel wordt verantwoord in 2023 en 2024.
33
Bestuursverslag
4.5
Algemene informatie
Reserves en voorzieningen
Algemene reserve De algemene reserve van de OSZG bedraagt € 10.515.381. Dat is € 944.000 lager dan vorig jaar. Het negatieve resultaat van de exploitatie, exclusief het resultaat dat is aangemerkt als bestemmingsreserve NPO en het resultaat op ZiZo, is voor het publieke deel in mindering gebracht op de algemene reserve. Bestemmingsreserves De OSZG beschikt over de volgende publieke bestemmingsreserves: Sociaal plan Volgens afspraak met de vakbonden bij de oprichting van de OSZG wordt € 455.000 bestemd voor de gevolgen van reorganisaties. Tot nu toe is het niet nodig geweest deze reserve aan te spreken. ZiZo-fonds De scholen van de OSZG vereffenen onderling hun ziektekostenvervanging. Het verschil tussen premies en uitkeringen komt in het ZiZo-fonds terecht. Het fonds heeft in 2022 een positief resultaat laten zien van € 74.992, doordat de ziektevervangingen in totaal lager zijn uitgevallen dan de premie-inleg. Het saldo per einde 2022 is € 673.977. NPO - Nationaal Programma Onderwijs 2021-2025 Deze bestemmingsreserve betreft de aanvullende lumpsumbekostiging in het kader van het Nationaal Programma Onderwijs. Deze lumpsum is ingesteld om de leerachterstanden Jaarverslag - OSZG
Financiële situatie
Informatie per school
Effect NPO + schoolprog. op bestemmingsreserve
2021
2022
2023
2024
2025
Totaal
NPO-Onderst.prog ontvangen
4122
1526
2138
0
0
7786
Onderwijs
Jaarrekening
Overige gegevens
Schoolprogramma
1995
2123
1878
1335
455
7786
Best.reserve einde jaar
2127
1530
1790
455
0
0
die zijn ontstaan door de coronapandemie in te halen gedurende de periode 2021 t/m 2025. Het be-drag dat na 2022 nog resteert is € 1.530.451. In Februari 2023 is inmiddels de laatste tranche ontvangen van OCW. Collectieve werkdrukmiddelen Deze bestemmingsreserve betreft de aanvullende lumpsumbekostiging in het kader van de collectieve werkdrukmiddelen. Deze middelen zij pas in het najaar 2022 uitbetaald en konden onmogelijk om een verantwoorde manier aan het personeel beschikbaar worden gesteld. Het ontvangen bedrag is grotendeels (€ 678.062) als bestemmingreserve opgenomen met het doel dit alsnog te besteden voor het doel waarvoor het beschikt is.
Ontvangen
Indiv. beleid
verbruikt
Coll. beleid
verbruikt
1439
719
-719
719
41
Het totale bedrag van de publieke bestemmingsreserves komt daarmee op € 3.337.490. De private middelen van de OSZG zijn terug te vinden in de bestemmingsreserve Eigen Middelen. Deze is in 2008 ontstaan door het private deel van de algemene reserve over te hevelen
en er het exploitatieoverschot van de eigen middelen aan toe te voegen. Het gaat hierbij om bijdragen van ouders, opbrengsten uit leerlingactiviteiten of lustrumfestiviteiten en rente over het private deel van liquide middelen minus de kosten die hier tegenover staan. Tevens is een bedrag aan eigen middelen van € 90.000 in 2021 uitbetaald door Stichting Architraaf ten behoeve van besteding bij het Stedelijk Gymnasium Haarlem nadat de renovatie afgerond is. De totale omvang van de private middelen is per einde verslagjaar € 2.880.816. Het exploitatietekort op de private middelen bedroeg in 2022 € 46.472. Functies van de algemene reserve De algemene reserve heeft drie functies: de financieringsfunctie, de bufferfunctie en de inkomensfunctie: bestemmingsreserve
1. Financieringsfunctie De in het verleden behaalde exploitatieoverschotten staan op 678 de balans als algemene reserve bij de passiva en als liquide middelen bij de activa. De investeringen in gebouwen en inventaris moeten betaald worden met deze liquide middelen. De OSZG heeft per 31 december 2022 € 5.001.182 geïnvesteerd in gebouwen en € 4.744.176 in inventaris en apparatuur. Verhoudingsgewijs zijn dit zeer hoge bedragen. De oorzaak is dat de
34
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
vergoedingen van gemeenten tekortschieten om de noden van de lokale gymnasia op huisvestings- en onderhoudsgebied te dekken. De materiële vaste activa vormen hierdoor een groot deel van de algemene reserve. De conclusie is dat de algemene reserve van de OSZG vastzit in (vooral) stenen, inventaris en apparatuur.
De omvang van component a. wordt berekend aan de hand van een onderzoek van de VOS/ABB uit 2007. Het destijds vastgestelde bedrag van € 550 is na een tussenstap van € 750 per fte in verband met conjuncturele verhogingen. Het totale bedrag van deze voorziening is per 31 december 2022 verhoogd met € 1.800 tot € 283.275.
2. Bufferfunctie De reserves dienen ook om risico’s op te vangen. De OSZG loopt financiële, strategische, schade- en operationele risico’s. Voorbeelden zijn: wijzigingen en onzekerheden in de rijksbijdragen, nieuwe wet- en regelgeving, aansprakelijkheid, daling of (extreme) stijging van het aantal leerlingen, personeel dat ouder is dan gemiddeld, risico van uitval personeel en onderhoud-renovatie van gebouwen.
Voor component b. is per deelnemer bepaald welk bedrag nodig is voor de vervanging tijdens het verlof aan de hand van de vastgestelde cao-bedragen of van het salaris ten tijde van het sparen. De voorziening is per 31 december 2022 gestegen met € 171.178 naar € 749.088.
De omvang van deze risico’s valt moeilijk in te schatten. De
Voor component c. is op basis van de huidige uitkeringen onderzocht wat de aanspraaktermijn is en een schatting gemaakt van mogelijkheden tot herintreding. De voorziening bedraagt per 31 december 2022 € 107.419.
OSZG heeft besloten ze te schatten op gemiddeld 2,5% van de jaaromzet van een school gedurende 10 jaar. Dat komt neer op een weerstandsvermogen van 2,5*10 = 25% van de jaaromzet van de OSZG, wat per eind 2022 neerkomt op zo’n € 11 miljoen. De OSZG zit hier zo’n € 5 miljoen boven.
De medewerkers die zijn ontslagen zijn veelal 60 jaar of ouder en voornamelijk niet meer geschikt om hun oorspronkelijke functie uit te voeren. Wij stimuleren hen via een opleidingsvergoeding in de transitievergoeding een andere passende baan te vinden.
Personeelsvoorziening De personeelsvoorziening bestaat uit 4 componenten: a. b. c. d.
jubileumgratificaties; ADV/LFB-spaarverlof; WW-uitkeringen ex-personeel; langdurig zieken.
Jaarverslag - OSZG
Jaarrekening
Overige gegevens
Voor component d. is op basis van de verwachte ziekteperiode tot de start van een uitkering of ontslag een inschattingskans gemaakt op basis van het individuele salaris van de zieke medewerker. De voorziening bedraagt per 31 december 2022 € 941.686, een toename van € 139.859. Deze voorziening is aan grote fluctuaties onderhevig, vooral omdat het om enkele individuele personen gaat.
35
Bestuursverslag
Algemene informatie
4.6 Kasstromen Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode en geeft inzicht in de herkomst van de liquide middelen die in het verslagjaar beschikbaar zijn gekomen, en waarvoor ze zijn ingezet. De mutaties in afschrijvingen, schulden minus de toename in de vorderingen bepalen de operationele kasstroom. De investeringen minus de verlaging van de financiële vaste activa bepalen de kasstroom uit investeringsactiviteiten. Het grotere aandeel investeringen verklaart de negatieve mutatie in de liquide middelen. 4.7 Treasurymanagement Het treasurybeleid van de OSZG is primair gericht op het beheersen van financiële risico’s om de financiële continuïteit van de organisatie te waarborgen en secundair op het reduceren
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
4.8 Begroting 2023 In de begroting 2023 zijn, voor zover mogelijk, de laatste ontwikkelingen rond de bekostiging van het ministerie van OCW meegenomen. Eventuele salarisverhogingen vanuit een nog overeen te komen cao 2023 zijn voor 4% meegenomen. Dit geldt ook voor de te verwachten compensatie hiervoor vanuit het ministerie. Ten tijde van het opstellen van de begroting waren we in veronderstelling dat alle NPO-middelen in 2022 zouden worden opgenomen in de jaarrekening 2022. Dit bleek later niet het geval, waardoor de laatste tranche (7/12e deel van € 820 per leerling) toch in de begroting van 2023 had moeten worden opgenomen. De begroting voor 2023 ziet er als volgt uit:
Jaarrekening
Overige gegevens
Begroting voor 2023 Bijdragen OCW lumpsum
€ 37.442.700
Overige rijksbijdragen
2.454.700
Samenwerkingsverbanden
691.000
Overige overheidsbijdragen
276.600
Contractactiviteiten
0
Uitkering UWV
120.000
Vergoeding ZiZo-fonds
480.000
Overige baten
3.172.200
Som der baten
€ 43.946.200
Personele lasten
€ 37.354.000
van financieringskosten. Ook wordt beoogd overtollige liquide middelen tegen een zo hoog en veilig mogelijk rendement uit te zetten. Dat is in 2022 voor het eerst in jaren weer gelukt.
Afschrijvingen
1.509.800
Huisvestingslasten
2.092.500
Overige materiële lasten
5.536.000
De OSZG voert een actief kasgeldbeheer. Daarbij maakt de OSZG gebruik van integraal schatkistbankieren bij het ministerie van Financiën. De liquide middelen van de scholen staan grotendeels op een rekening-courant bij de Staat der Nederlanden. De Staat vergoedt over het gehele saldo een rente die gelijk is aan het EONIA-tarief. Daarnaast is het mogelijk deposito’s tegen het geldende EURIBOR-tarief te plaatsen. Besluiten tot beleggen en belenen van middelen worden genomen in lijn met het financieel statuut.
Som der lasten
Jaarverslag - OSZG
Saldo baten en lasten
€
46.492.300
€ -2.546.100
Resultaat ZiZo
0
Renteresultaat
12.000
Begroot resultaat
€ -2.534.100
36
Bestuursverslag
Algemene informatie
Dit begrote resultaat is exclusief de vrijval van bestemmingsreserves NPO. Met de in de aanhef van dit hoofdstuk aangepaste bekostiging NPO-middelen zou de lumpsum € 2.138.000 hoger uitkomen en het begrote resultaat voor 2023 uitkomen op € 395.200 negatief. 4.9 Continuïteitsparagraaf Voor het eind 2022 opgestelde meerjarenperspectief 2024– 2026 zijn voor de inkomsten de aannames gehanteerd zoals beschreven in de door het bestuur vastgestelde Begroting 2023. In deze begroting is ruimte opgenomen om beleidsrijk te begroten, rekening houdend met toenemende personeelslasten die gedekt worden door de te verwachten hogere personele lumpsum. Het Nationaal Programma Onderwijs maakt het mogelijk uitbreiding van (extra) personeel te organiseren voor inhaal- en ondersteuningsprogramma’s bij de ontstane achterstanden in het onderwijs. Dit heeft gevolgen voor de komende drie jaar. We verwachten wel dat de behoefte aan extra personeel in de loop van de tijd afneemt en na drie jaar weer terugvalt naar het oude niveau.
Onderwijs
Financiële situatie
Personeelsleden OSZG fte per einde kalenderjaar +prognose
Informatie per school
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Directie
14
12
14
14
14
14
Docenten (OP)
253
253
255
248
245
245
Ondersteunend personeel
87
95
88
85
83
81
Totaal
354
359
357
347
342
340
N.B. bovenste aantallen zijn afgerond en zijn excl. tijdelijke uitbreidingen en vervangingen Leerlingaantallen
2021
2022
2023
2024
2025
2026
DUO + prognose
4480
4466
4335
4360
4373
4400
*excl. VAVO-leerlingen
Balansontwikkelingen
Gymnasium Haarlem. Hiervoor is in totaal vooralsnog 2,6 miljoen
In het onderstaande schema zijn de bedragen voor de verwachtingen 2023-2026 vastgesteld aan de hand van de Realiteit 2022, de Begroting 2023, de Meerjarenverwachtingen 2024-2026 en incidenten zoals de in december uitkeerde subsidie basisvaardigheden ad € 1 miljoen. Er is tevens rekening gehouden met de bij de Begroting 2023 besproken aanpassing van de laatste NPO-tranche van februari 2023 en de besteding van NPO-middelen vanuit de bestemmingsre-serve NPO voor de komende 4 jaar. De bedragen zijn x €1.000.
aan eigen middelen nodig en goedgekeurd, waarvan het deel voor het Stedelijk Gymnasium Haarlem in 2022 is opgestart.
De veronderstelde resultaten van de afzonderlijke jaren zijn meegenomen als verandering in het eigen vermogen. Er zijn investeringen te verwachten i.v.m. onderhoud en aanpassingen aan schoolgebouwen bij Gymnasium Bernrode en het Stedelijk Jaarverslag - OSZG
Overige gegevens
Jaarrekening
De voorzieningen zijn tegenwoordig sterk afhankelijk van incidentele gebeurtenissen. We veronderstellen dat ze stabiel blijven, want incidenten hebben we niet in de hand. Voor de vorderingen, liquide middelen en kortlopende schulden geldt dat na de verbouwingen de stand uit de jaren vóór 2021 weer normaal zal worden. Doordat we te maken kregen met toezicht van OCW op bovenmatig eigen vermogen, zullen we met de te verwachten resultaten op termijn, en mede geholpen door de afloop van de NPO-gelden, zeker onder de signaleringswaarde uitkomen.
37
Bestuursverslag
Algemene informatie
Overige ontwikkelingen m.b.t. de balans Wij verwachten de komende jaren geen veranderingen in de financieringsstructuur. Voor het huisvestingsbeleid blijven we groot onderhoud activeren en afschrijven (componentenmethode). Activa waarop een subsidie rust worden alleen voor het meerdere in de activastaat opgenomen. Verdere veranderingen in reserve en voorzieningen worden niet verwacht. De kengetallen voor liquiditeit en solvabiliteit zullen de komende jaren enigszins dalen, maar ze blijven ruim boven de normwaarden. Ook het weerstandsvermogen zal voor de jaren 2023-2026 afnemen volgens bovenstaande verwachte balanswaarden.
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Overige gegevens
Jaarrekening
Realiteit 2022
Verwachting 2023
Verwachting 2024
Verwachting 2025
Verwachting 2026
Materiele vaste activa
9.745
11.845
11.700
11.600
11.500
Financiële vaste activa
300
0
0
0
0
Totaal vaste activa
10.045
11.845
11.700
11.600
11.500
Vorderingen
1.165
1.200
1.200
1.200
1.200
Liquide middelen
18.810
11.993
11.328
10.323
10.066
Totale vlottende activa
19.975
13.193
12.528
11.523
11.266
Totaal Activa
30.021
25.038
24.228
23.123
22.766
Algemene reserve
10.515
10.525
10.444
9.993
9.936
Bestemmingsreserves
6.218
5.813
4.384
3.930
3.930
Eigen Fondsen
2.791
2.800
2.800
2.800
2.800
Architraaf
90
90
0
0
0
Sociaal plan
455
455
455
455
455
Zizo
674
675
675
675
675
Werkdrukmidd.Coll.
678
0
0
0
0
1.530
1.793
454
0
0
Eigen Vermogen
16.734
16.338
14.828
13.923
13.866
Voorzieningen
1.739
1.800
1.900
2.000
2.100
Kortlopende schulden
11.548
6.900
7.500
7.200
6.800
Totaal passiva
30.021
25.038
24.228
23.123
22.766
NPO
Bedragen x €1000
Jaarverslag - OSZG
38
Bestuursverslag
Algemene informatie
Ontwikkelingen baten en lasten Het opgestelde meerjarenperspectief 2024-2026 laat zien dat de OSZG financieel de komende jaren te maken kan krijgen met negatieve resultaten. Dat heeft enerzijds te maken met dalende leerlingenaantallen. Anderzijds heeft het bestuur in 2019 besloten beleidsrijker te begroten en de looncompensatie – die vaak aan het einde van het jaar wordt toegekend – al te verwerken in de begroting. De RvT steunt deze lijn. Wel is het kader meegegeven dat tijdelijke activiteiten (die voortvloeien uit een beleidsrijkere begroting) worden gefinancierd uit tijdelijke middelen. Structurele activiteiten moeten altijd worden gefinancierd uit structurele middelen. Hiermee wordt geborgd dat begrotingen duurzaam in balans blijven en de continuïteit niet in gevaar komt. De meerjarenverwachtingen zijn wat betreft de inkomsten van het Rijk gebaseerd op de verwachte ontvangsten op basis van huidige bekende gegevens met inachtneming van te verwachten dekking van te verwachten loonsverhogingen voortvloeiend uit de cao. Wij zijn uitgegaan van 3% hogere inkomsten voor de lumpsumbekostiging. Bij de personeelskosten is, zoals hierboven vermeld, rekening gehouden met de te verwachten cao-loonsverhogingen, door ons ook aangenomen met 3% verhoging per jaar voor de jaren 2024-2026.
Met de uitstroom en instroom van personeel is rekening gehouden, en ook met de normale periodieke verhogingen. De overige lasten blijven naar verwachting redelijk stabiel.
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Realisatie 2022
Overige gegevens
Jaarrekening
2023
2024
2025
2026
Incl. extra NPO* Baten
€
€
€
€
€
42.094.680
42.726.400
42.099.300
43.624.300
45.339.400
469.352
276.600
254.500
230.500
231.500
Overige baten
2.791.690
2.481.200
2.392.000
2.430.500
2.491.000
Totaal baten
45.355.722
45.484.200
44.745.800
46.285.300
48.061.900
Personeelslasten
36.337.946
36.754.000
37.052.700
37.945.500
38.793.200
Afschrijvingen
1.815.226
1.509.800
1.438.700
1.382.300
1.356.200
Huisvestingslasten
1.829.856
2.092.500
2.198.900
2.236.200
2.264.300
Overige lasten
6.277.453
5.536.000
5.278.000
5.638.500
5.717.500
Totaal lasten
46.260.480
45.892.300
46.268.300
47.202.500
48.131.200
Saldo resultaat
-904.758
-408.100
-1.522.500
-917.200
-69.300
Financiële baten
66.973
12.000
12.000
12.000
12.000
Resultaat
-837.785
-396.100
-1.510.500
-905.200
-57.300
Vrijval best.res. NPO
600.000
-263.000
1.335.000
454.000
0
Mutatie bestemmingsreserve Collectieve werkdrukmiddelen
-678.000
678.000
Rijksbijdragen* Ov. overheidsbijdragen
Lasten
• P.M. In dit overzicht is het resultaat ZiZo opgenomen in de personele lasten
Jaarverslag - OSZG
39
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
4.10 Risicoanalyse De interne risicobeheersing- en controlesystemen zijn erop gericht te waarborgen dat de belangrijkste risico’s worden geïdentificeerd en dat passende beheersmaatregelen worden getroffen. Wij hanteren diverse tussentijdse rapportages. Iedere maand wordt gerapporteerd over het verloop van de personeelskosten (= 80% van de exploitatie), ziektegevallen en de personele bezetting. Na vier maanden worden de personeelskosten in zijn geheel in het bestuur en de auditcommissie gerapporteerd. Daarnaast wordt in september een zevenmaandsrapportage van de exploitatie, met een extrapolatie voor het hele kalenderjaar, gepresenteerd aan bestuur en RvT. Jaarlijks wordt de meerjarenverwachting bijgesteld. Daarnaast hebben alle scholen enkele jaren geleden een risico-inventarisatie gedaan aan de hand van een voorbeeld van de VO-raad. De uitkomsten zijn in de opvolgende begrotingen en meerjarenverwachtingen verwerkt. Hieruit voortvloeiende maatregelen worden bezien in het licht van het vigerende personeelsbeleid. De afgelopen jaren heeft dit geleid tot aanpassingen in het functioneringsbeleid, het mobiliteitsbeleid en de formatie. De belangrijkste risico’s voor onze onderwijsstichting zijn:
Jaarrekening
Overige gegevens
Het is zaak om in de zogenaamde krimpgebieden alert te zijn, want de schooldichtheid is in sommige steden/regio’s groot en de concurrerende collega-scholen willen ook volle klassen. Een sterke PR-functie is haast noodzaak om instroom zo goed mogelijk te bewaken. B. Kwaliteit onderwijs (inspectie-oordeel, vernieuwing, diversiteit) De Inspectie heeft naar aanleiding van onderzoeksresultaten tijdens inspectiebezoeken geconcludeerd dat het bestuursbeleid rond onderwijsresultaten en tevredenheidsmetingen zichtbaar is op de scholen, maar dat het bestuur meer zicht moet hebben op het gerealiseerde onderwijsproces op de scholen. Het bestuur heeft met het aantrekken van een stafmedewerker onderwijs en externe ondersteuning de processen op het gebied van kwaliteit en kwaliteitszorg geanalyseerd en implementeert deze volop in de organisatie. Dit heeft inmiddels geleid tot verbetering in de zichtbaarheid op de onderwijsresultaten. Op basis van de bevindingen van de Inspectie, en ondanks de gerealiseerde vorderingen, wordt dit risico toch ingeschat als gemiddeld. C. Personeel (cao, leeftijdsopbouw, ziekteverzuim, wachtgeld, WIA, kwaliteit, verloop)
A. Leerlingenaantal (daling, concurrentiepositie, PR-strategie) Dit risico wordt voor gymnasia gemiddeld/hoog ingeschat. Onze scholen behouden een grote aantrekkingskracht; het gymnasium is een sterk merk evenals het categorale karakter van onze scholen. Van loting kan een negatief effect uitgaan. Jaarverslag - OSZG
Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld/hoog. Een nieuwe cao wordt in de regel gecompenseerd door OCW, evenals de werkgeverslasten. Verder is de leeftijdsopbouw van de OSZG-scholen op stichtingsniveau evenwichtig en was er sprake van een relatief laag ziekteverzuim, dat door de
40
Bestuursverslag
Algemene informatie
coronaperiode ook bij ons tot negatieve effecten leidde. Het personeelsverloop is klein en de aantrekkelijkheid van de gymnasia voor goede leraren groot. Wel wordt bij sommige vakken druk gevoeld om deskundige, ervaren leraren te werven ter vervanging van uittreders om de secties op sterkte te houden. Onze afspraken over de functiemix (loopbaanbeleid) hebben geleid en blijven leiden tot relatief hoge personele kosten. Ondanks de lichte onzekerheid over de leerlingaantallen streven we naar baanzekerheid voor nieuwe leraren, maar dat is geen vanzelfsprekendheid. Mobiliteit tussen de nabije scholen kan plaatsvinden op termijn. D. Organisatie (bestuur en management, planning & control, beleidsplannen, governance, administratieve organisatie en interne controle) Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld. De OSZG is een kleinschalige organisatie met relatief weinig overhead, een strakke administratieve organisatie en een planning & control-cyclus die naar behoren werkt. Vanwege de lage overhead is het wel zaak de administratieve functie binnen de scholen goed op orde te hebben. Verder is een start gemaakt met de doorontwikkeling op centraal niveau. Er is een stafmedewerker voor onderwijs en kwaliteit aangesteld om de balans tussen de kwaliteitseisen van de Inspectie en de realisatie daarvan op de scholen te waarborgen.
Daarnaast is de formatie voor HRM verdubbeld en is de juridische functie losgekoppeld van de secretariële ondersteuning, wat impliceert dat hier ook een formatieve verdubbeling heeft plaatsgevonden. Over verdere Jaarverslag - OSZG
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
ontwikkeling voor de administratieve en financiële functie wordt nagedacht. De governance-afspraken tussen het bestuur en de RvT, en de adviezen van de accountant, hebben grote meerwaarde voor de organisatie. De cyberrisico’s voor onze organisatie zijn beoordeeld en worden relatief laag ingeschat, maar we volgen de ontwikkelingen op dit gebied nauwlettend. Op dit moment is nog niet besloten hiervoor een verzekering af te sluiten, maar er vindt inmiddels wel een onderzoek plaats. In de beoordeling van de risico’s rond reservevorming wordt deze post ook opgenomen. Voor AVG-privacyregels is in samenwerking met de functionaris Gegevensbescherming een DPIA (Data Protection Impact Assessment) uitgevoerd, met als resultaat dat zowel centraal als bij de scholen projectplannen zijn vastgesteld en uitgevoerd. De FG, de bestuurssecretaris en AVG-teams van de scholen toetsen deze projectplannen regelmatig. E. Huisvesting (onderhoud, vandalisme) Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld/hoog. Sommige scholen zitten in nieuwe of gerenoveerde gebouwen; er is een flinke verbouwing gaande bij Stedelijk Gymnasium Haarlem en bij Gymnasium Bernrode spelen nog steeds de wens en verplichting om de klimaatproblematiek in de school aan te pakken. Bij de scholen leeft sterk het besef van kostenbeheersing – ook in het licht van opwaartse druk in de marktprijzen.
Ondanks de (geplande) renovaties blijven de gebouwen oud en onderhoudsintensief. Het is niet vanzelfsprekend dat de rijksoverheid het gebouwencomplex van de benodigde financiële middelen voorziet.
Jaarrekening
Overige gegevens
Ongetwijfeld heeft dat de maken met decentralisering, waardoor de aansturing ontbreekt, voorvloeiend uit eerdere overheidskeuzes. De meerjarenonderhoudsplanning is verder in detail in kaart gebracht en wordt op termijn mogelijk in een bestemmingsreserve opgenomen. Momenteel hebben de scholen de gesignaleerde kosten uit het MJOP beoordeeld en meegenomen in hun begrotingen/ meerjarenperspectieven. De veiligheid van de panden wordt geborgd door adequate beveiliging. F. Inventaris en apparatuur (ouderdom, prijsstijgingen, achterblijvende bekostiging) Dit risico wordt ingeschat als laag/gemiddeld. Een mogelijk achterblijvende bekostiging is een risico op alle VO-scholen. Verder is er een adequaat systeem van activering en zijn er altijd voldoende middelen geweest om prijsstijgingen op te vangen. Of dat in de nabije toekomst zo blijft hebben we niet in de hand. De inflatie is extreem en of we voldoende worden gecompenseerd in de lumpsum is de vraag. Daarnaast is sprake van groei in de uitgaven voor digitale apparatuur en leermiddelen. G. Politiek bestuurlijke risico’s (niet complementaire regelgeving) Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld/hoog. De gymnasia onderscheiden zich hierin niet van andere VO-scholen. De roep om meer geld voor onderwijs, zorg en andere overheidsorganen wordt steeds sterker. De wens van een betere bekostiging van het onderwijs blijft actueel.
41
Bestuursverslag
Algemene informatie
In 2021 werd de prioriteit gelegd bij het terugbrengen van leerachterstanden vanwege de coronapandemie. Momenteel is de hele wereld onrustig en zijn na iedere schokbeweging (oorlog, klimaat, pandemie, vluchtelingen) in ons dagelijks leven extreme maatregelen nodig (= miljarden bijdragen van de rijksoverheid). Op microniveau speelt daarbij ook de druk op het verhogen van de leeftijdsgrens voor toetreding tot het voortgezet onderwijs, het niet aflatende commentaar op het klassieke onderwijs, kansengelijkheid, de vrijwillige ouderbijdrage en het effect op reizen en excursies op onze scholen, het nog altijd groeiende aantal bijzondere scholen en de druk van o.a. vakbonden op de lumpsumbekostiging. Terugkerend thema is onduidelijkheid over de bereidheid van de overheid om kostenstijgingen door inflatie, hogere energieprijzen en cao’s te compenseren. Dit baart ons meer dan gemiddeld zorgen.
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
Daarnaast ontwikkelen we waar nodig tijdig nieuw beleid om de laatste ontwikkelingen op onderwijs- en personeelsgebied te implementeren. 4.11 Gebeurtenis na balansdatum De coronapandemie en de extra NPO-middelen hebben uiteraard financiële gevolgen gehad voor de jaarrekening 2021 en 2022, de begroting 2022, 2023 en het meerjarenperspectief. Dit alles hebben wij in dit verslag opgenomen. Onze stichting loopt geen risico voor de continuïteit. De liquiditeit is uitstekend en we nemen waar nodig maatregelen om onze taken zo goed mogelijk uit te voeren.
H. Beoordelingsinstrumentarium Bij de beoordeling van de financiële kengetallen voor de jaarrekening 2023 en de verwachtingen per heden, voldoen deze allemaal aan de daarvoor gestelde VO-normen. I. Het afdekken van de risico’s De OSZG dekt op twee manieren risico’s af: we reageren snel op mogelijke calamiteiten en er zijn voldoende reserves om eventuele risico’s tijdig op te vangen. Incidentele tegenvallers moeten worden gefinancierd uit incidentele meevallers.
Jaarverslag - OSZG
42
5
Informatie per school
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
www.sghaarlem.nl
Jaarverslag - OSZG
44
Bestuursverslag
Algemene informatie
Financiële situatie
Onderwijs
Informatie per school
5.1 Stedelijk Gymnasium Haarlem Exploitatie 2022 Baten 3.1
Rijksbijdragen
3.2
Overige overheidsbijdragen
3.4
Baten werk i.o.v derden
3.5
Overige baten
Jaarrekening
1. 1 Resultaat Stedelijk Gymnasium Haarlem Werkelijk 2022
Begroot 2022
Werkelijk 2021
€
€
€
7.981.652
7.671.300
7.823.188
52.620
35.000
38.715
467.356
610.500
589.637
Totaal baten
8.501.628
8.316.800
8.451.540
4.1
Personele lasten
6.828.421
6.622.500
6.626.948
4.2
Afschrijvingen
849.535
308.500
306.502
4.3
Huisvestingslasten
288.256
280.300
313.983
4.4
Overige lasten
1.124.201
939.100
891.044
Totaal lasten
9.090.412
8.150.400
8.138.477
-588.784
166.400
313.063
Lasten
Het Stedelijk Gymnasium Haarlem sluit 2022 af met een fors tekort van € 573.000. Deze budgetoverschrijding is vooral te wijten aan drie onvoorziene posten: versnelde afschrijving van niet langer te gebruiken activa vanwege de verbouwing gebouw Prinsenhof (565K); een noodzakelijke extra dotatie personele voorzieningen (16k); en een uitgestelde bijdrage vanuit de Stichting Architraaf (85k). De personele lasten zijn hoger dan begroot vanwege extra inzet van het OP en ondersteuning van de kleine schooldirectie. De extra inzet van OP is het gevolg van noodzakelijke inzet van aanvullende conciërgediensten in verband met de verbouwing: de lessen worden verzorgd in twee gebouwen in verschillende delen van de stad. Deze tijdelijke extra inzet wordt, naast inzet van extra ondersteuning in leerlingenzorg, gedekt uit de NPO-gelden en is beschreven in het herstelprogramma zoals afgestemd met de MR van de school. Bij de overige kosten valt op dat de kosten van leer- en hulpmiddelen en boeken hoger zijn dan begroot door prijsstijgingen bij de uitgevers.
2 Saldo baten en lasten
5. Financiële baten en lasten
Resultaat
Netto resultaat Jaarverslag - OSZG
Overige gegevens
15.683
2.000
3.483
-573.101
168.400
316.546
-573.101
168.400
316.546
Onderwijsprestaties
2.1 Extra activiteiten leerlingen Het Stedelijk heeft een rijke traditie op het gebied van buitenschoolse activiteiten. Zo organiseert de school onder andere een zeilkamp voor de eerstejaars leerlingen, een werkweek voor leerlingen in het eindexamenjaar en reizen naar Rome en Griekenland voor de vooreindexamenklassen. Mede om kansengelijkheid te bevorderen zijn de talenreizen voor het
45
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
vierde leerjaar geschrapt. We blijven dichter bij huis en gaan naar Vlieland. Verschillende secties organiseren excursies voor hun leerlingen, bijvoorbeeld naar Teylersmuseum, het museum van Oudheid, toneelvoorstellingen, de opera en stadswandelingen. Mentoren organiseren voor hun klas een breed scala aan activiteiten, variërend van poldersporten tot een dag naar de Efteling.
leerlingenpopulatie. Met de ambitie op het vlak van digitalisering willen we bereiken dat leerlingen en docenten beter hun weg kunnen vinden in de digitale wereld. Dat heeft onder andere geleid tot het vak Media, Informatie en Technologie voor leerlingen van jaar 1 en 2.
Daarnaast organiseert de school allerlei culturele activiteiten. De Haarlem Model United Nations is na de coronaperiode weer opgebloeid. Hoewel het aantal buitenlandse deelnemers nog beperkt was, debatteerden meer dan 400 deelnemers na de keynote-speech van Jaap de Hoop Scheffer (voormalig secretaris-generaal van de NAVO), dagenlang over uitdagingen op het gebied van vrede en veiligheid. Ook waren er eigen toneelproducties, uitgevoerd door leerlingen van de onder- en bovenbouw, een poëzieavond en muziekavonden.
In schooljaar 2021-2022 zijn geen nieuwe projecten gestart. Wel zijn eerder gestarte projecten doorontwikkeld, in lijn met de ambities uit het schoolplan. Voor elk project (Burgerschap, ICT, Kansengelijkheid en Talent scouting en ontwikkeling) is een medewerker verantwoordelijk die zorgt voor draagvlak, verdere uitbouw en betrokkenheid. Deze medewerkers hebben hiervoor taakuren gekregen.
2.2 Onderwijskundige ontwikkelingen Het Schoolplan 2021-2026 en de daarin geformuleerde ambities vormen de basis voor onderwijskundige ontwikkelingen. Aan de ambitie voor diversiteit en uitdaging wordt gewerkt door de werkgroep Onderwijs 2026. Dat moet uitmonden in inspirerend onderwijs, met meer ruimte voor differentiatie. Vakoverstijgende verdieping en verbreding krijgt vooral vorm via ons burgerschapsonderwijs. Leerlingen uit de derde klas werkten bijvoorbeeld in teams aan een duurzaamheidsproject dat was georganiseerd door de secties economie, scheikunde en aardrijkskunde. Aan kansengelijkheid werkt de school al een aantal jaren; veel docenten zijn daar actief bij betrokken. We zien het effect van die inspanningen terug in een meer diverse Jaarverslag - OSZG
3.
3.1
Projecten
Scholing en professionalisering
Sectievoorzitters kregen toegang tot Cum Laude. Met deze applicatie hebben ze meer zicht op de onderwijsresultaten binnen hun secties, zodat ze andere afwegingen en keuzes kunnen maken. Via SchoolvoorSchool, een gezamenlijk initiatief van vier Haarlemse scholen, biedt het Stedelijk alle medewerkers ongelimiteerd toegang tot een breed scala aan cursussen. Vooralsnog zijn de deelnemersaantallen bescheiden, maar er is alle reden om het initiatief voort te zetten.
4.
Verbonden partijen
4.1 Gemeente Het Stedelijk onderhoudt actief contact met de gemeente Haarlem. Een vertegenwoordiger van de gemeente
Jaarrekening
Overige gegevens
woont het stuurgroepoverleg rond de verbouwing bij en bouwbegeleider ICS zorgt voor terugkoppeling naar de gemeente via een voortgangsrapportage. De rector-bestuurder licht de jaarrekening toe tijdens de jaarlijkse bespreking binnen de commissie Samenleving en participeert in alle huisvestingsoverleggen (BOPOH-BOVO) en overleggen tussen PO- en VO-scholen die de gemeente initieert. Daarnaast zijn er regelmatig formele en infor-mele gesprekken met de wethouder voor onderwijshuisvesting en jeugdzorg. 4.2 Samenwerkingsverbanden Ook na de coronaperiode doen nog veel leerlingen een beroep op het zorgteam. Daarbij gaat het zowel om leer-lingen met een beschreven zorgprofiel en bijbehorend OPP als om leerlingen die tijdelijk extra ondersteuning nodig hebben, maar niet binnen de formele zorgstructuur vallen. Naast de formatie die structureel is bestemd voor zorgcoördinatie en trajectbegeleiding wordt een deel van de NPO-gelden ingezet voor professionele psychologische ondersteuning van kwetsbare leerlingen.
5.
Investeringen - Materiële zaken (school)
5.1 Huisvesting en onderhoud De renovatie van het schoolgebouw Prinsenhof startte in mei 2022. Het gevolg is dat de lessen tijdelijk op twee locaties worden gegeven en dat er voorzieningen nodig waren voor de ICT-infrastructuur op de tijdelijke locatie. Bijna al het meubilair in de lokalen is in gebruik gegeven door het Rudolf Steiner College, dat de tijdelijke locatie weer betrekt na ons vertrek.
46
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
5.2 Apparatuur, ICT en inventaris De school heeft een laptopkar met 30 laptops aangeschaft om te gebruiken op de tijdelijke locatie op het Tennis-pad. De vraag vanuit de docenten naar die laptops is groot. Een aantal extra lokalen in gebouw Jacobijnestraat is voorzien van smart boards om de onderwijsvoorzieningen op peil te brengen. De uitgaven zijn gefinancierd uit een bijdrage van de Stichting Architraaf. Voor de toneel- en muziekavonden in de aula is een nieuw mengpaneel aangeschaft, gefinancierd door de Stich-ting Architraaf. Voor het muziekonderwijs zijn ook een aantal instrumenten vernieuwd. 5.3 Leermiddelen Op het Stedelijk zijn leerboeken het belangrijkste leermiddel, aangevuld met extra materialen die ook via de ELO van Magister beschikbaar zijn. De behoefte aan digitale leermiddelen groeit, mede door de ambities in het schoolplan.
Jaarverslag - OSZG
47
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
www.felisenum.nl
Jaarverslag - OSZG
48
Bestuursverslag
Algemene informatie
Financiële situatie
Onderwijs
Informatie per school
5.2 Gymnasium Felisenum Exploitatie 2022 Baten 3.1
Rijksbijdragen
3.2
Overige overheidsbijdragen
3.4
Baten werk i.o.v derden
3.5
Overige baten
Jaarrekening
1. Werkelijk 2022
Begroot 2022
Werkelijk 2021
€
€
€
5.923.685
5.686.800
5.772.441
23.141
22.500
24.875
387.042
327.500
207.258
Overige gegevens
Resultaat Gymnasium Felisenum
1.2 Analyse exploitatieresultaat Het Felisenum sloot 2022 af met een tekort van€ 21.1821. Deze geringe overschrijding van het totale budget is het saldo van enkele grotere afwijkingen van de begrote bedragen. Zo vielen de personele lasten hoger uit door extra inzet van het OP. Deze inzet wordt gedekt uit de NPO-gelden en is beschreven in het herstelprogramma, zoals afgestemd met de MR van de school. De overschrijding is ook het gevolg van extra vervangingskosten van langdurig zieke medewerkers. Dit leidde ertoe dat de premie ZiZo hoger uitkwam dan begroot en de kosten van de bedrijfsarts zijn gestegen. De overige personele lasten zijn hoger vanwege extra uitgaven aan studiekosten.
Totaal baten
6.333.868
6.036.800
6.004.573
4.1
Personele lasten
5.202.069
5.019.000
4.922.098
4.2
Afschrijvingen
202.936
203.000
181.537
In 2022 is de functie van leerjaarcoördinatoren veranderd in
4.3
Huisvestingslasten
173.469
220.000
195.947
4.4
Overige lasten
782.392
611.000
618.743
Totaal lasten
6.360.867
6.053.000
5.918.325
Saldo baten en lasten
-26.999
-16.200
86.249
afdelingsleiders. De afdelingsleiders maken daarmee onderdeel uit van de post Directie, terwijl de leerjaarcoördinatoren onder de post OP vielen. Dit verklaart de overschrijding op de personele lasten bij de post Directie. Bij de overige kosten valt op dat de kosten van leer- en hulpmiddelen en boeken hoger zijn dan begroot als gevolg van prijsstijgingen bij de uitgevers.
5. Financiële baten en lasten
5.817
2.000
2.504
-21.182
-14.200
88.753
-21.182
-14.200
88.753
Lasten
Resultaat
Netto resultaat
Jaarverslag - OSZG
2.
Onderwijsprestaties
2.1 Extra activiteiten leerlingen Het Gymnasium Felisenum biedt veel activiteiten aan. Zo organiseert de school buitenlandse reizen en excursies, waaronder de Rome- en Griekenlandreis, en reizen naar Londen, Berlijn,
49
Bestuursverslag
Algemene informatie
Normandië en Edinburgh. Dichter bij huis zijn er bijvoorbeeld excursies naar het Rijksmuseum, Van Goghmuseum en Artis. Ook een duinexcursie, excursie naar het havengebied in Rotterdam en wadlopen maken deel uit van het programma. Daarnaast organiseert de school allerlei culturele activiteiten, zoals een toneelvoorstelling bezoeken en werken aan een eigen toneelproductie. De leerlingen gaan naar het Concertgebouw, het Muziekgebouw aan het IJ en de Nationale Opera. Verder zijn er excursies rond het thema filosofie en lezingen over uiteenlopende onderwerpen, waarbij ook belangstellenden van buiten de school welkom zijn. 2.2 Onderwijskundige ontwikkelingen Begin 2023 hebben de MR en het bestuur ingestemd met het nieuwe schoolplan. Vooruitlopend daarop is in 2022 gestart met diverse activiteiten die in het schoolplan staan. Het Gymnasium Felisenum sluit aan bij het actieonderzoek Kansengelijkheid van de SHZG. Het gaat hierbij zowel om leerlingen met een migratieachtergrond als leerlingen met een lagere sociaaleconomische status. De vraag die het Felisenum wil beantwoorden is: hoe zorgen we dat uit deze groep meer aanmeldingen komen en dat deze leerlingen zich ook thuis voelen op onze school? Verder is de schoolleiding gestart met het programma actief burgerschap.
De inrichting van het burgerschapsonderwijs zien we als eerste stap in de inrichting van het onderwijs in de zin van vorming in brede zin. 2.3 Projecten Het Felisenum is in schooljaar 2021-2022 gestart met een tussenjaar voor leerlingen die op basis van hun cognitieve vaardigheden op een gymnasium thuishoren, maar een Jaarverslag - OSZG
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
achterstand hebben in executieve functies. Hiermee staan we open voor kinderen die wel de capaciteiten hebben om een gymnasiumdiploma te behalen, maar nog niet klaar zijn voor de eerste klas. In schooljaar 2022-2023 draaide het project voor de tweede jaar en in het voorjaar van 2023 volgt een evaluatie. In schooljaar 2023-2024 stromen 10 van de 15 leerlingen door naar het Felisenum. Voor dit project ontvangt onze school extra middelen van het samenwerkingsverband en daarmee is de uitvoering budgettair neutraal.
3.
Jaarrekening
met de leerplichtambtenaar en met de directies van alle Velsense scholen voor VO en PO. Het Felisenum neemt ook deel aan een overleg rond het VIOS-beleid (Veiligheid In en Om de School), samen met andere scholen, de gemeente, bureau Halt en de politie. 4.2 Samenwerkingsverbanden Er wordt nog steeds een groot beroep gedaan op het zorgteam. Daarbij gaat het zowel om leerlingen met een beschreven zorgprofiel en bijbehorend OPP als om leerlingen die tijdelijk extra ondersteuning nodig hebben, maar niet binnen de formele zorgstructuur vallen. Om deze reden is de formatie die beschikbaar is gesteld voor de trajectbegeleiding en ondersteuning ongeveer 1,0 fte hoger dan door het SWV wordt bekostigd.
Personele zaken 5.
3.1
Investeringen – Materiële zaken
Scholing en professionalisering
In 2022 stonden scholing en professionalisering in het teken van het verbeteren van het kwaliteitsbewustzijn en de kwaliteitscultuur. Zo hebben alle sectievoorzitters toegang tot de applicatie Cum Laude, waarmee zij meer zicht krijgen op de onderwijsresultaten. Ook is gestart met een ondersteunende applicatie voor lesobservatie en ontwikkelgesprekken met medewerkers.
4.
Overige gegevens
5.1 Huisvesting en onderhoud De school heeft in 2022 de twee toiletgroepen en de keuken gerenoveerd. Ook is de keuken voorzien van een WTW-unit Dankzij de aanschaf van laptops voor leerlingen kon de school een computerlokaal ombouwen tot multifunctioneel lokaal, onder meer voor het geven van lessen drama. Het lokaal kan ook in een normale klasoptelling worden gebruikt.
Verbonden partijen
4.1 Gemeente Het Gymnasium Felisenum onderhoudt actief contact met de gemeente Velsen, met name via het OOGO (Op Overeenstemming Gericht Overleg betreffende huisvesting) en het LEA (de Lokale Educatieve Agenda). Er is regelmatig overleg
5.2 Apparatuur, ICT en inventaris De school heeft een laptopkar met 30 laptops aangeschaft. Hierdoor is de leslocatie niet meer afhankelijk van een vast computerlokaal; de docent kan in zijn/haar eigen lokaal (digitaal) lesgeven.
50
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
Voor de aula is in samenspraak met leerlingen een lichtplan opgesteld. De school heeft een nieuwe lichttafel aangeschaft, waardoor we de mogelijkheden van de nieuwe verlichting optimaal kunnen benutten. Er is ook gelet op gebruiksvriendelijkheid, zodat onze leerlingen deze zelf kunnen bedienen. Verder zijn in het muzieklokaal enkele apparaten en verouderde bekabeling vervangen. De telefooncentrale en telefoontoestellen van de school zijn vernieuwd. Nu is alles volledig VOIP en eenvoudig via ons eigen dashboard in te richten. 5.3 Leermiddelen Op het Gymnasium Felisenum zijn leerboeken het belangrijkste leermiddel, aangevuld met extra materialen die ook via de ELO van Magister beschikbaar zijn.
Jaarverslag - OSZG
51
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
Jaarrekening
Overige gegevens
www.barlaeus.nl
Jaarverslag - OSZG
52
Bestuursverslag
Algemene informatie
Financiële situatie
Onderwijs
Informatie per school
5.3 Barlaeus Gymnasium
Jaarrekening
1.
Overige gegevens
Resultaat Barlaeus Gymnasium
3.1
Rijksbijdragen
3.2
Overige overheidsbijdragen
3.4
Baten werk i.o.v derden
3.5
Overige baten
409.016
399.000
249.286
Totaal baten
8.106.948
7.673.600
7.703.363
4.1
Personele lasten
6.321.410
6.044.000
5.823.484
4.2
Afschrijvingen
172.865
253.250
180.505
1.2 Analyse exploitatieresultaat Het Barlaeus Gymnasium komt uit op een positief resultaat van € 436.223 in 2022. We zijn in de begroting uitgegaan van een positief resultaat van € 144.800. Het verschil is voornamelijk te verklaren uit lagere afschrijvingen dan begroot voor inventaris en verbouwing/groot onderhoud gebouwen, minder kosten voor onderhoud en minder kosten voor het boekenfonds. Ook is er minder uitgegeven aan excursies. De personele lasten zijn in 2022 hoger uitgevallen dan oorspronkelijk begroot. Daar staat tegenover dat er meer inkomsten aan rijksbijdragen binnenkwamen, onder andere door hogere NPO- en werkdrukmiddelen. De hogere personele lasten vloeiden voort uit extra inzet van onderwijsondersteunend personeel in verband met werkdrukverlaging, uitbetaling extra PB40 en de algemene verhoging van personeelskosten, zoals salarisverhoging, was
4.3
Huisvestingslasten
293.523
357.500
347.711
hoger dan verwacht.
4.4
Overige lasten
897.136
876.050
733.424
Totaal lasten
7.684.934
7.530.800
7.085.123
Saldo baten en lasten
422.014
142.800
618.240
5. Financiële baten en lasten
14.209
2.000
4.207
Resultaat
436.223
144.800
622.447
436.223
144.800
622.447
Exploitatie 2022 Baten
Werkelijk 2022
Begroot 2022
Werkelijk 2021
€
€
€
7.567.648
7.194.200
7.384.474
130.283
80.400
69.603
Lasten
Netto resultaat
Jaarverslag - OSZG
2.
Onderwijsprestaties
2.1 Extra activiteiten leerlingen Naast de excursies in de verschillende leerjaren kunnen leerlingen op het Barlaeus zich op veel gebieden ontwikkelen. Het schoolleven kent een breed scala aan activiteiten, zoals de musical, het muziektheater en het Barlaeus jeugdparlement. Leerlingen kunnen bij de Moderne Vreemde Talen ERK-examen doen (Delf, Goethe en Cambridge). Ook buiten de school zijn er mogelijkheden voor ontplooiing. Om die reden heeft het Barlaeus contacten met het Pre-University College van de Leidse Universiteit en de Vrije Universiteit.
53
Bestuursverslag
Algemene informatie
2.2 Onderwijskundige ontwikkelingen De onderwijskundige ontwikkelingen op het Barlaeus zijn gekoppeld aan het vastgestelde schoolplan. Daarin staan versterking van de kwaliteit van onderwijs, ‘leren leren’, leren van en met elkaar en het stimuleren van diversiteit centraal. Jaarlijks wordt een activiteitenplan vastgesteld dat beschrijft hoe we invulling geven aan die speerpunten. Afgelopen schooljaar is bijvoorbeeld gekozen voor inzet op Lesson Study, versterking van het mentoraat in klas 4 en informatievaardigheden. Door de invoering van een so-vrij eerste leerjaar en beperking van de toetsing in de andere leerjaren van de onderbouw is er schoolbreed veel aandacht voor diagnostisch toetsen en formatief evalueren. Door corona stonden veel onderwijskundige ontwikkelingen op een laag pitje. In schooljaar 2021-2022 zijn werkgroepen gestart rond de thema’s burgerschapsonderwijs en kansengelijkheid.
3.
Onderwijs
Financiële situatie
Informatie per school
jaarlagen werken we in klas 5 samen met Stadslab, een stichting die als doel heeft Amsterdamse leerlingen democratische vaardigheden aan te leren. Dit gebeurt door ze met maatschappelijke vraagstukken rond de stad Amsterdam aan de slag te laten gaan. 3.1 Scholing en professionalisering Scholing vindt vooral plaats via individuele scholingstrajecten. Er zijn drie docenten met een promotiebeurs. Daarnaast hebben verschillende docenten en OOP’ers scholing binnen bepaalde groepen gevolgd: de begeleiders van nieuwe docenten volgen een traject waarbij ze geschoold worden op het gebied van coaching, de Bhv’ers volgen elk jaar een opfriscursus, een aantal collega’s heeft in 2022 het EHBO-diploma behaald en we hebben vier ploegleiders voor de BHV opgeleid. Daarnaast heeft een groep mentoren trainingen gevolgd op het gebied van begeleiding en mentale gezondheid van leerlingen.
Projecten 4.
Voor de derde keer op rij heeft het Barlaeus in schooljaar 202223 deelgenomen aan een Europees samenwerkingsproject met andere gymnasia in Duitsland, Italië en Griekenland. Het thema is diversiteit en de positie van minderheden in Europa. De werkgroep Kansengelijkheid heeft na twee jaar stilstand door corona met ingang van het huidige schooljaar haar werk weer opgepakt. We concentreren ons momenteel op het onderwerp ‘belonging’ en in het verlengde daarvan monitoren en analyseren wij de voortijdige uitstroom. De werkgroep startte dit schooljaar de samenwerking met de SHZG en de VU weer op. Het burgerschapsonderwijs is op het Barlaeus voortdurend in beweging. Naast het ontwikkelen van projecten in verschillende Jaarverslag - OSZG
Verbonden Partijen
4.1 Gemeente (leerplicht en projecten) Het Barlaeus participeert in de Vereniging van Amsterdamse Schoolbesturen OSVO. Er is een actieve relatie met Leerplicht in verband met het terugdringen van verzuim. 4.2