Bijlage 1 Maatregelenpakket afnamecongestie Noord-Holland
Tekst van het document
16 juni 2025
Maatregelenpakket afnamecongestie Noord-Holland
Afnamecongestie in Noord-Holland ●
Op 19 december 2024 heeft TenneT het congestiemanagementonderzoek (afname) afgerond en zijn de resultaten gepubliceerd: ● De komende tien jaar is er geen ruimte op het elektriciteitsnet om partijen die op de wachtlijst staan
aan te sluiten
● Aanvullende maatregelen, zoals (verplicht) congestiemanagement en slim laden, zijn noodzakelijk
om regionale overbelastingen te voorkomen
● In het deelnet Vijfhuizen zien we vanaf de winter 2026 – 2027 overbelastingen op het
elektriciteitsnet ontstaan
● In het deelnet Noord-Holland Noord zien we in 2026 overbelastingen ontstaan, maar dankzij
congestiemanagement (mijden van spits op elektriciteitsnet) kan TenneT deze overbelasting uitstellen tot 2029 ● In het deelnet Diemen zien we vanaf 2028 lichte overbelastingen ● In deelnet Oostzaan zijn alle partijen die tussen 18 oktober 2023 en 18
december 2024 op de wachtlijst bij TenneT zijn gekomen aangesloten. Nieuwe aanvragen komen opnieuw op een wachtlijst van TenneT
● 2
Huidige situatie in Noord-Holland is zeer urgent en er is geen wondermiddel om de netcongestie op te lossen
Bronnen van onzekerheid maatregelenpakket De impact van het maatregelenpakket is berekend door per maatregel de potentiële impact te bepalen. Het effect van alle maatregelen is vervolgens op een consistente wijze bij elkaar opgeteld. Omdat maatregelen elkaar kunnen beïnvloeden, introduceert deze optelling een extra bron van onzekerheid. De voorgestelde oplossingsrichtingen op de volgende slides tonen het samengestelde maatregelenpakket per deelnet waarbij wel sommaties van maatregelen zijn gemaakt om de potentie van de oplossingen visueel weer te kunnen geven in relatie tot het tekort aan transportcapaciteit. Tot slot zijn de maatregelen in dit pakket technisch en/of juridisch complex en kosten tijd.
3
Voorgestelde oplossingsrichtingen – Vijfhuizen (worst case jaar 2028) Vraag
Maatregelen Datacenters
264
Maatregelen Batterij-opslag
24
Maatregelen congestiemanagement
140
Maatregelen Woningbouw
62
Maatregelen Laden
2
Net
Technische maatregelen
250
Opwek
Maatregelen Conventionele opwek
5
Belasting (MW) (2028)
1000 0
200
400
Aanwezige Transportcapaciteit 4
699 600
Tekort
800
1000
1200
Mogelijke impact maatregel (MW)
1400
1600
1800
2000
Voorgestelde oplossingsrichtingen – Noord-Holland Noord (worst case jaar 2036) Vraag
Maatregelen Datacenters Maatregelen Batterij-opslag
241
Maatregelen congestiemanagement
220
Maatregelen Woningbouw
155
Maatregelen Laden
23
Net
Technische maatregelen
350
Opwek
Maatregelen Conventionele opwek
455
Belasting (MW) (2036)
1500 0
500
Aanwezige Transportcapaciteit 5
987 1000 Tekort
1500
2000
Mogelijke impact maatregel (MW)
2500
3000
3500
Voorgestelde oplossingsrichtingen – Diemen (worst case jaar 2036) Vraag
Maatregelen Datacenters Maatregelen Batterij-opslag
44
Maatregelen congestiemanagement
80
Maatregelen Woningbouw*
101
Maatregelen Laden*
11
Net
Technische maatregelen
170
Opwek
Maatregelen Conventionele opwek
80
Belasting (MW) (2036)
800 0
Aanwezige Transportcapaciteit 6
200
400
250 600
800
Aanwezige transportcapcaiteit nieuw deelnet
146 1000
1200
1400
Mogelijke impact maatregel (MW)
1600
1800
Voorgestelde oplossingsrichtingen – Oostzaan (worst case jaar 2027) Vraag
Maatregelen Datacenters Maatregelen Batterij-opslag
20
Maatregelen congestiemanagement
90
Maatregelen Woningbouw
55
Maatregelen Laden Net
Technische maatregelen
330
Opwek
Maatregelen Conventionele opwek
444
Aanwezige transportcapaciteit (2027)
986 0
Belasting (MW) (2027) 7
Beschikbare ruimte
200
400
14 600
Mogelijke negatieve impact maatregel (MW)
800
1000
1200
Mogelijke impact maatregel (MW)
1400
Toelichting per maatregel (1/2) Maatregel
Toelichting
Impact per deelnet
Slagingskans
0. Technische maatregelen
Deze maatregelen kunnen alleen door de netbeheerders opgepakt worden en zorgen niet enkel voor meer transportcapaciteit maar verdelen deze vooral anders over de deelnetten in Noord-Holland. Gezien de problematiek wordt hier gekeken naar: 1. De aanwezige transportcapaciteit optimaal verdelen (o.a. door impact nieuwe deelnetten te maximaliseren, uitstellen pocketvorming, onderzoeken of versnelde aansluiting extra transformator in Vijfhuizen haalbaar is) 2. Het efficiënter benutten van het net (o.a. door het net lokaal zwaarder te belasten) 3. Slim sturen van stroom op het net (o.a. door toepassen vluchtstrook principe en Active Powerflow Control) 4. Implementeren van nieuwe verschakelingen waarbij station TenneT en/of Liander vanuit een ander deelnet gevoed worden
1. Cumulatieve impact: Vijfhuizen: 250 tot 800 MW Diemen: 0 tot -350 MW
Gemiddeld
2. Cumulatieve impact: Diemen: 0 tot 280 MW Noord-Holland Noord: 0 tot 670 MW Oostzaan: 0 tot 200 MW Vijfhuizen: 0 tot 200 MW 3. Cumulatieve impact: Vijfhuizen: 0 tot 500 MW Noord-Holland Noord: 0 tot 950 MW Diemen: 0 tot 250 MW Oostzaan: 0 tot 250 MW 4. Cumulatieve impact Vijfhuizen 80 tot 580 MW Noord-Holland Noord 50 MW Diemen 50 tot -20 MW Oostzaan 0 tot -130 MW
1. Datacenters (Vijfhuizen)
In deelnet Vijfhuizen hebben datacenters de grootste impact op de netcongestie. In de werkgroep “Datacenters en andere grootverbruikers” wordt gekeken naar onder andere de status van de ATO, vergunningen, te amoveren partijen, ingroeipaden en mogelijk aansluiten van partijen op 380 kV.
Vijfhuizen 2028: cumulatief ~ 265 MW Vijfhuizen 2036: cumulatief ~ 515 MW
Gemiddeld
2. Batterij-opslag
Batterijen kunnen congestie veroorzaken maar ook verminderen. Door partijen netneutraal aan te sluiten en waar nodig aanvullende contracten aan te gaan met exploitanten kunnen deze netneutraal werken. Hiermee kunnen ze de piekbelasting in heel Noord-Holland verlagen.
Vijfhuizen: 24 MW Noord-Holland Noord: 241 MW Diemen: 44 MW Oostzaan: 20 MW
Gemiddeld
8
Toelichting per maatregel (2/2) Maatregel
Toelichting
Impact per deelnet
Slagingskans
3. Conventionele opwek
Regelbaar vermogen (zoals gasturbines) inzetten om piekbelasting te verlagen door: 1. Reeds bestaand en geïnstalleerd vermogen contracteren t.b.v. congestiemanagement 2. Aanvullende opwek realiseren bij bestaande en nieuwe aansluitingen (flextender)
1. Vijfhuizen: 0 tot 5 MW Noord-Holland Noord: 455 MW Diemen: 80 tot 263 MW Oostzaan: 444 tot 468 MW
1. Hoog 2. Laag
2. Vijfhuizen: 20 tot max. 802 MW Noord-Holland Noord: 20 tot max. 1236 MW Diemen: 20 tot max. 49 MW Oostzaan: 20 MW 4. Woningbouw
Woningbouw en de groei ervan tot en met 2036 is onderdeel van het congestiemanagementonderzoek. Zaken die bekeken worden zijn het evalueren van woningbouwaantallen, netefficiënt installeren warmtepompen nieuwbouw en inzet hybride warmtepompen. Acties worden opgepakt in lijn met het Landelijke Actieprogramma Netcongestie (LAN). Waar mogelijk implementeren we regionale pilots voor opschaling van initiatieven.
Cumulatief over de verschillende acties: • Vijfhuizen 2028: ~ 50 MW • Vijfhuizen 2036: ~ 105 MW • Noord-Holland Noord 2036: ~ 115 MW • Diemen 2036: ~ 70 MW • Oostzaan 2036: ~ 40 MW
Gemiddeld
5. Laden
Het gebruik van laadpalen en plaatsen van nieuwe is tot en met 2036 is onderdeel van het congestiemanagementonderzoek. Hier wordt gekeken naar slim laden publiek en thuis. Acties worden opgepakt in lijn met het LAN. Waar mogelijk implementeren we regionale pilots voor opschaling van initiatieven.
Totaal verwachte reductie van 33% op piekmomenten
Gemiddeld
6. Congestiemanagement
De maatregelen rondom congestiemanagement worden opgestart en er wordt een hernieuwde marktgebasseerde uitvraag voor vrijwillige deelname georganiseerd. Na de vrijwillige uitvraag is indien nodig de vervolgstap het opstarten van de deelnameverplichting. Tot slot kan een flextender gestart worden.
Vijfhuizen: 140 tot 260 MW Noord-Holland Noord: 220 tot 410 MW Diemen: 80 tot 160 MW Oostzaan: 90 tot 180 MW
Laag
9
Conclusies ● ●
Huidige situatie in Noord-Holland is zeer urgent en er is geen wondermiddel om de netcongestie op te lossen.
●
Indien de voorgestelde maatregelen onvoldoende oplossen dan is een wachtlijst op kleinverbruik onvermijdelijk op basis van de congestie bij TenneT.
● ●
10
Veel van de maatregelen zijn technisch en/of juridisch complex en kosten tijd. De eerste overbelastingen op basis van de benodigde capaciteit zien we in de winter van 2026/2027 in deelnet Vijfhuizen.
De technische maatregelen zorgen niet enkel voor meer transportcapaciteit maar verdelen deze vooral anders over de deelnetten in Noord-Holland. Dit betekent dat er eventueel minder mogelijkheden voor de huidige deelnetten Diemen en Oostzaan zijn voor bijvoorbeeld energiehubs of batterijen. Alle deelnetten in Noord-Holland zijn nader onderzocht en hebben een individueel voorstel maatregelenpakket. Bij de uitrol van de maatregelen per deelnet stellen we de volgende prioritering voor: 1) Vijfhuizen, 2) Noord-Holland Noord, 3) Diemen en 4) Oostzaan. Niet alle maatregelen kunnen en hoeven tegelijk.
TenneT is een toonaangevende Europese netbeheerder (Transmission System Operator, TSO). Wij zetten ons in voor een veilige en betrouwbare elektriciteitsvoorziening, 24 uur per dag en 365 dagen per jaar. Daarbij stimuleren we de energietransitie met als doel een duurzame, betrouwbare en betaalbare energietoekomst. Als eerste grensoverschrijdende TSO ontwerpen, bouwen, onderhouden en exploiteren we meer dan 25.000 kilometer aan hoogspanningsverbindingen in Nederland en grote delen van Duitsland, en faciliteren we de Europese energiemarkt via de 17 interconnectoren met onze buurlanden. Met een omzet van 9,2 miljard euro en een totale activawaarde van 45 miljard euro zijn we een van de grootste investeerders in nationale en internationale elektriciteitsnetten, zowel onshore als offshore. Elke dag stellen onze ruim 8.300 medewerkers alles in het werk om tegemoet te komen aan de behoeften van de samenleving door het tonen van eigenaarschap, moed en verbinding. Samen zorgen we ervoor dat meer dan 43 miljoen eindgebruikers op een stabiele elektriciteitsvoorziening kunnen rekenen.
Lighting the way ahead together
11
Disclaimer
Deze presentatie wordt u aangeboden door TenneT TSO B.V. (“TenneT”). De inhoud ervan alle teksten, beelden en geluiden - is beschermd op grond van de auteurswet. Van de inhoud van deze presentatie mag niets worden gekopieerd, tenzij daartoe expliciet door TenneT mogelijkheden worden geboden en aan de inhoud mag niets worden veranderd. TenneT zet zich in voor een juiste en actuele informatieverstrekking, maar geeft ter zake geen garanties voor juistheid, nauwkeurigheid en volledigheid. TenneT aanvaardt geen aansprakelijkheid voor (vermeende) schade, voortvloeiend uit deze presentatie, noch voor de gevolgen van activiteiten die worden ondernomen op basis van gegevens en informatie op deze presentatie.
12