Aanvragen krediet ten behoeve van de overname van R-Net abris - getekend raadsbesluit

*

Raadsbesluit

Gemeente Haarlem

Onderwerp Aanvragen krediet ten behoeve van de overname van R-Net abris Nummer

2025/292000

Portefeuillehouder

Berkhout, R.A.H.

Programma/beleidsveld

4.3 Aantrekkelijke leefomgeving

Afdeling

PCM

Auteur

Ceylan, A.

Telefoonnummer

06-18876561

Email

aceylan@haarlem.nl

Kernboodschap

Voorgesteld wordt om krediet beschikbaar te stellen voor de overname van 40 Rnet abris van de huidige exploitant JCDecaux. Deze overname biedt zowel praktische als strategische voordelen voor de gemeente en draagt bij aan een duurzame en eerlijke aanbesteding van abris en vrijstaande reclamevitrines, die medio mei 2025 start. De overname zorgt voor duurzaamheid, efficiëntie en eerlijke concurrentie. Het behoud van de bestaande R-net abris voorkomt onnodige verspilling en overlast in drukke centrumgebieden. Bovendien kunnen alle inschrijvende partijen bij de aanbesteding starten vanuit een gelijkwaardige positie, zonder extra investeringen in nieuwe abris. Dit minimaliseert juridische risicos en waarborgt een soepele overgang naar de nieuwe exploitant, die direct kan starten met de reclameexploitatie. Daarnaast biedt de overname ruimte voor innovatie binnen de nieuwe concessie, bijvoorbeeld door verbeteringen op het gebied van duurzaamheid en onderhoud, zoals de integratie van groene daken. De kredietaanvraag wordt ter besluitvorming aan de raad voorgelegd, aangezien het een urgente incidenteie investering is die nog niet in het investeringsplan is opgenomen. De financiering wordt gedekt door de (verwachte) financiële afdracht van de nieuwe exploitant en draagt bij aan een stabiele en duurzame openbare inrichting van de stad.

Behandelvoorstel voor

De commissie Beheer wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel

commissie

van het college en over de wijze van agendering van het raadsvoorstel in de raadsvergadering. De overname van de R-net abris betreft namelijk een investering die nog niet in het lnvesteringsplan is voorzien.

Relevante eerdere

-

besluiten

Kenmerk: 2025/292000

1/7

Besluit college

1. Het coilege besluit tot aankoop van 40 R-net abris per 31. december 2025

d.d. 8 april 2025

2.

Het college stelt het voorstel aan de raad vast. de burgemeester,

de secretaris,

Besluit raad

De raad der gemeente Haarlem,

d.d......

28 MEI 2025

Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, Besluit: 1. ln te stemmen met de overname van 40 R-net abris van iCDecaux per 31 december 2025. 2. Een krediet vrij te geven van €410.250 exclusief btw voor de aankoop van 40 Rnet abris van JCDecaux. . Deze investering op te nemen in het lnvesteringsplan bij vaststelling van de dernota 2026. de voorzitter,

ffier,

,r 1. lnieiding , Voorgesteld wordt om krediet e chikbaar te stellen voor de overname van 40 R-net abris van de

huidige exploitant en eigenaar J Decaux. Deze overname is noodzakelijk in aanloop naar de aanbesteding van abris en vrijstaande reclamevitrines, die medio mei 2025 start. Met deze overname worden de R-net abris per 31 december 2025 eigendom van de gemeente Haarlem, waardoor eerlijke concurrentie tussen marktpartijen wordt gewaarborgd. Dit voorkomt dat de huidige exploitant een onevenredig voordeel heeft door bestaande objecten te behouden, wat door andere marktpartijen als een belemmering voor eerlijke concurrentie kan worden ervaren. De gemeente Haarlem heeft zich gecommitteerd aan afspraken met de provincie Noord-Holland, waarin is vastgelegd dat langs R-net buslijnen R-net abris moeten biijven staan. Omdat het R-net meubilair niet tot het standaard haltemeubilair van JCDecaux behoort, is de exploitant bereid de abris aan de gemeente te verkopen. Tegelijkertijd draagt deze overname bij aan de doelstellingen op het gebied van duurzaamheid, omdat het vervangen van de abris door identieke nieuwe exemplaren onnodig materiaalgebruik en kosten met zich mee zou brengen. Bovendien is het eisen van nieuwe R-net abris ook niet duurzaam, aangezien de huidige R-net abris nog minimaal 15 jaar mee kunnen.

Kenmerk: 2025/292000

2/7

Daarnaast voorkomt dit ongewenste werkzaamheden in de drukke centrumgebieden waar veel van de R-net abris zijn geplaatst. De aanbesteding van 170 standaard abris, 40 R-net abris en maximaal 45 mupis is in voorbereiding en zal naar verwachting medio mei 2025 starten. Het contract met de nieuwe exploitant gaat in op 1 januari 2026. Door de R-net abris nu over te nemen, kunnen alle inschrijvende partijen onder gelijke voorwaarden deelnemen aan de aanbesteding, wat juridische risicos minimaliseert en de bereidheid van marktpartijen om in te schrijven vergroot. iCDecaux maakt het niet mogelijk om de 170 standaard abris over te nemen. De investering in de vervanging van deze abris komen voor rekening van de nieuwe exploitant. Technische inspecties hebben bevestigd dat de 40 R-net abris in goede staat verkeren en nog jarenlang mee kunnen. De afgesproken overnameprijs bedraagt €410.250 exclusief btw, inclusief reserveonderdelen en zonder verdere onderhoudsverplichtingen na 31 december 2025. Deze overname is financieel verantwoord, omdat de verwachte opbrengst uit de aanbesteding van de concessie naar verwachting voldoende zal zijn om de aanschafprijs terug te verdienen. Daarnaast voorkomt de overname dat inschrijvende partijen zelf moeten investeren in nieuwe R-net abris, wat mogelijk zou leiden tot een lagere biedprijs en daarmee een lagere opbrengst voor de gemeente.

Hierdoor draagt de overname bij aan een financieel gezonde en duurzame exploitatie van de R-net abris. Met deze nota wordt voldaan aan de bepalingen van artikel 5 lid 7 van de financiële verordening, voor investeringen die nog niet in het lnvesteringsplan zijn voorzien. Dit artikel stelt dat dergelijke voorstellen eerst aan de commissie wordt voorgelegd voor advies en daarna ter besluitvorming aan de raad wordt aangeboden voor de kredietaanvraag. Omdat de overname niet in het huidige investeringsplan is opgenomen, wordt de dekking van dit krediet opgenomen in de eerstvolgende actualisatie van het lnvesteringsplan. 2. Beoogd resultaat Door krediet beschikbaar te stellen voor de overname van de 40 R-net abris van JCDecaux, zorgt de gemeente Haarlem ervoor dat het door de provincie voorgeschreven straatmeubilair behouden blijft en tegelijkertijd een gelijkwaardige uitgangspositie wordt gewaarborgd bij de aanbesteding. Dit bevordert eerlijke concurrentie en vergroot de kans op meerdere inschrijvingen, wat leidt tot betere financiële en kwalitatieve biedingen. De overname zorgt ervoor dat de huidige R-net abris per 31 december 2025 eigendom worden van de gemeente en vervolgens in de nieuwe concessie kunnen worden opgenomen. Dit voorkomt onnodige vervanging van goed functionerende abris en draagt bij aan duurzaamheid door hergebruik van bestaande objecten.

Kenmerk: 2025/292000

3/]

Het succes van deze overname wordt gemeten aan de hand van het aantal inschrijvingen op de aanbesteding, de financiële opbrengst voor de gemeente en de kwaliteit van de ingediende plannen, met specifieke aandacht voor duurzaamheid, beheer en onderhoud. 3. Onderbouwing voorstel 3.1 Duurzaamheid en vergroening van de R-net abris Het behoud van de bestaande R-net abris is de meest duurzame oplossing. Deze abris verkeren in goede staat en hebben een resterende levensduur van minimaal 15 jaar. Door deze over te nemen in plaats van te vervangen, wordt onnodige verspilling van materialen en productiemiddelen voorkomen. De productie en plaatsing van nieuwe abris zouden niet alleen extra kosten met zich meebrengen, maar ook leiden tot een hogere C02-uitstoot door productie, transport en ¡nstallatie. Daarnaast biedt gemeentelijk eigendom de mogelijkheid om in de concessie aanvullende duurzaamheidsvoorwaarden op te nemen. Denk hierbij aan het realiseren van groene daken op de abris, wat bijdraagt aan een klimaatbestendige stad en de biodiversiteit bevordert. Door de abris in eigendom te nemen, kan de gemeente sturen op dergelijke vereisten en zo een bijdrage leveren aan bredere duurzaamheidsdoelstellingen.

ln financieel opzicht betekent dat de aankoop van de huidige abris een hogere afdracht voor de gemeente opievert in vergelijking tot het scenario dat de nieuwe exploitant moet ¡nvesteren. De jaarlijkse inkomsten kunnen elders binnen de gemeentelijke begroting worden ingezet. 3.2 Gelijke kansen en eerlijke concurrentie worden gewaarborgd Door de overname van de 40 R-net abris komen deze in eigendom van de gemeente, wat zorgt voor een gelijkwaardige uitgangspositie bij de aanbesteding. lndien de huidige exploitant de abris zou behouden, zou dit andere marktpartijen kunnen ontmoedigen om in te schrijven, omdat zij dan voor aanzienlijke extra kosten komen te staan om vergelijkbare abris aan te schaffen. Dit zou de concurrentie beperken en mogelijk juridische risicos met zich meebrengen, aangezien andere partijen hierdoor structureel benadeeid zouden worden. Door de abris in gemeentelijk eigendom te brengen, wordt een gelijk speelveld gecreëerd. Alle inschrijvers kunnen dan onder dezelfde voorwaarden meedingen naar de concessie, zonder dat de ene partij een financieei voordeel heeft ten opzichte van de andere. Dit vergroot de kans op een breder en divers aanbod van inschrijvingen en verhoogt de kwaliteit van de uiteindelijke gunning.

Daarnaast leidt een breder scala aan inschrijvingen doorgaans tot betere financiële en kwalitatieve voorwaarden ¡n de nieuwe concessie, wat op lange termijn gunstig is voor de gemeente.

Kenmerk: 2025/292000

4/7

3.3 Het behoud van het vastgestelde R-net model wordt gewaarborgd. De vormgeving van de R-net abris ligt vast en mag niet worden gewijzigd. Dit betekent dat, mocht een andere exploitant de concessie winnen, deze exact hetzelfde type abris opnieuw zou moeten plaatsen. Momenteel is er slechts één leverancier die de originele R-net abris kan leveren. Hoewel er een alternatieve aanbieder is met een vergelijkbaar model, voldoet deze niet voiledig aan de gestelde eisen. Door de huidige abris over te nemen, voorkomt de gemeente onnodige kosten en complexe aanbestedingsprocedures. Het vervangen van de abris door exact dezelfde exemplaren zou geen toegevoegde waarde bieden en slechts leiden tot extra financiële lasten. Het behoud van de bestaande abris biedt daarmee de meest logische en efficiënte oplossing. Bovendien voorkomt het behouden van de bestaande abris dat de openbare ruimte opnieuw op de schop moet, wat hinder voor reizigers en omwonenden minimaliseert. 3.4 Financiële haalbaarheid en opbrengsten De overname van de R-net abris door de gemeente Haarlem is niet alleen een strategische keuze om eerlijke concurrentie te waarborgen, maar ook financieel de meest rendabele optie. De verwachte inkomsten uit reclame-exploitatie blijven gelijk, ongeacht of de abris in een bestaande of een nieuwe R-net-locatie staan.

Adverteerders betalen immers niet meer per vlak als de abris nieuw zijn. Dit betekent dat de omzet die de exploitant kan maken per abri niet verschilt, of ze nu in een bestaande R-net-locatie exploiteren of in een nieuwe R-net-locatie. De geschatte omzet van de exploitant per R-net abri bedraagt €5.000 per jaar, wat neerkomt op een totale omzet van €200.000 per jaar voor 40 R-net abris. De geschatte jaarlijkse kosten van de exploitant voor beheer, onderhoud en schade herstel bedragen circa €8O.000 per jaar. De geschatte bruto marge van de exploitant bedraagt daardoor circa €120.000 perjaar. Wanneer de gemeente investeert in de overname, hoeft de exploitant geen grote initiële investering te doen. Hierdoor blijft een aanzienlijk deel van de brutomarge beschikbaar voor afdracht aan de gemeente. üp basis van marktconsultaties en eerdere concessies wordt ingeschat dat circa 75% van de brutomarge als afdracht aan de gemeente betaald kan worden, wat jaarlijks neerkomt op circa €90.000. Dit betekent dat de investering van €410.250, die over 15 jaar wordt afgeschreven met een jaarlijkse rente en afschrijvingslast van circa € 42.000 per jaar per jaar, goed gedekt kan worden uit de verwachte € 90.000 per jaar extra afdracht.

Vanaf 1 januari 2026 wordt het beheer en onderhoud van de abris uitgevoerd door de nieuwe concessiehouder, die binnen de concessieovereenkomst verantwoordelijk zal zijn voor het in stand houden van de abris gedurende looptijd van het contract.

Kenmerk: 2025/292000

5/7

De afgesproken overnameprijs bedraagt €410.250 exciusief btw, inclusief reserveonderdelen en zonder verdere onderhoudsverplichtingen na 31 december 2025. Deze prijs is tot stand gekomen na onderhandelingen, waarbij de oorspronkelijke aanschafprijs van de abris en hun verwachte resterende levensduur zijn meegenomen. De R-net abris zijn in 2015 geplaatst en hebben technisch levensduur van 25 tot 30 jaar. Dit betekent dat de abris nog minimaal 15 jaar mee kunnen, wat ook gebleken is vanuit extern onderzoek. lndien de gemeente de abris niet overneemt en de nieuwe exploitant deze zeif moet aanschaffen, zou dit een investering van ongeveer €1,2 miljoen betekenen. Dit verhoogt de financiële druk op de exploitant, waardoor de beschikbare marge kleiner wordt en de afdracht aan de gemeente lager uitvalt. Op basis van eerdere concessies wordt verwacht dat de afdracht in dat scenario slechts 33% van de brutomarge zou bedragen. Hierdoor zou de gemeente substantieel minder inkomsten (circa €50.000,- perjaar) ontvangen uit de concessie. Bovendien is uit de marktconsultatie gebleken dat een investering van €1,2 miljoen een aanzienlijke belemmering vormt voor marktpartijen. Dit kan leiden tot minder inschrijvingen en daarmee een minder competitieve aanbesteding.

Door de R-net abris nu zelf over te nemen, kan de gemeente een financieel gezonde exploitatie waarborgen en tegelijkertijd de marktinteresse in de concessie vergroten. De huidige R-net abris zijn in goede staat en kunnen nog jarenlang functioneel blijven, zonder dat er op korte termijn nieuwe investeringen nodig zijn. Dit biedt de gemeente extra financiële ruimte, aangezien er geen vervangingskosten of nieuwe aanschafkosten zijn voor de komende jaren. Bovendien biedt het aanhouden van de bestaande abris de mogelijkheid om een bredere en meer concurrerende markt aan te spreken bij de aanbesteding, wat de kans op hogere afdrachten van exploitanten vergroot, wat de gemeentelijke inkomsten ten goede zal komen op lange termijn. 3.5 Efficiëntie en minimale overlast wordt verzekerd De meeste R-net abris bevinden zich in drukke centrumgebieden, waar vervanging voor aanzienlijke overlast zou zorgen. Het plaatsen van nieuwe abris betekent niet aileen extra werkzaamheden in de openbare ruimte, maar kan ook leiden tot verstoringen voor reizigers en omwonenden. Daarnaast zou de overgang naar een nieuwe exploitant minimaal 12 tot 18 maanden in beslag nemen. ln deze periode zou de gemeente geen afdracht ontvangen, wat financieel nadelig is. Door de bestaande abris te behouden en in de concessie op te nemen, wordt deze transitieperiode vermeden en blijft de exploitatieopbrengst gewaarborgd.

Hierdoor wordt niet alleen de impact op de openbare ruimte beperkt, maar blijft de financiëie continu•i•teit van de concessie gewaarborgd.

Kenmerk: 2025/292000

6/7

-

3.6 Een tijjdige besluit is noodzakelijk Een tijdige besluitvorming is cruciaal, aangezien de aanbesteding medio mei 2025 van start gaat. Zonder dit besluit loopt de gemeente het risico dat de aanbesteding vertraging oploopt of minder aantrekkelijk wordt voor marktpartijen, wat de financiële en kwalitatieve opbrengst negatief beïnvloedt. Het kredietbesluit kan daarom niet wachten tot (na) het integrale afwegingsmoment van de Kadernota 2026. 4. Risicos 4.1 Juridische geschillen kunnen ontstaan Hoewel de gemeente de R-net abris in eigendom wil nemen, bestaat het risico dat marktpartijen bezwaar maken tegen de overnameprijs. JCDecaux kan namelijk het overnamebedrag van de abris meenemen in zijn inschrijving voor de nieuwe concessie, wat andere partijen op achterstand zou kunnen zetten. Om dit risico te beheersen, is het essentieel om volledige transparantie te bieden door de overnameprijs openbaar te maken. 4.2 Oneeriilke concurrentie kan optreden bij de aanbesteding als de R-net abris niet worden overgenomen Als de abris niet worden overgenomen en iCDecaux de aanbesteding wint, verandert er niets: zij blijven eigenaar van de R-net abris. Maar als een andere partij wint, moet deze óf de abris van JCDecaux overnemen óf nieuwe (of gebruikte) R-net abris aanschaffen. Dit creëert een ongelijk speelveld, omdat JCDecaux als enige geen extra investeringen hoeft te doen.

Dit kan juridische bezwaren opleveren en de bereidheid van marktpartijen om in te schrijven verminderen. 5. Uitvoering De aanbestedingsprocedure voor de abris en vrijstaande reclamevitrines zal medio mei 2025 gepubliceerd worden. Medio augustus 2025 zal de definitieve gunning plaatsvinden, met de ingangsdatum van de concessieovereenkomst op 1 januari 2026. 6. Bijlagen

Kenmerk: 2025/292000

7/7