3. Bijlage 2 Paraplubestemmingsplan behoud omgevingskwaliteiten

Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

2

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Inhoudsopgave

Toelichting Hoofdstuk 1 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7

Hoofdstuk 2 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

Hoofdstuk 3 3.1

Hoofdstuk 4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11 4.12 4.13 4.14

Hoofdstuk 5 5.1 5.2 5.3

Hoofdstuk 6

7 INLEIDING

9

Bestemmingsplan Begrenzing van het plangebied Aanleiding tot actualisering van het bestemmingsplan Doel van het bestemmingsplan Geldende planologische regelingen Bestemmingsplanprocedure Leeswijzer plantoelichting

BESCHRIJVING BESTAANDE SITUATIE Inleiding Parapluplan Behoud Omgevingskwaliteiten Reparatieplan A: locaties Reparatieplan B: locaties en onderwerpen Reparatieplan C: locaties en onderwerpen

BELEIDSKADER

9 9 9 9 9 10 10

11 11 11 17 30 36

45

Gemeentelijk beleid

45

MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN Bedrijven en milieuzonering Bodemparagraaf Externe veiligheid Geluid Luchtkwaliteit MER-beoordeling Archeologie Cultuurhistorie Duurzaamheid en energie Groenparagraaf Kabels, leidingen, straalpaden en andere belemmeringen Natuurwaarden Parkeren Waterparagraaf

JURIDISCHE ASPECTEN Inleiding Juridische planopzet Hoofdopzet verbeelding

47 47 47 47 48 49 49 50 51 54 54 55 55 57 57

59 59 59 76

UITVOERBAARHEID

79

Economische uitvoerbaarheid Maatschappelijke uitvoerbaarheid Handhaving

79 79 80

BIJLAGEN BIJ DE TOELICHTING

83

Bijlage 1

Lijst met beeldbepalende panden (orde 2)

85

Bijlage 2

Waardekaart Bakenes

353

6.1 6.2 6.3

3

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Bijlage 3

Waardekaart Burgwal

357

Bijlage 4

Waardekaart Heiliglanden De Kamp

361

Bijlage 5

Waardekaart Oude Stad

365

Bijlage 6

Waardekaart Nieuwstad

369

Bijlage 7

Waardekaart Papentorenvest

373

Bijlage 8

Waardekaart Vijfhoek

377

Bijlage 9

Overzicht ordepanden (Reparatieplan C)

381

Bijlage 10

Wijzigingsoverzicht

389

Regels Hoofdstuk 1 Artikel 1 Artikel 2

Hoofdstuk 2 Artikel 3 Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6 Artikel 7 Artikel 8 Artikel 9 Artikel 10 Artikel 11 Artikel 12 Artikel 13 Artikel 14 Artikel 15 Artikel 16 Artikel 17 Artikel 18 Artikel 19 Artikel 20 Artikel 21 Artikel 22 Artikel 23 Artikel 24 Artikel 25 Artikel 26 Artikel 27 Artikel 28 Artikel 29 Artikel 30 Artikel 31 Artikel 32 Artikel 33

Hoofdstuk 3 Artikel 34 Artikel 35 Artikel 36

415 Inleidende regels

417

Begrippen Wijze van meten

417 431

Bestemmingsregels

435

Agrarisch Agrarisch met waarden Bedrijf Bedrijventerrein Centrum - 1 Centrum - 2 Centrum - 3 Cultuur en ontspanning Gemengd - 1 Gemengd - 2 Gemengd - 3 Gemengd - 4 Gemengd - 5 Groen Horeca Maatschappelijk Recreatie Tuin - 1 Tuin - 2 Tuin - 3 Verkeer Verkeer - Railverkeer Water Wonen Leiding - Hoogspanning Leiding - Water Waarde - Archeologie (dubbelbestemming) Waarde - Beschermd stadsgezicht (dubbelbestemming) Waarde - Bouwhistorie (dubbelbestemming) Waarde - Cultuurhistorie (dubbelbestemming) Waterstaat - Waterkering

435 437 443 445 447 449 453 455 457 459 461 463 465 467 469 471 473 475 477 481 483 485 487 491 493 495 497 501 509 511 513

Algemene regels

515

Anti-dubbeltelregel Algemene bouwregels Algemene gebruiksregels

515 517 525

4

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Artikel 37 Artikel 38 Artikel 39

Hoofdstuk 4 Artikel 40 Artikel 41

Algemene aanduidingsregels Algemene afwijkingsregels Overige regels

527 541 543

Overgangs- en slotregels

545

Overgangsrecht Slotregel

545 547

Bijlagen bij de regels

549

Bijlage 1

voorschriften Bedrijventerrein Waarderpolder

551

Bijlage 2

Kaart zichtvelden

681

Bijlage 3

Zoneringslijst

685

Bijlage 4

Begane grondfuncties toegestaan op de verdiepingen

691

5

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

6

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

T oelichting

7

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

8

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Hoofdstuk 1 INLEIDING 1.1

Bestemmingsplan Het bestemmingsplan Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem bestaat uit een verbeelding, regels en een toelichting. De regels bevatten juridische regels over het gebruik van de ruimte. Deze regels geven aan of, en zo ja, hoe ruimte bebouwd mag worden en welke functies (bestemmingen) zijn toegestaan. De verbeelding geeft de exacte plaats van de bestemmingen aan, en verwijst naar de regels. De toelichting is de onderbouwing van regels en verbeelding. Hierin staan het doel van het bestemmingsplan.

1.2

Begrenzing van het plangebied Het Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem is van toepassing op heel Haarlem.

1.3

Aanleiding tot actualisering van het bestemmingsplan Om het cultuurhistorisch erfgoed nog beter te beschermen is een aanvulling nodig van de huidige regels in de bestemmingsplannen. Het Parapluplan Behoud Omgevingskwaliteiten voorziet hier in. Daarnaast heeft Haarlem een aantal overkoepelende bestemmingsplannen die aanpassingen doen in andere bestemmingsplannen die betrekking hebben op een specifiek gebied, bijvoorbeeld een wijk. Voor de overzichtelijkheid is het wenselijk het aantal overkoepelende bestemmingsplan beperkt te houden. Het Parapluplan voegt een aantal van deze bestemmingsplannen samen. Het een en ander is nader beschreven in Hoofdstuk 2.

1.4

Doel van het bestemmingsplan Hoofddoel van het parapluplan is het opstellen van een actueel juridisch kader, waarbinnen de bestaande situatie juist wordt geregeld. Het consoliderende karakter van het plan krijgt juridisch gestalte door de gedetailleerde bestemmingen die op de kaart zijn aangegeven. De bestaande ruimtelijk-functionele structuur en voortzetting van het huidige gebruik zijn daarbij het uitgangspunt. De verbeelding en de regels zijn zo opgesteld dat een maximale bescherming ontstaat voor de functies en gebouwen die in het huidige karakter moeten worden behouden. Het resultaat van deze wijze van bestemmen is dat inzichtelijk is wat wel en niet kan in het plangebied.

1.5

Geldende planologische regelingen Het parapluplan is van toepassing op heel Haarlem. Dit houdt in dat het plan van invloed is op alle geldende bestemmingsplannen. Bij het van kracht worden van het parapluplan zullen de voorschriften van de andere bestemmingsplannen gewijzigd dan wel aangevuld worden. Zie verder paragraaf 2.2.2.1.

9

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

1.6

Bestemmingsplanprocedure Het parapluplan doorloopt de wettelijke procedure. Het college van burgemeester en wethouders geeft het ontwerpbestemmingsplan vrij voor tervisielegging volgens artikel 3.8 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Na publicatie wordt het ontwerp gedurende zes weken ter inzage gelegd. In die tijd kunnen door eenieder zowel mondeling als schriftelijk zienswijzen worden ingediend bij de gemeenteraad. Na verwerking van de zienswijzen en mogelijke ambtshalve aanpassingen, besluit de gemeenteraad over de vaststelling van het bestemmingsplan. Na aanpassing van het bestemmingsplan, met inachtneming van de door de raad aangebrachte wijzigingen, wordt het vastgestelde bestemmingsplan weer zes weken ter inzage gelegd (aanvang beroepstermijn). Belanghebbenden die een zienswijze bij de gemeenteraad hebben ingediend kunnen beroep instellen bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Daarnaast kunnen belanghebbenden beroep instellen tegen wijzigingen die de gemeenteraad bij de vaststelling van het bestemmingsplan heeft aangebracht.

1.7

Leeswijzer plantoelichting Dit hoofdstuk van de toelichting is de inleiding van het bestemmingsplan. Vervolgens gaat hoofdstuk 2 in op de bestaande situatie en de wijzigingen die het bestemmingsplan aanbrengt. Hoofdstuk 3 behandelt het voor het plangebied relevante beleid. Hoofdstuk 4 bevat een inventarisatie van de verschillende milieu- en omgevingsaspecten. Hoofdstuk 5 gaat in op de juridische aspecten en licht de planregels, milieuzoneringslijst, verbeelding en de regeling voor bebouwing toe. Hoofdstuk 6 beschrijft de financieel-economische uitvoerbaarheid. Bij de toelichting hoort ook een aantal bijlagen. Daarmee sluit de toelichting af.

10

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Hoofdstuk 2 BESCHRIJVING BEST AANDE SIT UAT IE 2.1

Inleiding Dit hoofdstuk bevat een beschrijving van de verschillende onderwerpen en locaties die zijn meegenomen in het parapluplan. Bij iedere wijziging wordt aangegeven waarom de bepalingen van de betreffende bestemmingsplannen zijn aangepast. Daar waar afbeeldingen zijn opgenomen betreffen dit de oude situaties. Voor de nieuwe situatie zie de plankaarten die bij het parapluplan horen (www.ruimtelijkeplannen.nl).

2.2

Parapluplan Behoud Omgevingskwaliteiten

2.2.1 Locaties en onderwerpen 2.2.1.1 Archeologie In de eerste helft van 2024 is de nieuwe Nota Erfgoed vastgesteld. Een van de onderdelen van de nota is archeologie. De beleidskaart Archeologie is geactualiseerd. De kaart geeft aan welke archeologische verwachtingswaarde een gebied heeft. Om potentiële archeologische waarden in het gebied te beschermen bevatten de bestemmingsplannen regels. Deze regels moeten in acht genomen worden bij bouw- en graafwerkzaamheden. Het Parapluplan Behoud Omgevingskwaliteiten heeft de nieuwe beleidskaart verwerkt in de verbeelding en de daarbij behorende regels. 2.2.1.2 Flitsbezorging Flitsbezorging De gemeenteraad heeft in zijn vergadering van 13 oktober 2022 een voorbereidingsbesluit genomen voor geheel Haarlem. Het voorbereidingsbesluit bevat een verbod om het gebruik van gronden en bouwwerken of gedeelten daarvan te wijzigen naar vormen van bedrijfsvoering, die blijkens hun reclame-uiting, presentatie of assortiment zijn te kwalificeren als flitsbezorgdienst. Een flitsbezorgdienst is een vorm van bedrijfsvoering, niet gericht op het klassieke winkelen in de zin dat mensen ter plaatse komen om producten te vergelijken en uit te kiezen.

Flitsbezorging is te typeren als een opslag-, distributie-/magazijnlocatie, al dan niet voorzien van een afhaalloket, van waaruit zeer snel in hoofdzaak dagelijkse boodschappen worden geleverd bij klanten die digitaal hun bestelling plaatsen. Het parapluplan bevat een regeling om de vestiging van flitsbezorging op ongewenste locaties te voorkomen. Op 17 januari 2023 zijn de beleidsregels 'Toetsingscriteria Flitsbezorging' in werking getreden. De regels in het parapluplan verwijzen naar deze criteria. Dienstenrichtlijn Het Hof van Justitie van de Europese Unie (hierna: het Hof van Justitie) oordeelde op 30 januari 2018, naar aanleiding van prejudiciële vragen gesteld door de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (hierna: de 11

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Afdeling; zie de tussenuitspraak van 13 januari 2016, ECLI:NL:RVS:2016:75), kort gezegd dat de Dienstenrichtlijn ook van toepassing is op detailhandel en dat brancheringsmaatregelen dus moeten voldoen aan de voorwaarden gesteld in artikel 15, derde lid, van de Dienstenrichtlijn. Op grond van dat artikel mogen lidstaten toegang tot of uitoefening van een dienstenactiviteit afhankelijk stellen van territoriale beperkingen, zolang dergelijke maatregelen niet discriminatoir zijn én noodzakelijk en evenredig zijn. Naar aanleiding van bovengenoemde uitspraak van het Hof van Justitie heeft de Afdeling op 20 juni 2018 uitspraak gedaan in de zaak Appingedam (ECLI:NL:RVS:2018:2062). De uitspraak bevat een indringende toets van de betreffende brancheringsregeling aan artikel 15, derde lid, van de Dienstenrichtlijn. Omdat de Dienstenrichtlijn ook van toepassing is op de bedrijfsvoering van darkstores/flitsbezorging, is er aanleiding om de vereisten van artikel 15, derde lid, van de Dienstenrichtlijn in het kader van de planregeling van dit bestemmingsplan één voor één langs te lopen teneinde tot de conclusie te komen dat het bestemmingsplan voldoet aan deze vereisten. Noodzakelijkheid Het nader reguleren van mogelijke vestigingslocaties van een darkstore door middel van het bestemmingsplan is noodzakelijk wanneer deze wordt gerechtvaardigd door een dwingende reden van algemeen belang.

Uit artikel 4, aanhef en onder 8 van de Dienstenrichtlijn volgt dat bescherming van het stedelijk milieu van algemeen belang is. Een specifieke uitdaging voor Haarlem is de hoge bevolkingsdichtheid en de relatief grote omvang van 'het gemengde gebied', het type (woon)milieu waar darkstores zich, zo blijkt uit de praktijk, graag vestigen. Hoewel de gemengde omgeving typerend is voor Haarlem en ook als van meerwaarde wordt gezien, is gebleken dat deze nieuwe bedrijfsvoering wezenlijk meer overlast teweegbrengt dan ruimtelijk aanvaardbaar is ten opzichte van bestaande, meer traditionele bedrijvigheid. De flitsbezorgdiensten exploiteren distributielocaties zo dicht mogelijk bij de klant om de aanrijtijd zo kort mogelijk te houden. Om die reden zijn in de afgelopen periode enkele darkstores in veelal binnenstedelijke (woon)buurten geopend. Nadere regulering van vestigingslocaties voor darkstores is noodzakelijk omdat is gebleken dat deze negatieve effecten kunnen hebben op de woonomgeving. Zo is er geluidsoverlast als gevolg van de bedrijfsvoering, waaronder inpandig geluid en (stem)geluid op straat. Het zijn met name ook de frequentie en venstertijden die ruimer zijn ten opzichte van traditionele bedrijfsvoering. Veel panden zijn thans onvoldoende voorzien van geluidsisolatie en in smalle straten weerkaatst geluid nog extra sterk.

Door de smalle en/of beperkt beschikbare openbare ruimte wordt de druk op de omgeving verder opgevoerd en daarmee staat de kwaliteit van de woon- en leefomgeving onder druk. Ook is in een aantal gevallen sprake van een negatieve impact op het vestigingsklimaat van op publiekgerichte bedrijfsvoering in binnenstedelijke (woon)buurten. Denk bijvoorbeeld aan het belang van representativiteit en veiligheid voor bezoekersstromen bij winkels en horeca(terrassen). De vergelijking gaat op met supermarkten die in een groot aantal bestemmingsplannen niet voor niets zonder nadere aanduiding dan wel regeling ontoelaatbaar zijn.

12

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Het bevorderen en behouden van de leefbaarheid en het woon- en leefklimaat van de stad met oog op bescherming van het stedelijk milieu is dan ook een dwingende reden van algemeen belang die de brancheringsmaatregel van het verbod op darkstores in het parapluplan rechtvaardigt. Het is niet mogelijk om deze nieuwe ontwikkeling ongereguleerd haar gang te laten gaan. Evenredigheid Het bestemmingsplan is evenredig, in die zin dat het (1) geschikt is om het nagestreefde doel te bereiken, (2) niet verder gaat dan nodig is, en (3) het doel ook niet met minder beperkende maatregelen kan worden bereikt. Het doel van het bestemmingsplan is het nader kunnen reguleren van de vestigingslocatie van een darkstore en voorwaarden voor vestiging van een darkstore met het oog op het borgen van behoud van een aangenaam woonen leefklimaat en vestigingsklimaat. Dit door middel van de beleidsregels waar het parapluplan naar verwijst. Het evenredigheidsbeginsel levert hierbij geen belemmering op. Het bestemmingsplan is geschikt om het doel te bereiken dat wordt nagestreefd omdat deze coherent en systematisch wordt nagestreefd. Het parapluplan zorgt ervoor dat de goede ruimtelijke ordening van de stad coherent en systematisch wordt geborgd, waardoor er geen sprake is van willekeur, voor gelijke gevallen gelden gelijke beperkingen.

Het bestemmingsplan is hét centrale instrument om ruimtelijke doelstellingen op gemeentelijk niveau te bereiken. Het parapluplan is gestoeld op beleidsmatige overwegingen en overwegingen die voortkomen uit ontvangen klachten, handhavingsverzoeken en inzicht uit de praktijk (waarneming). Hiermee is sprake van objectieve gegevens. Het parapluplan gaat niet verder dan nodig om het doel te bereiken en er zijn geen minder beperkende maatregelen voorhanden (vereisten 2 en 3). Het alternatief van geen verbod betekent dat geen nadere voorwaarden en lokale afweging kan worden gemaakt voor de vestiging van flitsbezorging. Dat kan leiden tot onvoorziene en ongewenste uitkomsten met betrekking tot een aangenaam woon-, leef- en vestigingsklimaat, bijvoorbeeld op het gebied van representativiteit en verkeersveiligheid (voor bezoekersstromen) bij een bedrijfsomgeving of aantasting van het woon- en leefklimaat bij vestiging van een darkstore in het gemengde (woon)gebied. Door de beleidsregels gaat het parapluplan niet verder dan nodig om het doel te bereiken. Een minder vergaande planologische maatregel die een ongereguleerde toename van flitsbezorging kan voorkomen is niet voorhanden. Discriminatieverbod Er is geen sprake van een schending van het discriminatieverbod. Discriminatie verwijst hier naar nationaliteit of, voor vennootschappen, de plaats van hun statutaire zetel.

Er is geen sprake van discriminatie nu het parapluplan geen onderscheid maakt tussen flitsbezorging gericht op Haarlemmers en flitsbezorging gericht op andere nationaliteiten. Van discriminatie naar nationaliteit of statutaire zetel van de onderneming is dus geen sprake.

13

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

2.2.1.3 Slachthuisbuurt De herziening van het huidige bestemmingsplan in de Slachthuisbuurt in Haarlem is nodig vanwege aanzienlijke afwijkingen tussen de vastgestelde goot- en bouwhoogtes en de werkelijk gerealiseerde hoogtes van gebouwen. Deze discrepantie resulteert vaak in meer bouwmogelijkheden, met name dakopbouwen, dan wenselijk is. Dit heeft negatieve gevolgen, waaronder aantasting van architectonische en cultuurhistorische waarden van de buurt en het verdwijnen van kleinere en betaalbare woningen. De Slachthuisbuurt ontstond in de late 19e eeuw, parallel aan de industriële groei van Haarlem. De invoering van de Woningwet van 1901 legde regels vast die de uitvoering en financiering van (sociale) woningbouw stimuleerden en vormt de basis van de huidige buurt. Deze samengestelde buurt bestaat uit diverse arbeiderscomplexen, elk met kenmerken van een tuindorp. Voornamelijk in de jaren '20 werd dit gebied ontwikkeld om de behoeften van arbeiders- en lage middenstandsklasse te accommoderen. De buurt staat symbool voor volkshuisvesting, en haar bijzondere stedenbouwkundige structuur weerspiegelt een zorgvuldig ontworpen stadsuitbreiding met unieke architectuur. Het behouden van historische waarden en het beschikbaar houden van kleinere, betaalbare woningen voor specifieke doelgroepen is van groot belang.

Daarom wordt het bestemmingsplan herzien om risico's voor ongewenste woninguitbreiding te beperken, terwijl tegelijkertijd cultureel erfgoed en kleine kwalitatieve grondgebonden woningen behouden blijven voor Haarlemmers. 2.2.1.4 Beeldbepalende panden Na-inventarisatie waardevolle panden De gemeente heeft een inventarisatie en waardering gemaakt van cultuurhistorische waardevolle panden. Doel van de inventarisatie was om een overzicht te krijgen van waardevolle panden en ensembles voor het gehele grondgebied van de gemeente en is aanvullend op inventarisaties die de afgelopen jaren zijn gemaakt in het kader van de actualisaties van verschillende bestemmingsplannen. Aanleiding hiervoor was dat een systematische inventarisatie voor een aantal gebieden in Haarlem ontbrak en dat eerdere inventarisaties enkele omissies bevatte. Bij de inventarisatie is alleen gekeken naar panden. Waardevolle objecten zoals bruggen en straatmeubilair zijn niet meegenomen. Basis voor de inventarisatie ligt in artikel 3.1.6 van het Besluit omgevingsrecht waarin is aangegeven dat bij het maken van bestemmingsplannen wordt gekeken naar de aanwezige cultuurhistorische waarden. Voor een deel van de bestemmingsplannen was dit zoals boven aangegeven niet of onvoldoende gedaan.

Hiernaast geeft het gemeentelijk beleid, in het bijzonder de Nota Ruimtelijke Kwaliteit en de Nota Erfgoed en Ruimte (2013), aanleiding om waardevolle panden te inventariseren en voor zover hier aanleiding voor is een beschermende regeling voor te maken. De inventarisatie is gedaan op basis van veldwerk, literatuur- en 14

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

archiefonderzoek. De panden zijn gewaardeerd op basis van drie hoofdcriteria, namelijk op de stedenbouwkundige, de architectuurhistorische en de cultuurhistorische waarden. De panden zijn bij dit onderzoek niet alleen op hun eigen merites beoordeeld, maar ook heel nadrukkelijk beschouwd in relatie tot de directe omgeving en de betekenis die het pand heeft voor de wijk. De orde-2 panden hebben hiermee elk een eigen palet aan waarden, die tot uitdrukking komt in de redengevende omschrijving. Deze beschrijving is echter niet uitputtend en ook niet beschreven waarden kunnen onder de bescherming vallen. Wederopbouwperiode 1940-1965 Naar cultuurhistorische waarden uit de wederopbouwperiode 1940-1965 is separaat onderzoek verricht, zie het rapport Naoorlogse architectuur en stedenbouw in Haarlem Cultuurhistorische inventarisatie en waardering, Dolf Broekhuizen, april 2020. Resultaten van dit onderzoek, waarin circa 20 panden en complexen een positieve waardering hebben gekregen, zijn eveneens meegenomen voorliggend bestemmingsplan. Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Ter bescherming van de erfgoedwaarden van de positief gewaardeerde panden en complexen is in voorliggend bestemmingplan een orde-2 regeling opgenomen. In Bijlage 1 bij het parapluplan is aangegeven waarom een pand of complex als orde 2 is aangewezen. Hierin wordt een beschrijvingen op hoofdlijn gegeven.

2.2.1.5 Parkeernormen Op 30 maart 2023 heeft de gemeenteraad de Nota Parkeernormen vastgesteld. De nota vervangt de Beleidsregels Parkeernormen 2015 (inclusief de wijzigingen daarop). Voor de Beleidsregels Parkeernormen 2015 is het Parapluplan Parkeernormen Haarlem 2018 opgesteld. Het parapluplan verklaart de beleidsregels van toepassing op Haarlem (inclusief toekomstige wijzigingen). Met het Parapluplan Behoud Omgevingskwaliteiten hebben wij onder andere een aantal bestemmingsplannen samengevoegd voor de overzichtelijkheid (zie paragraaf 2.2.2.1). Dit plan heeft de regeling van het Parapluplan Parkeernormen Haarlem 2018 overgenomen en daarbij de Nota Parkeernormen (2023) van toepassing verklaard. 2.2.1.6 Dakopbouwen Algemeen De beslissing om terug te grijpen naar twee Oer-dakopbouwtypen, namelijk Oertype I (rechte geveloptrekking) en Oertype II (schuine kap), is gebaseerd op de noodzaak om helderheid, ruimtelijke kwaliteit en de toepasbaarheid van voorschriften te waarborgen. Dit streven heeft tot doel de stedenbouwkundige waarde, architectonische kwaliteit en respect voor de cultuurhistorie te handhaven. De focus ligt op het creëren van een hoogwaardige, aantrekkelijke derde laag in de stad, die tegemoetkomt aan zowel de behoeften van de 15

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

gemeente als die van individuele bewoners die hun woningen willen uitbreiden. Dakopbouwen vervullen een cruciale rol als historisch veelvoorkomende vorm van verdichting. Jaarlijks dienen velen aanvragen voor dakopbouwen als oplossing voor de groeiende vraag naar extra ruimte, bijvoorbeeld voor thuiswerkplekken en extra slaapkamers. Op dit moment wordt geschat dat ongeveer 40% van de beschikbare mogelijkheden voor dakopbouwen in Haarlem benut is. Niettemin heeft het huidige beleid geleid tot suboptimale resultaten. Het straatbeeld is verstoord door de verscheidenheid aan trends. Deze trends houden vaak geen rekening met de architectonische harmonie binnen ensembles en de stedenbouwkundige hiërarchie. Bovendien leiden veel trends tot complexe aanvragen en evaluaties, terwijl sommige gevoelig zijn voor marchanderen. Het huidige beleid is grotendeels gebaseerd op pragmatische compromissen uit het verleden en staat soms op gespannen voet met de cultuurhistorische waarden van de stad, met name in het Beschermd Stadsgezicht Haarlem Noord en andere gebieden. Om deze kwesties aan te pakken, wordt nu ingezet op vereenvoudiging. Dit impliceert het reduceren van de verscheidenheid aan trends tot heldere en eenvoudige principes. Het doel is om een duidelijk en consistent straatbeeld te bevorderen en het ontwerp- en beoordelingsproces te vereenvoudigen.

Deze benadering omvat het terugbrengen van de trends tot twee historische dakopbouwtypen: het recht optrekken van de gevel (Oertype I) en het toepassen van een schuine kap (Oertype II). De keuze tussen deze typen is afhankelijk van de stedenbouwkundige hiërarchie van de straat en de architectonische context van het bouwensemble. Deze aanpak versterkt het straatbeeld en draagt bij aan de cultuurhistorische waarde van de stad. In zeldzame gevallen kunnen specifieke historische trends in overweging worden genomen, mits deze vooraf per ensemble worden geïdentificeerd en beoordeeld. Pilotgebied Een deel van de Indischebuurt Noord is aangewezen als pilotgebied voor Oertype I. De komende jaren zal de nieuwe regeling (type I en II) uitgerold worden over Haarlem. 2.2.1.7 Wonen De Huisvestingsverordening Zuid-Kennemerland/IJmond: Haarlem 2022 maakt het onder voorwaarden mogelijk om zonder vergunning een woning gedeeltelijk in te zetten voor hospitaverhuur of mantelzorg. In het parapluplan zijn regels opgenomen om aan te sluiten bij deze onderdelen van de Huisvestingsverordening. Hierdoor werpen de bestemmingsplannen geen mogelijke belemmeringen op wanneer men over wil gaan op hospitaverhuur of mantelzorg.

16

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

2.2.2 Reparatie- en andere plannen 2.2.2.1 Algemeen Haarlem heeft meerdere overkoepelende bestemmingsplannen. Deze bestemmingsplannen brengen een wijziging aan in bestaande bestemmingsplannen, maar trekken deze niet volledig in. Het gevolg is dat soms twee of meer bestemmingsplannen moeten worden geraadpleegd om te bepalen welke regels van toepassing zijn op een perceel. Dit komt het gebruiksgemak niet ten goede. Daarnaast is de Omgevingswet op 1 januari 2024 in werking getreden. Deze wet bepaalt dat alle bestemmingsplannen tezamen het omgevingsplan van rechtswege vormen. Voor de overzichtelijkheid is het dan ook raadzaam om het aantal bestemmingsplannen, waar nodig, te verminderen Het Paraplubestemmingsplan Behoud Omgevingskwaliteiten voegt de volgende bestemmingsplannen samen tot één bestemmingsplan: - Reparatieplan A; - Reparatieplan B; - Reparatieplan C; - Facetbestemmingsplan Archeologie; - Parapluplan Parkeernormen Haarlem 2018. Met het inwerking treden van het Parapluplan Behoud Omgevingskwaliteiten, zullen voornoemde bestemmingsplannen hun rechtskracht verliezen. In onderstaande paragrafen zijn onderdelen van de toelichting van de Reparatieplannen opgenomen. Zo ontstaat er een overzicht van welke locaties en onderwerpen over zijn genomen uit de genoemde plannen.

De toelichtingen van het Facetbestemmingsplan Archeologie en het Parapluplan Parkeernormen Haarlem 2018 zijn niet bijgevoegd. Het Parapluplan Behoud Omgevingskwaliteiten bevat voor de onderwerpen archeologie en parkeernormen een nieuwe regeling. Zie paragrafen 2.2.1.1 en 2.2.1.5.

2.3

Reparatieplan A: locaties 1. Locaties in het centrum

17

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Het bestemmingsplan Oude Stad is van toepassing op het centrum van Haarlem. Horeca-activiteiten vinden hier verspreid plaats. De percelen waar horeca is toegestaan zijn voorzien van een aanduiding. Voor de goede orde, horeca is in beginsel alleen op de begane grond toegestaan. Het vorige bestemmingsplan voor het centrum gaf door middel van een aanduiding op de verbeelding aan waar horeca-inrichtingen zich mochten vestigen. Bij het maken van de verbeelding voor het huidige bestemmingsplan Oude Stad is voor een aantal locaties de horeca-aanduiding niet overgenomen. Voor het reparatieplan is een inventarisatie uitgevoerd. Hieruit is gebleken dat er percelen zijn waar nog steeds een horeca-inrichting rechtmatig is gevestigd, ondanks dat de horeca-aanduiding op de verbeelding per vergissing ontbreekt. Daarnaast zijn er nieuwe horeca-inrichtingen in het centrum bijgekomen. Voor deze percelen is op de verbeelding van het reparatieplan alsnog de aanduiding 'horeca' opgenomen. Bij de regels van het reparatieplan hoort een bijlage. In deze bijlage staan de adressen waar de functie horeca ook is toegestaan op de verdieping. Het betreft hier ook een reparatie van het bestemmingsplan Oude Stad. In onderstaande tabel staat een overzicht van de percelen die de aanduiding horeca hebben gekregen: Adres Barrevoetestraat 23 Botermarkt 27 Frankestraat 19

Aanpassing op de plankaart Aanduiding Horeca 3 Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 2 18

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Frankestraat 25 Gravinnesteeg 11 Grote Markt 13 Koningstraat 20 Keizerstraat 1a Kleine Houtstraat 18 Kleine Houtstraat 22 Kruisstraat 31 Schagchelstraat 29 Spaarne 94 Spekstraat 3 Zijlstraat 31 Zijlstraat 49 Zijlstraat 54 Zijlstraat 56-58 Zijlstraat 78

Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 3 (incl. verdieping) Aanduiding horeca 4 (incl. verdieping) Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 1 Aanduiding Horeca 1 Aanduiding Horeca 1 Aanduiding Horeca 1 Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 2 Aanduiding Horeca 1 Aanduiding Horeca 2 (incl. verdieping) Aanduiding Horeca 1

2. Goot- en bouwhoogte

Een aantal panden in het beschermd stadsgezicht Haarlem Noord mag in afwijking van de feitelijke situatie een hogere goot- en bouwhoogte hebben. Het bestemmingsplan Kleverpark Frans Hals is van toepassing. Voor het behouden van de kwaliteiten van het beschermde stadsgezicht is het belangrijk het huidige straat- en bebouwingsbeeld te handhaven. Dit houdt in dat de 19

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

toegestane goot- en bouwhoogte in het bestemmingsplan niet wenselijk is. Op 19 juli 2018 heeft de gemeenteraad een voorbereidingsbesluit genomen om meerdere panden tijdelijk te beschermen tegen aanvragen om een omgevingsvergunning die op gespannen voet staan met de ruimtelijke kwaliteiten van het gebied (zie kaartuitsnede hierboven). In onderstaande tabel staat een overzicht van de percelen waar de toegestane goot- en bouwhoogte in het reparatieplan wordt gewijzigd naar de feitelijke situatie: Adres

goot-/bouwhoogte huidig bestemmingsplan 10/12 meter 10/12 meter 10/12 meter 10/12 meter 10/12 meter 10 meter (bouwhoogte) 10 meter (bouwhoogte) 10/12 meter 10/12 meter

Berckheydestraat 17 Berckheydestraat 19 Berckheydestraat 25 Berckheydestraat 27 Berckheydestraat 29 Berckheydestraat 31 Berckheydestraat 33 Kennemerstraat 24 Kennemerstraat 32 t/m 42 (even nummers) Saenredamstraat 34 10/12 meter t/m 82 (even nummers) Schoterweg 59 t/m 63 9/13 meter (oneven nummers) Schoterweg 63a 9/13 meter Soutmanstraat 1a 8/10 meter Berckheydestraat 10/12 meter 21,23

goot-/bouwhoogte reparatieplan 7/10 meter 7/10 meter 7/10 meter 7/10 meter 7/10 meter 7/10 meter 7/10 meter 8/12 meter 8/11 meter 7/10 meter 7/9 meter bouwhoogte 10 meter bouwhoogte 9 meter goot/bouwhoogte voorste deel 7/10 meter. bouwhoogte achterste deel 7 meter.

3. Woonschepen Er zijn diverse locaties in Haarlem waar woonschepen liggen. De maatvoering van een aantal woonschepen is niet geregeld in bestemmingsplannen, maar in de Verordening Woonschepen. Op 1 januari 2018 is de Wet verduidelijking voorschriften woonboten in werking getreden. Deze wet wijzigt de Woningwet en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht. De wijziging houdt in dat bouwregels voor woonschepen voortaan alleen in een bestemmingsplan mag worden geregeld. Het reparatieplan regelt de maatvoering voor de ligplaatsen die niet zijn vastgelegd in andere bestemmingsplannen. In onderstaande tabel staat een overzicht van de betreffende ligplaatsen en de toegestane maatvoering. Deze maatvoering is overgenomen uit de Verordening Woonschepen. Adres Houtmarkt 16 Houtmarkt 22 Houtmarkt 26

lengte (m) 18,5 18,5 18,5

20

breedte (m) 7 4,5 7

hoogte (m) 4 4 4

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Schalkwijkerstraat 10 Schalkwijkerstraat 12 Schalkwijkerstraat 14 Schalkwijkerstraat 16 Schalkwijkerstraat 22 Schalkwijkerstraat 24 Schalkwijkerstraat 26 Schalkwijkerstraat 28 Schalkwijkerstraat 30 Schalkwijkerstraat 32 Schalkwijkerstraat 34 Schalkwijkerstraat 36 Schalkwijkerstraat 40 Schalkwijkerstraat 42 Schalkwijkerstraat 44 Schalkwijkerstraat 46 Schalkwijkerstraat 48 Schalkwijkerstraat 52 Schalkwijkerstraat 54 Waarderhaven 1 t/m 55 Waarderhaven 59 Waarderhaven 60

16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5 16,5

4,5 4,5 4,5 4,5 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7 4,5 4,5 4,5

4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4

4. Diverse onderwerpen In deze paragraaf komen verschillende locaties aan bod met uiteenlopende reparaties. De afbeeldingen tonen de oude situatie. Spiegelstraat 29

Het pand aan de Spiegelstraat 29 heeft de bestemming Gemengd-1. Dit perceel heeft ook de specifieke functieaanduiding 'seksinrichting toegestaan'. Gezien de omliggende woningen en positionering nabij de doorgaande routes verdient een seksinrichting op deze locatie niet de voorkeur. Ook heeft de huidige eigenaar aangegeven een dergelijke inrichting niet te gaan vestigen in het pand. Hij heeft dan ook verzocht tot verwijdering van de aanduiding. De functieaanduiding is op de verbeelding van het reparatieplan niet opgenomen. 21

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Antoniestraat 28

Aan de Antoniestraat 28 is de Veronicaschool gevestigd. Het perceel heeft de bestemming Maatschappelijk en de functieaanduiding 'onderwijs'. Vanwege de functieaanduiding was het mogelijk een buitenschoolse opvang (BSO) op het bouwvlak van het perceel te vestigen (oftewel in de school). De Raad van State heeft in zijn uitspraak met kenmerk 201307077/1/R1 de mogelijkheid om een BSO in de school te realiseren vernietigd. Er is simpelweg geen ruimte beschikbaar in de school voor deze activiteit. Het voorschrift en de verbeelding van het reparatieplan zijn hierop aangepast. Het realiseren van een BSO in het hoofdgebouw past niet binnen de voorschriften van het reparatieplan. Het gebruiken van het schoolplein voor de BSO is wel toegestaan. Liewegje 15

De woning op het perceel Liewegje 15 heeft de aanduiding 'bedrijfswoning (bw)'. Hier is echter geen sprake van een bedrijfswoning. In het reparatieplan is de aanduiding verwijderd. 22

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

J.P. Coenlaan 3

De eigenaar van de woning aan de J.P. Coenlaan 3 heeft een strookje openbaar groen aangekocht. In het reparatieplan heeft het aangekochte strookje grond de bestemming Tuin-2 gekregen. Hoek Floresstraat/Timorstraat 2A

De gronden met de bestemming Tuin-3 heeft in het reparatieplan de bestemming Gemengde Doeleinden-2 gekregen. Het perceel is namelijk nagenoeg geheel bebouwd, zodat er geen sprake meer is van een tuin. Voor de aanwezige bebouwing is een vergunning verleend. Vergierdeweg 271

23

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Het crematorium gaat verbouwen en voor een klein deel uitbreiden. De uitbreiding betreft een aanbouw aan de voorzijde van 50 m² en 4 meter hoog. De gemeente heeft reeds ingestemd met de uitbreiding. De uitbouw is opgenomen op de plankaart van het reparatieplan. Op de plankaart van het bestemmingsplan Van der Aart staat een aantal fouten. Het bouwvlak heeft per vergissing de aanduiding 'begraafplaats'. De verderop gelegen aula heeft de aanduiding 'crematorium' terwijl deze in het hoofdgebouw is gevestigd. De aula is een rijksmonument (monumentnummer: 513436), maar heeft niet de aanduiding 'orde-1'. Het betreft een traditionalistische aula, gebouwd in 1936, naar ontwerp van G. Friedhoff. De onvolkomenheden zijn hersteld op de plankaart van het reparatieplan. Grote Houtstraat 1A & 1B, Grote Markt 16

Museum De Hallen is deels gevestigd op de verdiepingen van de Grote 24

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Houtstraat 1A & 1B (tegenwoordig geadresseerd als de Grote Markt 16). Het bestemmingsplan Oude Stad staat een museum op de verdieping abusievelijk niet toe op de Grote Houtstraat 1B. Het museum is sinds 1992 hier gevestigd. Recent is een huisnummerbesluit genomen, waarbij de verdiepingen van de Grote Houtstraat 1A en 1B zijn overgegaan in Grote Markt 16. De ingang van het museum is namelijk gelegen aan de Grote Markt 16. Met het reparatieplan wordt een museum op de Grote Markt 16 (de verdiepingen van de Grote Houtstraat 1A en 1B) toegestaan. Weissenbruchstraat 23-41

Het bestemmingsplan Kleverpark/Frans Hals schrijft voor de Weissenbruchstraat 23-41 een goothoogte van 5 meter voor. Feitelijk is de goothoogte 6 meter. In het reparatieplan is de feitelijke goothoogte overgenomen. Van Hogendorpstraat 25

25

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

De eigenaar van woning nr. 25 heeft een strookje groen aangekocht. Het reparatieplan zet de bestemming Groen om naar Tuin-1. Sophiaplein 14-20

Sophiaplein 14-20 heeft in het bestemmingsplan Vijfhoek/Heiliglanden - De Kamp abusievelijk de Tuin 2-bestemming gekregen. Het perceel is echter grotendeels bebouwd. In het reparatieplan krijgt het perceel conform het gebruik de bestemming Gemengde Doeleinden 2. Grote Markt 33

26

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

De gemeente is eigenaar van het perceel Grote Markt 33. Om zorg te dragen voor een verantwoorde ontwikkeling van het perceel zijn stedenbouwkundige randvoorwaarden opgesteld. Het bestemmingsvlak is in het reparatieplan in lijn gebracht met deze randvoorwaarden. De bestemming blijft Centrum-1. Het bouwvlak is vergroot om ruimte te bieden voor een passend ontwerp. Spaarne Wachthuisje, Spaarne 11A

Het drijvende wachthuisje in het Spaarne, nabij Spaarne 11A, valt binnen het bestemmingsplan Burgwal. Voor het wachthuisje was de aanduiding 'recreatie' opgenomen, behorende bij de bestemming Water. In zijn uitspraak met kenmerk 201307077/1/R1 heeft de Raad van State deze aanduiding vernietigd. De aanduiding was namelijk niet voorzien van bouwregelgeving wat tot een ongewenste situatie kon leiden. In het reparatieplan is alsnog de

27

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

aanduiding 'recreatie' opgenomen op de plankaart en in de regels voorzien van bouwvoorschriften. Nieuweweg 5 en 6

In het bestemmingsplan Liewegje zijn de twee woningen aan de Nieuweweg 5 en 6 per vergissing aangemerkt als bedrijfswoningen. In het reparatieplan zijn de twee gebouwen weer bestemd als burgerwoningen inclusief bijbehorende tuinbestemming. Op het perceel zelf is een aannemersbedrijf gevestigd (categorie B-bedrijf). Ook is een bronsgieterij in de omgeving (categorie C-bedrijf). Deze bedrijven leveren geen hinder op voor de woningen. De woningen zelf belemmeren de bedrijfsvoering niet. Voor de leefomgevingsaspecten (luchtkwaliteit, externe veiligheid, geluid wegverkeer) gelden bij een bedrijfswoning en een burgerwoning dezelfde eisen. Voor het bestemmingsplan Liewegje en de milieuvergunningen zijn reeds de nodige onderzoeken gedaan. Het feitelijke gebruik van de woningen is niet gewijzigd. Uit het oogpunt van milieuzonering en een goede ruimtelijke ordening is er geen bezwaar tegen de bestemmingswijziging. Bestemmingsplan Bosch en Vaart

28

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

In de uitspraak met kenmerk 201305866/1/R1 heeft de Raad van State de bouwregels van bestemming Tuin-2 in het gehele plangebied van het bestemmingsplan Bosch en Vaart vernietigd. In het reparatieplan zijn voor de Tuin 2-bestemming nieuwe bouwvoorschriften opgenomen. Bosch en Vaart maakt onderdeel uit van het beschermde stadsgezicht Haarlem Zuidwest. De bouwvoorschriften van het reparatieplan dragen bij aan het behoud van dit stadsgezicht. Nieuwe Gracht 39

29

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Het perceel Nieuwe Gracht 39 had in het Stadsvernieuwingsplan Oude Stad de bestemming Kantoor-Woondoeleinden. Het perceel mocht binnen het bouwvlak volledig worden bebouwd. In het huidige bestemmingsplan Oude Stad heeft het onbebouwde deel van het bouwvlak per vergissing de bestemming Tuin-2 gekregen met de nadere aanduiding 'parkeerterrein'. In het reparatieplan zijn de gebruiks- en bouwmogelijkheden weer hersteld.

2.4

Reparatieplan B: locaties en onderwerpen Centrum In november 2013 zijn voor de centrumgebieden Bakenes, Burgwal, Heiliglanden-De Kamp, Oude Stad, Nieuwstad, Papentorenvest en Vijfhoek Bouwhistorische Waardenkaarten gemaakt (zie bijlagen 2 t/m 8). Deze kaarten geven weer welke panden vermoedelijk waardevol zijn vanuit cultuurhistorisch oogpunt. Het is belangrijk zorgvuldig met deze panden om te gaan. Op de verbeelding zijn dubbelbestemmingen opgenomen voor de betreffende panden. De bestemmingen zijn gekoppeld aan regels in het reparatieplan. Hiermee bevat dit plan een beschermend regime voor het behoud van waardevolle elementen van de diverse gebouwen. In paragraaf 4.8 gaan wij nader in op hoe de kaarten tot stand zijn gekomen. Watergangen en woonschepen Op diverse plekken in Haarlem liggen woonschepen. Op 1 januari 2018 is de Wet verduidelijking voorschriften woonboten in werking getreden. Deze wet wijzigt de Woningwet en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht. De wijziging houdt in dat alle bouwregels voor woonschepen voortaan alleen in 30

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

bestemmingsplannen mogen worden geregeld. In zowel Reparatieplan A als diverse bestemmingsplannen is de maatvoering geregeld. Naast maatvoering is een nieuwe definitie nodig van het begrip 'woonschip' in de huidige bestemmingsplannen. Reparatieplan B voorziet hierin. Stelling van Amsterdam

het geaceerde deel is de Stelling van Amsterdam

Een deel van het grondgebied van Haarlem is onderdeel van de Stelling van Amsterdam. De kernkwaltiteiten van de Stelling zijn: een groene en relatief stille ring rond Amsterdam, een samenhangend systeem van forten, dijken, kanalen & inundatiekommen en een relatief grote openheid. Regelgeving over de Stelling van Amsterdam is dan ook opgenomen in de Provinciale Ruimtelijke Verordening (PRV). Onderdeel van de Stelling van Amsterdam zijn twee damsluizen van het 31

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

inundatiewerk Haarlemmerliede. De twee sluizen zijn op 16 februari 2016 aangewezen als provinciaal monument. Een van de twee sluizen ligt deels binnen het grondgebied van Haarlem. Meerdere Haarlemse bestemmingsplannen houden rekening met De Stelling van Amsterdam. Dit geldt niet voor de bestemmingsplannen Meerwijk, Liewegje, Hekslootgebied/Spaarndam-West, Zomerzone Noord, Schalkwijk en Schalkwijkerweg. Reparatieplan B herstelt dit door de dubbelbestemming 'Waarde - Cultuurhistorie' op te nemen voor de betreffende plangebieden. De dubbelbestemming houdt in dat cultuurhistorische- en landschappelijke waarden niet mogen worden aangetast. Dit geldt voor nieuwe functies en uitbreiding van bestaande bouwmogelijkheden. Bestaande functies en bebouwing en juridisch-planologische rechten worden gerespecteerd. Dit conform de PRV. Voorschriften bestemmingsplannen Een aantal bestemmingsplannen bevat in de voorschriften een verkeerde verwijzing. In sommige gevallen is een inhoudelijk aanpassing van de regelgeving nodig. In deze paragraaf staat per bestemmingsplan een opsomming van de reparaties. Bestemmingsplan Vondelkwartier, Vogelbuurt en Dietsveld

Artikel 19 van het bestemmingsplan bevat de algemene bouwregels. In lid 1 staan de bouwregels. Lid 2 bevat de mogelijkheid om onder voorwaarden af te wijken van de bouwregels. Lid 19.2 sub c bevat een bepaling over dakopbouwen. Hierbij wordt verwezen naar sublid 19.1.1. onder l. Dit moet echter sublid 19.1.1 onder j. zijn. Het reparatieplan herstelt deze verschrijving. Bestemmingsplan Kleverpark Frans Hals

32

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Artikel 23 van het bestemmingsplan bevat de algemene bouwregels. Sublid 23.1.1 onder q spreekt over de aanduiding 'opbouw 70-70'. Dit moet alleen zijn 'opbouw'. sublid 23.1.1 onder r geeft een aantal mogelijkheden voor het realiseren van een opbouw. De bepaling is van toepassing op panden met de aanduiding 'opbouw 1'. Het in dezelfde bepaling opnemen van de aanduidingen 'orde 1' en 'orde 2' is niet juist. Het reparatieplan past de betreffende voorschriften aan. Bestemmingsplan Bomenbuurt

Een aantal percelen heeft op de verbeelding van het bestemmingsplan Bomenbuurt de aanduiding 'parkeergarage'. In de regels zijn voor deze aanduiding echter geen bepalingen opgenomen. Ook bevat de regeling om af te wijken van de bouwregels voor een dakopbouw een foutieve verwijzing. Het reparatieplan herstelt deze omissies. Bestemmingsplan Nieuwstad 33

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Artikel 22 van het bestemmingsplan Nieuwstad bevat de bouwregels voor gronden die binnen het beschermde stadsgezicht vallen. Lid 22.2 onder a bepaalt dat gebouwen uitsluitend binnen een bouwvlak mogen worden gebouwd. De bepaling moet - net zoals in het bestemmingsplan Oude Stad luiden dat hoofdgebouwen uitsluitend binnen een bouwvlak mogen worden gebouwd. Het reparatieplan herstelt deze onvolkomenheid. Waarderpolder Geluidszone

34

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

De bestemmingsplannen voor het oranje gebied bevatten geen regeling voor de geluidszone.

Rond het industrieterrein Waarderpolder ligt van rechtswege een geluidszone. Deze geluidzone, ook wel de '50 dB(A)-contour' genoemd, bewaakt de totale geluidbelasting van alle bedrijven op dit industrieterrein. De geluidszone is in een aantal omliggende bestemmingsplannen niet verwerkt. De geluidzone is opgenomen op de verbeelding van het reparatieplan met de gebiedsaanduiding 'geluidzone - industrie'. Aan deze gebiedsaanduiding zijn regels gekoppeld. Externe veiligheid Het bestemmingsplan Waarderpolder is in 2010 vastgesteld. In de afgelopen periode heeft er een aantal wijzigingen plaatsgevonden met betrekking tot de Bevi-inrichtingen. Zo zijn bedrijven vertrokken dan wel de activiteiten gewijzigd. Er is dan ook aanleiding om de voorschriften en de toelichting van het bestemmingsplan Waarderpolder op onderdelen aan te passen. Het reparatieplan ziet hierop toe.

35

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

2.5

Reparatieplan C: locaties en onderwerpen Wonen Ieder artikel in een bestemmingsplan begint met een bestemmingsomschrijving. Een aantal bestemmingen in de Haarlemse bestemmingsplannen staat de functie 'Wonen' toe. Er is in de omschrijving geen directe koppeling gelegd met het begrip 'woning'. Volgens vaste jurisprudentie houdt dit in dat meerdere woonvormen zijn toegestaan. Hierdoor wordt handhavend optreden tegen ongewenste woonvormen bemoeilijkt. Haarlem heeft dit ondervangen door in de specifieke gebruiksregels op te nemen dat een woning dient voor de huisvesting van maximaal één huishouden. Niettemin levert deze bepaling discussies op bij het handhaven van de regels. In Reparatieplan C zijn de gebruiksregels aangepast. Met deze aanpassing is voor iedereen duidelijk dat de functie 'Wonen' alleen bedoeld is voor woningen en dus voor de huisvesting van een huishouden. Op 18 april 2019 heeft de gemeenteraad de Huisvestingsverordening Haarlem vastgesteld. Op grond van deze verordening is een vergunning nodig voor het omzetten van een woning (zelfstandige woonruimte) naar onzelfstandige woonruimte. Het reparatieplan brengt de bestemmingsplannen in overeenstemming met de doelstellingen van de Huisvestingsverordening. Door middel van een binnenplanse ontheffing is het mogelijk om medewerking te verlenen aan het omzetten van een woning naar onzelfstandige woonruimte.

Een aanvraag om ontheffing wordt aan een aantal voorwaarden getoetst. Belangrijk is dat een goed woon- en leefmilieu behouden blijft. Voor bestaande legale situaties van onzelfstandige woonruimten is bepaald dat die gewoon kunnen worden voortgezet. Deze worden niet wegbestemd (zijn niet onder het overgangsrecht gebracht). Ijkpunt om te bepalen of er sprake is van een legale situatie is de datum waarop het ontwerp van het reparatieplan ter inzage is gelegd. Pas bij uitbreiding van het aantal onzelfstandige woonruimten zal (ook) in die gevallen een binnenplanse ontheffing moeten worden aangevraagd. Hospita kamerverhuur is volgens de huisvestingsverordening vergunningsvrij. Er is sprake van hospitaverhuur als: de verhuurder zelf zijn hoofdverblijf heeft in het betreffende pand; niet meer dan twee kamers worden verhuurd en maximaal aan twee personen tegelijk; de verhuurde ruimten niet meer dan 35% van het totale bruto vloeroppervlak (BVO) beslaan en; dat er minimaal 12 m2 gebruiksoppervlakte (GBO) (art. 7.18 Bouwbesluit) beschikbaar is per (onder-)huurder. Het reparatieplan gaat ervan uit dat hospita kamerverhuur, als het voldoet aan bovenstaande voorwaarden, past binnen de woonbestemming. De wijziging is van toepassing op alle bestemmingsplannen van Haarlem.

Het voornemen voor deze wijziging is gepubliceerd in de Staatscourant, het gemeenteblad en het Haarlems Nieuwsblad van 23 mei 2019.

36

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Niet gesprongen explosieven In opdracht van de gemeente Haarlem heeft het bureau REASeuro in 2016 historisch vooronderzoek gedaan naar niet gesprongen explosieven uit de Tweede Oorlog. Op Open Data Portaal van de gemeente Haarlem is een kaart beschikbaar gesteld met de locaties waar waarschijnlijk niet gesprongen explosieven aangetroffen kunnen worden bij werkzaamheden aan de bodem. Deze kaart is verwerkt in de verbeelding en de regels van Reparatieplan C. Snippergroen Gedurende het jaar verkoopt de gemeente stukjes grond die geen betekenis hebben voor de openbare ruimte. Formeel kan dit snippergroen niet als tuin worden gebruikt. De stukjes grond hebben namelijk de bestemming Groen. Reparatieplan C maakt het mogelijk dat het snippergroen onderdeel van de tuin wordt. Hierbij zijn de gebruiksmogelijkheden van de bestemming Tuin-1 van toepassing. Bij de beoordeling van een aanvraag zal worden gekeken of er belangen in het geding zijn die zich al dan niet verzetten tegen het gebruik van de gronden als tuin. In het artikel is opgenomen dat het snippergroen maximaal 150 vierkante meter mag zijn. In eigendom overgegane gronden die groter zijn dan 150 vierkante meter, komen niet in aanmerking voor de gebruiksmogelijkheden van de bestemming Tuin-1.

Gemeentelijke monumenten en orde 2-panden Uit onderzoek is gebleken dat een aantal panden is aangemerkt als orde 2-pand, terwijl er sprake is van een monument. Ook zijn in sommige gevallen de contouren van het monument niet volledig overgenomen op de verbeelding. Het reparatieplan herstelt de geconstateerde onvolkomenheden. Zie Bijlage 9 voor een overzicht van de betreffende locaties. Het reparatieplan breidt de dubbelbestemming Beschermd Stadsgezicht uit met een bepaling. Bij verbouw dan wel sloop/nieuwbouw van een orde 2-pand zullen originele gevelelementen zoveel als mogelijk moeten worden behouden. Bestemmingsplan Vijhoek/Heiliglanden - de Kamp Artikel 18 van het bestemmingsplan bevat de standaardbepaling voor het beschermde stadsgezicht. In dit artikel ontbreekt echter de mogelijkheid om met een omgevingsvergunning een andere gevelindeling toe te staan bij panden. Het reparatieplan voegt alsnog deze mogelijkheid toe aan het bestemmingsplan. Egelantier, Gasthuisvest 47 Het bestemmingsplan Vijfhoek/Heiliglanden - de Kamp bevat voor het perceel Gasthuisvest 47 een wijzigingsbevoegdheid. Het oude bestemmingsplan Heiliglanden - de Kamp bevatte ook deze wijzigingsbevoegdheid. In het huidige bestemmingsplan is het gebied waar de wijzigingsbevoegdheid betrekking op heeft niet juist overgenomen. Reparatieplan C herstelt dit.

Daarnaast staat de wijzigingsbevoegdheid (zoals opgenomen in het reparatieplan) toe dat het laden en lossen aan zowel de Kleine Houtstraat als

37

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

de Gasthuisvest mag plaatsvinden. Langs de Gasthuisvest zijn reeds twee parkeerplaatsen aanwezig die gebruikt mogen worden voor laden en lossen. De wijzigingsbevoegdheid maakt het mogelijk aan de westzijde van de binnentuin een vleugel aan te bouwen. Dit is conform de ruimtelijke uitgangspunten die zijn opgesteld voor de herontwikkeling van het perceel.

Plankaart voormalig bestemmingsplan

Plankaart vigerend bestemmingsplan Gerrit van Heesstraat 10 en 12 Voor deze woningen is de trend 'Opbouw 1' van toepassing. De woningen maken echter deel uit van het ensemble G. van Heesstraat 9 t/m 12. De nummers 9 en 11 hebben de trend 'Opbouw (70-70)' en zijn reeds gerealiseerd in 2011. Bij het opstellen van de trendkaart voor het 38

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

bestemmingsplan Kleverpark - Frans Hals is dit ensemble over het hoofd gezien. De woningen staan namelijk niet naast elkaar maar tegenover elkaar. In het reparatieplan krijgen de nummers 10 en 12 alsnog de trend 'Opbouw (70-70)' toegewezen.

Hendrik Roozenlaan 30 Voor de Hendrik Roozenlaan 30 is een omgevingsvergunning verleend in afwijking van het bestemmingsplan. De woning is aan de achterkant uitgebreid. Het huidige bestemmingsplan biedt de mogelijkheid om de woning aan de zijkant uit te breiden. Uit stedenbouwkundig oogpunt is een uitbreiding aan zowel de achterzijde als de zijkant niet wenselijk. De vergunning voor de uitbreiding aan de achterzijde is verleend op voorwaarde dat de bewoners afzien van de bouwmogelijkheden aan de zijkant van de woning. De vergunde situatie is verwerkt in het reparatieplan.

39

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Lange Herenstraat 14-16 Aan de Lange Herenstraat was een kantoor gevestigd. In 2019 is een bouwvergunning verleend voor het realiseren van zes appartementen en twee studio's op dit perceel. De nieuwe situatie is verwerkt in het reparatieplan.

Waarderpolder Hoek Watze Hilariusweg - A. Hofmanweg De grond die bedoeld is als bouwgrond heeft in het bestemmingsplan Waarderpolder geen bouwkavel gekregen. Het reparatieplan bevat alsnog een bouwkavel die ook is uitgebreid (op gronden met voorheen de bestemming Verkeer).

40

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Parkeren De bestemming Verkeer is onduidelijk over het toestaan van parkeren op de openbare weg. Het Reparatieplan past de beschrijving bij de bestemming Verkeer aan. Hierdoor is parkeren alsnog toegestaan op de openbare weg. Waarderhaven Een aantal tuinen bij de woonschepen heeft de bestemming Water. Dit moet de bestemming Tuin zijn. Het reparatieplan geeft aan de betreffende gronden de bestemming Tuin-1.

41

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Ligplaatsen woonschepen De Verordening Woonschepen zal op termijn worden gewijzigd. Voorkomen moet worden dat woonschepen een ligplaats innemen in het midden van de Waarderhaven. Op de verbeelding is een strook opgenomen met de bestemming Water, zonder nadere aanduiding. Op gronden met deze bestemming is het niet toegestaan een ligplaats in te nemen. De huidige ligplaatsen blijven ongemoeid. Waterkering Langs een deel van het meer Mooi Nel is in het bestemmingsplan Waarderpolder de dubbelbestemming Waterkering opgenomen. Deze waterkering is echter niet aanwezig. Het reparatieplan heeft dit hersteld door een strook op te nemen met de aanduiding 'waterkering vervallen'. Bestemmingsplan Leidsebuurt Tegen het bestemmingsplan Leidsebuurt is destijds beroep aangetekend. De Raad van State heeft in haar uitspraak op 18 januari 2012 enkele delen van het bestemmingsplan voor een aantal percelen vernietigd. Overwegende reden was dat een verkeerde goot- dan wel bouwhoogte werd gehanteerd voor deze percelen. Het reparatieplan herstelt dit. In Reparatieplan C zijn niet alle percelen meegenomen waar de Raad van State een uitspraak over heeft gedaan. Deze percelen staan op de gemeentebrede lijst om aangemerkt te worden als 'orde 2-pand'. Tijdens het opstellen van dit reparatieplan was de inventarisatie nog niet afgerond.

Voor de toekomstige 'orde 2-panden' zal een apart bestemmingsplan worden opgesteld. Archeologie Het bestemmingsplan Delftwijk-Waterbuurt en het wijzigingsplan Deltwijk/SIG bevatten geen regeling voor het beschermen van de archeologische waarden. Door middel van het reparatieplan is voor dit gebied alsnog de regeling van toepassing die Haarlem hanteert ter bescherming van archeologische waarden. 42

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Standplaatsen Begin dit jaar is het nieuwe standplaatsenbeleid in werking getreden. Een aantal standplaatsen is niet in het bestemmingsplan geregeld. Het reparatieplan voorziet alsnog in een regeling. Tjaden-terrein Artikel 4 van Reparatieplan B bevat een opsomming van de bestemmingsplannen die binnen de dubbelbestemming Waarde Cultuurhistorie vallen. Een van deze bestemmingsplannen is (deels) opgevolgd door bestemmingsplan Tjaden. Voor de duidelijkheid is het bestemmingsplan Tjaden aan de opsomming toegevoegd. Gronden met de bestemming Tuin-1 zijn bedoeld voor tuinen en verhardingen. Conform het vastgestelde stedenbouwkundig plan zal parkeren binnen het plangebied deels op gronden met de bestemming Tuin plaatsvinden. Ter verduidelijking is de mogelijkheid van parkeren opgenomen in de bestemming Tuin-1. Bestemmingsplan Wijngaardtuin In het bestemmingsplan is in artikel 4.5.2 een voorwaardelijke verplichting opgenomen. Sub b van het artikel bevat de zinssnede 'indien de bestaande erfafscheiding tussen de tuin van Jansstraat 46 en de Wijngaardtuin is verwijderd'. Dit moet zijn 'indien de bestaande erfafscheiding tussen de tuin

43

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

van Jansstraat 46 en de Wijngaardtuin niet is verwijderd'. De juiste bepaling is opgenomen in reparatieplan C. Koningstraat 37 Het huidige bestemmingsplan Oude Stad staat wonen op de begane grond niet toe. Het pand wordt echter sinds jaar en dag bewoond. Het reparatieplan maakt het mogelijk dat ook op de begane grond mag worden gewoond.

44

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Hoofdstuk 3 BELEIDSKADER Vanwege de ondergeschikte wijzigingen is een beschrijving van rijks-, en provinciaal beleid achterwege gelaten. De wijzigingen zijn niet in strijd met dit beleid. Op onderdelen vindt wel een beschrijving plaats van het gemeentelijk beleid.

3.1

Gemeentelijk beleid Vanwege de ondergeschikte wijzigingen is een beschrijving van rijks-, en provinciaal beleid achterwege gelaten. De wijzigingen zijn niet in strijd met dit beleid. Het gemeentelijk beleid is reeds behandeld dan wel benoemd in hoofdstuk 2.

45

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

46

bestemmingsplan "Parapluplan behoud omgevingskwaliteiten Haarlem" (vastgesteld)

Hoofdstuk 4 MILIEU- EN OMGEVINGSASPECT EN Dit hoofdstuk bevat een inventarisatie van de verschillende milieu- en omgevingsaspecten. Hierbij moet worden aangetekend dat het parapluplan hoofdzakelijk verbeteringen in andere bestemmingsplannen doorvoert. Een uitvoerige uiteenzetting vindt dan ook alleen plaats indien noodzakelijk gezien de doorgevoerde wijzigingen.

4.1

Bedrijven en milieuzonering Milieuzonering is het aanbrengen van een noodzakelijke ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende en milieugevoelige functies ter bescherming of vergroting van de leefkwaliteit. Het parapluplan voorziet niet in de vestiging van nieuwe bedrijven, dan wel uitbreiding of wijziging van bestaande bedrijven. Milieuzonering komt in het reparatieplan dan ook niet verder aan de orde.