20231150929 1 Aanvraag Impulsaanpak Winkelgebieden t b v herontwikkeling ‘oude VD’
Tekst van het document
Collegebesluit
Onderwerp Aanvraag Impulsaanpak Winkelgebieden t.b.v. fietsenstalling/herontwikkeling ‘oude V&D’ Nummer 2023/1150929 Portefeuillehouder Bas van Leeuwen Programma/beleidsveld 4.3 Aantrekkelijke leefomgeving Afdeling PCM Auteur Krijn Goudzwaard Telefoonnummer 023 - 511 56 94 Email kgoudzwaard@haarlem.nl Kernboodschap De gemeente heeft een 20-jarige huurovereenkomst gesloten voor een gedeelte van de kelderruimte op -1 van het pand van de voormalige V&D. In deze ruimte wordt een fietsenstalling voor circa 800 fietsen gerealiseerd. Uit berekeningen blijkt dat de toekomstige waarde van het betreffende pand lager zal zijn dan de optelsom van aankoopsom en alle investeringen. Omdat fietsenstallingen in Haarlem in principe gratis zijn, is het exploiteren van fietsenstallingen bovendien verliesgevend. Kortom, er is sprake van een onrendabele top waardoor er beroep gedaan kan worden op de regeling Impulsaanpak Winkelgebieden van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Daarnaast kan vanuit de bijdrage de openbare ruimte rondom het pand opnieuw worden ingericht en vergroend. De aanvraag wordt ingediend door de gemeente maar dient gebaseerd te zijn op een samenwerking met tenminste twee private investeerders (waaronder initiatiefnemer van de herontwikkeling 3W real estate). Behandelvoorstel voor Het college stuurt dit besluit ter informatie naar de commissie Beheer.
commissie Relevante eerdere besluiten Besluit College d.d. 25 juli 2023
Collegebesluit aangaan huurovereenkomst 21 maart 2023 (2023/259103). Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. Een subsidieaanvraag 3e tranche Impulsaanpak Winkelgebieden in te dienen bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland ten behoeve van de realisatie van een fietsenstalling, de herontwikkeling van de voormalige V&D en de herinrichting van het gebied waarin de voormalige V&D is gelegen. de secretaris,
Kenmerk: 2023/1150929
de burgemeester,
1/5
1. Inleiding Op 21 maart 2023 heeft het college besloten een huurovereenkomst voor 20 jaar aan te gaan voor een gedeelte van de kelder op -1 van het pand van de voormalige V&D. De gemeente gaat in deze ruimte een openbaar toegankelijke fietsenstalling realiseren voor circa 800 fietsen. Met de komst van de fietsenstalling wil de gemeente de fietsende bezoekers van de binnenstad faciliteren en tegelijkertijd de binnenstad aantrekkelijker maken door in de directe omgeving van het pand fietsen te weren. De gemeente is momenteel in gesprek met de eigenaar van het pand om te bespreken onder welke condities het gedeelte van de kelder voor de fietsenstalling kan worden aangekocht. Ondanks de negatieve businesscase wil de gemeente tot aankoop overgaan omdat dit op lange termijn goedkoper is dan huren. Impulsaanpak Winkelgebieden Met het programma Impulsaanpak Winkelgebieden wil de landelijke overheid stimuleren dat gemeenten (delen van) binnenstedelijke winkelgebieden omvormen tot toekomstbestendige gebieden met een stevige sociale en economische basis. De winkelgebieden moeten, ook op langere termijn, weer aantrekkelijk worden voor zowel bewoners als bezoekers. Deze verandering komt tot stand met een gebiedsgerichte, integrale aanpak, met de inzet van gemeenten en private investeerders.
Het programma bestaat uit ondersteuning voor gemeenten bij het tot stand komen van gebiedsgerichte projecten. De ondersteuning bestaat uit:
de inzet van experts; een ondersteunende financiële regeling; kennisdeling.
Gemiddeld is er per ronde € 22 miljoen beschikbaar. Inmiddels zijn er twee ronden geweest en kan nu voor de 3e ronde een aanvraag worden ingediend. In de 2e ronde is er minder budget toegekend dan beschikbaar was, namelijk 18 miljoen. Daarom is nu in de 3e ronde 26 miljoen beschikbaar. De maximale bijdrage per project bedraagt € 5 miljoen. 2. Besluitpunten college Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. Een subsidieaanvraag 3e tranche Impulsaanpak Winkelgebieden in te dienen bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland ten behoeve van de realisatie van een fietsenstalling, de herontwikkeling van de voormalige V&D en de herinrichting van het gebied waarin de voormalige V&D is gelegen.
Kenmerk: 2023/1150929
2/5
3. Beoogd resultaat Het ontvangen van een bijdrage uit de Impulsaanpak Winkelgebieden waardoor de ruimte voor de fietsenstalling in de kelder van de voormalige V&D kan worden aangekocht met als gevolg dat deze noodzakelijke voorziening ook voor een langere periode beschikbaar blijft voor de binnenstad. Daarnaast kan vanuit de bijdrage de openbare ruimte rondom het pand opnieuw worden ingericht en vergroend. 4. Argumenten 4.1 Het besluit sluit naadloos aan op het mobiliteits- en fietsbeleid van de gemeente Haarlem ambieert een mobiliteitstransitie. De fiets heeft daarbij een cruciale rol (want: gezond, duurzaam, relatief gezien goedkope investering en draagt bij aan een leefbare stad). De doelstelling van het fietsbeleid is om bijna alle korte verplaatsingen (tot 2,5 kilometer) binnen de stad met de fiets of te voet plaats te laten vinden en meer dan de helft van de verplaatsingen vanuit of naar Haarlem toe met het OV of de fiets. De fiets moet op alle aspecten aantrekkelijk worden en daarom zijn de volgende drie pijlers van het fietsbeleid geformuleerd: 1. Het fietsnetwerk is op orde, draagt bij aan de 10 minuten stad en zorgt dat de fiets-ov-keten kan concurreren met de auto. Deze fietsinfrastructuur is veilig en comfortabel; 2. Fietsen kunnen gemakkelijk gestald worden.
Dit betekent onder andere dat we de fietsparkeernormen uit de Nota Parkeernormen toepassen bij nieuwbouw en herontwikkeling; 3. Er is een fietscultuur waar inwoners als vanzelfsprekend de fiets kiezen. Het realiseren van de fietsenstalling is een concrete uitwerking van de tweede pijler. Daarnaast kunnen door de komst van de fietsenstalling fietsen in de directe omgeving van het pand in de openbare ruimte worden geweerd waardoor de aantrekkelijkheid van het winkelgebied toeneemt. 4.2 Het project voldoet aan de subsidievoorwaarden De belangrijkste voorwaarden die aan de impulsaanpak worden gesteld zijn: Het project waarvoor een gemeente een uitkering aanvraagt, gaat om een samenhangend, gebiedsgericht, integraal plan dat een publiek en een privaat deel bevat. Het plan richt zich op herstructurering en transformatie van centrale winkelgebieden en binnenstedelijke winkelstraten, of delen daarvan. Voor de uitvoer van het project moet binnen maximaal 1 jaar na toekenning van de uitkering een samenwerkingsovereenkomst gesloten worden tussen de gemeente en minstens 2 private investeerders. Uit de samenwerkingsovereenkomst moet blijken dat de private partijen zich verbinden aan de uitvoer van het projectplan zoals de gemeente dit indient. De gemeente mag per private deelnemer een aparte overeenkomst sluiten.
Kenmerk: 2023/1150929
3/5
Tot private investeerders worden partijen gerekend die daadwerkelijk investeren en daarmee risico lopen. Zij hoeven echter niet per definitie een onrendabele top op hun businesscase te hebben om als private investeerder aangemerkt te worden. Om in aanmerking te komen voor een uitkering kent de gemeentelijke begroting van het project een onrendabele top van minimaal € 1 miljoen. Daarin kan wel een deel van een private onrendabele top verwerkt zitten als de gemeente subsidie verstrekt aan één of meerdere van de private investeerders. Het gaat dus om projecten met een substantiële omvang. Het projectgebied is een geografisch aaneengesloten gebied, dat ligt in een centraal winkelgebied, of dat deel uitmaakt van een binnenstedelijke winkelstraat in een ondersteunend winkelgebied. Het project moet binnen 7 jaar na toekenning van de specifieke uitkering zijn afgerond.
Aan de bovengenoemde voorwaarden kan volledig worden voldaan. Voor de herontwikkeling van de ‘oude V&D’ zal een anterieure overeenkomst worden gesloten met ontwikkelaar 3W real estate. De nadere afspraken rond de impulsaanpak kunnen in deze anterieure overeenkomst worden opgenomen. Daarnaast is de gemeente in gesprek met Van der Pigge en de Hema (die fors gaat investeren in een permanente vestiging in het pand). Met deze twee partijen zullen separate overeenkomsten dienen te worden gesloten. 4.3 De kosten van de subsidieaanvraag kunnen uit het budget voor de fietsenstalling worden bekostigd. Vanwege de gedetailleerde eisen die aan de subsidieaanvraag worden gesteld, adviseren gemeenten die eerder aan de regeling hebben meegedaan om gebruik te maken van externe deskundigheid. De gemeente en ontwikkelaar 3W real estate hebben daarom besloten gebruik te maken van diensten van Sweco. Dit bureau is betrokken geweest bij de ontwikkeling van deze subsidieregeling en heeft bovendien een 100%-score op eerder ingediende aanvragen. De totale kosten voor de begeleiding door Sweco bedragen circa € 40.000,-. Met ontwikkelaar 3W real estate is afgesproken dat deze kosten gezamenlijke worden gedragen (iedere partij voor 50%). De totale kosten voor de gemeente bedragen dus circa € 20.000,-.
Deze kosten worden gedeeltelijk uit het initiatievenbudget en gedeeltelijk uit het projectbudget bekostigd. De inzet van de eigen medewerkers wordt bekostigd vanuit het projectbudget. 5. Risico’s en kanttekeningen 5.1 Niet alle ingediende projecten worden gehonoreerd Het is zeker geen automatisme dat alle ingediende projecten worden gehonoreerd. Belangrijk is dat er daadwerkelijk een probleem wordt opgelost (leegstand op de verdiepingen en een verrommelde buitenruimte).
Kenmerk: 2023/1150929
4/5
De ingediende projecten worden van een score voorzien en alleen de hoogst scorende projecten komen voor een bijdrage in aanmerking. Door deze afhankelijkheid van andere projecten is de kans op succes lastig in te schatten. 5.2 De wijze waarop de private partners profiteren van de regeling moet verder worden uitgewerkt Het is voor de aanvraag noodzakelijk dat tenminste met 2 private investeerders wordt samengewerkt. Het is dan ook niet ongebruikelijk dat deze private investeerders meeprofiteren van de toe te kennen bijdrage. De wijze waarop dit concreet kan worden ingevuld is minder duidelijk. In ieder geval dient voorkomen te worden dat er sprake is van staatssteun. 6. Uitvoering De aanvraag dient uiterlijk maandag 4 september 2023 ingediend te worden bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Naar verwachting wordt begin december het besluit over de toekenning bekendgemaakt. Indien overeenstemming kan worden bereikt met de eigenaar van het pand zal in de raadsvergadering van oktober 2023 krediet worden aangevraagd voor de aankoop van de fietsenstalling. Met ontwikkelaar 3W zal naar verwachting in het vierde kwartaal van 2023 een anterieure overeenkomst worden gesloten voor de herontwikkeling van de voormalige V&D. In deze overeenkomst zullen de afspraken rond de impulsaanpak worden verwerkt.
Met de overige private partijen zal een overeenkomst worden gesloten indien de aangevraagde bijdrage daadwerkelijk wordt verleend. 7. Bijlage 1. Brief openstelling Impulsaanpak Winkelgebieden 28-04-2022
Kenmerk: 2023/1150929
5/5