20230794301 1 Herinrichten Nieuwe Groenmarkt en de Krocht door inzet co-creatie

Collegebesluit

Onderwerp Herinrichten Nieuwe Groenmarkt en de Krocht door inzet co-creatie Nummer 2023/794301 Portefeuillehouder Berkhout, R.A.H. Programma/beleidsveld 4.3 Aantrekkelijke leefomgeving Afdeling BBOR Auteur Meer, D. van der Telefoonnummer 023-5113865 Email dvandermeer@haarlem.nl Kernboodschap Haarlem werkt aan een groene en klimaatbestendige stad. Bomen en planten zorgen voor een fijne leefomgeving en we hebben ze nodig om een gezonde stad te blijven. In juli 2019 is het autoluwe centrumgebied uitgebreid met de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht. Op deze locaties is een parkeerverbod ingesteld en zijn door middel van markering fietsvakken gerealiseerd, in afwachting van de mogelijke aanleg van een grootschalige ondergrondse fietsenstalling. Een herindeling van de openbare ruimte is mogelijk met het besluit deze grote fietsenstalling niet te realiseren op deze locatie. De wens om de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht opnieuw in te richten, te vergroenen en de leefbaarheid te verbeteren, sluit aan bij het coalitieakkoord en is een van de afspraken uit het Convenant Binnenstad 2023-2027. Het is de bedoeling om hierbij een proces van co-creatie te volgen.

Vanaf de start wordt samengewerkt door het buurtcomité, directe omgeving, platform toegankelijkheid, fietsersbond, platform groen en de gemeente in dit nieuwe proces waarmee ervaring in deze vorm van participatie wordt opgedaan en de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht opnieuw ingericht worden met minder asfalt, minder verharding en meer groen. Zo transformeert deze centrale locatie in de stad van autoparkeerplaats met asfalt tot een aantrekkelijke groene plek waar het prettig is om te verblijven. Behandelvoorstel voor Het college stuurt deze besluiten ter bespreking naar de commissie Beheer commissie Relevante eerdere besluiten Besluit College d.d. 4 juli 2023

N.v.t. 1. 1. Om de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht binnen de afgesproken kaders middels een proces van co-creatie met buurtcomité, directe omgeving, platform toegankelijkheid, fietsersbond, platform groen en de gemeente opnieuw in te richten. Het ontwerpproces middels co-creatie loopt tot en met fase voorlopig ontwerp (VO). 2. Geen ondergrondse fietsenstalling op de Nieuwe Groenmarkt te realiseren. de secretaris,

Kenmerk: 2023/794301

de burgemeester,

1/6

1. Inleiding De openbare ruimte van de Nieuwe Groenmarkt is erg versteend, bovendien laat de huidige kwaliteit te wensen over. In juli 2019 is de autoluwe zone in het centrumgebied uitgebreid met de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht. Sinds het instellen van het parkeerverbod is er niets gewijzigd aan de inrichting van de locatie met uitzondering van het aanbrengen van groene belijning als fietsparkeervakken. Groot onderhoud is dan ook nodig om de openbare ruimte veilig en vooral leefbaar te houden. Het buurtcomité Nieuwe Groenmarkt waarin bewoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen zijn verenigd hebben de gemeente verzocht om middels co-creatie de herinrichting vorm te geven. De gemeente wil aan dat verzoek graag gevolg geven, maar ziet ook in dat deze locatie niet alleen buurtbelang heeft maar een breder belang. Het is dan ook noodzakelijk dat buiten het buurtcomité ook andere stakeholders, waaronder de directe omgeving, platform toegankelijkheid, fietsersbond, platform groen hier betrokkenheid in hebben. Het ontwerp traject zal tot het voorlopig ontwerp middels een proces van co-creatie plaats vinden. Dit betekent dat zoveel mogelijk samengewerkt wordt aan een invulling binnen de beleidskaders en uitgangspunten zijn waar de gemeente zich aan heeft te houden.

Zo moet de Nieuwe Groenmarkt groener worden, zal bovengronds fietsparkeren behouden blijven en moet de locatie voor fietsverkeer als route beschikbaar blijven. Voor de Krocht geldt dat het groen behouden moet blijven, maar ook uitbreiden waar dit kan. Bovengronds fiets parkeren dient behouden te blijven, als ook de loopfietsroute. Beide Inrichtingen dienen verder aan te sluiten bij de in wording zijne Handboek Inrichting Openbare Ruimte (HIOR) 2023. Tenslotte is het de bedoeling dat het uiteindelijke ontwerp passend is voor deze historische locatie. 2. Besluitpunten college Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. Om de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht binnen de afgesproken kaders middels een proces van co-creatie met buurtcomité, directe omgeving, platform toegankelijkheid, fietsersbond, platform groen en de gemeente opnieuw in te richten. Het ontwerpproces middels co-creatie loopt tot en met fase voorlopig ontwerp (VO). 2. Geen ondergrondse fietsenstalling op de Nieuwe Groenmarkt te realiseren.

Kenmerk: 2023/794301

2/6

3. Beoogd resultaat Middels co-creëren met het buurtcomité (samengesteld uit bewoners, bedrijven en maatschappelijke instanties zoals Buurts en stem in de stad), directe omgeving, platform toegankelijkheid, fietsersbond, platform groen en gemeente, een herinrichtingsplan maken voor de openbare ruimte van de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht. Door co-creatie toe te passen, ontstaat er straks een Voorlopig Ontwerp dat door alle partijen gedragen wordt. Na realisatie zal de Nieuwe Groenmarkt en Krocht groener zijn, het verhardingsoppervlak is afgenomen en asfalt vervangen door elementverharding. De leefbaarheid in de straten zal toegenomen zijn. Met het nemen van een besluit over het niet realiseren van de ondergrondse fietsenstalling op deze locatie, kan er gestart worden met de plannen van de herinrichting Nieuwe groenmarkt. 4. Argumenten 4.1 Participatie door co-creatie past in de gedachte van het coalitieakkoord Het coalitieakkoord 2022-2026 zet in op vergroenen en ontmoeten, beide aspecten lenen zich voor toepassing op de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht. De wens om samen met bewoners/ direct betrokkenen te werken aan de toekomst van de stad past in de gedachte van het coalitieakkoord (hoofdstuk 6).

Het buurtcomité heeft de gemeente gevraagd om de herinrichting van de Nieuwe Groenmarkt middels co-creatie vorm te geven Het past goed in de gedachte van het coalitieakkoord om de energie uit de stad van bewoners en partners in te zetten. Samenwerken om tot een goed resultaat te komen. Het buurtcomité lijkt door de samenstelling (bewoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen) en de wil dit samen met de gemeente op te pakken, een goede partner om deze werkwijze hier dan ook toe te passen. De Nieuwe Groenmarkt en de Krocht is geen afgesloten buurtplein, maar is een belangrijke plek voor de stad. Het is daarom belangrijk om ook de anderen, zoals boven genoemd te betrekken. Eerdere gesprekken met de omgeving hebben geresulteerd in een gemeenschappelijk beeld: het plein moet een sociale functie blijven houden en moet dienen als openbare plek, voor iedereen toegankelijk maar ook behorend bij de buurt, een combinatie van rust en meer groen. Voor de gemeente is het van belang dat het proces zich afspeelt binnen de beleidskaders en uitgangspunten waar de gemeente zich aan heeft te houden. Zo moet de Nieuwe Groenmarkt groener worden, zal bovengronds fietsparkeren behouden blijven en moet de locatie voor fietsverkeer als route beschikbaar blijven. Voor de Krocht geldt dat het groen behouden moet blijven, maar ook uitbreiden waar dit kan.

Bovengronds fiets parkeren dient behouden te blijven, als ook de loop- fietsroute. De straatinrichting dient aan te sluiten bij de in wording zijne HIOR 2023. Het de bedoeling dat het uiteindelijke ontwerp passend is voor deze historische locatie.

Kenmerk: 2023/794301

3/6

4.2 Consensus op het voorlopig ontwerp Door in te zetten op het proces van co-creëren ontstaat er een intense samenwerking tussen het buurtcomité, direct betrokkenen, (professionele) stakeholder en de gemeente, waaruit een gedragen voorlopig ontwerp (VO) kan worden gepresenteerd. Door beleidskaders en uitgangspunten mee te nemen bij aanvang van co-creatie wordt gestuurd op consensus; Inrichting moet passen binnen gesteld budget van € 1,62 miljoen inclusief proceskosten (zie ook par. 4.6). - Er komt geen ondergrondse fietsenstalling - Bestaand groen dient behouden te blijven waarbij de boomspiegels vergroot worden en waar ondergronds meer groeiruimte gerealiseerd wordt - Nieuwe inrichting moet minimaal voldoen aan het groen beleid en dan met name de 330(-300) zienswijze. Minimaal zicht op 3 bomen vanuit de woning en minimaal 30% van de openbare ruimte vergroenen. - In de inrichting Nieuwe Groenmarkt moet er ruimte zijn om 75 fietsparkeerplaatsen bovengronds te behouden. - In de inrichting de Krocht moet er ruimte zijn om 90 fietsparkeerplaatsen bovengronds te behouden. - De nieuwe inrichting moet aansluiten bij een klimaat adaptief ontwerp. - De nieuwe inrichting moet ruimte behouden waar ondergrondse afvalcontainers geplaatst en veilig geledigd kunnen worden.

- De inrichting/ ontwerp dient beheervriendelijk opgesteld te worden en rekening te houden met efficiënt dagelijks beheer en onderhoud. - De Nieuwe Groenmarkt en de Krocht dienen aan te sluiten bij het mobiliteitsbeleid en in wording zijnde fietsbeleid 2023. Hierin zijn de Nieuwe Groenmarkt en de Krocht als loopen fietsroute (hoofdnet) gedefinieerd. - Materiaalgebruik dient aan te sluiten bij de in wording zijnde (nieuwe) HIOR. - Aandachtspunt: De Nieuwe Groenmarkt is de uitwijkplek voor de onder andere de weekmarkt bij evenementen op de Grote markt, maar ook voor de kerstmarkt en het event sociaal culinair. Dit heeft gevolgen voor de toekomstige ideale groene inrichting. 4.3 Verminderde behoefte van een bebouwde ondergrondse fietsenstalling op de Nieuwe Groenmarkt. De behoefte voor een fietsenstalling is nog steeds aanwezig, alleen niet in de vorm van de bebouwde ondergrondse fietsenstalling op de Nieuwe Groenmarkt. De bouw van een ondergrondse fietsenstalling op deze locatie is technisch complex en vraagt om grotere investeringen, terwijl het verwacht gebruik sterk locatie afhankelijk is. Er wordt daarom ingezet op andere oplossingen, met de fietsenstalling in het voormalige V&D als voorbeeld.

Kenmerk: 2023/794301

4/6

4.4 Duurzaamheidsparagraaf Bij het opstellen van het voorlopig ontwerp dient aandacht te zijn voor klimaatadaptatie, bijvoorbeeld door het hemelwater af te koppelen van het riool. Maar ook hergebruik van materialen waar dat kan. 4.5 Groenparagraaf Bestaande bomen die nog een goede kwaliteit hebben dienen ingepast te worden in het ontwerp. De Nieuwe Groenmarkt en de Krocht moeten verder aangevuld worden met groen in de vorm van bomen, groenvakken en eventueel gevelgroen/ verticaal groen. Deze vergroening maakt onderdeel uit van het ontwerp- en realisatieproces. 4.6 Financiën De totale financiering bedraagt € 1.62 mio, dit wordt gefinancierd vanuit SOR.35 Vergroenen Nieuwe Groenmarkt á € 1.1 mio en uit POB.23 Reconstructie Groenmarkt á € 520K. 4.7 Participatie en inspraak Het is de bedoeling om een proces van co-creatie te volgen. Vanaf de start wordt samengewerkt met stakeholders en de gemeente in dit nieuwe proces waarmee ervaring in deze vorm van participatie wordt opgedaan. Atelier Stad zal het proces van co-creëren begeleiden/ leiden. De aan het project toegewezen procesmanager ziet erop toe dat alle input en beleid een plek krijgt in de co-creatie. Op deze wijze borgen we de juiste input en behouden we een breed gedragen ontwerp waar alle partijen in zich kunnen vinden. Het uit de co-creatie voortvloeiend voorlopig ontwerp (VO) zal ter inspraak worden voorgelegd.

Na inspraak zal het proces tot realisatie het Haarlems Civiel Plan Proces (HCPP) volgen. 5. Risico’s en kanttekeningen 5.1 De veranderde inrichting en aanvullend groen komt mogelijk in conflict met bestaande kabels en leidingen. Raakvlak met kabels en leidingen (K&L), met de veranderde inrichting en aanvullend groen (bomen, groenvakken) ontstaat er mogelijk een conflict met bestaande K&L. Risico kan zijn dat er verleggingen en/of aanvullende maatregelen noodzakelijk zijn wat gevolgen kan hebben voor vertragingen en kosten. Tijdens ontwerpfase, ook tijdens proces van co-creatie, zal hier specifiek naar gekeken worden.

Kenmerk: 2023/794301

5/6

6. Uitvoering Door in te zetten op co-creatie ziet het HCPP-proces er anders uit; er wordt geen apart Startnotitie met Programma van Eisen opgesteld. Met co-creatie wordt er direct vormgegeven aan het voorlopig ontwerp. Het voorlopig ontwerp wordt voorgelegd aan de Commissie, waar instemming gevraagd wordt voor vrijgave inspraak. Na het vrijgeven van het voorlopig ontwerp zal het HCPP-proces weer leidend zijn voor het vervolg.

Fase Initiatieffase Definitiefase

Product Collegebesluit Collegebesluit – beleidskader en uitgangspunten Start co-creatie Overeenkomst engineering Voorlopig Ontwerp (VO) voortkomend uit co-creatie. Inspraak periode Definitief Ontwerp (DO)

Bevoegdheid B&W BBOR/ PCM

Planning Q2 - 23 Q2 - 23

PCM B&W/ Raad

Q3 - 23 Q3 - 23 Q3 - 24

Voorbereidingsfase

Contractvorming

PCM

Realisatiefase

Start uitvoering

PCM

Ontwerpfase

B&W/ Raad

Q3 - 24 Q1 - 25 Q1/ Q2 25 Q3 - 25

7. Bijlagen N.v.t.

Kenmerk: 2023/794301

6/6