20230597780 1 Exploitatie Slachthuis

Informatienota

Onderwerp Exploitatie Slachthuis Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2023/597780 Loenen, D. van 4.2 Economie, toerisme en cultuur ECDW Spek, E. van der 023-5113652 evanderspek@haarlem.nl Het in 2022 geopende popcentrum Slachthuis kampt met financiële tekorten. Met deze nota wordt de raad geïnformeerd over de exploitatieproblemen, ook in relatie tot het oorspronkelijke (sluitende) bedrijfsplan. De structurele exploitatie en bedrijfsvoering van het popcentrum moet opnieuw worden bezien. Met steunmaatregelen voor 2022 en 2023 kan een technisch faillissement worden voorkomen, en is er tijd om een nieuwe businesscase op te stellen. Met de kadernota/voortgangsrapportage 2023 volgt een voorstel.

Behandelvoorstel voor commissie

Relevante eerdere besluiten

Besluit College d.d. 30 mei 2023

Het college stuurt de informatienota ter bespreking naar de commissie ontwikkeling. Toegezegd is de eerder beantwoorde artikel 32 vragen opnieuw te agenderen voor bespreking, tezamen met de aanvullende informatie in deze nota - Reactie bedrijfsplan Hart/Patronaat voor Popcentrum Haarlem d.d. februari 2017 - Informatienota ‘exploitatie Patronaat en popcentrum’ behandeld in commissie ontwikkeling 18 maart 2021 - Beantwoording schriftelijke vragen ex art. 32 RvO inzake Slachthuis behandeld in commissie ontwikkeling 12 januari 2023 - Toezegging aanvullende informatie te sturen over het Slachthuis (2023/324566) 1. Het college stelt de informatienota aan de commissie vast. de secretaris,

Kenmerk: 2023/597780

de burgemeester,

1/6

Inleiding Na een grootschalige renovatie van het gemeentelijk monument openden in oktober 2022 de deuren van popcentrum Slachthuis. Als broedplaats en makersplek voor muzikanten biedt Slachthuis ruimte voor talentontwikkeling. Met les- en repetitieruimten, opnamestudio’s, een klein podium, en ruimte voor ontmoeting. Voorafgaand aan de opening vonden placemaking activiteiten plaats op het terrein en in Slachthuis 13, elders in het complex. Inmiddels is het popcentrum gerealiseerd, evenals 170 omliggende woningen en is de openbare ruimte opgeleverd aan de gemeente. Met de beantwoording van artikel 32 vragen is de raad geïnformeerd over het planologische en juridische kader en de mogelijkheden ten aanzien van horeca, openingstijden en verhuur. Het popcentrum wordt geëxploiteerd door Stichting Slachthuis, met een directeur-bestuurder en een raad van toezicht (RvT). Per 1 april 2023 heeft de directeur zijn functie neergelegd, vanwege een verschil van inzicht met de RvT over het te voeren beleid. De stichting is op zoek naar een nieuwe bestuurder. Jolanda Beyer (lid RvT Slachthuis en directeur Patronaat) treedt op als waarnemend directeur. Sinds de opening ontvangt Slachthuis huursubsidie. Voor de periode 1 oktober – 31 december 2022 ter hoogte van van € 42.958, voor 2023 een bedrag van € 170.391 (huurprijs van € 230.391 minus een eigen bijdrage van € 60.000).

Bij de subsidieaanvraag werd nog een sluitende begroting gepresenteerd, zoals ook voorzien was in het oorspronkelijke bedrijfsplan (d.d. februari 2017) en de in maart 2021 aan de commissie ontwikkeling gepresenteerde notitie over de exploitatie van Patronaat en die van het popcentrum. De RvT van het Slachthuis heeft evenwel laten weten dat 2022 is afgesloten met een negatief resultaat van € 181.000. De vermogenspositie is nihil, de stichting is technisch failliet. Voor 2023 en 2024 wordt een tekort van respectievelijk € 310.000 en € 230.000 verwacht. De huurbetalingen zijn inmiddels opgeschort. Deze nota informeert u over de exploitatieproblemen en het vervolg. Met deze nota beschouwt het college de toezegging om aanvullende informatie te sturen (2023/324566) als afgedaan. 2. Kernboodschap Stichting Slachthuis heeft in twee notities een onderbouwing gegeven van het tekort 2022, en een toelichting gegeven op de prognose voor 2023 en 2024, waarbij ingegaan wordt op afwijkingen ten opzichte van het oorspronkelijke plan.

Kenmerk: 2023/597780

2/6

Placemaking en opstart De placemaking activiteiten hebben per saldo geld gekost. Er zijn diverse fondsaanvragen geweest om de kosten te dekken, maar deze hebben niet voldoende opgeleverd. Ook de fondsenwerving voor de inrichting bleef zonder resultaat, waarna een lening is afgesloten, met extra aflossingen en rentelasten als gevolg. De kosten, ook voor investeringen, bleken door inflatie hoger dan verwacht. De aanloopperiode naar de opening duurde langer dan waar de stichting op had gerekend, terwijl de kosten doorliepen. Bij opening had Slachthuis gehoopt meteen volledig operationeel te zijn, maar de bedrijfsvoering stond nog niet voldoende en de bezetting bleef achter bij de verwachtingen. Ook was sprake van ziekte en uitval. Door deze opstartproblemen zijn minder inkomsten gerealiseerd. Personeelskosten Personeel blijkt volgens de stichting een fors hogere kostenpost dan oorspronkelijk werd voorzien: een stijging van € 56.000 naar € 260.000. Oorspronkelijk was de gedachte dat Slachthuis vanuit Patronaat en Hart aangestuurd zou kunnen worden. Deze partijen geven aan dat dit in de praktijk niet haalbaar is. Voor het operationele beheer is meer inzet nodig van de zogeheten Slachtmeesters. Wel levert Hart een projectleider Popcentrum die de speciale educatieve activiteiten verzorgt en wordt een vaste bijdrage voor de ruimtes betaalt ongeacht de bezetting.

Patronaat verzorgt de (salaris)administratie, en levert ondersteuning en advies over zowel organisatorische als technische zaken. De directeur van Patronaat heeft zitting in de RvT van Slachthuis, en de huidige interim directie wordt om niet geleverd. In 2024 is een daling van de verwachte personeelskosten overhead te zien. Deze zijn in 2023 hoger vanwege incidentele kosten van opstart en frictiekosten verbonden aan het vertrek van de directeur. Patronaat heeft ultimo 2022 een bestemmingsreserve van € 40.000,-- voor reorganisatie en ontvlechting Slachthuis. Patronaat is voornemens deze in 2023 vrij te laten vallen ten gunste van de exploitatie van Stichting Slachthuis en daarmee een deel van het verwachte negatieve resultaat op te vangen. Energie In het oorspronkelijke bedrijfsplan werd € 40.000 begroot voor energie. De kosten zijn inmiddels fors hoger. Voor maatschappelijke instellingen is voor gestegen energieprijzen in 2023 een compensatieregeling in het leven geroepen. Slachthuis heeft een subsidieaanvraag ingediend voor € 113.000. Beoordeling en toekenning van aanvragen vindt dit voorjaar plaats. De subsidieregeling kan soelaas bieden voor dit jaar, maar voor structureel hogere energielasten moet nog dekking worden gevonden.

Kenmerk: 2023/597780

3/6

Inkomsten en vergunningen In vervolg op het enthousiaste onthaal door bezoekers van de placemaking activiteiten, en vanuit de ambities voor het popcentrum, is in de loop van 2022 door Slachthuis een discussie aangezwengeld over onder meer verruimde openingstijden. Met meer opbrengsten uit horeca en verhuur verwachtte de stichting ook meer dekking te kunnen vinden voor hogere kosten. Met de beantwoording van de artikel 32 vragen heeft het college aangegeven dat de activiteiten zoals beschreven in het oorspronkelijke bedrijfsplan conform het bestemmingsplan en de omgevingsvergunning uitgevoerd kunnen worden. In de prognoses voor 2023 en verder heeft Slachthuis de volgende uitgangspunten gehanteerd: - Popcentrum Slachthuis geopend is van 12:00 tot 00:00; - De kernactiviteit verhuur van ruimtes voor repetities, lessen en produceren is; - Hart vaste gebruiker is en een groot deel van de ruimtes afneemt; - Activiteiten waaronder bijeenkomsten en optredens van (big)bands, koren, etc. met bezoekers toegestaan zijn; - Structurele programmering op vrijdag en zaterdag tot 0:00 niet toegestaan is; - Het aantal bezoekers in de ontmoetingsruimte/het café max 255 is; - Alcohol geschonken mag worden en een beperkte menukaart mogelijk is; - Het gebruik van een terras tot 22:00 alsnog mogelijk is. Podiumfunctie Sinds de opening van het popcentrum is er veel aandacht voor de podiumfunctie.

De programmering zoals deze op vrijdag en zaterdagavond in Slachthuis 13 plaatsvond, en tot en met mei 2023 ook in Popcentrum Slachthuis, kan vanwege de geluidsisolatie van de ruimte, de verstrekte para commerciële vergunning met bijbehorende restricties en de door de buurt ervaren overlast echter niet voortgezet worden. In het Activiteitenbesluit is de maximale geluidssterkte vastgelegd; maximaal 80 dB tot 23.00 uur. In samenspraak met de gebruikers is in het ontwerptraject gekozen voor maatregelen als zwaardere dakisolatie en geluidsbeperkende beglazing in het dakvenster, maar ook om de ontmoetings- en podiumruimte niet verder te isoleren dan wat mogelijk was in het monument. In het Slachthuis kunnen kleinschalige optredens plaatsvinden. Tot 23:00 uur met versterkt geluid, waarna de podium/caféruimte vervolgens tot 0:00 open kan blijven. Conform de oorspronkelijke opzet kunnen optredens van beginnende bands plaatsvinden, hetzij door bands van Hart, hetzij door bands die gebruik maken van de oefenruimtes. Externe optredens zijn mogelijk tijdens festivals of themadagen. Ook speciale (thema) programmering behoort tot de mogelijkheden, zoals voorrondes van het Haarlems Interscholair Toernooi (HIT). Behalve het educatieve en culturele belang van de

Kenmerk: 2023/597780

4/6

activiteiten, waarmee Slachthuis een bruisende plek voor talentontwikkeling is, hebben zij ook een positief effect op de exploitatie, met verwachte netto inkomsten uit horeca en fondsen ter hoogte van € 80.000. Dit bedrag is meegenomen in de voorgelegde prognose. Stichting Slachthuis zal een melding activiteitenbesluit doen en een bijbehorend akoestisch onderzoek aanleveren. Ook wordt verder invulling gegeven aan de verantwoordelijkheid voor het tegengaan van overlast (hangjeugd, fietsen , parkeren) en wordt de wijk hierbij betrokken. Tevens vindt overleg plaats over het terras. De stichting heeft een vergunning aangevraagd die het terras situeert op de plek waar nu fietsen worden geparkeerd. Als dit wordt toegestaan, wordt elders meer overlast van fietsparkeren verwacht. Naar aanleiding van de bij de prognoses gehanteerde uitgangspunten wordt ten slotte opgemerkt dat het maximaal aantal personen voor de begane grond 255 is en 67 voor de eerste verdieping. Conform advies van de Veiligheidsregio, getoetst door de brandweer. De genoemde openingstijden gelden uitsluitend voor het gebruik van het café/de ontmoetingsruimte als horecagelegenheid. Het pand mag buiten de genoemde tijden wél gebruikt worden voor bijvoorbeeld repetities en muzieklessen.

Mocht Slachthuis wensen om maandag t/m vrijdag in de ochtend te openen voor daghoreca (zonder alcohol), dan kan zij hiervoor een aanvraag indienen. 3. Consequenties Zonder aanvullende steunmaatregelen houdt popcentrum Slachthuis op te bestaan. Met de kadernota en voortgangsrapportage 2023 zal besluitvorming plaatsvinden over eventuele bijdragen. Patronaat en Hart hebben ruimte gevonden om een deel van het tekort 2022 van € 181.000 af te dekken. Om het vermogen van de stichting boven de nulgrens te houden, wordt aan de gemeente een resterende bijdrage van € 132.000 gevraagd. Het totaal verwachte tekort 2023 van € 310.000 kan mogelijk voor € 113.000 worden opgevangen met subsidie vanuit de compensatieregeling gestegen energieprijzen. Verder wil Patronaat een bestemmingsreserve van € 40.000 laten vrijvallen ten gunste van Slachthuis. Voor 2023 moet dan rekening worden gehouden met een extra subsidieverzoek van circa € 160.000. Slachthuis verwacht dat de tekorten voor het popcentrum structureel zijn, en acht de begroting in het oorspronkelijke bedrijfsplan niet meer haalbaar. Dit komt vooral door hogere kosten voor personeel en energie. De structurele exploitatie en bedrijfsvoering moet opnieuw bezien worden. Met steunmaatregelen voor 2022 en 2023 kan een technisch faillissement worden voorkomen, en is er tijd om een nieuwe businesscase op te stellen.

De RvT en gemeente willen hier graag externe expertise op inzetten (second opinion). Noodzakelijke kosten en mogelijke baten worden dan onderzocht, en in overleg met Patronaat, Hart en andere betrokken partijen wordt bezien welke

Kenmerk: 2023/597780

5/6

personele en financiële bijdragen zij kunnen leveren. Een nieuw en extern getoetst bedrijfsplan zal vervolgens ter besluitvorming aan de raad worden voorgelegd. 4. Vervolg Besluitvorming over de subsidieaanvraag energiecompensatie vindt dit voorjaar plaats. Op korte termijn wordt in een aparte notitie aangegeven welke mogelijkheden er zijn voor extra invulling en programmering binnen de wettelijke kaders. Met de kadernota/voortgangsrapportage 2023 volgt een voorstel gericht op het voortbestaan van het popcentrum voor de nabije toekomst. Het gaat om reserveringen teneinde de bedrijfsvoering op orde te brengen, over de exacte hoogte van de bijdragen zal dan besluitvorming plaatsvinden. In het najaar wordt een nieuwe businesscase voor Slachthuis opgesteld, die begin 2024 aan de raad wordt voorgelegd. Bij de kadernota 2025 en voortgangsrapportage 2024 kan dan besluitvorming plaatvinden over de exploitatie van popcentrum Slachthuis vanaf 2024. 5. Bijlagen -

Notitie RvT Slachthuis 2022 jaarcijfers met toelichting Notitie RvT Slachthuis 2023 en 2024

Kenmerk: 2023/597780

6/6