20221811067 bijlage bij tussenbericht Stand van zaken participatiebeleid

Participatieverslag

Participatie over participatie 13 juni 2023

Doel en waarover? Het klinkt wat geconstrueerd, participatie over de actualisatie van het participatiebeleid. En toch is in de maanden maart en april door Haarlemmers meegedacht wat beter kan bij de uitvoering van participatie. En, op welke manier de in december door de gemeenteraad vastgestelde uitgangspunten -leidende principes-, daaraan bijdragen.

­participatie processen (wijkraden, zelf­organisaties en stadmakers) en derhalve op het niveau van beleidsvorming suggesties zouden kunnen meegeven. Het was namelijk niet de bedoeling om een individueel participatieproces te evalueren maar juist te onderzoeken welke algemene uitgangspunten bijdragen aan het verbeteren van de uitvoeringspraktijk. Het beeld dat hieruit naar voren kwam is verwerkt in de startnotitie.

Het doel van de participatie óver de actualisatie van het beleid uit 2011 was dus om de kwaliteit van het besluit te verbeteren. De vastgestelde uitgangspunten uit de startnotitie te verrijken met ideeën en suggesties vanuit de stad. Participatie op het niveau van meedenken.

Vervolgens is deze zelfde groep benaderd om deel te nemen aan de bijeenkomsten in maart en april, zogenaamde ‘expertmeetings’ over participatie. Daarnaast zijn voor dezelfde bijeenkomsten via LinkedIn oproepen gedaan om Haarlemmers te activeren deel te nemen aan de bijeenkomsten.

Wie zijn betrokken? Al in juni 2022 is een enquête verstuurd naar ­Haarlemmers die vaker betrokken zijn bij

Voor het algemene publiek was op de website van Haarlem de mogelijkheid reacties te geven op de voorstellen om participatie te verbeteren. Aanpassing participatiebeleid | Gemeente Haarlem

Participatieverslag | 13 juni 2023

1

Voor jongeren is een aparte bijeenkomst georganiseerd met behulp van Flinty’s, Stichting Stad en de Jongerenraad. Daarnaast is met een zestal zelforganisaties gesprekken gevoerd over de vraag wat de gemeente kan verbeteren als het gaat om het betrekken van Haarlemmers met een migratieachtergrond. Met de ervaringsdeskundige van de gemeente Haarlem is een gesprek gevoerd over de wijze waarop mensen met een praktisch geschoolde achtergrond beter kunnen worden bereikt.

Opzet

› Participatie is niet effectief als het geen opvolging krijgt en het alleen ‘halen’ is.

› Er is behoefte aan meer zichtbaarheid en

continuïteit vanuit de gemeente, het gaat bij participatie zeker ook om relaties

› Laat participanten vaker meedenken over de

oplossingen voor de opgaven en geef niet al een oplossing

› Nodig niet uit maar ga als gemeente naar de

plekken waar mensen (jongeren) al samenkomen

› Heb het ook over de ‘zachte’ kant van

participatie, hoe ga je met elkaar om, wat zijn de spelregels voor de verschillende deelnemers aan een participatieproces?

De 3 bijeenkomsten zijn zowel in het weekend als ’s avonds georganiseerd. Ook is een digitale bijeenkomst georganiseerd. In de bijeenkomsten, ook met jongeren, is gewerkt met stellingen en vervolgens is men in groepjes aan de slag gegaan met de uitgangspunten uit de startnotitie.

› Voer voorafgaand aan de startnotitie al een

Uitkomsten

› Neem adviezen vanuit de omgeving, of vanuit

Vanuit de verschillende bijeenkomsten en gesprekken, of het nu de bijeenkomsten met experts of één op één gesprekken waren, of de inbreng vanuit het proces van wijkraden naar platforms waar aan een aparte tafel het onderwerp participatie aan de orde kwam: een aantal punten werden door bijna alle deelnemers naar voren gebracht (in willekeurige volgorde):

Daarnaast werd uiteraard veel genoemd dat nog duidelijker moet worden gemaakt waar men wel en niet over mee kan denken en praten. Dat communicatie over de participatie van groot belang is. En dat de gemeente meer inspanningen kan doen om een meer diverse groep deelnemers te bereiken.

verkenning uit zodat je beter weet wat er speelt in de omgeving.

› Participatiebeleid gaat over burger- én

overheidsparticipatie. Initiatieven horen daar vanzelfsprekend ook bij. een adviesraad als Platform Groen integraal over in bestuurlijke stukken.

Participatieverslag | 13 juni 2023

2

Hoe is de inbreng van de deelnemers verwerkt in het concept beleidsstuk? Op verschillende punten zijn de uitgangspunten vanuit de startnotitie aangescherpt. Veel van de suggesties zijn ook verwerkt in de eerste Participatiewijzer voor Haarlem en Zandvoort.1

Wat werd ingebracht?

Hoe is dit verwerkt?

Aanvullingen?

› Participanten willen tijdig betrokken

› Er wordt voorgesteld een 0-fase in het

› Ook kan de gemeente op dit

› Participatieparagraaf in de startnotitie. › Participatieplan is openbaar maar

› We introduceren andere

worden bij het proces.

› Voer voorafgaand aan de startnotitie al een verkenning uit zodat je beter weet wat er speelt in de omgeving.

› Nog duidelijker moet worden

gemaakt waar men wel en niet over mee kan denken en praten.

participatieproces in te voeren. Deze fase is voorafgaand aan de startnotitie waarin het omgevingsbeeld, het doel van de participatie en de ruimte voor invloed helder wordt gemaakt.

geen onderdeel van de bestuurlijke stukken.

› Scherper dan voorheen beschrijven we mate van invloed die bewoners krijgen bij participatie. We doen afstand van de zogenaamde participatieladder. Dit impliceert een bepaalde hiërarchie, hoe hoger hoe beter. Liever willen we een dialoog die passend is. Met altijd een concrete vraag.

› Nodig niet uit maar ga als gemeente naar de plekken waar mensen (jongeren) al samenkomen.

› Heb het ook over de ‘zachte’ kant van participatie, hoe ga je met elkaar om, wat zijn de spelregels voor de verschillende deelnemers aan een participatieproces?

› De gemeente moet meer

inspanningen verrichten om een breder deelnemersveld aan te spreken.

termen (voorheen raadplegen en adviseren, verschil was voor zowel bewoners als medewerkers organisatie niet duidelijk) namelijk:

·Meedenken ·Meedoen · Meebeslissen

› Er wordt voorgesteld om als één van de uitgangspunten de rol van het gebiedsteam op te nemen als een cruciale factor bij het op een goede manier vormgeven van participatie.

› Het gaat bij participatie vooral ook om

langdurige relaties en zichtbaarheid in het gebied.

› Als de gemeente daadwerkelijk het

perspectief van Haarlemmers met een migratieachtergrond in haar beleid en projecten wil dan moeten zij blijvend investeren in zelforganisaties, die toegang hebben tot de doelgroep. Betrek hen in een vroeg stadium bij het vormgeven van de participatie.

› Ook moet aandacht zijn voor het stille

midden: hoe intensiever er wordt geparticipeerd en hoe meer er naar actieve belanghebbenden wordt geluisterd, hoe verder we daarmee afwijken van de ‘stilzwijgende’ inbreng van inactieve participanten. Brede betrokkenheid, ook van het ‘stille midden’, is daarmee essentieel.

1

moment al nadenken over de impact van het beleid.

› In het beleid worden aantal

middelen benoemd die kunnen worden ingezet:

· Inventievere middelen

durven in te zetten die beter passen bij de doelgroep

· Loting inzetten ·Sleutelfiguren inzetten

› Goed wegen van de inbreng

is belangrijk. Hoe minder representatief hoe minder de invloed zou moeten zijn.

Hierin staan concrete handreikingen voor (communicatie over de) participatie. Veel van de suggesties van deelnemers konden daar een plek vinden.

Participatieverslag | 13 juni 2023

3

Dilemma’s Wat werd ingebracht?

Mogelijke oplossingen?

› Haarlemmers betrekken in een zo vroeg mogelijk

› Het zou helpen om vaker abstracte noties tot concrete

stadium’ (coalitieakkoord)-> het blijkt moeilijk om grotere groepen te interesseren voor participatie als onderwerpen in de beleidsfase en/of op visie niveau spelen.

maatregelen te verbeelden. Ook voor de raad. en om bij onderwerpen op visieniveau werken met focusgroepen e/o expertmeetings.

› Onderdelen concreet benoemen: als we IVORIM vaststellen wat betekent dit dan voor het tweezijdig parkeren?

› De implicaties op uitvoeringsniveau van eerder

vastgesteld beleid worden duidelijk in de uitvoering waarbij verwezen wordt naar eerder vastgesteld beleid.

› De gewenste zeggenschap op de directe

› Dit mechanisme kan explicieter benoemd worden door

concreet aan te geven waar het plan, of de aanpak uit voort komt. Ook kan vooraf beter onderzocht welke ruimte er nog is binnen het eerder vastgestelde beleid om suggesties uit de participatie mee te nemen.

leefomgeving is dan beperkt.

› Hoewel wordt begrepen dat bepaalde onderwerpen

› Door bewustere keuzes maken om bepaalde onderwerpen

› De gemeentelijke organisatie is nog niet altijd

› Hierin worden grote stappen gezet, zoals bij het proces

exclusief bij de representatieve democratie liggen vindt men ook dat de gemeente bewoners vaker moet vragen over de opgave en niet zelf al een oplossing moet voorstellen goed ingericht op leefwereld van bewoners, bij het faciliteren van initiatieven blijkt dat niet altijd makkelijk.

toch met bijvoorbeeld een focusgroep door te denken over de uitvoering, kan hieraan tegemoet gekomen worden. Het burgerberaad is hier feitelijk al een vorm van.

groeninitiatieven dat nu goed loopt.

Participatieverslag | 13 juni 2023

4