20220563550 1. Periodieke terugkoppeling overeenkomst Airbnb

Informatienota

Onderwerp Periodieke terugkoppeling overeenkomst Airbnb Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2022/563550 Berkhout, R.A.H. 4.2 Economie, toerisme en cultuur ECDW Gansewinkel, I. van 023-5114824 ivangansewinkel@haarlem.nl Haarlem is de eerste gemeente na Amsterdam die een overeenkomst met Airbnb heeft gesloten. Hierin is geregeld dat het platform per 1 januari 2021 de toeristenbelasting rechtstreeks bij de particuliere vakantieverhuurders int en afdraagt aan Cocensus, de uitvoeringsorganisatie voor gemeentelijke belastingen in Haarlem. De overeenkomst heeft in 2021 voor ruim €200.000 aan inkomsten gezorgd. De verwachting is dat het aantal overnachtingen in 2022 zal toenemen t.o.v. 2021. De gemeente en Cocensus concluderen dat de samenwerking naar tevredenheid verloopt. Er is een meer gelijk speelveld ontstaan voor aanbieders van logiesaccommodaties en het contact met Airbnb is adequaat. Het is nog lastig om uitspraken te doen over het beoogde effect dat we meer inkomsten uit toeristenbelasting ontvangen omdat het verblijfstoerisme door corona flink is afgenomen de afgelopen jaren.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt deze informatienota met daarin een terugkoppeling op de overeenkomst met Airbnb ter kennisname naar de Commissie Ontwikkeling. Dit gezien de grote belangstelling die verschillende partijen hebben getoond voor dit onderwerp.

Relevante eerdere besluiten Besluit College d.d. 25 april 2022

- Collegebesluit overeenkomst Airbnb inzake toeristenbelasting (2020/962266) in de commissie Ontwikkeling van 3 december 2020 1. Het college stelt de informatienota aan de commissie vast. de secretaris,

Kenmerk: 2022/563550

de burgemeester,

1/4

Inleiding De afgelopen jaren kwamen er van de Haarlemse hoteliers, KHN en politiek steeds vaker kritische vragen over particuliere vakantieverhuur, in het bijzonder over het platform Airbnb. Particuliere vakantieverhuurders moesten zelf bij Cocensus aangifte doen voor de toeristenbelasting, maar dat gebeurde veelal niet. Daardoor liep de gemeente inkomsten mis en was er sprake van oneerlijke concurrentie. De overeenkomst die de gemeente en Airbnb per 1 januari 2021 hebben gesloten, maakt hier een einde aan. Er is destijds een toezegging gedaan dat na een jaar een evaluatie van de overeenkomst plaatsvindt en deze teruggekoppeld wordt aan de raad. De meeste aangiftes zijn aan het einde van het eerste kwartaal van 2022 binnen, waardoor we nu de balans kunnen opmaken. 2. Kernboodschap Haarlem is de eerste gemeente na Amsterdam die een overeenkomst met Airbnb heeft gesloten. Hierin is geregeld dat het platform per 1 januari 2021 de toeristenbelasting rechtstreeks bij de particuliere vakantieverhuurders int en afdraagt aan Cocensus, de uitvoeringsorganisatie voor gemeentelijke belastingen in Haarlem. De overeenkomst heeft in 2021 voor ruim €200.000 aan inkomsten gezorgd. De verwachting is dat het aantal overnachtingen in 2022 zal toenemen t.o.v. 2021. De gemeente en Cocensus concluderen dat de samenwerking naar tevredenheid verloopt.

Er is een meer gelijk speelveld ontstaan voor aanbieders van logiesaccommodaties en het contact met Airbnb is adequaat. Het is nog lastig om uitspraken te doen over het beoogde effect dat we meer inkomsten uit toeristenbelasting ontvangen omdat het verblijfstoerisme door corona flink is afgenomen de afgelopen jaren. Contact met Airbnb en afdracht toeristenbelasting verlopen goed De samenwerking met Airbnb verloopt conform afspraak en naar tevredenheid. Er vindt ieder kwartaal een afdracht van de toeristenbelasting door Airbnb plaats. Aan het eind van de maand volgend op het betreffende kwartaal krijgt Cocensus een overzicht met het aantal overnachtingen plus de betaling binnen. Het contact met de organisatie is soepel, zowel met de automatiseerders in San Francisco als met onze contactpersoon in Nederland. Administratieve last voor verhuurders gelijk gebleven Particuliere vakantieverhuurders moeten, ook als ze al via Airbnb toeristenbelasting hebben afgedragen, nog aangifte doen voor toeristenbelasting. Conform de werkwijze van de gemeente Amsterdam is in de aanslag verzocht om aan te geven hoeveel overnachtingen via Airbnb zijn verlopen en daarvan een transactieoverzicht mee te sturen. Het is belangrijk dat verhuurders alsnog aangifte doen. In de eerste plaats omdat ze soms via meerdere platforms verhuren waar de gemeente (nog) geen overeenkomst mee heeft.

Aangezien die situatie jaarlijks kan wijzigen, krijgt iedereen die vakantieverhuur aanbiedt ieder jaar het verzoek om aangifte te doen. In de tweede plaats omdat Cocensus zo de aangiftes kan vergelijken met die van eerdere jaren en deze als een

Kenmerk: 2022/563550

2/4

referentiekader kan gebruiken voor de cijfers die ze van Airbnb ontvangen. Dit is nodig voor de controles. Naar aanleiding van feedback over de aangiftebrief is deze aangepast. Daarnaast is ontvangen feedback met betrekking tot het downloaden van de transactiegeschiedenis gedeeld met Airbnb met het verzoek dit eenvoudiger te maken. Door coronacrisis is toename toeristenbelasting uitgebleven In 2021 hebben we via Airbnb € 206.685 aan toeristenbelasting ontvangen. Dit betreft 41.337 overnachtingen. Er zijn geen bezwaren tegen de toeristenbelasting binnengekomen. Nu het verblijfstoerisme weer enigszins aantrekt is de verwachting dat ook de toeristenbelasting via het platform Airbnb hoger zal liggen voor het jaar 2022. Wij kunnen de aantallen overnachtingen niet goed staven met die van eerdere jaren. Airbnb wilde daarover geen cijfers delen (en kan daar ook niet toe gedwongen worden) en een deel van de overnachtingen is destijds afgedragen door de individuele verhuurders. Welk percentage dat betrof weten we niet exact, aangezien niet alle belastingplichtigen vrijwillig aangifte deed. Periode 1e kwartaal 2021 (januari t/m maart) 2e kwartaal 2021 (april t/m juni) 3e kwartaal 2021 (juli t/m september) 4e kwartaal 2021 (oktober t/m december) Totaal 2021

Toeristenbelasting afgedragen door Airbnb € 20.135,€ 79.495,€ 64.690,€ 42.365,€ 206.685,-

Belangrijke stap in creëren gelijk speelveld De automatische inning en afdracht van toeristenbelasting via Airbnb draagt bij aan het creëren van eerlijke concurrentie tussen logiesaccommodaties. Particuliere vakantieverhuurders die via het platform Airbnb verhuren ontkomen niet meer aan het betalen van toeristenbelasting. Op basis van de van Airbnb ontvangen informatie, gecombineerd met de ontvangen aangiftes van individuele particuliere verhuurders, is er geen aanleiding om te twijfelen aan de volledigheid van de afdracht van Airbnb. In toekomst mogelijk optie tot afdracht toeristenbelasting via landelijk registratiesysteem Op 1 januari 2021 is de nieuwe wet toeristische verhuur van woonruimte in werking getreden. In Haarlem kunnen particuliere vakantieverhuurders per 1 januari 2022 een uniek registratienummer aanvragen. Deze moeten ze vervolgens invoeren bij hun online advertentie. Dit maakt het voor de gemeente inzichtelijk op welk adressen er wordt verhuurd. In de loop van 2022 komt hier nog de zogenaamde nachtenteller bij. Hierin geven verhuurders op voorhand aan wanneer de woning één of meerdere nachten wordt verhuurd. De nachtenteller kan zodanig worden doorontwikkeld dat het systeem ook benut kan worden voor de afdracht van toeristenbelasting.

Deze manier is echter naar verwachting voor dit betreffende platform minder volledig dan de automatische inning en afdracht via Airbnb. Op het moment van schrijven is het nog niet bekend of de toeristenbelastingmodule er

Kenmerk: 2022/563550

3/4

komt. Gezien deze actuele ontwikkelingen en het gegeven dat Airbnb de meeste adverteerders heeft, is het niet opportuun om nu ook met andere platforms overeenkomsten te sluiten inzake de toeristenbelasting. 3. Consequenties Wijzigen toeristenbelasting heeft een iets langere doorlooptijd Door het aangaan van een overeenkomst met Airbnb zit er enige vertraging in het doorvoeren van eventuele wijzigingen op het gebied van toeristenbelasting. Bijvoorbeeld een aanpassing van de hoogte van de toeristenbelasting of een toevoeging van een vrijstelling op de toeristenbelasting moet tijdig worden aangekondigd zodat het technisch verwerkt kan worden. Van de andere kant zorgt dit voor meer continuïteit voor alle logiesaanbieders, wat positief is gezien de nasleep van de coronacrisis. Voortzetten overeenkomst Airbnb Gezien de positieve ervaringen met de overeenkomst in het eerste jaar, wordt deze gecontinueerd. Indien de nachtenteller zodanig wordt doorontwikkeld dat via die route de toeristenbelasting kan worden afgedragen, dan gaan we heroverwegen welk instrument we het liefste willen inzetten. Hierbij wordt gekeken naar de kosten in relatie tot het bereik van het instrument (aantal verbonden verhuurders). 4. Vervolg De hoteliers en KHN worden geattendeerd op deze informatienota en kunnen hier onder andere in het eerstvolgende hoteloverleg op reageren.

Indien de automatische afdracht van toeristenbelasting als functionaliteit wordt toegevoegd aan de nachtenteller, gaan we de overeenkomst met Airbnb opnieuw evalueren en een afweging maken welk instrument het beste ingezet kan worden om onze doelstellingen te bereiken. Op dit moment is het nog niet duidelijk wanneer deze keuze voorligt en wanneer we deze aan de raad kunnen terugkoppelen.

Kenmerk: 2022/563550

4/4