20210208767 03. Bijlage 2 Toelichting Bodemonderzoek
Tekst van het document
BK Ingenieurs B.V. Dokweg 17A Postbus 264 1970 AG IJmuiden
Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid
Opdrachtgever:
Spaarne Gasthuis mevrouw M. van den Bosch Postbus 417 2000 AK Haarlem
Projectnummer:
190699
Versienummer:
3.0
Plaats, datum:
IJmuiden, 14 juni 2019
Auteur:
T.J.E. Arens MSc.
Paraaf:
Controleur:
drs. P. Venhuis
Paraaf:
088 321 25 20 info@bkingenieurs.nl www.bkingenieurs.nl BANK NL12ABNA0580551261 KVK 34082755 BTW NL801876497B01
BK ingenieurs pagina 2 van 26
Inhoudsopgave
pagina
1
Inleiding ............................................................................................................................................................................................................ 4 1.1 Uitgangspunten van het bodemonderzoek ............................................................................................................................ 4 1.2 Indeling van de rapportage............................................................................................................................................................ 5 2 Vooronderzoek .............................................................................................................................................................................................. 6 2.1 Historische en actuele gegevens van de onderzoekslocatie............................................................................................ 6 2.2 Voorgaand bodemonderzoek ....................................................................................................................................................... 6 2.3 Verwachting ten aanzien van de bodemkwaliteit .................................................................................................................
7 2.4 Verwachting ten aanzien van asbest .......................................................................................................................................... 7 2.5 Onderzoekshypothese en -strategie .......................................................................................................................................... 7 2.5.1 Asfaltonderzoek ............................................................................................................................................................................. 7 2.5.2 Fundatieonderzoek ....................................................................................................................................................................... 7 2.5.3 Bodemonderzoek .......................................................................................................................................................................... 8 2.5.4 Waterbodemonderzoek .............................................................................................................................................................
9 3 Uitgevoerd bodemonderzoek ...............................................................................................................................................................10 3.1 Uitgevoerd onderzoeksprogramma ........................................................................................................................................ 10 3.1.1 Asfalt ................................................................................................................................................................................................ 10 3.1.2 Fundatie.......................................................................................................................................................................................... 10 3.1.3 Bodemonderzoek ....................................................................................................................................................................... 11 3.1.4 Waterbodem ................................................................................................................................................................................ 11 3.1.5 Totaal onderzoeksprogramma .............................................................................................................................................
11 4 Resultaten - veldonderzoek....................................................................................................................................................................12 4.1 Asfalt ..................................................................................................................................................................................................... 12 4.2 Fundatie ............................................................................................................................................................................................... 12 4.3 Bodemopbouw en zintuiglijke waarnemingen ................................................................................................................... 12 4.4 Waterbodem ...................................................................................................................................................................................... 13 5 Resultaten – chemisch onderzoek .......................................................................................................................................................14 5.1 Normering ..........................................................................................................................................................................................
14 5.2 Toetsingsresultaten ........................................................................................................................................................................ 14 5.3 Onderzoeksresultaten asfalt ....................................................................................................................................................... 21 5.4 Onderzoeksresultaten fundatie ................................................................................................................................................. 21 5.5 Onderzoeksresultaten bodem.................................................................................................................................................... 22 5.6 Waterbodem ...................................................................................................................................................................................... 23 6 Conclusies en aanbevelingen.................................................................................................................................................................24
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 3 van 26
Bijlagen 1
Tekeningen 1.1 Topografische ligging 1.2 Overzichtstekening 1.3 Kadastrale kaart 1.4 Locatiefoto’s 2 Boorprofielen 3 Analyserapporten 3.1 Analyserapporten asfalt 3.2 Analyserapporten fundatie 3.3 Analyserapport asbest in puin 3.4 Analyserapporten grond 3.5 Analyserapporten asbest in grond 3.6 Analyserapporten grondwater 3.7 Analyserapport waterbodem 4 Getoetste analyseresultaten en toetsingstabellen 4.1 Getoetste analyseresultaten en toetsingstabel fundering/puin 4.2 Getoetste analyseresultaten en toetsingstabellen grond 4.3 Getoetste analyseresultaten en toetsingstabel grondwater 4.4 Getoetste analyseresultaten en toetsingstabel waterbodem 5 Verklarende woordenlijst 6 Verklaring onafhankelijkheid conform eisen Bbk en BRL SIKB 2000
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 4 van 26
1
Inleiding
In opdracht van het Spaarne Gasthuis heeft BK Ingenieurs B.V. (BK) in maart 2019 een land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek uitgevoerd op de locatie Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid. De aanleiding van de onderzoekswerkzaamheden komen voort uit de plannen van het Spaarne Gasthuis voor de herontwikkeling van locatie Haarlem-Zuid. Beoogd zijn de nieuwbouw van een ziekenhuisgebouw, de nieuwbouw van woningen en de realisatie van parkeervoorzieningen. In het licht van de haalbaarheid van de plannen ontwikkelt Spaarne Gasthuis samen met Gemeente Haarlem momenteel een masterplan. Het doel van het onderzoek is om de haalbaarheid van de gewenste herontwikkeling te kunnen bepalen waarbij onder andere inzicht gewenst is in de milieuhygiënische kwaliteit van de land- en waterbodem en de hergebruiksmogelijkheden (indicatief) van de eventueel vrijkomende materialen (asfalt, funderingsmateriaal, grond en slib). Erkenning Conform het Besluit bodemkwaliteit (hoofdstuk 2) is erkenning verplicht voor personen of bedrijven die (kritische) werkzaamheden met verontreinigde grond en/of baggerspecie uitvoeren en begeleiden. De erkenning voor deze werkzaamheden wordt verleend aan een persoon of instelling door het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. BK Ingenieurs B.V.
is voor de BRL SIKB 2000 ‘Veldwerk bij milieuhygiënisch bodem- en waterbodemonderzoek’ in het bezit van het procescertificaat met nummer VB-075 afgegeven door SGS INTRON Certificatie B.V. Voor het uitvoeren van (het milieuhygiënisch veldwerk bij) bodemonderzoek beschikt BK Ingenieurs B.V. over erkenning afgegeven door de afdeling Bodem+ van de directie RWS Leefomgeving. Deze erkenning is van toepassing op de BRL SIKB 2000 protocollen 2001, 2002, 2003 en 2018. BK Ingenieurs B.V. beschikt over personeel dat geregistreerd staat onder deze erkenning. Onafhankelijkheid In deze context verklaart BK dat zij tot de opdrachtgever in geen andere relatie staat dan die van opdrachtnemer opdrachtgever. In bijlage 6 verklaren de veldwerkers, betrokken bij de uitvoering van het bodemonderzoek op de locatie, dat alle kritische functies onafhankelijk van de opdrachtgever zijn uitgevoerd conform de eisen van de BRL SIKB 2000 en de daarbij horende protocollen.
1.1
Uitgangspunten van het bodemonderzoek
Hieronder zijn de uitgangspunten van het onderzoek genoemd. • Er wordt geen vooronderzoek uitgevoerd welke voldoet aan de Nederlandse Norm 5725 "Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek” (NEN 5725 uit 2017). • Het bodemonderzoek is gebaseerd op de Nederlandse Norm “Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond” (NEN 5740+A1 uit 2016). • Het verkennend onderzoek asbest in grond is gebaseerd op de Nederlandse norm “Bodem- Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen grond” (NEN 5707+C2 uit 2017). • Het onderzoek asbest in puin is gebaseerd op de Nederlandse norm “Inspectie en monsterneming van asbest in bouw- en sloopafval en recyclinggranulaat” (NEN 5897+C2 uit 2017). • Het waterbodemonderzoek is gebaseerd op de Nederlandse Norm “Bodem - Waterbodem - Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch onderzoek (NEN 5720 uit 2017). • Het onderzoek moet, voor zover mogelijk of noodzakelijk, een relatie leggen tussen de oorzaken/bronnen en de geconstateerde verontreiniging aan de hand van de historische en actuele gegevens.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 5 van 26
•
• •
• •
Het bodemonderzoek, het veldwerk en rapportage zijn onafhankelijk van de opdrachtgever uitgevoerd conform de eisen van de BRL SIKB 2000 - veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek en de bijbehorende protocollen 2001, 2002, 2003 en 2018. De bemonstering van het asfalt en het puin valt niet onder de BRL 2000 en de bijbehorende protocollen. Het asfalt onderzoek is gebaseerd op de CROW 210 ‘Richtlijn omgaan met vrijgekomen asfalt’ (juni 2015). De boorprofielen zijn beschreven conform de NEN-EN-ISO 14688-1+A1+C11:2016 en alleen van toepassing op bodemonderzoek. De zintuiglijke waarnemingen tijdens de uitvoering van het veldwerk zijn vermeld conform NEN 5706. De tekening in bijlage 1.2 is alleen geschikt voor maatvoering van bodemonderzoek. De analyses zijn uitgevoerd door de laboratoria van SYNLAB Analytics & Services B.V. te Rotterdam en de laboratoria van Kiwa Inspection & Testing te Rotterdam, die geregistreerd staan in het RvA-register. De voorbehandeling voor de grond- en grondwatermonsters is conform AS3000 uitgevoerd.
Beperking van het bodem- en asbestonderzoek • Er vindt geen aanvullend vooronderzoek plaats. Dit betekent dat er geen beoordeling plaats vindt van (eventuele) aanwezige beschikbare rapportages van voorgaande onderzoeken buiten de reeds beschikbare. Gezien het spoedeisende karakter van het gewenste bodemonderzoek en dat eventuele beschikbare informatie via Gemeente Haarlem moet worden opgevraagd ontbreekt hiervoor de tijd. Dit betreft formeel een afwijking op de NEN 5740. Dit is afgestemd met de opdrachtgever. • Bodemonderzoek is een momentopname en een indicatie van de kwaliteit van grond en grondwater. • Hoewel het veldonderzoek met de grootst mogelijke zorgvuldigheid is verricht, blijft asbestonderzoek van de bodem, zoals ieder milieutechnisch onderzoek, een steekproef. Hierbij moet in aanmerking worden genomen dat vooral asbestverontreinigingen zeer heterogeen verdeeld kunnen zijn. Bij asbestverontreinigingen is de kans een verontreinigingskern te missen daarom groter dan bij mobiele chemische verontreinigingen.
1.2
Indeling van de rapportage
Deze rapportage bestaat uit vijf hoofdstukken. In hoofdstuk 2 wordt het vooronderzoek beschreven. Het uitgevoerde onderzoek wordt beschreven in hoofdstuk 3. Hoofdstuk 4 behandelt de resultaten van het veldwerk, de analyses en de toetsing aan de normering. De conclusies en aanbevelingen van het onderzoek worden weergegeven in hoofdstuk 5.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 6 van 26
2
Vooronderzoek
Er is geen volledig vooronderzoek verricht. Gezien het spoedeisende karakter van het gewenste bodemonderzoek en dat eventuele beschikbare informatie via Gemeente Haarlem moet worden opgevraagd ontbreekt hiervoor de tijd. Dit is afgestemd met de opdrachtgever. Op basis van: • het verwachte extensieve gebruik van het terrein (omliggend terrein van een ziekenhuis sinds 1980); • de ligging in een naoorlogse woonwijk waarbij vaak relatief schone grond is toegepast; • de, hoewel summier, bekende informatie van bodemonderzoeken in de direct nabijheid; • de fase waarin de plannen zich bevinden; wordt het niet uitvoeren van een volledig vooronderzoek in het kader van het doel van het onderzoek niet als belemmerend gezien. Wel betreft dit formeel een afwijking op de NEN 5740. De gegevens van het vooronderzoek zijn verkregen door informatie van de opdrachtgever (mevrouw Van den Bosch) en de Bodemkwaliteitskaart van Gemeente Haarlem. Daarnaast zijn gegevens geïnterpreteerd van www.topoopreis.nl. Tevens is een terreinverkenning uitgevoerd.
2.1
Historische en actuele gegevens van de onderzoekslocatie
De algemene gegevens van de onderzoekslocatie staan vermeld in tabel 1. De topografische ligging van de locatie is weergegeven in bijlage 1.1. Een overzichtstekening van de onderzoekslocatie is opgenomen in bijlage 1.2. Een kadastrale kaart is opgenomen als bijlage 1.3. In bijlage 1.4 is een foto-overzicht van de locatie opgenomen. tabel 1: gegevens onderzoekslocatie Adres
Boerhaavelaan 22 te Haarlem excl. noordwestelijk terreindeel¹
Kadastrale aanduiding
gemeente Haarlem, sectie Q, nummer 922, 984, 1391, 1474
Oppervlakte
circa 53.450 m² (betreft het onbebouwde deel)
¹:
het noordwestelijke terreindeel (kadastraal perceel 1271) wordt onderzocht in opdracht van Gemeente Haarlem. De resultaten van dit onderzoek worden aan Gemeente Haarlem gerapporteerd.
Via de site www.topoopreis.nl is enige informatie achterhaald over het gebruik van de locatie tot nu toe. Hieruit blijkt de huidige situatie aanwezig vanaf 2007. In 1969 is de locatie en omliggend terrein bouwrijp gemaakt en is binnen de locatie bebouwing aanwezig waarbij vanaf 1980 is aangegeven dat ter plaatse sprake is van een ziekenhuis. Voor 1969 was de locatie agrarisch in gebruik.
2.2
Voorgaand bodemonderzoek
Er is geen informatie beschikbaar of op de locatie bodemonderzoek is uitgevoerd. In de directe omgeving van de onderzoekslocatie zijn de volgende bodemonderzoeken uitgevoerd: indicatief bodemonderzoek, CH.92.06.742/3A, van 29 juni 1992, Gewestelijk Milieubureau; verkennend bodemonderzoek, M97.106/AdB, van 2 juni 1997, Tjaden; verkennend bodemonderzoek, 750792, van 17 mei 2018, van Dijk Geotechniek b.v. Bovenstaande rapportages hebben allen betrekking op het noordwestelijk gelegen terrein, direct aangrenzend aan de locatie. Uit de genoemde rapportages blijkt de grond binnen de onderzoekslocaties licht verontreinigd is met minerale olie, PAK, lood en/of PCB. Het grondwater binnen de onderzoekslocaties is overwegend niet tot licht verontreinigd met molybdeen, naftaleen, xylenen en dichlooretheen. Tevens is geen melding gemaakt van bodemvreemde bijmengingen. In het onderzoek uit 2018 is analytisch in één van drie analysemonsters van de bovengrond asbest aangetoond.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 7 van 26
2.3
Verwachting ten aanzien van de bodemkwaliteit
Op de Bodemkwaliteitskaart (BKK) opgesteld door Gemeente Haarlem is de locatie gelegen in zone 5. Dit houdt in dat in de bovengrond (0,0 - 0,5 m -mv) lichte verontreinigingen met diverse zware metalen, PAK en minerale olie en in de ondergrond (0,5 - 2,0 m -mv) lichte verontreinigingen met koper, kwik, lood, nikkel, zink, PAK en minerale olie kunnen worden aangetroffen (P95).
2.4
Verwachting ten aanzien van asbest
Op basis van de asbestkansenkaart van 17 juni 2008 is het plangebied als volgt ingedeeld: • ten aanzien van bodem - geen tot een geringe kans op de aanwezigheid van asbest; • ten aanzien van aanwezige bebouwing - grote kans op de aanwezigheid van asbest. Of een locatie als asbestverdacht moet worden beschouwd is afhankelijk van de activiteiten en/of gebeurtenissen. Hieronder is een opsomming gegeven van asbestverdachte activiteiten en/of gebeurtenissen die binnen het plangebied mogelijk zijn uitgevoerd: • de toepassing, in heden en/of verleden, van asbesthoudende materialen in gebouwen en/of installaties; • de aanwezigheid van een funderingslaag onder een verhardingslaag. Het ontbreekt aan concrete informatie of er in de gebouwen in het heden danwel het verleden asbesthoudende materialen zijn toegepast. De daadwerkelijke aanwezigheid van funderingslagen is eveneens niet bekend.
2.5
Onderzoekshypothese en -strategie
2.5.1
Asfaltonderzoek
Als gevolg van het ontbreken van informatie over de herkomst/ouderdom van de asfaltverharding wordt de gehele asfaltconstructie als teerverdacht beschouwd. De onderzoeksstrategie voor de asfaltverharding is gebaseerd op de CROW-publicatie 210 ‘Richtlijn omgaan met vrijkomend asfalt’ waarbij een beperkte inspanning wordt verricht gezien het indicatieve doel van de onderzoekswerkzaamheden. Er wordt een aantal asfaltkernen geboord en onderzocht met de PAK-detector, waarbij tevens een laagbeschrijving wordt gemaakt. Op basis van deze resultaten worden kwantitatieve HPLC-analyses uitgevoerd. 2.5.2
Fundatieonderzoek
Binnen het onderzoeksgebied zijn naar verwachting funderingslagen aanwezig. Deze worden verwacht ter plaatse van de asfalt- en klinkerverhardingen in gebruik als parkeerterrein/toegangsweg. Als gevolg van het ontbreken van informatie over de herkomst/ouderdom van de, vermoedelijk aanwezige, fundatie is deze verdacht op de aanwezigheid van asbest. Asbest Gezien de ligging van de (verwachte) fundaties onder verhardingen is de onderzoeksstrategie ‘afgedekte funderingslagen’ gevolgd. Ten aanzien van de fundatie onder de klinkerverhardingen is hierbij gekozen voor de deelstrategie ‘grootschalige locaties’ ondanks dat sprake is van de verdachtheid op asbest. Motivatie hiervoor is: • de onzekerheid over de aanwezigheid van de fundatie; • de oppervlakte van de klinkerverhardingen; • het indicatieve doel van de onderzoekswerkzaamheden.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 8 van 26
Het uitvoeren van een asbestonderzoek conform de strategie ‘verdacht locatie met diffuse bodembelasting, heterogeen verdeeld’ zou hebben geleid tot een enorme verzwaring van de onderzoeksinspanning waarbij tevens veel meer aanwezige elementenverharding zou moeten worden verwijderd. Gezien het gebruik van het terrein zou dit tot teveel overlast leiden voor (dag)patiënten en bezoekers. Ten aanzien van de (verwachte) fundatie onder de asfaltverhardingen is voor de onderzoeksinspanning aangesloten bij het aantal kernboringen door het asfalt. Dit wijkt af van de strategie ‘kleinschalige locaties’. Ook hiervoor is de motivatie de onzekerheid over de aanwezigheid van de fundatie en het indicatieve doel van de onderzoekswerkzaamheden. Gezien de ligging van het fundatiemateriaal onder verharding wordt visuele inspectie van het oppervlak van de fundatie uitgevoerd. Algemene kwaliteit Ter bepaling van de algemene milieuhygiënische kwaliteit wordt de bemonstering van het fundatiemateriaal gecombineerd met het uit te voeren asfalt- danwel asbest-in-fundatieonderzoek. Het fundatiemateriaal wordt indicatief onderzocht als niet-vormgegeven bouwstof waarbij de aard van het materiaal zoveel mogelijk visueel wordt bepaald. Het onderzoek van de fundering betreft een inventariserend onderzoek, er is geen sprake van een zogeheten kwaliteitsverklaring.
Op basis van de te verkrijgen resultaten kan het materiaal niet direct worden toegepast. 2.5.3
Bodemonderzoek
Algemene kwaliteit Op basis van de beperkt beschikbare gegevens wordt de volgende hypothese gehanteerd: ‘Geen verdenkingen op de aanwezigheid van verontreinigingen die afwijken op de verwachting van de Bodemkwaliteitskaart’. Er is gekozen voor de strategie ‘grootschalige onverdachte locatie’ i.v.m. het indicatieve doel van de onderzoekswerkzaamheden. Asbest in grond Op basis van de asbestkansenkaart (zie paragraaf 2.4) is er: - ten aanzien van de bodem geen tot een geringe kans op de aanwezigheid van asbest; - ten aanzien van de aanwezige bebouwing een grote kans op de aanwezigheid van asbest. Het ontbreekt aan concrete informatie of er in de gebouwen in het heden danwel het verleden asbesthoudende materialen zijn toegepast. Wel is de kans hierop groot. Daarmee is de bodem rondom de gebouwen in enige mate verdacht op de aanwezigheid van asbest. Ondanks de verdachtheid op asbest is voor de bodem gekozen voor de deelstrategie ‘grootschalige onverdachte locatie’. De motivatie hiervoor is: - het indicatieve doel van de onderzoekswerkzaamheden; - de oppervlakte van de te onderzoeken bodem; - dat een flink deel van de bodem zich onder elementenverhardingen bevindt; - het gebruik van de locatie.
Het uitvoeren van een asbestonderzoek conform de strategie ‘verdacht locatie met diffuse bodembelasting, heterogeen verdeeld’ zou hebben geleid tot een enorme verzwaring van de onderzoeksinspanning waarbij tevens de aanwezige elementenverharding zou moeten worden verwijderd. Gezien het gebruik van het terrein zou dit tot teveel overlast leiden voor (dag)patiënten en bezoekers. Als gevolg van de aanwezige verhardingen (asfalt en elementen) en begroeiing met gras wordt geen maaiveldinspectie uitgevoerd.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 9 van 26
2.5.4
Waterbodemonderzoek
Het onderzoeksprogramma is gebaseerd op de Nederlandse Norm “Bodem - Waterbodem - Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch onderzoek” (NEN 5720 uit 2017), strategie ‘overig water’.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 10 van 26
3
Uitgevoerd bodemonderzoek
De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd van 11 tot 20 maart 2019. De grondwatermonsters zijn conform de norm minimaal één week na plaatsing van de peilbuizen op 19 en 20 maart 2019 genomen. De werkzaamheden zijn uitgevoerd door personen die voor de betreffende werkzaamheden bij Bodem+ geregistreerd staan onder de erkenning van BK Ingenieurs B.V. In bijlage 6 staan de namen van alle bij het project betrokken veldwerkers en/of boormeesters vermeld.
3.1
Uitgevoerd onderzoeksprogramma
De uitgevoerde werkzaamheden worden hier beschreven. De verschillende onderzoeken zijn daar waar mogelijk gecombineerd uitgevoerd. 3.1.1
Asfalt
Tijdens de uitvoering van de locatie-inspectie is gebleken dat het oppervlak aan asfalt aanzienlijk groter is dan verwacht. In overleg met de opdrachtgever is besloten het aantal asfaltkernen niet te verhogen gezien het indicatieve karakter van de onderzoekswerkzaamheden. In totaal zijn vijf asfaltkernen geboord verdeeld over vijf vakken. Van elke asfaltkern is de constructieopbouw bepaald en door middel van het PAK-detectie onderzoek indicatief de teerhoudendheid bepaald. Indien de PAKdetector als resultaat ‘verdacht’ (gehalte groter dan 250 mg/kg) aangeeft wordt geconcludeerd dat het asfalt teerhoudend is en is chemisch analytisch onderzoek van deze kern of laag niet noodzakelijk. Van de als ‘niet-verdacht’ beoordeelde kernen/lagen zijn drie GCMS-analyses uitgevoerd. Voor de samenstelling van de mengmonsters wordt verwezen naar tabel 10. De gaten zijn afgedicht met koud asfalt. 3.1.2
Fundatie
De bemonsteringslocaties zijn gelijkmatig verdeeld over de aanwezige elementenverhardingen. De fundatie, indien aanwezig, is bemonsterd door middel van het maken van proefgaten met minimale afmetingen van 0,3 x 0,3 meter. Ter plaatse van de asfaltverharding zijn de boorlocaties van de verrichte kernboringen gebruikt. Hier zijn geen proefgaten gegraven gezien de beperkte boordiameter van de kernboringen. Het fundatiemateriaal, indien aanwezig, is opgeboord. Algemene kwaliteit Ter plaatse van locaties waar fundatiemateriaal aanwezig is, is het materiaal bemonsterd en geanalyseerd als nietvormgegeven bouwstof. Het analysepakket voor niet-vormgegeven bouwstoffen bestaat uit samenstellingsonderzoek (concentraties PAK, PCB en minerale olie) en uitloogonderzoek waarbij het eluaat is geanalyseerd op vijftien zware metalen (antimoon, arseen, barium, cadmium, chroom, kobalt, koper, kwik, nikkel, molybdeen, lood, seleen, tin, vanadium en zink) en vier anionen (bromide, chloride, fluoride en sulfaat). De uitloogproef is uitgevoerd met de CEN test (L/S 10). In totaal zijn drie mengmonsters van het fundatiemateriaal onderzocht op samenstelling en uitloging. Asbest De funderingslaag is indicatief onderzocht op asbest. Het materiaal is gezeefd over 20 mm. De fractie >20 mm is visueel geïnspecteerd op aanwezigheid van asbestverdacht materiaal.
Van de fractie <20 mm zijn mengmonsters samengesteld.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 11 van 26
3.1.3
Bodemonderzoek
Algemene kwaliteit De bemonsteringslocaties zijn gelijkmatig over de locatie verdeeld. In totaal zijn op basis van ligging, diepte en bodemopbouw vijftien mengmonsters samengesteld en geanalyseerd op het NEN 5740 grondpakket. Er zijn zes grondwatermonsters geanalyseerd op het NEN 5740 grondwaterpakket. Asbest in grond Het was vanwege de aanwezige verharding/begroeiing niet mogelijk het maaiveld te inspecteren op aanwezigheid van asbestverdacht materiaal. De contactzone (0,0 - 0,5 m -mv) is onderzocht door handmatig proefgaten met minimale afmetingen van 0,3 x 0,3 m te plaatsen. De uitkomende grond van de gaten is gezeefd over 20 mm. De fractie >20 mm is visueel geïnspecteerd op aanwezigheid van asbestverdacht materiaal. De ondergrond (0,5 - 2,0 m -mv) is onderzocht door middel van het plaatsen van boringen tot 2,0 m -mv en het visueel inspecteren van de uitkomende grond op aanwezigheid van asbest. Van de fractie <20 mm zijn mengmonsters samengesteld. 3.1.4
Waterbodem
Ter plaatse van vijver 1 (grote vijver zuidwestelijk terrein) zijn vijf slibsteken uitgevoerd, ter plaatse van vijver 2 (kleine vijver zuidoostelijk terrein) zijn drie slibsteken uitgevoerd. Per slibsteek zijn deelmonsters genomen. Per monstervak zijn de deelmonsters in het erkende laboratorium van SYNLAB Analytics & Services B.V. te Rotterdam tot mengmonsters samengesteld. 3.1.5
Totaal onderzoeksprogramma
In tabel 2 zijn alle werkzaamheden samengevat. tabel 2: onderzoeksprogramma Deellocatie
Onderzoeksinspanning
Analyses
Vijver 1 3.675 m²
5 steken
1 x standaard waterbodem A pakket
Vijver 2 175 m²
3 steken
1 x standaard waterbodem A pakket
Onverhard / Straatwerk 22.700 m²
16 x boring tot 1,0 m -mv (incl. graafgat) 4 x boring tot 0,5 m -grondwaterstand (incl. graafgat) 3 x boring tot 4,0 m -mv (incl. graafgat) 3 x peilbuis (incl. graafgat)
7 x NEN 5740 pakket bodem 4 x asbest in grond 3 x NEN 5740 pakket grondwater
Klinkerverharding (P-terrein/rijbaan) 23.700 m²
16 x boring tot 1,0 m -mv (incl. graafgat) 4 x boring tot 0,5 m -grondwaterstand (incl. graafgat) 3 x boring tot 4,0 m -mv (incl. graafgat) 3 x peilbuis (incl. graafgat)
7 x NEN 5740 pakket bodem 4 x asbest in grond 3 x NEN 5740 pakket grondwater
Asfaltonderzoek 3.300 m² - vijf deelvakken / funderingsonderzoek
5 x kernboringen
5 x constructieopbouw / PAK marker 3 x PAK (GCMS-analyse) 2 x samenstelling en uitloging 2 x asbest in puin
m -mv
meters beneden maaiveld
De locaties van de verrichte proefgaten/boringen, geplaatste peilbuizen en slibsteken zijn aangegeven op de overzichtstekening in bijlage 1.2. Het boor- en monsternemingsgereedschap waarvan bij het bodemonderzoek gebruikgemaakt is, staat per proefgat/boring beschreven in de boorprofielen in bijlage 2.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 12 van 26
4
Resultaten - veldonderzoek
4.1
Asfalt
Het asfalt is gelegen op twee gedeeltes binnen het terrein. Het ene deel bevindt zich bij de toegang van de spoedeisende hulp, het andere deel bij de toegang van het mortuarium. De totale oppervlakte van de asfaltverharding bedraagt circa 3.300 m². Het asfalt heeft een dikte van 0,11 à 0,28 m (gemiddeld circa 0,2 m). Opgemerkt wordt dat ter plaatse van boring 025, onder elementverharding, op een diepte van 0,5 m -mv vermoedelijk asfalt is aangetroffen. Dit vermoedelijke asfalt kon niet worden opgeboord en is derhalve niet onderzocht. Op basis van een gemiddelde laagdikte van 19,8 cm wordt de hoeveelheid asfaltverharding (bij een soortelijk gewicht van 2,5 ton/m³) geraamd op circa 1.633 ton. Deze hoeveelheid is exclusief het eventueel aanwezige asfalt in de ondergrond ter plaatse/nabij boring 25.
4.2
Fundatie
Het fundatiemateriaal is aanwezig ter plaatse van een deel van de klinkerverharding en een deel van de asfaltverharding. Ter plaatse van boring 030 is er onder het asfalt beton aanwezig. Het overige aangetroffen fundatiemateriaal is beoordeeld als menggranulaat. In het funderingsmateriaal is, op basis van visuele waarneming, geen asbestverdacht materiaal in de grove fractie (>20 mm) aangetroffen. De fundering heeft een dikte van 0,17 à 0,50 m.
4.3
Bodemopbouw en zintuiglijke waarnemingen
Bodemopbouw en zintuiglijke waarnemingen In bijlage 2 is de bodemopbouw van de onderzoekslocatie per proefgat/boring weergegeven. Hierin zijn ook de zintuiglijke waarnemingen vermeld. Uit de boorprofielen blijkt dat de bodem tot circa 2,5 m -mv uit matig fijn zand bestaat. Vanaf circa 2,5 m -mv tot maximaal geboorde diepte van 4,0 m -mv uit veen bestaat. Boring 025 is gestaakt op een diepte van 0,5 m -mv in verband met de vermoedelijke aanwezigheid van een asfaltverharding. De grondwaterstand is tijdens de uitvoering van de veldwerkzaamheden, als gevolg van lokale maaiveldverschillen, op wisselende dieptes waargenomen: tussen 0,5 en 2,0 m -mv. Waarnemingen asbestonderzoek Tijdens de veldwerkzaamheden waren de weersomstandigheden voor het uit te voeren asbestonderzoek redelijk. De temperatuur was circa 6°C, de zon scheen zwak, er stond een zwakke wind en het was droog. In de uitkomende grond van de proefgaten/sleuven is geen asbestverdacht materiaal in de grove fractie (>20 mm) aangetroffen.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 13 van 26
4.4
Waterbodem
Vijver 1 Aan de randen van de vijver is een waterkolom van 80 cm waargenomen. Ter plaatse van de steken is geen slib aangetroffen. De vaste waterbodem bestaat uit zand. Vijver 2 In vijver 2 is een waterkolom van 40 cm waargenomen. De sliblaag is gemiddeld 20 cm dik.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 14 van 26
5
Resultaten – chemisch onderzoek
5.1
Normering
Asfaltonderzoek In het Besluit en de regeling Bodemkwaliteit en in de CROW-publicatie 210 is teervrij asfalt gesteld op asfalt met een PAK-gehalte kleiner dan 75 mg/kg. Teerhoudend asfalt bevat een gehalte PAK groter dan 75 mg/kg. Fundatieonderzoek Om een indicatie te verkrijgen van de herbruikbaarheid van het fundatiemateriaal zijn de meetresultaten getoetst aan de samenstellings- en emissiewaarden voor niet-vormgegeven bouwstoffen zoals opgenomen in de Regeling Bodemkwaliteit (Bijlage A, Rbk). Bodemonderzoek Voor de beoordeling van de bodemkwaliteit zijn de resultaten van de chemische analyses van grond- en grondwatermonsters getoetst aan de bodemnormen die zijn vastgesteld in de vigerende wet- en regelgeving, inclusief richtlijnen opgesteld door het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. BK ingenieurs maakt gebruik van het toetsprogramma van SYNLAB dat is gevalideerd met behulp van de Bodem Toets en Validatie (BoToVa)-service van het ministerie. De toetsing conform BoToVa is opgenomen in bijlage 4. Voor de volledige tekst van de bodemnormering wordt verwezen naar www.overheid.nl. In bijlage 5 is een verklarende woordenlijst opgenomen. Asbestonderzoek Asbest in bouw- en sloopafval en recyclinggranulaat Voor asbest is een grenswaarde van 100 mg/kg ds (gewogen gehalte) vastgesteld. Door de lage onderzoeksintensiteit van dit onderzoek wordt hieraan niet getoetst.
Gezien het indicatieve karakter van het onderzoek er daarmee de verminderde onderzoeksinspanning zijn de gewogen asbestresultaten getoetst aan de detectielimiet en de interventiewaarde gedeeld door 2, zijnde 50 mg/kg ds. Asbest in grond Voor asbest in grond is een interventiewaarde van 100 mg/kg ds (gewogen gehalte) vastgesteld. Door de lage onderzoeksintensiteit van dit onderzoek wordt hieraan niet getoetst. Gezien het indicatieve karakter van het onderzoek er daarmee de verminderde onderzoeksinspanning zijn de gewogen asbestresultaten getoetst aan de detectielimiet en de interventiewaarde gedeeld door 2, zijnde 50 mg/kg ds. Indien bij asbestonderzoek een gehalte boven 50 mg/kg ds wordt vastgesteld, dient een nader asbestonderzoek te worden uitgevoerd. Gewogen gehalte betekent het gehalte serpentijnasbest (chrysotiel) vermeerderd met tienmaal het gehalte amfiboolasbest (amosiet, crocidoliet).
5.2
Toetsingsresultaten
Bodemonderzoek De analyseresultaten, de getoetste gestandaardiseerde gehalten en de normwaarden waaraan getoetst is, staan weergegeven in bijlage 4. In tabel 3 en tabel 4 staan de stoffen vermeld waarvan het gestandaardiseerd gehalte in grond of de concentratie in grondwater de normwaarden voor grond en grondwater overschrijden. Met “gestandaardiseerd” wordt bedoeld: omgerekend naar standaard bodem. Daarnaast zijn de grondmonsters tevens indicatief getoetst aan het Besluit bodemkwaliteit (Bbk). Deze gegevens staan eveneens opgenomen in tabel 3.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 15 van 26
De in deze rapportage opgenomen toetsing van toepassing en verspreiden van grond volgens het Besluit bodemkwaliteit is slechts opgenomen om een indicatie te geven van de mogelijke afvoerbestemming van de grond of baggerspecie. Deze toetsing is geen wettelijk bewijsmiddel voor het toepassen van de grond conform het Besluit bodemkwaliteit.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 16 van 26 tabel 3: overschrijding van de normwaarde door gestandaardiseerd gehalte in grond Monstercode
Boringen
Traject (m -mv)
Zintuiglijke waarneming en bodemsoort
Uitgevoerde analyse
> AW [mg/kg ds]
>T [mg/kg ds]
>I [mg/kg ds]
Indicatieve toetsing Bbk
MM1
001, 002, 003, 004, 005, 006, 007, 008, 009, 010
0,1 - 0,5
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM3
015, 016, 022, 024, 025
0,1 – 0,5
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM4
001, 002, 003, 004, 005, 006, 007, 008, 009, 010
0,5 – 1,0
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM5
011, 012, 013, 014, 016, 024, 026
0,5 – 1,0
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM6
019, 020, 021, 023
0,5 – 1,0
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM14
001, 004, 007
1,0 – 3,0
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM15
001, 004, 007
2,0 – 4,0
veen
NEN 5740 pakket
kwik (0,436) lood (116)
-
-
Klasse wonen
Deellocatie Parkeerterrein/rijbaan
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 17 van 26 tabel 3 (vervolg): overschrijding van de normwaarde door gestandaardiseerd gehalte in grond Monstercode
Boringen
Traject (m -mv)
Zintuiglijke waarneming en bodemsoort
Uitgevoerde analyse
> AW [mg/kg ds]
>T [mg/kg ds]
>I [mg/kg ds]
Indicatieve toetsing Bbk
MM7
032, 033, 034, 035, 037, 038, 040, 042
0,0 – 0,5
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM8
036, 039, 053, 055, 056, 057
0,1 – 0,5
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM9
043, 044, 045, 046, 047, 049, 052
0,0 – 0,5
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM10
041, 048, 050, 054
0,5 – 1,0
zand
NEN 5740 pakket
-
-
-
Achtergrondwaarde
MM11
032, 033, 034, 037, 040, 042, 043, 046, 049, 056
0,5 – 1,5
zand
NEN 5740 pakket
PCB (0,00265)
-
-
Achtergrondwaarde
MM12
003, 014, 053
2,0 – 4,0
veen
NEN 5740 pakket
kwik (0,557) lood (165) PAK (5,59)
-
-
Klasse wonen
MM13
035, 052, 053
1,5 – 4,0
zand
NEN 5740 pakket
minerale olie (354)
-
-
Klasse industrie
Deellocatie Onverhard/straatwerk
> AW >T >I -
: gestandaardiseerd gehalte groter dan de achtergrondwaarde en kleiner dan of gelijk aan de tussenwaarde (licht verontreinigd) : gestandaardiseerd gehalte groter dan de tussenwaarde en kleiner dan of gelijk aan de interventiewaarde (matig verontreinigd) : gestandaardiseerd gehalte groter dan de interventiewaarde (sterk verontreinigd) : geen gestandaardiseerd gehalte boven de betreffende normwaarde
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 18 van 26 tabel 4: overschrijding van de normwaarde door concentratie in grondwater Grondwatermonstercode
Filterstelling
Grondwaterstand
(m -mv)
(m -mv)
Elektrische geleidbaarheid (µs/cm)
Zuurgraad
Troebelheid
(-)
(ntu)
Uitgevoerde analyse
>S
>T
>I
[µg/l]
[µg/l]
[µg/l]
Deellocatie Klinkerverharding (P-terrein/rijbaan) 003-01-1 014-01-1
1,5 – 2,5 1,0 – 2,0
0,59 0,38
908 567
7,94 8,25
2,86 9,74
NEN 5740 pakket NEN 5740 pakket
naftaleen (0,02)
-
-
021-01-1
1,0 – 2,0
0,57
1540
8,67
25,74
NEN 5740 pakket
barium (58) naftaleen (0,02)
-
-
Deellocatie Onverhard/straatwerk
>S >T >I NTU
032-01-1
1,5 – 2,5
0,45
827
7,92
2,6
NEN 5740 pakket
naftaleen (0,02)
-
-
033-01-1
2,5 – 3,5
1,75
1255
7,55
2,95
NEN 5740 pakket
-
-
034-01-1
1,5 – 2,5
0,54
1300
7,17
8,61
NEN 5740 pakket
barium (110) naftaleen (0,02) naftaleen (0,02)
-
-
: concentratie groter dan de streefwaarde en kleiner dan of gelijk aan de tussenwaarde (licht verontreinigd) : concentratie groter dan de tussenwaarde en kleiner dan of gelijk aan de interventiewaarde (matig verontreinigd) : concentratie groter dan de interventiewaarde (sterk verontreinigd) : geen concentratie boven de betreffende normwaarde : Nephelometric Turbidity Unit; In het grondwater uit peilbuis 021 is een verhoogde troebelheid (>10 NTU) vastgesteld. Een verhoogde troebelheid kan in sommige gevallen leiden tot een overschatting van de concentratie van organische parameters in het grondwater. Bij het voorliggende onderzoek is de concentratie van geen enkele parameter groter dan de tussenwaarde. De eventuele overschatting van de concentraties als gevolg van een verhoogde troebelheid heeft geen gevolgen voor de interpretatie van de onderzoeksgegevens en de conclusies van dit rapport. Aanvullend onderzoek naar de verhoogde troebelheid is daarom niet uitgevoerd.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 19 van 26 tabel 5: resultaten asbest-in-grondonderzoek Mengmonster
Proefgat
Diepte (m -mv)
Bodemsoort Bijmengingen Uitgevoerde asbest Gewicht Asbest in plaat- Asbest in ana- Gewogen asbest(soort asbest) analyse geanalyseerd materiaal lysemonster gehalte (kg ds) (mg/kg ds) (mg/kg ds) (mg/kg ds)* Deellocatie Parkeerterrein/rijbaan
AGM1
001, 002, 003, 004, 005, 006
0,1 - 0,5
zand
geen
15,04
-
<0,1
<0,1
AGM2
007, 008, 009, 010, 015, 015
0,1 – 0,5
zand
geen
11,64
-
<1,5
<1,5
AGM3
027, 029
0,1 – 0,5
zand
geen
9,84
-
<1,8
<1,8
AGM4
022, 024, 025, 026, 057
0,1 – 0,5
zand
geen
13,32
-
<0,1
<0,1
-
fijne fractie <20 mm
Deellocatie Onverhard/straatwerk AGM5
032, 033, 042, 043
0,0 – 0,5
zand
geen
10,42
<0,8
<0,8
AGM6
035, 036, 037, 038, 039, 040
0,1 – 0,5
zand
geen
19,58
<1,0
<1,0
AGM7
034, 044, 045, 046, 047
0,0 – 0,5
zand
geen
16,03
<1,1
<1,1
AGM8
049, 052, 053, 055, 056
0,1 – 0,5
zand
geen
16,78
<1,0
<1,0
*
fijne fractie <20 mm
Deze kolom is de gewogen som van de twee voorgaande kolommen. niet geanalyseerd het analysegewicht voldoet niet aan de eisen die worden gesteld in de NEN5707
tabel 6: resultaten asbest-in-puinonderzoek Mengmonster
Proefgat/Sleuf
Diepte (m -mv)
Materiaal
APM1
028, 041, 050, 051, 054
0,1 - 0,5
menggranulaat
geen
menggranulaat
geen
APM2 *
011, 012, 013, 014, 017, 018, 019, 020, 021, 023
0,1-0,5
Bijmengingen Uitgevoerde asbest Gewicht Asbest in plaat- Asbest in ana- Gewogen asbest(soort asbest) analyse geanalyseerd materiaal lysemonster gehalte (mg/kg (kg ds) (mg/kg ds) (mg/kg ds) ds)* 20,07
-
<1,4
<1,4
35,24
-
<0,8
<0,8
fijne fractie <20mm
Deze kolom is de gewogen som van de twee voorgaande kolommen. niet geanalyseerd het analysegewicht voldoet niet aan de eisen die worden gesteld in de NEN5987
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 20 van 26 tabel 7: klasse-indeling van de waterbodem per mengmonster Monster- Mengmonvak ster
n.v.t.
Boringen
Type waterbodem
Toepassen in zoet oppervlakte Toepassen op of in de bowater dem
Klassenbepalende parameter
1
WBM1
SL01, SL02, SL03, SL04, SL04, SL05
zand
Altijd toepasbaar
Altijd toepasbaar
n.v.t.
2
WBM2
SL06, SL07, SL08
slib
Klasse A
Klasse industrie
Molybdeen, zink, PCB 101, minerale olie
: niet van toepassing
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 21 van 26
5.3
Onderzoeksresultaten asfalt
Het asfalt heeft een dikte variërend van 11,3 tot 27,5 cm. De gemiddelde dikte bedraagt circa 19,8 cm. Voor een nauwkeurige beschrijving van de constructieopbouw wordt verwezen naar het certificaat in bijlage 3.4. De resultaten van het asfaltonderzoek staan vermeld in tabel 8. tabel 8: analyseresultaten asfaltonderzoek Asfaltkern
Monster (GCMS-analyse)
Laagdikte (mm)
Soort asfalt
PAK-marker (teerhoudend)
GCMS-analyse (mg/kg ds)
027-1
ASF3 ASF3
0 – 50 50 – 113
DAB STAB
nee nee
< 10
028-1
ASF2 ASF2 ASF2
0 – 57 57 – 105 105 – 187
SMA GAB GAB
nee nee nee
< 10
ASF1 ASF1 ASF1 ASF1 ASF2 ASF2
0 – 32 32 – 54 54 – 88 88 – 125 125 – 223 223 – 275
DAB DAB DAB DAB GAB GAB
nee nee nee nee nee nee
< 10
ASF3 ASF3 ASF3
0 – 55 55 – 104 104 – 157
DAB STAB STAB
nee nee nee
< 10
ASF1 ASF1 ASF1 ASF1 ASF2 ASF2
0 – 46 46 – 60 60 – 90 90 – 120 120 – 180 180 – 259
SMA DAB DAB DAB GAB GAB
nee nee nee nee nee nee
< 10
029-1
030-1
031-1
DAB GAB STAB SMA
: Dicht asfalt beton : Grind asfalt beton : Steenslag asfalt beton : Steenmastiekasfalt
In geen van de lagen is door middel van een PAK-markertest een potentieel teerhoudende laag aangetoond. Vervolgens zijn vanuit de kernen drie mengmonsters samengesteld en geanalyseerd op een GCMS-analyse. Het gehalte PAK is in alle mengmonsters lager dan 10 mg/kg ds.
5.4
Onderzoeksresultaten fundatie
Algemene kwaliteit Ten behoeve van het bepalen van de hergebruiksmogelijkheden (indicatief) van het aangetroffen funderingsmateriaal zijn op basis van de zintuiglijke waarnemingen drie representatieve mengmonsters samengesteld en geanalyseerd. De analyseresultaten van het funderingsmateriaal zijn getoetst aan het generieke toetsingskader volgens het Besluit bodemkwaliteit en staan vermeld in tabel 9. In bijlage 3.5 is het analysecertificaat opgenomen en in bijlage 4.3 de toetsing.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 22 van 26 tabel 9: indicatieve kwaliteit funderingsmateriaal Monstercode
SS1 SS2
MM2
Boring
Traject (m -mv)
Zintuiglijke waarneming
Niet-vormgegeven bouwstof Samenstelling
Emissie
028 041, 048, 050, 051, 054 011, 012, 013, 014
0,2 – 0,5 0,1 – 0,5
menggranulaat menggranulaat
voldoet voldoet
voldoet voldoet
0,1 – 0,5
menggranulaat
voldoet
voldoet
Uit de analyseresultaten van het aanwezige funderingsmateriaal, zijnde menggranulaat, blijkt dat deze indicatief voldoen aan de eisen voor “niet-vormgegeven bouwstoffen” volgens het Besluit bodemkwaliteit. Het betreft een inventariserend onderzoek en geen partijkeuring volgens de BRL1000 protocol 1002. Asbest-in-puinonderzoek In het aangetroffen puin op de locatie is geen asbest aangetoond in gehalten groter dan de detectielimiet (zie tabel 6 op pagina 19). Opgemerkt wordt dat mengmonster APM1 niet voldoet aan het vereiste gewicht van minimaal 25 kg droge stof. Hierdoor kan het analyseresultaat omtrent het asbestgehalte van dit monster onderschat zijn.
5.5
Onderzoeksresultaten bodem
Uit de analyseresultaten blijkt het volgende: Grond – algemene kwaliteit Deellocatie klinkerverharding (P-terrein/rijbaan) • In de onderzochte zandlagen tot 3,0 m -mv zijn geen verhoogde gehalten met de geanalyseerde parameters aangetoond. • In de onderzochte veenlaag (2,0 – 4,0 m -mv) zijn licht verhoogde gehalten aan kwik en lood aangetoond. De overige onderzochte parameters zijn niet in een verhoogd gehalte gemeten. Deellocatie onverhard/straatwerk • In de bovengrond (0,0 – 0,5 m -mv) zijn geen verhoogde gehalten met de geanalyseerde parameters aangetoond. • In de ondergrond is plaatselijk van 0,5 – 1,5 m -mv een licht verhoogd gehalten aan PCB aangetoond. De overige onderzochte parameters zijn niet in een verhoogd gehalte gemeten. • In de onderzochte veenlaag (2,0 – 4,0 m -mv) zijn licht verhoogde gehalten kwik, lood en PAK aangetoond. De overige onderzochte parameters zijn niet in een verhoogd gehalte gemeten. • Ter plaatse van de toekomstige kelder is in de zandlaag van 1,5 – 4,0 m -mv een licht verhoogd gehalte aan minerale olie aangetoond. De overige onderzochte parameters zijn niet in een verhoogd gehalte gemeten. Asbest-in-grondonderzoek Deellocatie Parkeerterrein/rijbaan • In de contactzone (0,0 – 0,5 m -mv) zijn zintuiglijk geen asbestverdachte materialen geconstateerd.
• In de geanalyseerde grondmengmonsters is analytisch geen asbest boven de detectielimiet aangetoond.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 23 van 26
Opgemerkt wordt dat mengmonster AGM3 niet voldoet aan het vereiste gewicht van minimaal 10 kg droge stof. Hierdoor kan het analyseresultaat omtrent het asbestgehalte van dit monster onderschat zijn. Deellocatie onverhard/straatwerk • In de contactzone (0,0 – 0,5 m -mv) zijn zintuiglijk geen asbestverdachte materialen geconstateerd. • In de geanalyseerde grondmengmonsters is analytisch geen asbest boven de detectielimiet aangetoond. Hergebruiksmogelijkheden grond (indicatief) Op basis van de toetsing (indicatief) aan het Besluit bodemkwaliteit blijkt het volgende: Deellocatie Parkeerterrein/rijbaan • De bovengrond (0,1 – 0,5 m -mv) voldoet aan kwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’. • De zandige ondergrond (0,5 – 3,0 m -mv) voldoet aan kwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’. • De venige ondergrond (2,0 – 4,0 m -mv) voldoet aan kwaliteitsklasse ‘Wonen’. Deellocatie onverhard/straatwerk • De bovengrond (0,0 – 0,5 m -mv) voldoet aan kwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’. • De zandige ondergrond tot 1,5 m -mv voldoet aan kwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’. • De venige ondergrond (2,0 – 4,0 m -mv) voldoet aan kwaliteitsklasse ‘Wonen’. • De zandige ondergrond ter plaatse van de toekomstige kelder (1,5 – 4,0 m -mv) voldoet aan kwaliteitsklasse ‘Industrie’. Grondwater In het grondwater zijn licht verhoogde concentraties met naftaleen en barium aangetoond.
De overige onderzochte parameters zijn niet in een verhoogde concentraties gemeten.
5.6
Waterbodem
Vijver 1 Op basis van de toetsing ‘toepassen in zoet oppervlaktewater’ is de zandlaag altijd toepasbaar. Het zand is tevens altijd toepasbaar op of in de landbodem. Vijver 2 Op basis van de toetsing ‘toepassen in zoet oppervlaktewater’ voldoet de sliblaag aan kwaliteitsklasse A. Voor toepassen op of in de landbodem voldoet de sliblaag aan kwaliteitsklasse Industrie. De klasse bepalende parameters zijn molybdeen, zink, PCB 101 en minerale olie.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 24 van 26
6
Conclusies en aanbevelingen
Met dit land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek is inzicht verkregen in de huidige milieuhygiënische kwaliteit van het asfalt, het fundatiemateriaal, de grond, het grondwater en de waterbodem ter plaatse van beide vijvers ter plaatse van het onbebouwde deel van de locatie Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid. Op basis van de uitgevoerde indicatieve onderzoekswerkzaamheden wordt het volgende geconcludeerd: Asfalt De totale oppervlakte aan asfaltverharding bedraagt circa 3.300 m². Het asfalt heeft een dikte van 0,11 à 0,28 m (gemiddeld circa 0,2 m). Op basis van een gemiddelde laagdikte van 19,8 cm wordt de hoeveelheid asfaltverharding geraamd op 1.633 ton. Het onderzochte asfalt is indicatief beoordeeld als niet-teerhoudend. De gestelde hypothese ‘teerverdacht asfalt’, is niet bevestigd. Aangezien het onderzoek niet is uitgevoerd conform de CROW dient voorafgaand aan eventuele verwijdering van het asfalt aanvullend onderzoek plaats te vinden. Opgemerkt wordt dat ter plaatse van boring 025, onder elementverharding, op een diepte van 0,5 m -mv vermoedelijk asfalt is aangetroffen. Dit vermoedelijke asfalt kon niet worden opgeboord en is derhalve niet onderzocht. Fundatiemateriaal Er is fundatiemateriaal aanwezig ter plaatse van een deel van de klinkerverharding parkeerterrein/rijbanen en een deel van de asfaltverharding.
Ter plaatse van boring 030 is er onder het asfalt beton aanwezig. Het overige aangetroffen fundatiemateriaal bestaat uit menggranulaat. Het onderzochte menggranulaat voldoet, zowel ten aanzien van samenstelling als uitloging, indicatief aan de eisen voor een niet-vormgegeven bouwstof. In het fundatiemateriaal is analytisch geen asbest aangetoond. De gestelde hypothese ‘asbest verdacht, is niet bevestigd. Opgemerkt wordt dat één van de analysemonsters niet voldoet aan het minimale monstergewicht waardoor derhalve sprake kan zijn van een onderschatting van het gehalte aan asbest. Het onderzoek van de fundering betreft een indicatief onderzoek, er is geen sprake van een zogeheten kwaliteitsverklaring. Voorafgaand aan een eventuele directe toepassing dienen één of meerdere partijkeuringen te worden verricht. Bodem De bodem bestaat tot een diepte van circa 2,5 m -mv uit zand. Vanaf circa 2,5 m -mv tot de maximaal geboorde diepte van 4,0 m -mv bestaat de bodem uit veen. In de bodem zijn geen bodemvreemde bijmengingen aangetroffen. Grond Deellocatie Parkeerterrein/rijbaan De zandige grond is tot de onderzochte diepte van 3,0 m -mv niet verontreinigd met de parameters waarop is geanalyseerd. De venige ondergrond van 2,0 – 4,0 m -mv is licht verontreinigd met kwik en lood. Visueel zijn in de bodem geen asbestverdachte materialen waargenomen.
Analytisch is in de grond geen asbest aangetoond. Opgemerkt wordt dat één van de analysemonsters niet voldoet aan het minimale monstergewicht waardoor derhalve sprake kan zijn van een onderschatting van het gehalte aan asbest.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 25 van 26
Deellocatie onverhard/straatwerk De bovengrond (0,0 – 0,5 m -mv) is niet verontreinigd met de parameters waarop is geanalyseerd. De ondergrond (0,5 – 4,0 m -mv) is overwegen licht verontreinigd met zware metalen, PAK, PCB en minerale olie. Visueel zijn in de bodem geen specifiek asbestverdachte materialen waargenomen. Analytisch is in de grond geen asbest aangetoond. Grondwater beide deellocaties Het grondwater is licht verontreinigd met barium en naftaleen. De overige onderzochte parameters zijn niet in een verhoogd gehalte gemeten. De gestelde hypothese ‘geen verdenkingen op de aanwezigheid van verontreinigingen die afwijken van de Bodemkwaliteitskaart’, is bevestigd. De gestelde hypothese ‘asbest verdacht, is niet bevestigd. Opgemerkt wordt dat er geen onderzoeksinspanning is verricht gebaseerd op de hypothese asbest-verdacht. Derhalve kan niet gesteld worden dat de locatie asbest-onverdacht is. Waterbodem Vijver 1 Op basis van de toetsing ‘toepassen in zoet oppervlaktewater’ is de zandlaag altijd toepasbaar. Het zand is tevens altijd toepasbaar op of in de landbodem. Vijver 2 Op basis van de toetsing ‘toepassen in zoet oppervlaktewater’ voldoet de sliblaag aan kwaliteitsklasse A. Voor toepassen op of in de landbodem voldoet de sliblaag aan kwaliteitsklasse Industrie. De klasse bepalende parameters zijn molybdeen, zink, PCB 101 en minerale olie.
Algemeen Bovenstaande conclusies zijn gebaseerd op de verrichte indicatieve onderzoeksinspanning welke grotendeels gebaseerd is op grootschalig – extensief gebruik. Hiervoor is gekozen op basis van: • de fase waarin de plannen zich bevinden (ontwikkeling masterplan ter beoordeling haalbaarheid); • het extensieve gebruik van het terrein (omliggend terrein van een ziekenhuis sinds 1980); • de ligging in een naoorlogse woonwijk waarbij vaak relatief schone grond is toegepast; • het huidige gebruik in relatie tot de aanwezige elementverhardingen. Een intensief onderzoek met graafgaten zou hebben geleid tot veel overlast voor (dag)patiënten en bezoekers; • het beperkte tijdstraject waarin de onderzoekswerkzaamheden moesten worden uitgevoerd als gevolg van de gestelde deadline voor rapportage. Tevens is binnen de onderzoekswerkzaamheden geen verder vooronderzoek verricht ten aanzien van (mogelijk) bij Gemeente Haarlem bekende bodemrapportages binnen danwel direct nabij de locatie. Formeel betreft dit een afwijking op de NEN 5740. Het vereiste korte tijdstraject gaf hiervoor geen gelegenheid. Gezien het doel van dit onderzoek is dit als niet belemmerend beoordeeld. Door het indicatieve karakter van de verrichte onderzoekswerkzaamheden en het niet volledige vooronderzoek bestaan er onzekerheden ten aanzien van de bodemkwaliteit binnen de onderzoekslocatie.
Het bebouwde deel van de herontwikkelingslocatie is niet onderzocht. Desondanks kan op basis van het onderzoek worden geconcludeerd dat de beschikbare onderzoeksresultaten geen beperking opleveren ten aanzien van de voorgenomen planontwikkeling. Wel wordt geadviseerd binnen de planvoorbereiding rekening te houden met de benoemde onzekerheden en daarmee de mogelijke aanwezigheid van verdachte deellocaties, en mogelijk bijbehorende bodemverontreiniging, welke niet binnen dit onderzoek verder konden worden opgenomen. Derhalve wordt geadviseerd tijdens de verdere planontwikkeling bij Gemeente Haarlem informatie in te winnen over de aanwezigheid van bodemrapportages en, indien aanwezig, deze te beoordelen.
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
BK ingenieurs pagina 26 van 26
Wel moet derhalve rekening gehouden worden met de mogelijke aanwezigheid van verdachte deellocaties, en mogelijk bijbehorende bodemverontreiniging, die niet binnen dit onderzoek zijn opgenomen. Derhalve wordt geadviseerd alsnog bij Gemeente Haarlem informatie in te winnen over de aanwezigheid van bodemrapportages en, indien aanwezig, deze te beoordelen. Arbo en veiligheid Bij werkzaamheden op de locatie is volgens de CROW 400 de voorlopige veiligheidsklasse ‘basishygiëne’ van toepassing. Bij werkzaamheden in verontreinigde bodem kunnen arbeidsrisico’s, waaronder mogelijke blootstelling aan gevaarlijke stoffen, optreden. De CROW-publicatie 400 “werken in en met verontreinigde bodem” is hierbij als leidraad te gebruiken. De richtlijn is gericht op risicogestuurd werken met verontreinigd grond en grondwater, waarbij een verschil wordt gemaakt tussen het werken met vluchtige en niet-vluchtige stoffen. De definitieve veiligheidsklasse en de bijhorende beheersmaatregelen worden door een deskundige vastgesteld en zijn afgestemd op de locatiespecifieke omstandigheden (maatwerk).
Spaarne Gasthuis locatie Haarlem-Zuid Land-, waterbodem- en verhardingsonderzoek | 190699 | 14 juni 2019
Bijlage
1
Tekeningen
Bijlage
1.1 Topografische ligging Aantal pagina’s: 1
LEGENDA Ligging locatie
Bron: © Google Maps PROJECTOMSCHRIJVING
GETEKEND
Haarlem Zuid Spaarne Gasthuis
T.J.E. Arens GECONTROLEERD
TEKENINGOMSCHRIJVING
T.J.E. Arens
Topografische ligging (deze kaart is noordgericht)
FORMAAT
A4 STATUS
OPDRACHTGEVER
Definitief
Spaarne Gasthuis
SCHAAL PROJECTNUMMER
BIJLAGENUMMER
190699
1.1
DATUM
18‐3‐2019
nvt BLAD
1 van 1
Bijlage
1.2 Overzichtstekening Schaal 1 : 1.000
1
2
3
4
5
Roolandweg
6
7
8
Roolandweg
Roolandweg
9
10
11
12
dr
LEGENDA
Boerhaavelaan
grens onderzoekslocatie
Boe
A
rha ave
laan
037
A
bebouwing watergang
022
asfalt
038
32-32D
grind 024 26-30
klinkers
021 019
fundatie verdacht
B
B
onverhard
027
020
kernboring proefgat icm boring 24
035
boring met peilbuis 023
025
22
C
boring waterbodem
Amerikaweg
055
054
028
053
C
057 016
013
032 029 017
012
026
014
018 052
D
D
051 011 015
030 009 050
031
049
E
E
056
010 048
034
039
046
SL02
008
F
F
SL01 005
045 047
040 2
SL03
SL05
007
041 65-79
0
40
60
80
100m
1:1.000
006 81-95
G
20
001
033
044
003
G T 088 321 25 20
www.bkingenieurs.nl
info@bkingenieurs.nl
002 004
PROJECTOMSCHRIJVING
PROJECTNUMMER
ONDERDEEL
Haarlem Zuid Spaarne Gasthuis
190699
_MD_201
GETEKEND
FORMAAT
P. Zaaijer
A2
GECONTROLEERD
SCHAAL
T. Arens
1:1000
GEAUTORISEERD
DATUM
T. Blank
18-03-2019
SL07
SL04
TEKENINGOMSCHRIJVING
BLAD
01 van 01
OVERZICHTSTEKENING
H
SL06
63-63J 59-61
042
OPDRACHTGEVER
SL08
043
Spaarne Gasthuis
H STATUS
DEFINITIEF
P:\2019\0600\190699 - Haarlem Zuid Spaarne Gasthuis\06- Tekeningen\190699_MD_201.dwg
1
2
3
4
Kennedylaan
5
6
7
8
9
10
11
12
Bijlage
1.3 Kadastrale kaart Schaal 1 : 2.000
2175 2176 2177 2178 2179 2180
2173 2174
2169 2170 2171 2172
Poeldijkweg
2 4 6 8
2288
2290
2293
2299 2298
2307
2289
2291 2292
2210 2211 Roolandweg
2294
2208 1-79
2297
2300 2301 2302 2303 2304 2305 2306
2287 2201 2282 7 2194 22002195 2283 35 2196 2296 2295 2199 2284 2197 85 87 89 91 93 95 97 99 101103105107 109111113115117119121123 1 2198 2285 Roolandweg Roolandweg 2286
Uw referentie: 190699
2202
2193 2192 2191 2190 2189 2188 2187 2186 2185 2184 2183 2182
2167 2168
2165 2166
Steenwachterstraat
2279
Kadijklaan
2281
2280
2278 2277 2276
Uittreksel Kadastrale Kaart 4 2258 2 2259 2260 2206
2181
125127129131133135137139141143145147
Roolandweg
Boerhaavelaan Bo er
h aa vel
aan
26-30
32-32D
984
1271 1473 24
Amerikaweg
22
1391
1474
1-15 33-47 17-31
2
1577
49-63 65-79 81-95
1412 922 1337 59-61
63-63J
Kenn ed ylaan
1796 90 88 86 84 82 80 78 76
58A- 74
0m
Deze kaart is noordgericht Perceelnummer 25 Huisnummer Vastgestelde kadastrale grens Voorlopige kadastrale grens Administratieve kadastrale grens Bebouwing Overige topografie Voor een eensluidend uittreksel, Apeldoorn, 18 maart 2019 De bewaarder van het kadaster en de openbare registers
12345
20 m
100 m
Schaal 1:2000 Kadastrale gemeente Sectie Perceel
Haarlem Q 1474
Aan dit uittreksel kunnen geen betrouwbare maten worden ontleend. De Dienst voor het kadaster en de openbare registers behoudt zich de intellectuele eigendomsrechten voor, waaronder het auteursrecht en het databankenrecht.