20210095416 1. Exploitatiebijdragen 2021-2023 voor sportinventaris binnensport accommodaties

Raadsstuk

Onderwerp Exploitatiebijdragen 2021-2023 voor sportinventaris binnensport accommodaties Nummer 2021/95416 Portefeuillehouder Rog, M.R.J. Programma/beleidsveld 1.1 Onderwijs en sport Afdeling JOS Auteur Boorder, M. de Telefoonnummer 023-5113635 Email mdeboorder@haarlem.nl Kernboodschap De gemeente Haarlem kent voor de (vaste en verrijdbare) sportinventaris van binnensportaccommodaties met een levensduur langer dan 10 jaar geen Meerjaren Investerings Plan (MJIP). Voor deze vervangingen zijn geen middelen in de begroting gereserveerd. Hierdoor is in de afgelopen jaren de inventaris niet planmatig en tijdig vervangen met als gevolg dat de inventaris van verschillende binnensportaccommodaties niet volledig op orde is. Met een extra inspanning kan de sportinventaris in de komende drie jaar gefaseerd op orde gebracht worden door SRO Kennemerland BV (SRO). De raad wordt verzocht om in 2021, 2022 en 2023 respectievelijk €60.000,-, €140.000,- en €178.000,- te onttrekken aan de reserve duurzame sportvoorziening. Hiermee kunnen de kapitaallasten voor het op orde brengen van de sportinventaris van de binnensport accommodaties door SRO Kennemerland BV gedekt worden. SRO zal de daadwerkelijke investering doen.

Behandelvoorstel voor commissie Relevante eerdere besluiten

De budget bevoegdheid om middelen te onttrekken aan een reserve ligt bij de raad. De budget bevoegdheid om middelen beschikbaar te stellen vanuit de exploitatie ligt bij het college. De commissie samenleving wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel van het college in paragraaf 2 en over de wijze van agendering van het raadsstuk in de raadsvergadering. - Integraal uitvoeringsplan sportaccommodaties 2018 – 2028 ‘Sport aan zet’ (2018/15838) - Vaststellen geactualiseerde Investeringsagenda binnensport 2019 – 2022 (2019/237490) - Kadernota 2022 (2021/258003)

Kenmerk: 2021/95416

1/8

Besluit College d.d. 22 juni 2021

1. 2.

Het college stelt het voorstel aan de raad vast. Het college besluit voorts: a. Om in 2021, 2022 en 2023 respectievelijk €60.000,-, €140.000,- en €178.000,- beschikbaar te stellen voor de dekking van de kapitaallasten voor het op orde brengen van de sportinventaris van de binnensport accommodaties door SRO Kennemerland BV. Dit te dekken vanuit beleidsveld 1.1, SRO exploitatievergoeding onderhoud gebouwen. (welke gevoed wordt door respectievelijk €60.000,-, €140.000,- en €178.000,- aan de reserve duurzame sportvoorziening te onttrekken)

de secretaris,

Besluit Raad d.d. ………. (wordt ingevuld door de griffie)

de burgemeester,

De raad der gemeente Haarlem, Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, Besluit: 1. Een bedrag van €60.000,- voor jaarschijf 2021, €140.000,- voor de jaarschijf 2022 en €178.000 voor de jaarschijf 2023 aan de reserve duurzame sportvoorzieningen te onttrekken voor de dekking van de kapitaallasten van SRO Kennemerland BV voor de vervanging van de sportinventaris van de gemeentelijke binnensportaccommodaties en dit te verwerken in de 2e Bestuur rapportage 2021. 2. Het MJIP binnensport inventaris voor de gemeentelijke binnensport accommodaties vast te stellen (bijlage A). de griffier,

de voorzitter,

1. Inleiding Gemeente Haarlem is eigenaar van een groot aantal gymzalen en sporthallen. SRO Kennemerland BV (SRO) beheert en exploiteert deze namens de gemeente Haarlem. SRO heeft met de gemeente een exploitatieovereenkomst voor de gemeentelijk sportaccommodaties. Deze opdracht valt uiteen in een opdracht voor het onderhouden van de gemeentelijke sportaccommodaties en een opdracht om

Kenmerk: 2021/95416

2/8

de sportaccommodaties zo goed en efficiënt mogelijk te laten gebruiken. De onderhoudsopdracht richt zich op planmatig onderhoud aan het gebouw en bijbehorende installaties. Vervanging van de sportinventaris valt buiten de scope van deze onderhouds- en exploitatieopdracht aan SRO. Omdat op den duur naast onderhoud aan de inventaris ook vervanging nodig is om het binnensport areaal op kwalitatief niveau te houden, heeft de gemeente een Meerjaren Investering Plan (MJIP) voor de binnensportaccommodaties op laten stellen door SRO. Vervangingen zijn onderverdeeld in vier onderdelen: 1. Meerkosten bij onderhoudswerkzaamheden door toevoeging of verbetering functionaliteit, duurzaamheid of modernere eisen. (surplus bovenop de geraamde onderhoudskosten) 2. Investeringen ten behoeve van de uitbreiding van binnensportaccommodaties, als gevolg van de groei van de stad. 3. Vervanging van de (vaste) sportinventaris met een levensduur > 10 jaar van de binnensportaccommodaties (MJIP binnensport inventaris). 4. Vervangingsinvesteringen van het huidige areaal binnensportsportaccommodaties (MJIP binnensport accommodaties). Voor het eerste onderdeel (meerkosten door toevoeging of verbetering functionaliteit) is in 2020 een MJIP opgesteld. De benodigde middelen hiervoor zijn bij de Programmabegroting 2021 vastgesteld.

Voor het tweede onderdeel (investeringen ten behoeve van uitbreiding van binnensportaccommodaties) bestaat reeds een investeringsagenda binnensport. Hiervoor zijn (deels) de middelen beschikbaar binnen het bestaande IP binnen- en buitensportaccommodaties (IP 81.30). Voor het vierde onderdeel is een opdracht verstrekt aan SRO om een MJIP op te stellen, hierover zal de raad geïnformeerd worden voor de Kadernota 2023. In dit raadsbesluit wordt het derde onderdeel van het MJIP binnensport uitgewerkt, namelijk de vaste en verrijdbare sportinventaris. Dat is de sportinventaris die bij de bouw van de accommodaties aard en nagelvast meegeleverd wordt (ring zwaai installatie, wandrek) en/of de sportinventaris met een afschrijftermijn van meer dan 10 jaar (kasten, bok, dikke val mat, etc.). Om de vaste inventaris van de binnensportaccommodaties op orde te brengen doet SRO in drie jaar tijd gefaseerd een investering van ca. € 1,8 mln. Vervolgens is een jaarlijkse bijdrage van gemiddeld € 180.000 nodig om de inventaris op peil te houden. Deze bijdrage is gebaseerd op de financiële omvang van de inventaris en de gemiddelde levensduur van tien jaar en de daaruit voortvloeiende afschrijvingslast.

Door middel van dit raadsbesluit wordt de raad gevraagd in 2021, 2022 en 2023 middelen beschikbaar te stellen vanuit de reserve duurzame sportvoorzieningen om de kapitaallasten te dekken die SRO heeft om de sportinventaris van de gemeentelijke binnensportaccommodaties op peil te brengen. Voor het op orde brengen van de inventaris is eenmalig ca. €1,8 mln. nodig. SRO doet deze investering gefaseerd in drie jaren. In 2021 investeert SRO ca € 600.000,- , in 2022 nog

Kenmerk: 2021/95416

3/8

eens € 800.000,- en ten slotte in 2023 € 380.000,-. De gemiddelde afschrijftermijn van deze investering is 10 jaar. Dat resulteert in een kapitaalslast van respectievelijk €60.000,- in 2021, €140.000 in 2022 en €178.000 in 2023. Hiermee is de sportinventaris van de binnensportaccommodaties in 2024 weer helemaal op orde. Vanaf 2024 is de gemiddelde kapitaallast van SRO, voor de inventaris binnensport, €180.000,- per jaar. In de Kadernota 2022 heeft het college een voorstel richting de raad gedaan om deze kapitaallasten van SRO vanaf 2024 jaarlijks te dekken, zodat de sportinventaris op peil blijft. De budget bevoegdheid voor het onttrekken van middelen aan de reserve duurzame sportvoorzieningen ligt bij de gemeenteraad.

2. Voorstel aan de raad Het college stelt de raad voor: 1. Een bedrag van €60.000,- voor jaarschijf 2021, €140.000,- voor de jaarschijf 2022 en €178.000 voor de jaarschijf 2023 aan de reserve duurzame sportvoorzieningen te onttrekken voor de dekking van de kapitaallasten van SRO Kennemerland BV voor de vervanging van de sportinventaris van de gemeentelijke binnensportaccommodaties en dit te verwerken in de 2e Bestuur rapportage 2021. 2. Het MJIP binnensport inventaris voor de gemeentelijke binnensport accommodaties vast te stellen (bijlage A).

3. Beoogd resultaat De sportinventaris van de gemeentelijke binnensportaccommodaties wordt op orde gebracht.

4. Argumenten 4.1. Dit besluit past in het ingezet beleid binnen programma 1.1 Onderwijs en sport en het coalitieprogramma Duurzaam Doen. Het op orde brengen (en houden) van de inventaris van binnensportaccommodaties draagt bij aan de doelstelling van programma 1 ‘maatschappelijke participatie’ binnen het beleidsveld Onderwijs en Sport om zo veel mogelijk Haarlemmers nu en in de toekomst (Groei van Haarlem) in de gelegenheid te stellen tot regelmatig bewegen en sporten (programmadoelstelling 1.1.3). 4.2 Inventaris sportaccommodaties krijgt een kwaliteitsimpuls en voldoet weer aan het advies van de KVLO. Het MJIP binnensport inventaris is opgesteld op basis van de “Basisinventarislijst voor bewegingsonderwijs voor PO en VO – 2018” van de Koninklijke Vereniging voor Lichamelijke Opvoeding (KVLO). Deze lijst heeft tot doel te komen tot een goede inrichting van gymzalen, sporthallen en sportzalen voor bewegingsonderwijs. Deze lijst is een advieslijst en vormt geen

Kenmerk: 2021/95416

4/8

wettelijk kader, maar geeft wel alle handvatten voor leraren lichamelijk opvoeding om hun wettelijk curriculum uit te kunnen voeren. Zie bijlage B voor de basisinventarislijst. 4.3 Uitgaven voor de sportinventaris van de gemeentelijk binnensportaccommodaties zijn over een langere periode en per jaarschijf inzichtelijk. Door het opstellen van een MJIP voor de sportinventaris zijn de benodigde vervangingen voor de komende jaren in beeld. In dit voorstel zijn alleen de kapitaallasten de kosten naar voren gebracht om de kapitaallasten die SRO heeft voor het op orde brengen van de inventaris te dekken. In bijlage A is het MJIP binnensport inventaris opgenomen. 4.4 Er zijn middelen beschikbaar om de kapitaallasten van SRO te dekken om de inventaris binnensport op orde te brengen in de komende drie jaar. Om de inventaris op orde te brengen doet SRO in de komende drie jaar gefaseerd een investering van ca. €1,8 mln. Dit resulteert in een kapitaallast van respectievelijk €60.000,- in 2021, €140.000,- in 2022 en €178.000 in 2023. Deze kapitaallasten kunnen aan SRO vergoed worden door middelen te onttrekken aan de reserve duurzame sportvoorzieningen. In de Bestuur rapportage 3 2014 is besloten (blz.

19) om middelen die zijn gereserveerd voor de kapitaallasten van de nieuwbouw van de Duinwijckhal ad €249.950,- (2014) en €132.655,- (2015) toe te voegen aan de reserve Duurzame sportvoorzieningen zodat deze op een later tijdstip nog ingezet kunnen worden ten behoeve van de Duinwijckhal. Dit is niet nodig gebleken. Er wordt nu voorgesteld om deze middelen in te zetten om de inventaris van de binnensport op orde te brengen, door in totaal €378.000,- te onttrekken aan de reserve duurzame sportvoorzieningen. De reserve duurzame sportvoorzieningen is toereikend en de aard van deze kosten past binnen het doel van de reserve. 4.5 Er zijn na 2024 geen middelen beschikbaar voor de kapitaallasten voor vervanging van de inventaris binnensport (met een afschrijftermijn langer dan 10 jaar). De sportinventaris in binnensportaccommodaties bestaat uit (losse) inventaris met een levensduur korter dan 10 jaar en uit (vaste en verrijdbare) inventaris1 met een levensduur langer dan 10 jaar. SRO is verantwoordelijk voor de keuring en het repareren van deze materialen en krijgt via de exploitatiebijdrage hiervoor een vergoeding. In de praktijk blijkt dat deze vergoeding ook alleen toereikend is voor het dagelijks onderhoud en de vervanging van de inventaris met een levensduur korter dan 10 jaar.

De vervanging van de sportinventaris met een levensduur langer dan 10 jaar is niet voorzien in de exploitatiebijdrage aan SRO of binnen de gemeentelijke begroting. Met SRO is afgesproken dat zij de investeringen doet om de inventaris op orde te brengen. 1

Vaste inventaris zijn nagelvaste elementen in de accommodatie zoals een tribune, vloerpotten, klimtouw-rails et cetera. Met losse inventaris wordt klein sport en spel materiaal bedoeld zoals pionnen, ballen, lintjes en matjes.

Kenmerk: 2021/95416

5/8

Om de inventaris daarna op peil te houden is extra structureel budget nodig. Denkrichting hierbij is dat de gemeente SRO hiervoor een vergoeding beschikbaar stelt die gebaseerd is op de gemiddelde jaarlijkse kapitaallast over 10 jaar. Het college heeft hiervoor een voorstel richting de raad gedaan in de Kadernota 2022. 4.6 Stakeholders hebben geparticipeerd. De klankbordgroep binnensport is nauw betrokken geweest bij het proces rondom het opstellen van het MJIP binnensport inventaris. Vanuit de klankbordgroep binnensport kwam het eerste signaal dat de inventaris van de binnensportaccommodaties kwalitatief achteruit is gegaan in de afgelopen jaren. Vervolgens is vanuit de klankbordgroep een werkgroep geformeerd die samen met SRO en de gemeente het knelpunt heeft geanalyseerd en de gewenste situatie in beeld heeft gebracht. Vervolgens heeft SRO op verzoek van de gemeente een MJIP voor de binnensport inventaris opgesteld en zijn de financiële consequenties uitgewerkt. 4.7 De binnensport accommodaties worden toekomst bestendig. Er is een budget geraamd voor het op orde brengen van de sportinventaris van de gemeentelijke binnensportaccommodaties. Daarnaast is er ook een budget geraamd om te innoveren in de sportinventaris. Dit is nodig om mee te groeien met de ontwikkeling en behoefte binnen het bewegingsonderwijs op de basis- en middelbare scholen en de sport in het algemeen.

De gebruikers van de gemeentelijke binnensportaccommodaties en de klankbordgroep binnensport worden hierbij betrokken door SRO. 4.8 SRO wordt eigenaar van de binnensport inventaris. Het beleggen van de verantwoordelijkheid voor de vervanging bij SRO tegen een jaarlijkse vergoeding, sluit aan bij de overeengekomen werkwijze. De gemeente verhuurt de sportaccommodaties tegen een kostprijs dekkende huur aan SRO, waarna het aan SRO is om in deze accommodaties gelegenheid te geven tot sport. Daarbij hoort het ter beschikking stellen van sport inventaris aan scholen en verenigingen. Het alternatief voor de nu voorgestelde werkwijze is dat de gemeente zelf investeert in de vervanging van de inventaris. Dit zou meer werk vragen van de gemeente, omdat dan periodiek een investeringsvoorstel vanuit SRO moet worden beoordeeld. Daarbij zou moeten worden beoordeeld welk deel van de inventaris volgens de gemeentelijke boekhoudregels als investering geldt en welk deel niet. Op basis daarvan zou steeds de dekking vanuit het Investeringsplan en/of vanuit de begroting moeten worden aangepast. Voor zover de inventaris investeringen betreft zou dit als activa op de gemeentelijke balans komen te staan, met de bijbehorende administratieve last. Door de vervangingen door SRO te laten uitvoeren, is de jaarlijkse last voor de gemeente in de vorm van een exploitatiesubsidie vooraf bekend en gelijkmatig.

Hiervoor heeft het college bij de Kadernota 2022 een voorstel richting de raad gedaan.

Kenmerk: 2021/95416

6/8

4.9 Financiën Voor het op orde brengen van de inventaris is eenmalig ca. €1,8 mln. nodig. SRO doet deze investering gefaseerd in drie jaren. In 2021 investeert SRO ca €600.000,- , in 2022 nog eens €800.000,- en ten slotte in 2023 €380.000,-. De gemiddelde afschrijftermijn van deze investeringen is 10 jaar. Dat resulteert in een kapitaalslast van respectievelijk €60.000,- in 2021, €140.000 in 2022 en €178.000 in 2023. Hiermee is de sportinventaris van de binnensportaccommodaties in 2024 weer helemaal op orde. Vanaf 2024 is de gemiddelde kapitaallast van SRO, voor de inventaris binnensport, €180.000,- per jaar. Een voorstel hoe de gemeente hiermee omgaat is bij de Kadernota 2022 voorgelegd aan de raad. Het MJIP binnensport inventaris zal worden opgesteld met een doorkijk van 30 jaar, waarbij om de 5 jaar een herijking zal plaatsvinden. Deze herijking vindt plaats op basis van de jaarlijkse keuringen van de sportinventaris en om de kosten aan te passen aan het geldende prijspeil. De binnensportverenigingen in Haarlem betalen een kostprijs gerelateerde gebruikersvergoeding van circa 42% van de kostprijs per uur. Deze kostprijs is gebaseerd op de kapitaallasten en de exploitatieen onderhoudskosten van de sportaccommodaties die de gemeente heeft, inclusief sportinventaris.

Bij de bepaling van de kostprijs waren de kosten voor de vervangingen van de sportinventaris nog niet inzichtelijk. Bij de volgende herijking van de maatschappelijk tarieven voor de sport (buiten-, binnensport en zwembaden) wordt inzichtelijk gemaakt welke bijdrage de gebruikers leveren voor de instandhouding van de sport inventaris van de binnensport. Deze herijking is gepland voor de behandeling van de Kadernota 2023 (Q1 2022).

5. Risico’s en kanttekeningen 5.1 Europese wetgeving is gewijzigd per 2019: vanaf 2019 kostprijsverhogende btw op investeringen sportaccommodaties. In alle gemeentelijke budgetten en kredieten wordt gerekend met bedragen zonder BTW. Voor de gemeente zijn BTW kosten meestal terug te vorderen bij de belastingdienst vanuit het BTW compensatiefonds of als ‘ondernemers’ BTW. Tot 1 januari 2019 kon alle BTW op de realisatie van investeringen in aanleg/renovatie van sportaccommodaties (waaronder inbegrepen de inventaris) teruggevraagd worden. De BTW op de realisatie van sportaccommodaties is per 1 januari 2019 mogelijk een kostencomponent. Dit is afhankelijk van het oordeel van de belastingdienst over het al dan niet ‘winst-beogend’ zijn van de exploitant van de gemeentelijke sportvoorzieningen, SRO. De belastingdienst heeft SRO in principe als ‘winst-beogend’, maar stelt dat onderwijs gebruik door PO-scholen is vrijgesteld van BTW. Dit valt binnen de wettelijke taken van de gemeente om hierin te voorzien. SRO is hier tegen in beroep gegaan bij de belastingdienst, maar deze heeft nog geen definitieve uitspraak gedaan. In de praktijk betekent dat dat bij sportaccommodaties die gebruikt worden voor bewegingsonderwijs van het Primair Onderwijs ca 50% van de btw op investering als kosten moet worden meegenomen. In het voorliggende voorstel is hiermee rekening gehouden.

Kenmerk: 2021/95416

7/8

5.2 SRO wordt eigenaar van de binnensport inventaris. Doordat SRO de investering doet om de inventaris van de binnensport te vervangen, komt deze inventaris op de balans bij SRO te staan en wordt zij eigenaar van de binnensport inventaris. Als de exploitatie overeenkomst tussen de gemeente en SRO eindigt, dan zijn er in de exploitatieovereenkomst afspraken gemaakt over de overname van goederen die SRO heeft aangeschaft of waar SRO in heeft geïnvesteerd tijdens haar opdracht vanuit de gemeente om de gemeentelijke sport accommodaties te exploiteren en beheren. In dit geval kan de gemeente de inventaris tegen de resterende boekwaarde overnemen, waardoor de gemeente dan niet achter blijft met een gymzaal of sporthal zonder sport inventaris. SRO zal de investering in de binnensport inventaris voor recent nieuw gebouwde sport accommodaties (Phoenixstraat) en nieuw te bouwen sportaccommodaties (o.a. Yvonne van Gennephal, Vilniusstraat) op zich nemen. Daarnaast vervangt SRO in de komende drie jaren de inventaris van het bestaande areaal binnensport accommodaties. Op deze wijze is SRO vanaf 2024 volledig eigenaar van de binnensport inventaris en wordt geborgd dat de gemeente bij een eventuele beëindiging van de overeenkomst niet tweemaal betaald voor de inventaris.

6. Uitvoering Zodra er positieve besluitvorming over dit raadsvoorstel heeft plaatsgevonden en er middelen onttrokken worden aan de reserve duurzame sportvoorzieningen en daarmee extra middelen beschikbaar komen voor de vervanging van de sportinventaris, wordt voor 2021 een aanvullende exploitatieopdracht verstrekt aan SRO voor het op orde brengen van de sportinventaris. Voor 2022 en 2023 is dit onderdeel van de jaarlijkse exploitatieopdracht aan SRO. Het op orde brengen van de sportinventaris wordt in de komende drie jaar gefaseerd uitgevoerd. Dit vindt plaats in nauw overleg met de klankbordgroep binnensport en de gebruikers.

7. Bijlagen Met deze nota worden de volgende bijlagen meegestuurd: a. Bijlage A: MJIP binnensport inventaris b. Bijlage B: Basisinventarislijst KVLO 2018

Kenmerk: 2021/95416

8/8