20201121747 Raadsinformatiebrief Vastgestelde vervoerplannen 2021 voor ov-concessies en proces vervoerplannen 2022 incl. bijlagen

Raadsinformatiebrief

Onderwerp: Vastgestelde vervoerplannen 2021 voor ov-concessies en proces vervoerplannen 2022 Nummer 2020/1121747 Datum college 1 december 2020 Portefeuillehouder Berkhout, R.A.H. Programma/beleidsveld 5.1 Openbare ruimte en mobiliteit Afdeling BBOR Auteur N. Ensing Telefoonnummer 023-5114813 Email nensing@haarlem.nl Bestemd voor: Het college stuurt deze raadsinformatiebrief ter kennisname naar de commissie Beheer. Bijlagen: 1. Memo ov-concessies 2021 Provincie Noord-Holland 2. Plan B vervoerplan 2021 concessie AML Via deze raadsinformatiebrief informeert het college u over de vastgestelde vervoerplannen 2021 en het proces rondom de vervoerplannen voor 2022. Aanleiding: vastgesteld vervoerplan 2021 concessies Haarlem-IJmond (HIJ) en Amstelland-Meerlanden (AML) De afgelopen maand zijn de aangepaste vervoerplannen 2021 voor de ov-concessies HIJ en AML vastgesteld en deze gaan per 3 januari 2021 in. Zoals aangegeven in de raadsinformatiebrief van 6 oktober 2020 [2020/918945] heeft de gemeente Haarlem ingezet op het behoud van het huidige lijnennet en verzocht geen (spits)lijnen op te heffen. De vervoerder heeft het advies van de gemeente Haarlem niet overgenomen en benadrukt dat de lijnen 244 en 255 zijn ontstaan om de reizigersgroei van de parallel lopende R-Net lijnen 346 en 356 op te vangen.

Wegens de grote terugval in reizigers en de omvang van de maatregelen is het niet rendabel om deze lijnen in stand te houden. De ontwikkelingen op deze lijnen worden blijvend gemonitord voor de nodige op- en/of afschaling. Voor beide concessies zijn de overige besparingen vooral gevonden in frequentieverlagingen, in zowel spits- als daluren. Met deze RIB zijn de publieke stukken ‘Memo ovconcessies 2021 provincie Noord-Holland’ en ‘Plan B Vervoerplan 2021 concessie AML’ bijgevoegd. Wijzigingen in de dienstregeling worden hierin per lijn weergegeven. Proces vervoerplannen 2022 en betrokkenheid commissie In de raadsinformatiebrief van 25 februari 2020 [2020/152722] is aangegeven dat de commissie eerder wordt betrokken bij het proces rondom de vervoerplannen. In de maand november zou het college de commissie via een raadsinformatiebrief laten weten wat de input zou worden voor het vervoerplan 2022. De commissie zou dan de gelegenheid hebben aandachtspunten mee te geven. Vanwege het coronavirus zijn de ontwikkelingen in het openbaar vervoer onzeker. Zowel voor wat betreft het aantal ov-reizigers als de beschikbaarheidsvergoedingen van het Rijk na juli 2021. Hierdoor is het proces rondom de vervoerplannen 2022 voorlopig opgeschort.

In een later stadium worden gemeenten alsnog betrokken, afhankelijk van de externe ontwikkelingen zal dit middels een verkorte of reguliere procedure gebeuren. Wanneer de

Kenmerk: 2020/918945

1/2

totstandkoming van de vervoerplannen weer verloopt via het reguliere proces, wordt de commissie hierbij betrokken zoals voorgesteld in de RIB over het proces rondom de vervoerplannen (2020/152722). Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris,

de burgemeester,

Kenmerk: 2020/918945

2/2

Aan

Uw contactpersoon

Provinciale Staten

Lody Warmerdam

Kopie aan

BEL/MOB

Lody.warmerdam@noord-holland.nl

Betreft: Vervoerplannen OV-concessies 2021

Memo

2 november 2020

Met dit memo informeren wij u over de wijzigingen van het vervoerplan 2021 voor de drie Noord-Holland concessies. De wijzigingen die worden doorgevoerd in het vervoersaanbod, de uitgangspunten die daarbij zijn gehanteerd en overige kostenbesparingen die Connexxion doorvoert, zijn het directe gevolg van de Beschikbaarheidsvergoeding OV2021 waar het rijk tussen de 93% tot 95% van de kosten vergoed. Er is, samen met de vervoerder, gezocht naar pakket van maatregelen welke een kostenbesparing voor Connexxion van 5 tot 7% oplevert. Wijzigingsvoorstellen in het vervoersaanbod worden per concessie verwerkt in de dienstregeling 2021, die op 3 januari 2021 ingaat en in elk geval gereden wordt tot 28 maart 2021. Naast aanpassingen in de dienstregeling hebben wij Connexxion verzocht om ook andere voorstellen te doen voor kostenbesparingen (binnen de kaders van de concessiebesluiten). Daarbij wordt gezamenlijk gekeken naar grote zaken zoals aanvullende overnameregelingen voor bussen maar ook naar kleinere zaken die door Connexxion zijn aangeboden bij inschrijving, maar die van weinig tot geen meerwaarde zijn voor de reiziger, dan wel dat deze zaken door de tijd inmiddels zijn achterhaald.

Voorbeelden hiervan zijn investeringen in eigen app’s (achterhaald door de landelijke ontwikkelingen op het gebied van MaaS), speciale kaartsoorten voor toeristen (achterhaald door komst e-ticket en nieuwe OV betalen) etc. De besparingen die hiermee gerealiseerd worden kunnen gebruikt worden om de achterblijvende reizigersopbrengsten te compenseren zonder dat dit ten koste gaat van het voorzieningenniveau. Connexxion heeft, in nauwe samenspraak met de provincie, gezocht naar mogelijkheden om het vervoersaanbod in de dienstregeling 2021 af te schalen op plaatsen of momenten waar de vervoersvraag dit rechtvaardigt omdat de vraag achterblijft bij het aanbod. Een aantal buslijnen van Connexxion in Haarlem-IJmond, Noord-Holland Noord en Gooi en Vechtstreek gaan vanaf 3 januari 2021 minder vaak rijden. Ook rijden sommige spitslijnen en nachtlijnen niet meer. Dit om te voorkomen dat bussen leeg/met heel weinig reizigers rondrijden. Er worden geen buslijnen helemaal geschrapt (uitgezonderd een nachtlijn in Noord-Holland Noord), zodat alle gebieden met het OV bereikbaar blijven. Het totaal van maatregelen (aanvullende zaken en minder dienstregelingsuren) dekt om en nabij het tekort van Connexxion in 2021 van ca. 5 – 7%.

1|5

Vervoerplannen OV-concessies 2021

2 | 5 26 oktober 2020 | Memo

Belangrijkste uitgangspunten voor de vervoerplannen 2021 die door de provincie aan Connexxion zijn meegegeven; 1. Uitgangspunt zijn maatregelen die niet te zeer ingrijpen op het aanbod voor de reiziger; 2. Tweede uitgangspunt is het bestaande Programma van Eisen (PvE) voor de concessies NHN en HIJ. In het PvE staan de minimale eisen op vervoergebied in de concessies. Voor de concessie G&V is het nieuwe PvE als uitgangspunt genomen, om al in te spelen op de veranderingen die vanaf Fase 2 van de nieuwe concessie sowieso gaan plaatsvinden. In overleg met de provincie kan hier van afgeweken worden; 3. De verschillende vervoerplannen spelen in op de reizigersontwikkeling in de concessie (omvang, spreiding) en houden rekening met de ontwikkeling van de coronacrisis. Het voorkomt een te veel aan aanbod op plaatsen waar de vraag ontbreekt (lege bussen); 4. In de verschillende vervoerplannen wordt flexibiliteit ingebouwd, om tussentijds snel op- en afte schalen. 5. De vervoerplannen zijn zodanig opgebouwd dat er na de coronacrisis weer op passende wijze opschaling kan plaatsvinden op lijnen die groei laten zien of waar deze mag worden verwacht (conform de doelstellingen van het Toekomstbeeld OV 2040); 6. De vervoerplannen geven de concessiehouder zicht op een financieel gezonde(re) concessie.

Concreet heeft dit geresulteerd in drie vervoerplannen waarbij het voorzieningenniveau (het aanbod van dienstregeling uren) met ongeveer 5% per concessie (voor HIJ gaat het om ongeveer 17.000 dienstregeling uur op jaarbasis, voor G&V om 9.300 dienstregeling uur en voor NHN om 16.000 dienstregeling uur) wordt afgeschaald. Op hoofdlijnen betekent dit per concessie: Concessie Haarlem-IJmond (HIJ) Lijn

Maatregel

2

Opheffen 2 ochtend schoolritten in Haarlem-Noord van (6x -> 4x per uur

2

Minder ritten op zaterdag (4x -> 2x per uur) over de hele dag

3

Minder ritten Haarlem (-Noord) in spits op werkdagen (8x -> 4x per uur)

in de ochtendspits)

en zaterdag- en zondagmiddag en ’s avonds (4x -> 2x per uur). In Haarlem Noord rijden ook lijn 73 en 385 als alternatief.

4,9,14

Aangepaste route van lijn 14 in Heemstede en lagere frequentie (2x ->

8

Het aantal ritten word afgestemd op actuele vervoersomvang van

15, 81

Gewijzigde route lijn 15 in Haarlem Waarderpolder en inzet elektrische

73

lagere frequentie Haarlem Noord (4x -> 2x per uur ‘s avonds en op

385

Lagere frequentie in de spitsen (van 8x naar ca. 6x per uur) in de daluren

1x per uur) hele dag.

Hogeschool en NOVA-college bussen

zondag).

(6x -> 4x per uur)

Vervoerplannen OV-concessies 2021

3 | 5 26 oktober 2020 | Memo

680

Twee minder intensief gebruikte scholierenritten opheffen (alternatief is

N80

Lagere frequentie in de nacht van zaterdag op zondag (2x -> 1x per uur)

244

Tijdelijk stopzetten van de pilot Haarlem Noord-Amsterdam Zuid (samen

lijn 80).

met VRA), alternatief is lijn 346.

Naast de aanpassingen in de concessie HIJ zal ook de Vervoerregio Amsterdam (VRA) aanpassingen doorvoeren in de concessie Amstelland-Meerlanden, die grote verwevenheid kent met de concessie Haarlem-IJmond. Vooralsnog zitten deze vooral in aanpassing van frequenties van R-net lijnen. Concessie Noord-Holland Noord (NHN) Lijn

Maatregel

28

Op Texel: aansluitende rit op tussenboot Teso vervalt, van 2x -> 1x per

uur op dagen dat tussenboot vaart. Op andere dagen blijft frequentie 1x p/u

33

In Den Helder: aansluitende rit op tussenboot Teso vervalt, van 2x -> 1x per uur op dagen dat tussenboot vaart. Op andere dagen blijft frequentie 1x p/u

132/232

Frequentie spitsen van 4x -> 2x per uur tussen Andijk en Wervershoof

133

Frequentie spitsen van 4x -> 2x per uur tussen Wognum en Hoogwoud

134

Ritten op zaterdag vervallen, alternatief is lijn 135(gelijk aan de situatie

151/251

Frequentie van 4x -> 2x per uur , wel doorrijden tot Energy&Health

156

Deel waar lijn 156 parallel rijdt aan lijn 157 (Warmenhuizen-Tuitjenhorn)

157

Minder ritten in spitsen van 4x -> 2x per uur

162

Frequentie van 4x -> 2x per uur uitgezonderd spitsen

165

Frequentie spitsen van 4x -> 2x per uur

166

Frequentie spitsen van 4x -> 2x per uur

166

Frequentie zondag van 2x -> 1x per uur

167

Frequentie zaterdag van 2x -> 1x per uur

660

Minder ritten, frequentie en tijden afgestemd met scholen (Hoge School)

N69

Opheffen (nachtlijn)

133

Frequentie van 4x -> 2x per uur in spitsen

157

Frequentie van 4x -> 2x per uur in spitsen

N60

Ritten vrijdag vervallen,1 rit minder op za (nachtlijn)

tijdens de vakantieperiode wanneer lijn 134 al langer niet meer rijdt). campus vervalt

Concessie Gooi en Vechtstreek (G&V) Voor de concessie G&V geldt dat een aantal aanpassingen dat gepland stond voor juli 2021 (start nieuwe concessie) en december 2022 (start fase 2 van de nieuwe concessie) naar voren wordt gehaald. Dit betreft met name aanpassingen in het stadsnet Hilversum en in mindere mate het streeknet. Daarnaast wordt geprobeerd een aantal verbeteringen naar voren te halen (per juli 2021), dit betreft de nieuwe verbinding Huizen-Utrecht Uithof (spitslijn 200) en de nieuwe verbinding Huizen-Amsterdam Zuid (spitslijn 221).

Vervoerplannen OV-concessies 2021

4 | 5 26 oktober 2020 | Memo

Deze lijnen zouden eigenlijk pas in 2023 gaan rijden, met het eerder starten hopen we meer/nieuwe reizigers te trekken in de concessie G&V. Overigens zijn we voor het eerder starten van lijn 221 afhankelijk van goedkeuring door de VRA. Hierover vinden nog gesprekken plaats. Lijn

Maatregel

2

Stadsdienst Hilversum, lagere frequentie daluren (9-16 uur) van 2x ->

3

Stadsdienst Hilversum, lagere frequentie van 2x -> 1x per uur

100

Lagere frequentie middagspits tussen Blaricum en Hilversum (3 ritten

100/101

Dal frequentie (9-16 uur ma/vr) 4x -> 2x per uur

104

frequentie za/zo overdag van 2x -> 1x per uur

107

Dal frequentie van 2x -> 1x per uur

209

Opheffen tegenspitslijn Bijlmer-Laren (2 ritten)

320

Lagere spitsfrequentie van 8x -> 6x per uur

320

Lagere spitsfrequentie Blaricum-Hilversum (opheffen 7 tegenspitsritten,

200

Eerder starten verbinding naar Utrecht Uithof (per juli 2021)

221

Eerder starten verbinding naar Amsterdam Zuid (per juli 2021)

1x per uur

minder)

blijft kwartierdienst over)

Vervoerplanprocedure 2021 Normaal staat er voor een vervoerplanprocedure een doorlooptijd van 8 maanden (vastgelegd in de verschillende concessiebesluiten). Doordat pas in september duidelijk werd verkregen over de voortzetting van de BVOV in 2021 kende de vervoerplanprocedure 2021 noodgedwongen een doorlooptijd van slechts 3 maanden. In deze afgelopen maanden is er overleg geweest met gemeenten, scholen, Rocov en andere stakeholders over de inhoud van de verschillende vervoerplannen en de voorgenomen wijzigingen. Na vaststelling van de vervoerplannen zal, zoals landelijk voor nagenoeg alle concessies is afgesproken, per 3 januari de nieuwe dienstregeling ingaan. Adviezen gemeenten/Rocov De gemeenten en Rocov hebben in zeer korte tijd advies gegeven op de verschillende vervoerplannen. Op hoofdlijnen hebben Rocov en gemeenten ingestemd met de vervoerplannen. Partijen begrijpen dat het vanwege het beperkt aantal reizigers noodzakelijk is om af te schalen. De belangrijkste opmerkingen die gemaakt zijn betreffen het weer opschalen van de dienstregeling wanneer de reizigersaantallen weer aantrekken, de afstemming van lijnen op parallelle trajecten en de inspanningen die gedaan moeten worden na de corona crisis om reizigers weer terug te krijgen in het OV. Met de scholen is afgesproken de inzet van met name scholierenlijnen steeds af te stemmen op de ontwikkelingen in het onderwijs.

Hiertoe zullen Connexxion en scholen regelmatig overleg voeren. Verdere proces Met Connexxion is afgesproken dat we de komende tijd gezamenlijk de reizigersontwikkelingen monitoren. Op basis hiervan en verdere ontwikkelingen rondom de coronacrisis, BVOV etc. bekijken we per kwartaal of de dienstregeling aangepast moet worden (via een verkorte vervoerplanprocedure, die

Vervoerplannen OV-concessies 2021

5 | 5 26 oktober 2020 | Memo

formeel zal worden vastgelegd in de concessiebesluiten). Voorlopige wijzigingsdata zijn 28 maart, 11 juli, 22 augustus en 12 december 2021. Samen met Connexxion stellen we een terugvalscenario op voor verdere afschaling, mocht blijken dat de BVOV per 1 juli volledig zou vervallen. Op basis van de berichtgeving op Prinsjesdag lijkt daar geen sprake van te zijn, maar er zijn nog geen toezeggingen gedaan door het rijk. Tenslotte wordt er gewerkt aan een landelijk transitieplan met structurele aanpassingen vanaf de dienstregeling 2022. Loket Den Helder In haar inschrijving voor de concessie Noord-Holland Noord heeft Connexxion een bemenst verkooploket aangeboden op het busstation in Den Helder. Dit zou met name dienen voor reizigers richting Texel. Helaas blijkt dat – ook voor de coronacrisis - slechts heel weinig mensen gebruik maken van dit loket. Met Connexxion is gezocht naar een alternatieve invulling van deze loketfunctie. Het Rocov heeft in het voorjaar een kritisch advies over uitgebracht over de toen nog tijdelijke sluiting van het loket en dringt met name aan op het zoeken naar goede alternatieven. Onder voorwaarde dat Connexxion hieraan voldoet en haar voorstel nogmaals toetst/voorlegt bij het Rocov voor advies, zal het loket per 1 april 2021 definitief sluiten.

Op drukke dagen (reizigers richting Texel) zal Connexxion mobiele verkoopmedewerkers inzetten om reizigers op maat van dienst te kunnen zijn. Daarnaast zal de statische informatievoorziening op het busstation verbeterd worden, zullen de chauffeurs van lijn 33 een rol krijgen in de informatievoorziening voor reizigers naar Texel en komt er een “taxi-butler” (zuil) waar reizigers de Texelhopper kunnen boeken. De serviceverlening op busstation Den Helder en de veerhaven blijft daarmee op niveau. Ook hier geldt dat de bespaarde kosten gebruikt zullen worden om de bezuinigingstaakstelling verder in te vullen. Het loket is niet geëist in het programma van eisen zoals opgenomen in het concessiebesluit.

Vervoerplan 2021 Plan B Concessie Amstelland Meerlanden

Ingaande 3 januari 2021*) 19 oktober 2020, eindversie 4.0

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Inhoudsopgave Voorwoord .................................................................................................................. 2 Korte samenvatting van wijzigingen in Plan B ............................................................ 4 Vervoerplan 2021 Plan B ............................................................................................ 5 1. 2.

Algemene inleiding .............................................................................................. 5 Voorgestelde wijzigingen nieuwe dienstregeling ................................................. 9

2.1

Voorstellen R-net ........................................................................................... 9

2.3

Voorstellen overig lijnennet ......................................................................... 14

2.2

3.

2.4

Voorstellen Schipholnet ............................................................................... 12 Overige onderwerpen

..

. 15

DRK-effecten .................................................................................................. 17

Bijlagen ..................................................................................................................... 19

Bijlage 1: Verschillen tussen Plan B en Plan A...................................................... 19

Bijlage 2: Voorstellen plan B gerangschikt binnen kaders VRA Bijlage 3: Adviezen van adviesorganen

.20 . 21

Plan B is gebaseerd op afnemende reizigersopbrengsten. Landelijk wordt er met een gemiddelde afnemende reizigersopbrengst van -22% voor het gehele jaar 2021 gerekend. De concessie AML wijkt nadrukkelijk af van het landelijk gemiddelde, waarbij wij uitgaan van een daling van de reizigersopbrengsten van minimaal -34%; een prognose die overigens geen rekening houdt met de eind september afgekondigde maatregelen door de overheid. Dit is op de landelijke tafel gemeld. Onze lage verwachting is mede ingegeven door de verslechterde economische positie van Schiphol (waar wij een groot deel van onze reizigersinkomsten en -groei uit halen), die door de economische crisis ten gevolge van de Corona-pandemie veel harder is getroffen en waardoor de economische activiteit drastisch is gedaald (-24%).

Plan B zoals het voor u ligt vraagt daarnaast daarom ook om financiële ondersteuning van de overheid.

2

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Voorwoord

Op 11 juni 2020 heeft Vervoerregio Amsterdam (verder te noemen VRA) het Vervoerplan 2021 van Amstelland Meerlanden (AML) vastgesteld. Vanwege de Coronacrisis en de te verwachten structurele impact ervan op onze mobiliteit in Nederland en dus ook AML, heeft VRA zich het recht voorbehouden om nadere eisen te stellen aan dit reeds vastgestelde vervoerplan (verder te noemen, Plan A). In de tweede week van juni 2020 zijn er afspraken gemaakt tussen VRA en Connexxion op welke wijze mogelijk invulling van die nadere eisen tot stand zouden kunnen komen. Belangrijk onderdeel van dat proces is de mate van betrokkenheid van beide adviesorganen; de gemeenten en de reizigersadviesraad. VRA licht de beide adviesraden in met betrekking tot de noodzaak van het verminderen van het ov-aanbod en een versneld proces om dat samen te beoordelen. Het is in principe niet veel anders dan voorbereid zijn op scenario’s waar sprake is van structureel uitval van reizigersvraag. Dat vereist dat Connexxion een zogenaamd ‘Plan B’ voor legt bij VRA. Daaraan voorafgaand vraagt Connexxion formeel advies aan beide adviesraden. Connexxion kan invulling geven aan het uitgangspunt aan de landelijke tafel om 3 januari 2021 aan te houden als ingangsdatum voor Plan B *). Eind augustus 2020 heeft VRA een kadernotitie vormgegeven en gedeeld met de vervoerders.

De kaders zijn randvoorwaardelijk en volgordelijk om bij het uitwerken van bezuinigingsvoorstellen op het ov-aanbod sturing te geven aan de vervoerders. Begin oktober 2020 heeft Connexxion overleg gevoerd met de beide adviesorganen. Zij hebben op 11 oktober 2020 formeel advies uitgebracht. Mede op basis van dit advies heeft Connexxion besloten om 3 lijnen aan te passen ten opzichte van versie 3.2.1. Connexxion heeft besloten om lijn 347/348 niet in te korten tot Poortwachter en ook niet tot Busstation. Lijn 347/348 blijft qua route ongewijzigd. Ook heeft Connexxion besloten om lijn 341 niet in te korten tot Airport, dus lijn 341 blijft qua route ongewijzigd, het eindpunt is Amsterdam Zuid. Verdere motivatie en reactie op de adviezen treft u in bijlage 3 aan. Voor u ligt eindversie 4.0 van Plan B, het is een inhoudelijk voorstel om ook in 2021 de kosten van de dienstregeling in lijn te kunnen blijven houden met de verwachte reizigersvraag na de Corona crisis. Plan B past binnen de eisen van het Programma van Eisen, het bestek en de genoemde kadernotitie. Intentie is om dit Plan B in te laten gaan in plaats van het vastgestelde Vervoerplan 2021.

*) Ingangsdatum per 3 januari 2021 als de huidige dienstregeling tot 2 januari 2021 kan blijven rijden (van 20 december tot 2 januari overigens als vakantiedienstregeling).

3

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Korte samenvatting van wijzigingen in Plan B

Per 3 januari 2021 Diverse lijnen De 800.000 DRK maatregelen gaan grotendeels (tijdelijk) niet door Lijn 194 Alleen nog rijden op werkdagen tot ca. 19:00 uur (naar model van lijn 186) Lijn 198 Tijdelijke lijn in plaats van 342 zolang HOVASZ niet gereed is Lijn 244 (Tijdelijk) opheffen Lijn 255 (Tijdelijk) opheffen Lijn 287 (Tijdelijk) opheffen Lijn 300 Frequentie op werkdagen overdag (tijdelijk) altijd 6’-dienst, zaterdag 10’dienst en zondag 10’- dienst Lijn 340 Blijft rijden vanuit Mijdrecht (tijdelijk) Lijn 341 (Tijdelijk) lagere frequentie tussen Hoofddorp Station en Airport (van 8 4x/uur) (Tijdelijk) lagere frequentie in dal tussen Spaarne Gasthuis en Hoofddorp station Lijn 342 (Tijdelijk) opheffen Lijn 346 (Tijdelijk) lagere frequentie in spits Lijn 356 (Tijdelijk) lagere frequentie in dalperiode van 10:00 – 15:30 uur (van 8 6x/uur) Lijn 397 (Tijdelijk) lagere frequentie tussen Nieuw-Vennep en Airport (van 11 8x/uur) (Tijdelijk) lagere frequentie op zondag (van 6 4x/uur) R-net (Tijdelijk) na 21:00 uur minder ritten per uur (= 15’-dienst op lijn 397, 30’-dienst op 340, 341, 346 347 bundel en 356) Lijn 640 (Tijdelijk) opheffen N47 Alleen rijden van donderdag t/m zaterdag N95 Opheffen, dus alleen nog nachtnet op het kerntraject Knooppunt Noord – P30 NB: HOVASZ is Hoogwaardig Openbaar Vervoer Aalsmeer Schiphol Zuid (doorstromingsproject (N196))

Bovenstaande is het hele pakket dat Connexxion als één ‘Plan B’ aan VRA presenteert. Er is een stappenplan in te herkennen dat goed aansluit bij de kaders van VRA, te weten: 1. De + 800.000 DRK plannen van 2021, gaan niet door, het betreft de lijnen: • Lijn 244; geen hogere frequentie in de spits • Lijn 255; geen hogere frequentie in de spits • Lijn 287; geen hogere frequentie in de spits • Lijn 342; niet via Floriworld en geen hogere frequentie naar Mijdrecht • Lijn 346; geen hogere frequentie op zondag (dus lijn 199 wordt wel doorgetrokken naar Amstelveen Busstation) 2. Een dagdekkend HOV netwerk • Lijn 342; wordt (tijdelijk) opgeheven en zolang HOVASZ niet gereed is komt er een lijn 198 vanwege een overstap van lijn 340 naar Schiphol • Waar verantwoord, worden frequenties verlaagd tot minimaal 4x per uur i. Lijn 341; 4x per uur tussen Hoofddorp Spaarne en Station in de dal en tussen Hoofddorp station en Airport de gehele dag. ii. Lijn 356; 6x per uur in de dalperiode • Mogelijk kleinere besparingen in avonden en weekenden op bepaalde lijnen i. Op R-net lijnen wordt de lagere frequentie na 21:00 ingezet ii. Betere frequentieverdelingen waar mogelijk (bijvoorbeeld 347 bundel) 3. De spitslijnen worden opgeheven • Lijn 244; wordt (tijdelijk) opgeheven • Lijn 255; wordt (tijdelijk) opgeheven • Lijn 287; wordt (tijdelijk) opgeheven • Lijn 640; wordt (tijdelijk) opgeheven 4.

Aanpassingen in het Nachtnet door het opheffen van lijn N95

4

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Vervoerplan 2021 Plan B

1. Algemene inleiding

Inleiding Het jaar 2021 wordt om meerdere redenen een bijzonder jaar. In eerste instantie omdat het een periode afsluit met grootschalige inzet van dieselbussen. Daar is in de loop van 2020 echter een heel belangrijke andere reden bijgekomen, namelijk de impact die de Corona crisis heeft op onze maatschappij en mobiliteit. De sterke ontwikkeling die onze reizigersgroei in 2019 en ook de eerste maanden van 2020 doormaakte, heeft helaas plaatsgemaakt voor een significante daling van het aantal reizigers dat gebruikmaakt van onze dienstverlening. Het gevolg hiervan is een meer dan materiële afname van de reizigersopbrengsten die in de concessie AML een groot deel van onze omzet uitmaakt. Op het dieptepunt van de crisis maakte er nog maar 15% van het totaalaantal reizigers gebruik van onze mobiliteitsdiensten. Vanaf 1 juni heeft de Rijksoverheid afgekondigd dat het openbaar vervoer weer diende te gaan rijden, conform de regulier geldende dienstregelingen. Er mocht echter maar maximaal 40% van de toegestane capaciteit worden gebruikt voor het vervoeren van reizigers. Tevens werden de reizigers verplicht mondkapjes te dragen tijdens de reis en het sterke advies was om de reis alleen dan te maken als het strikt noodzakelijk was.

De reguliere dienstregeling (kosten) in relatie tot maximaal 40% van het totaal aantal reizigers (opbrengsten), wordt een “beschikbaarheidsdienstregeling” genoemd. Alle vervoerbedrijven zijn hiermee geconfronteerd en om die reden stelt de Rijksoverheid in jaar 2020 een beschikbaarheidsvergoeding met beperkingen ter beschikking aan de openbaar vervoerbedrijven. Met betrekking tot de jaren erna is er (nog) geen vast omlijnd plan van aanpak en vergoedingen. De inschatting/verwachting is dat er disbalans zal blijven tussen kosten en opbrengsten van de dienstverlening van Connexxion in de concessie AML. Het gevolg hiervan is dat aanvullende afspraken gemaakt moeten worden met VRA, ten aanzien van de initiële aannames vanuit de aanbestedingsfase, om zo een passende dienstverlening voor de komende jaren af te spreken. Met name voor 2021 zijn de processen en voortgang dermate kritisch, dat we het ‘vervoerplan 2021 Plan B’ voorleggen. In het Vervoerplan 2021 is beschreven dat de Coronacrisis het jaar 2020 een verloren jaar maakt, omdat het gebrek aan reizigersinkomsten onafwendbaar impact heeft op onze aannames zoals in aanbesteding zijn meegenomen. In vervoerplanning zijn groei- en omzetverwachting genoemd en gelet op de nieuwe ontstane werkelijkheid is een aangepast voorzieningenniveau noodzakelijk de komende jaren.

Aangegeven is ook dat er impact is op de dienstregeling van 2021, zonder toen exact te weten wat. Wel is kenbaar gemaakt dat de uitbreiding van 800.000 DRK per 2021 heroverwogen moet worden, in het licht van de sterk afgenomen OV gerelateerde vervoersvraag. Op 11 juni jl. is het Vervoerplan 2021 door de Vervoerregio vastgesteld en met betrekking tot bovenstaande is het volgende gesteld: “Het dagelijks bestuur behoudt zich overigens te allen tijde het recht voor om, bijvoorbeeld vanwege Corona, nadere eisen te stellen aan het vervoerplan (conform artikel 7 lid 3 van het Concessiebesluit Amstelland-Meerlanden)”.

5

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021 Dit geeft aan dat onderkend is dat het mogelijk noodzakelijk zal zijn om de disbalans die er ontstaat in 2021 bespreekbaar te maken en ook op te lossen. In de tweede week van juni jl., is er op ambtelijk niveau overleg plaatsgevonden tussen de Vervoerregio en Connexxion en daar is uit voortgekomen dat een “Plan B” dient te worden voorbereid door Connexxion. Hiermee wordt inhoud gegeven aan de noodzaak om aanpassingen aan het dienstverleningsniveau, zoals is vastgesteld in het vervoerplan 2021 , om zo omzet en kosten weer in balans te brengen. Reizigersontwikkeling Zoals gesteld is ultimo juni 2020 de situatie dat maximaal 40% van de beschikbare capaciteit in het openbaar vervoer gebruikt mag worden om reizigers te vervoeren. Met VRA is overeengekomen dat per 16 augustus jl. de reguliere dienstregeling 2020, weer wordt uitgevoerd. De verwachting is dat eind december 2020 maximaal 60% van de reizigers die in 2019 gebruik maakten van de dienstverlening van Connexxion weer met ons zullen reizen. Met de tweede Corona golf die in oktober 2020 zich gemanifesteerd heeft, is het nog maar de vraag of die inschatting van 60% reëel is, het is nu (ultimo 18 oktober 2020) niet in te schatten hoe dit zich verder gaat ontwikkelen.

AML wordt harder getroffen dan de andere concessies omdat dit gebied een substantiëler aandeel heeft met betrekking tot (buitenlandse) toeristenvervoer. Het is niet de verwachting dat er een snel herstel zal zijn en dat de verwachte groei van OV mobiliteit voor de komende jaren zal sterk achterblijven. De Corona crisis heeft ons als maatschappij geleerd hoe we thuis kunnen werken, hoe we digitaal kunnen vergaderen, hoe we anders met onze mobiliteit omgaan. Vooralsnog zal het als een belemmering worden ervaren om met grotere groepen tegelijk in een voertuig te zitten. Daar staat tegenover dat de occasionmarkt voor auto’s en de verkoop van (E-) fietsen floreert en dat is exact één van de markten waar het openbaar vervoer structureel haar dagelijkse reizigers vandaan haalt. Tweeverdieners met 1 auto betekent meestal dat de ander het openbaar vervoer als reismogelijkheid kiest. Met veel bedrijfstakken gaat het economisch slecht, met massa ontslagen tot gevolg. De werkeloosheid gaat met sprongen omhoog en de verwachting is dat eind 2020 er een nieuw record aantal werkelozen wordt geboekt, helaas. Kortom, helaas zullen niet alle reizigers weer dagelijks terugkeren naar het openbaar vervoer in Amstelland en Meerlanden en zal ook de verwachte groei, lees het aantrekken van nieuwe reizigers, sterk achterblijven.

Het definitieve lange termijneffect van Corona op de te verwachten reizigersaantallen valt op dit moment dus niet te voorspellen. Toch hebben we (voor de 2de golf in het najaar van 2020) een prognose opgesteld met betrekking tot het percentage reizigers in 2021 die zullen terugkeren, en alles overwegende gaan wij uit van maximaal 70% van de reizigers bij start 2022 ten opzichte van start 2020 (start 2021 60%). Ter vergelijk is dit ongeveer het voorzieningenniveau van 2015 in AML met ca. 780.000 DRU en 23 mio DRK (in 2020 is het ca. 900.000 DRU en 27,5 mio DRK)). De vraag is, wat een bedrijfseconomisch verantwoord aantal DRK is op jaarbasis om een goede financiële balans te krijgen met de genoemde maximale 70% reizigersopbrengsten? Het taakstellende aantal DRK in 2021 is 24,5 – 25,0 mio DRK op jaarbasis. In totaal zal Plan B dus een voorzieningenniveau laten zien dat ca. 2,5 – 3,0 mio DRK minder is op jaarbasis. Vervoerkundige consequenties De grote vraag is, wat is een verstandige keuze ten aanzien van het in zo’n grote mate afschalen van de dienstregeling per 2021? Connexxion heeft haar visie gedeeld waaraan

6

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021 een afgeschaalde dienstregeling aan moet voldoen om toch aantrekkelijk te blijven voor nieuwe reizigers. Ook VRA heeft kaders meegegeven waarbinnen het voorzieningenniveau van Plan B minimaal dient te voldoen (zie bijlage 2). Deze twee zienswijze passen gelukkig nagenoeg naadloos op elkaar. Om dit te illustreren spreekt een metafoor van een huis dat (tijdelijk) te groot en daardoor te duur is, wellicht het best tot de verbeelding. Er zijn dan in ieder geval 2 logische opties, of er wordt een kleiner huis betrokken met minder ruimte en daardoor minder kosten, of in het te grote huis worden een aantal kamers (tijdelijk) gesloten en wordt alleen de ruimte gebruikt ter grootte van een kleiner huis.

Met betrekking tot het vervoerplan 2021 Plan B kiest Connexxion ervoor om het “grote huis” te blijven bewonen, maar tijdelijk, al dan niet voor langere of kortere tijd, een aantal kamers te sluiten. Terug naar de dienstregeling betekent bovenstaande dat de basis van de hoge frequenties met overstappen op knooppunten voorwaarde is om aantrekkelijk te blijven voor reizigers die nu (tijdelijk) afscheid hebben genomen van het openbaar vervoer. Ofwel, als die tweede auto toch weer te hard gaat drukken op het huishoudbudget, dat moet het openbaar vervoer nog steeds het hoogwaardige alternatief zijn zoals het was voor de Corona crisis. Hoe verleidelijk ook, betekent dit dat er niet voor wordt gekozen om alle frequenties op bijvoorbeeld 6x per uur te gaan zetten, of in de dal altijd een lager aanbod dan in de spits. In 2015 heeft het omzetten van lijn 140 (6x uur) naar R-net 340 (8x uur) bewezen dat de reizigersgroei ineens met 10-15% per jaar toenam. Achteraf beseften we dat de beschikbaarheid en het ‘spoorboekje’-vrij reizen de sleutel van het succes van “vanzelfsprekend” openbaar vervoer was. Het is zeer aan te bevelen geen onbedachte sprongen te maken en te blijven geloven in de filosofie van hoge frequenties in combinatie met overstap op strategische knooppunten.

Reizigers zullen gaan terugkomen, het duurt helaas alleen veel langer, wellicht langer dan we ons nu kunnen veroorloven. Ook zullen niet alle reizigers terugkomen, echter dat ligt niet aan het vervoersysteem, maar aan het te verwachten veranderende mobiliteitsgedrag in de maatschappij, juist door de maatregelen vanwege Corona. Wat echter minstens zo belangrijk is, die 10-15 % jaarlijkse groei is op gang gekomen, juist omdat het spoorboekje vrij reizen zo gewaardeerd werd. Dus alleen al om wervend te zijn en te blijven voor de structurele reizigersgroei, met bijbehorende opbrengsten, is het noodzakelijk vast te houden aan de filosofie van hoge frequenties (8x per uur) in combinatie met overstappen op hoogwaardige grote OV-knooppunten. Inmiddels is bekend dat Voortgezet onderwijs en hogescholen en universiteiten een zogenaamd “dakpanmodel” moeten gaan hanteren om studerenden op de scholen te kunnen faciliteren. De bedoeling is dat er maximaal 33% van de studenten op een universiteiten tegelijk aanwezig zijn, in de praktijk betekent dit minder leerlingen/studenten in de spits en meer in de dal. vervoerplan 2021 Plan B is daar uitstekend geschikt voor, dit zal blijken uit de voorgestelde wijzigingen . Vanuit de metafoor van het huis, stelt Connexxion daarom voor om een aantal kamers tijdelijk te gaan sluiten in het bestaande grote huis.

Ofwel, we kiezen voor een situatie die lijkt op de laatste jaren van de vorige concessie waar ook sprake was van hoogfrequente R-net lijnen zonder ondersteunende spitslijnen. Die spitslijnen bleken in de loop van de nieuwe concessie nodig omdat de frequenties op het R-net te hoog werden. Voordeel van deze wijze van afschalen is dat heel snel inzichtelijk is wat het effect is op het nieuwe volume. Ander voordeel is dat juist omdat de spitslijnen (tijdelijk) verdwijnen, het onderliggend R-net goed gevuld blijft en er daardoor veel minder bussen te leeg rondrijden.

7

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021 Laatst te benoemen voordeel is dat als blijkt dat het onderliggend R-net toch sneller aan de capaciteit zit dan verwacht, de spitslijn snel opnieuw te introduceren is. Hierdoor ontstaat niet de situatie dat de tijdens de aanbesteding verwachte groei niet haalbaar is, want er blijft een sterk R-net en opschalen is maximaal flexibel. Uiteraard blijft de basis, het door de VRA vastgestelde vervoerplan 2021 van 11 juni jl. (verder in Plan B wordt het Vervoerplan 2021 vooral als Plan A, aangeduid). Uitgangspunt is de winterdienstregeling 2021 en uiteraard het PvE. Nu, ca. 3 maanden na de vaststelling van Plan A, is duidelijk dat het niet mogelijk is om alle voorstellen van Plan A per dienstregeling 2021 in te laten gaan. In alle gevallen is dit gerelateerd aan het niet tijdig gereed zijn van de infrastructuur, terwijl dit wel toegezegd en verwacht was. Toch blijven alle verbeteringen en wensen van de stakeholders overeind. Zowel de afwijkingen binnen Plan A, als wel de afwijkingen van Plan B ten opzichte van Plan A, treft u aan in bijlage 1. Tot slot wil Connexxion benadrukken dat in principe alle maatregelen in Plan B waar tijdelijk bij staat, ook echt tijdelijk van aard zijn. Een dergelijke voorgestelde maatregel zal weer kunnen worden omgedraaid, op het moment dat de reizigersopbrengsten daartoe aanleiding geven.

De oorspronkelijke frequenties en oorspronkelijk spitslijnen zullen weer in ere kunnen worden hersteld. Procedure Het Vervoerplan 2021 kent als ingangsdatum 13 december 2020. Het Plan B kan 3 januari 2020 als ingangsdatum krijgen, mits de dienstregeling van 2020 kan blijven rijden tot en met 2 januari 2021 (tussen 20 december en 3 januari als kerstdienstregeling (gebaseerd op de zomerdienstregeling van 2020)). Dit betekent een aangepaste procedure. De VRA heeft deze aangepaste procedure inhoudelijk vormgegeven richting de stakeholders. In de week van 5 oktober 2020 heeft Connexxion overleg gevoerd met beide adviesorganen (RAR en gemeenten) en de formele schriftelijke adviezen alsmede onze reactie er op, treft u in bijlage 3 aan.

8

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

2.

Voorgestelde wijzigingen nieuwe dienstregeling

2.1

Voorstellen R-net

Inleiding

R-net is de drager van het vervoerssysteem in AML. De visie van ‘vanzelfsprekend’ openbaar vervoer blijft overeind. Dit betekent dat de frequenties hoog zijn en minimaal 8x per uur op werkdagen van ca. 6:30 tot 18:30 uur. In de weekenden blijft de frequentie net al in 2020 overdag 4x per uur en pas later in alle avonden wordt de frequentie afgebouwd naar 2x uur. Daarnaast zijn er een aantal R-net lijnen die ’s nachts aangevuld worden met nachtlijnen die 2x per uur rijden. Ook daar wordt geen aanpassing aan gedaan, alhoewel de vraag inmiddels gerechtvaardigd lijkt of zoveel nachtlijnen ook op zondag t/m woensdag moeten rijden. Er is een kleine uitzondering op bovenstaande en wel op de lijnen 341 en 356. Op die lijnen is het verantwoord om in de dal naar een lagere frequentie te gaan. Lijn 341 rijdt namelijk niet tussen grote kernen, maar vooral binnen Hoofddorp vanuit de grote wijk Floriande naar het station in Hoofddorp en Airport. De hoge frequentie van lijn 341 is gerechtvaardigd als er een grote vraag is naar reizigers, maar tegelijkertijd zijn er ook geluiden uit Floriande die een lagere frequentie wensen. Nu de Coronacrisis een fors effect heeft op de reizigersaantallen, lijkt het verantwoord en in de wijk Floriande zelfs gewenst, om in de dal af te schalen naar 4x per uur. R-net lijn 356 vormt ook een uitzondering, maar om een andere reden.

In feite gaat bij deze lijn meer de vergelijking op met R-net lijn 346 die vorig jaar in de dal al naar 6x per uur is gegaan. Hetzelfde kan gelden voor lijn 356, deze lijn heeft ook voor de Corona crisis niet altijd een volle bezetting gekend. Bijkomend voordeel is dat lijn 356 in Haarlem in de binnenstad dezelfde route heeft als lijn 346. Op lijn 356 rijden dan weliswaar geen dubbeldekkers, een lagere frequentie zal zeker gewaardeerd worden en de inschatting is dat met 6x per uur ook alle reizigers in de dal heel goed vervoerd kunnen worden.

Lijnsgewijze voorstellen

NB: De reizigerseffecten van onderstaande voorstellen treft u aan in paragraaf 2.4

Lijn 300

Haarlem – Amsterdam Bijlmer (tijdelijk) •

Deze lijn blijft de backbone van AML, tegelijkertijd zal ook op deze lijn merkbaar zijn dat er sprake is van vraaguitval. Om die reden worden op de

9

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Lijn 340

drie dagsoorten strakke frequenties ingevoerd die ons inziens passen bij de te verwachten reizigersaantallen van maximaal 70% van het niveau van 2020, te weten: o werkdagen 6’-dienst, zaterdag 10’- dienst en zondag 10’- dienst Haarlem Station – Uithoorn – Mijdrecht (tijdelijk) •

• Lijn 341

Lijn 342

In het vastgestelde vervoerplan 2021 is er sprake van inkorten van deze lijn tot Uithoorn. Voorstel is om dit niet te doen en in plaats daarvan een ander voorstel met betrekking tot lijn 342 te doen (zie lijn nadere uitgebreide toelichting bij lijn 342) Na 21:00 uur 2 ritten per uur

Hoofddorp Spaarne Gasthuis – Airport/Plaza – Amsterdam Zuid (tijdelijk) • Lagere frequentie tussen Hoofddorp Station en Airport (van 8 naar 4x per uur, zowel in dal als spits) • Lagere frequentie in alleen dal tussen Spaarne Gasthuis en Hoofddorp station. In de inleiding van paragraaf 2.1 staat beschreven waarom een uitzondering van 4x per uur in de dal op deze lijn wel verantwoord is. • Na 21:00 uur 2 ritten per uur .

Uithoorn – Schiphol Airport/Plaza – Knooppunt Noord (tijdelijk) • Lijn 342 is in de nieuwe concessie aangeboden omdat lijn 340 tot de opening van het HOVASZ project geen snelle verbinding onderhoudt met Schiphol. Het was destijds een risico om lijn 342 aan te bieden, want lijn 340 zou na een jaar versneld worden door Aalsmeer en daarnaast ook nog een eigen halte bij Schiphol Zuid krijgen. Helaas is dit project niet in december 2018 opgeleverd omdat er vele jaren vertraging opgetreden zijn. Zoals het er nu naar uit ziet wordt dit project in mei 2021 opgeleverd. Achteraf bleek dat juist door het vertraagd zijn van het HOVASZ project, lijn 342 in een geweldige behoefte voorzag. De gewenste reizigersgroei die niet optrad op lijn 340 tussen Uithoorn en Hoofddorp, was er juist wel op lijn 342. Een gouden aanbod tijdens de aanbesteding, zonder dit uiteraard te kunnen voorzien. Echter met de versnelling van lijn 340 en de extra Schiphol Zuid halte, zal de groei op lijn 342 stevig geremd worden. Lijn 340 rijdt namelijk 8x per uur en lijn 342 slechts 4x per uur, terwijl de overstap op Zuid met een gemiddelde wachttijd van 3-4 minuten nauwelijks reistijdverlies geeft. Om die reden is het ook helemaal niet bezwaarlijk om lijn 342 via Floriworld en Uithoorn Noord te laten rijden, zoals op 11 juni jl. is vastgesteld in het Vervoerplan 2021.

Er ontstaat dan juist weer een nieuwe unieke rechtstreekse markt voor lijn 342 die goed naast lijn 340 kan bestaan. Het is echter met de 70% reizigers die verwacht dat overblijft in 2021 hoogstwaarschijnlijk voorlopig een te kleine markt om lijn 342 te handhaven, zeker als Floriworld pas medio 2021 bediend kan worden. Om die reden wordt voorgesteld om lijn 342 te vervangen door lijn 198 van Schiphol Airport/Plaza naar Aalsmeer Hortensiaplein (zie lijn 198). Lijn 340 wordt dan weer de dragende lijn voor Uithoorn en blijft dat voor Mijdrecht. Er is voldoende capaciteit in lijn 340 als deze lijn 8x per uur blijft rijden. Reizigers naar Schiphol kunnen op Hortensiaplein elk kwartier overstappen op lijn 198 naar Schiphol.

10

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021 Als lijn 342 niet rijdt, dan is het ook niet mogelijk om door te rijden naar Mijdrecht zoals in het Vervoerplan 2021 is vastgesteld. Om die reden blijft lijn 340 de lijn voor Mijdrecht (zie lijn 340).

•

Lijn 346

Haarlem – Amsterdam Zuid (tijdelijk)

Logisch gevolg van het opheffen van spitslijn 244 (tijdelijk) is het sterk houden van het onderliggend R-net (in dit geval lijn 346). In de spits kunnen een aantal ritten worden opgeheven, want met ca. 9x per uur een dubbeldekker is de verwachting dat aan de vraag voldaan kan blijven worden. Na 21:00 uur en op zondag, 2 ritten per uur

•

•

Lijn 347 / 348 Uithoorn – Amsterdam Elandsgracht/Zuid (tijdelijk) • •

Lijn 356

Na 21:00 uur 2 ritten per uur op beide lijnen In weekend optimaliseren frequenties

Haarlem – Amsterdam Bijlmer (tijdelijk) • (Tijdelijk) lagere frequentie in dalperiode van 10:00 – 15:30 uur (van 8 naar 6x per uur). In de inleiding van paragraaf 2.1 staat beschreven waarom een uitzondering van 6x per uur in de dal op deze lijn wel verantwoord is. • Na 21:00 uur 2 ritten per uur

Lijn 357 / 358 Aalsmeer/Kudelstaart – Amsterdam Elandsgracht/Zuid (tijdelijk) • •

Lijn 397

Na 21:00 uur 2 ritten per uur op beide lijnen In weekend optimaliseren frequenties

Nieuw-Vennep – Amsterdam Elandsgracht (tijdelijk) • •

Lijn N47

In ochtendspits is 8x per uur voldoende tussen Nieuw-Vennep en Schiphol Airport/Plaza (nu 11x per uur). Na 21:00 en op zondag een lagere frequentie (van 6 naar 4x per uur)

Uithoorn – Amsterdam Elandsgracht/Zuid (tijdelijk) •

Deze lijn gaat (net als lijn N57) alleen nog op de dagen rijden dat er veel behoefte aan is, namelijk donderdag t/m zaterdag.

Samenvatting haltemutaties en infrastructuurconsequenties Haltemutaties: pm Lijn pm • Vervallen halten waar andere buslijnen langskomen • Vervallen halte waar geen andere buslijn meer langskomt • Bestaande halte waar deze lijn gaat halteren • Nieuwe halte waar deze lijn gaat halteren : Aanpassingen aan infrastructuur

11

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

2.2

Voorstellen Schipholnet

Inleiding

Op het Schipholnet is het voorstel om niet te veel te veranderen. Vanuit de visie dat R-net lijnen 8x per uur blijven rijden, zal ook het Schipholnet 8x per uur moeten blijven rijden. Dus ook hier geldt dat de spitslijnen niet of minder gaan rijden en verder is het mogelijk om meer uitlopende lijnen naar het model van lijn 186 vorm te geven, namelijk alleen op werkdagen tot ca. 19:00 uur. Tot slot geldt ook op het Schipholnet dat de nachtlijnen in principe buiten het Schipholterrein niet goed gebruikt worden (N95 naar Badhoevedorp en Nieuw-Sloten), maar omdat er geen alternatief is, zal dit niet via Plan B, maar via de eerstvolgende vervoerplanprocedure worden voorgesteld.

Lijnsgewijze voorstellen

NB: De reizigerseffecten van onderstaande voorstellen treft u aan in paragraaf 2.4

Lijn 194

Amsterdam De Aker – Schiphol Airport/Plaza (tijdelijk) • Lijn 194 rijdt al sinds ca. 2014 en de gedachte van het bestaansrecht erachter blijft overeind staan. Een grote wijk in Amsterdam die alleen via een omweg met tram 1 en overstap op Pieter Calandlaan op lijn (3)69 een verbinding met Schiphol heeft, zou veel potentie moeten kunnen hebben met een rechtstreekse lijn in een korte reistijd. Echter, de frequentie is met een half uurdienst te laag en dat zal de reden zijn, dat de lijn het na ca. 6 jaar nog steeds niet goed doet. Om die reden wordt nu voorgesteld de lijn af te schalen naar het model van een andere Schiphollijn, lijn 186. Het betekent dat de lijn op werkdagen rijdt tot ca. 19:00 uur.

Lijn 198

Schiphol Airport – Aalsmeer Hortensiaplein (tijdelijk) • Bij lijn 342 is de aanleiding van lijn 198 goed uitgelegd, wellicht goed om die passage nog eens aandachtig te lezen. Lijn 198 is een tijdelijke lijn en noodzakelijk zolang het HOVASZ project niet gereed is en lijn 342 niet meer rijdt. De lijn heeft dezelfde bedieningsperioden als lijn 342, alleen is lijn 198 ingekort en rijdt van Schiphol Airport/Plaza naar Aalsmeer tot knooppunt Hortensiaplein. Lijn 340 uit Uithoorn geeft op Hortensiaplein overstappende reizigers aan lijn 198 naar Schiphol en lijn 198 geeft op

12

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021 Hortensiaplein overstappende reizigers aan lijn 357 naar Floraholland/Floriworld. Lijn 287

Schiphol Airport – Schiphol Rijk (tijdelijk) • Een sterke hoog frequente cirkellijn als backbone van het Schipholnet, verzorgt bijna alle mogelijke reizen binnen het Schipholterrein, zeker naar Schiphol Rijk. Als er nog maar 70% van de bezetting over blijft, dan zal dat vooral merkbaar zijn bij het kantoorpersoneel in Schiphol Rijk. De spitslijn wordt daarom opgeheven. Als het nodig is, dan wordt snel weer opgeschaald naar de helft van het oorspronkelijk aantal ritten, alternatief is de cirkellijn die altijd rijdt (behalve ’s nachts).

N95

Nacht: Badhoevedorp Langsom – Schiphol Knooppunt Noord (tijdelijk) • Deze nachtlijn is altijd al slecht bezet geweest en heeft zich in de eerste jaren van de concessie niet kunnen bewijzen. Om die reden is de lijn nog voor het Corona tijdperk ingekort tot Badhoevedorp Langsom. Het is zeker nu de bezettingen dramatisch zijn teruggelopen niet langer verwantwoord om deze lijn buiten het Schipholterrein te handhaven. Om die reden wordt dit traject opgeheven en blijft er uiteraard wel in ongewijzigde vorm nachtvervoer tussen Knooppunt Noord en P30 (het kerntraject).

Samenvatting haltemutaties en infrastructuurconsequenties Haltemutaties: pm Lijn pm • Vervallen halten waar andere buslijnen langskomen • Vervallen halte waar geen andere buslijn meer langskomt • Bestaande halte waar deze lijn gaat halteren • Nieuwe halte waar deze lijn gaat halteren : Aanpassingen aan infrastructuur

13

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

2.3 Voorstellen overig lijnennet

Inleiding

Het overige lijnennet bestaat uit spitslijnen, ontsluitende buslijnen en basismobiliteit (waar ook AML Flex onder valt). Alleen de spitslijnen worden betrokken bij Plan B. De ontsluitende lijnen (169, 171 en 174) en de basismobiliteit (Flex, 160-serie lijnen) niet omdat dit laagfrequente lijnen zijn en ook letterlijk vaak de basis zijn van de mobiliteit, dus minder kan eigenlijk niet.

Lijnsgewijze voorstellen

NB: De reizigerseffecten van onderstaande voorstellen treft u aan in paragraaf 2.4

Lijn 244

Haarlem Delftplein – Amsterdam Zuid (tijdelijk) • Deze lijn is als pilot ontstaan om de reizigersgroei op lijn 346 te remmen. Er is op dit moment geen sprake van reizigersgroei op lijn 346 en die groei zal er de eerstkomende 2 jaar niet komen is de verwachting. Om die reden is het verantwoord om deze lijn tijdelijk op te heffen.

Lijn 255

Haarlem Station – Amsterdam Bijlmer Arena (tijdelijk) • Deze spitslijn is in de loop van de huidige concessie ontstaan omdat anders lijn 356 te snel aan zijn capaciteit zou komen. Als 70% van het totaal aantal reizigers blijft reizen, is er voldoende capaciteit in lijn 356 om deze lijn tijdelijk op te heffen.

Lijn 640

Hoofddorp Station – Kaj Munk College (tijdelijk) • Deze lijn bestaat uit 1 rit om de (te) drukke rit op lijn 340 rond schooltijd, te versterken. Deze is niet meer noodzakelijk.

Samenvatting haltemutaties en infrastructuurconsequenties Haltemutaties pm

14

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

2.4 Overige onderwerpen

Inleiding In dit hoofdstuk het effect van Plan B op: 1. De reizigersaantallen 2. De implementatie ZE voertuigen per 2021 Ad 1. De reizigersaantallen De maatregelen die voorgesteld worden gaan uit van een hoogfrequent basis R-netwerk. Om die reden zal enerzijds de vraaguitval gering zijn door het (tijdelijk) opheffen van spitslijnen en andere ritten. Tegelijkertijd blijft het netwerk in de basis sterk, vanzelfsprekend en hoogwaardig, dus de kans op reizigersgroei blijft onverminderd ten opzichte van de situatie voor de Coronacrisis. Toch is er ook op het R-netwerk sprake van een lichte afname van ritten, dit is vooral het geval in de 2de helft van de avond (de late avond). In de tabel hieronder zijn alle maatregelen gekwantificeerd, om waarden onderling vergelijkbaar te houden, is gekozen voor bezettingen per half uur.

15

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021 Ad 2. De implementatie ZE voertuigen per 2021 Ten behoeve van de dienstregeling behorende bij het vervoerplan 2021, is Connexxion bezig met de tweede fase van de ZE implementatie. Het is bekend dat de effecten van de huidige crisis doorwerken in de levering van de ZE voertuigen. In goed overleg met VRA is er een plan van instroom opgesteld, waarbij de laatste voertuigen in week 12 worden geleverd, waarna Connexxion het ombouwproces kan voltooien. Het ombouw proces bestaat uit het demonteren van de onboard apparatuur uit de uitstromende dieselvoertuigen en het inbouwen in de nieuw ingestroomde ZE voertuigen. De ombouw wordt gestart na ontvangst van een voertuig en is een continu proces. De initiële planning van de ombouwplanning is geënt op de uitvoering van de dienstregeling 2021, maar door de voorgenomen aanpassingen van de dienstregeling zal het proces van ombouwen niet veranderen, maar wordt de instroom van voertuigen op lijnniveau wel beïnvloed. Uitgangspunt bij het opstellen van het nieuwe instroomplan is dat alle nieuwe voertuigen worden ingezet in de concessie AML, waarbij er ook wordt gekeken naar de voorgenomen tijdelijke dieselvoertuigen die ingezet worden op de Uithoorn bundel. Deze voertuigen hebben een beperkte inzetduur, vanwege de aanstaande ingebruikname van de volledige Amsteltram.

Daarnaast ontstaat door de afname van de totale hoeveelheid in te zetten voertuigen in het vervoerplan 2021 B, er mogelijkheden om, al dan niet tijdelijk, ook andere lijnen die in vervoerplan 2021 nog met dieselvoertuigen zouden worden geëxploiteerd, te voorzien van ZE voertuigen. Op dit moment wordt er een nieuwe planning opgesteld.

16

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

3. DRK-effecten 2021 Noot vooraf

Er zijn in dit stadium geen definitieve tabellen gemaakt, waardoor het aantal DRK (dienstregelingkilometers) per lijn nog niet exact te berekenen is. DRK-aantallen in dit hoofdstuk zijn grotendeels voorcalculatorisch en dus bij benadering. Alle maatregelen zijn dus voorcalculatorisch doorgerekend qua DRK-effect. Voorstellen die wel behandeld zijn in dit Vervoerplan, maar niet in onderstaande tabel staan, zijn in principe DRK-neutraal. De met de opdrachtgever jaarlijks afgesproken -1,5% DRK, blijft gealloceerd voor omleidingen, zijnde circa -425.000 DRK op jaarbasis. Met Connexxion was aanvankelijk afgesproken om conform offerte in 2021 in totaal 28.721.478 DRK te leveren. Na correctie van de hierboven genoemde -1,5% DRK wordt dit dan ca. 28.300.000 DRK op jaarbasis. Voor uw beeld, dit is een delta van ca. +800.000 DRK meer op jaarbasis dan het DRK volume van 2020. In het reeds vastgestelde vervoerplan heeft Connexxion vanwege de ontwikkelingen door Corona gevraagd in ieder geval deze 800.000 DRK (grotendeels) ter discussie te stellen.

NB: Geel gearceerd treft u de maatregelen aan die een invulling kunnen zijn met betrekking tot genoemde 800.000 DRK. (t.o.v. Plan A, wijken deze DRK enigszins af vanwege een dubbeltelling richting Mijdrecht en het nu ook meetellen van de spitslijnen en het wel door laten gaan van lijn 199 naar Amstelveen Busstation).

Naast bovengenoemde 800.000 DRK is het noodzakelijk verder te gaan, gelet op de mobiliteitsvraag en de betaalbaarheid van het OV systeem in de concessie AML. Hieronder treft u een overzicht aan van alle, volgens Connexxion verantwoord te nemen extra maatregelen en voorstellen als gevolg van “Plan B”.

17

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Conclusie Plan B (ten opzichte van Plan A)

Ervan uitgaande dat besloten wordt dat de uitbreiding van 800.000 DRK niet door hoeft te gaan en de maatregelen in dit vervoerplan Plan B zijn ook akkoord, dan is het totaal aan besparingen op jaarbasis ruim 2,7 mio DRK (= -10,0%) op jaarbasis (volume 2021 wordt: 24.778.420 DRK op jaarbasis).

Nawoord

Zodra de definitieve dienstregeling tabellen gemaakt zijn, is een definitief inzicht mogelijk in de DRK-mutaties. Verwachting is dat in november 2020 het inzicht volledig is.

18

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Bijlagen Bijlage 1: Afwijkingen ten opzichte van ‘Plan A’ (=Vervoerplan 2021) Hieronder treft u het overzicht aan met alle aanpassingen en verbeteringen van Plan B ten opzichte van Plan A. Beide zijn naast elkaar gezet. De lijnen die in de Plan A geel gearceerd zijn, zijn voorstellen waarvan de kans aanwezig was dat vanwege Corona deze plannen niet door zouden gaan in 2021. Geen van de adviesorganen heeft daar een negatief advies op gegeven. Integendeel, voorstellen die niet genoemd zijn in het advies, kunnen als ‘akkoord’ beschouwd worden. U ziet dat de (gele) voorstellen in Plan B, grotendeels overeenkomen met de voorstellen in Plan A.

PLAN A

PLAN B

*) De blauwe voorstellen gaan niet door vanwege niet beschikbare infrastructuur

Toelichting per lijn op de afwijkingen van Plan B ten opzichte van Plan A: • Lijn 244, 255 en 287 zijn spitslijnen, aanvankelijk is voorgesteld deze uit te breiden, dat gaat niet door in Plan B. Na Corona is de inschatting dat er voldoende capaciteit is, dus zijn de lijnen (tijdelijk) overbodig en kunnen dus worden opgeheven. • Lijn 340 blijft toch ongewijzigd en zal niet worden ingekort tot Uithoorn. Reden is dat voorgesteld is in Plan B om lijn 342 (die in Plan A doorgetrokken zou worden naar Mijdrecht), op te heffen. • Lijn 342 wordt zolang het HOVASZ project niet gereed is, tijdelijk vervangen door een nieuwe lijn 198 die rijdt van Schiphol Airport naar Aalsmeer Hortensiaplein. Dus Aalsmeer blijft een verbinding houden met Schiphol. Maar ook Uithoorn heeft door het inleggen van lijn 198 altijd elk kwartier (middels een overstap van/naar R-net 340), een snelle verbinding met Schiphol.

19

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Bijlage 2: Voorstellen plan B gerangschikt binnen kaders VRA

20

Vervoerplan Amstelland Meerlanden 2021

Bijlage 3: Adviezen van de adviesorganen

Hieronder treft u de adviezen aan van beide adviesorganen, de gemeenten en de reizigers adviesraad (RAR). In het voorwoord is reeds aangegeven tot welke aanpassingen deze adviezen geleid hebben in deze eindversie 4.0 ten opzichte van de conceptversie 3.2.1 van het Vervoerplan B. In deze bijlage gaan wij specifieker in op beide adviezen, ook met name als we adviezen niet overgenomen hebben. We proberen dan goed en duidelijk uit te leggen wat onze motieven daarvoor zijn. Er is met betrekking tot beide adviezen een overlap te constateren, omdat beide adviesorganen met betrekking tot sommige voorstellen min of meer tot een gelijkluidende reactie zijn gekomen. Ook zijn er reacties die uniek zijn per adviesorgaan. Om die reden bestaat onze reactie uit een algemeen en een specifiek deel. Algemeen Connexxion heeft in Plan B de kaders gevolgd, dat betekent dat we eerst plannen zijn gaan uitwerken met betrekking tot HOV lijnen (kader 1), daarna de spits-/nachtlijnen (kader 2a en 2b) en tot slot de HOV verbindingen (kader 3). Bij het beoordelen van de adviezen is daarom ook naar deze volgorde gekeken. Dat betekent dat plannen die binnen het kader alleen in aanmerking kwamen als de eerste 2 kaders geen voorstellen meer opleverden, ook als eerste weer in aanmerking komen om in te trekken.

Allebei de adviesorganen hebben het inkorten van HOVverbinding 347/348 genoemd om niet door te voeren zoals het is voorgesteld. Met name het voorkomen van extra overstappen bij het opheffen van HOV verbindingen wordt als waardevol gezien door beiden. Om die reden heeft Connexxion besloten om deze twee lijnen qua route niet te veranderen. De lijnen 347/348 blijven dus rijden naar respectievelijk Amsterdam Elandsgracht en Amsterdam Zuid. Om dezelfde reden (vallend binnen kader 3) is ook besloten om lijn 341 niet in te korten. Deze lijn blijft dus qua route ook ongewijzigd, het eindpunt is en blijft Amsterdam Zuid. Lijn 342 zal wel verdwijnen, ook daar geldt een extra overstap, maar met de komst van de versnelling door het HOVASZ project en dus Schiphol Knooppunt Zuid, zal lijn 340 met een dubbele frequentie ten opzichte van lijn 342, ondanks een overstap, toch een betere voorziening blijken dan lijn 342 die lager frequent rechtstreeks rijdt. Specifiek per adviesorgaan Gemeenten: • Lijn 194 is een Schipholnet lijn. Deze lijn valt niet onder de 2 fijnmazige netwerken, het ontsluitende net (lijn 169, 171 en 174) en de basismobiliteit (Flex en de 160-serie lijnen). De lijn is op genoemde dagdelen en dagsoorten na 7 jaar, nog steeds zeer laag bezet (2 reizigers per rit gemiddeld).

Daarbij is er voor het grootste deel van de dagdelen en dagsoorten een hoogfrequenter alternatief middels de GVB sneltram 1 en overstap GVB R-net 69, naar Schiphol. Connexxion beschouwt dit voorstel daarom ook niet als aantasting van de fijnmazigheid. • Lijn 198 rijdt in het voorstel elk kwartier op alle dagsoorten van en naar Aalsmeer Hortensiaplein om daar met 2 minuten overstaptijd aan te sluiten op elke rit van lijn 340. Het doorrijden van lijn 198 naar Uithoorn in een lagere frequentie is nauwelijks een meerwaarde en past ook niet in het toekomst perspectief dat Uithoorn middels een hoogwaardige overstap op Knooppunt Schiphol Zuid een hoogfrequente verbinding krijgt. RAR • De suggestie wordt (opnieuw) gedaan om lijn 63 een rol te laten spelen om het aanpassen van lijn 194 te ondervangen. In het Vervoerplan 2021 (Plan A) is Connexxion uitgebreid ingegaan op deze suggestie (pagina 36). Conclusie is dat zowel GVB als Connexxion geen meerwaarde zien in het doortrekken van lijn 63. • Lijn 397 na 21:00 uur naar een kwartierdienst in plaats van na 22:00 uur is een verantwoorde maatregel. De reizigersaantallen zijn dermate laag dat een kwartierdienst ruim voldoende is. Het komt er op neer dat reizigers in dat uur de bus of 5 minuten eerder of 5 minuten later kunnen nemen. Dit zal een zeer gering effect hebben op de uiteindelijke bezetting is de inschatting van Connexxion.