20200771057 2. Bijlage 1; Vergaande samenwerking Haarlem Effect en Dock Haarlem

7 Bijlage stakeholders ........................................................................................................................ 8

Resultaten enquête Er is zowel bij partners als bij de medewerkers veel draagvlak voor zowel de nieuwe rol van Welzijn als de intensievere samenwerking tussen DOCK Haarlem en Haarlem Effect. Dat sterkt ons in het bundelen van onze krachten waarmee we de komende jaren met elkaar en in samenwerking met onze partners, een sterke basis bieden voor het welzijnswerk in Haarlem. Namens DOCK Haarlem en Haarlem Effect, Elke Louwers, regiodirecteur DOCK Haarlem a.i. Sofie Vriends, directeur bestuurder Haarlem Effect

10 juni 2020

Haarlem dock.nl

Welzijnsorganisatie

2

Samenvatting uitkomsten enquête 1. Wat zijn de belangrijkste uitdagingen in het sociaal domein? Belangrijkste maatschappelijke uitdagingen in het sociaal domein

Volgens de stakeholders en de medewerkers zijn de vijf grootste uitdagingen: 1. Toename eenzaamheid 2. Impact coronacrisis

3

3. Kwetsbare wijken worden kwetsbaarder 4. Het bieden van kansen en perspectieven voor de jeugd 5. Maatschappelijke participatie van inwoners.

2. Wat is de gewenste rol van welzijnswerk in het sociaal domein? 60% 50% 40% 30% 20% 10%

on d

er ste u

de

ne

n

&

fa c

an

lle nv u (a a re n

tv oe

rs

... ilit er en

). nd

en ise

in wo n

or ga n ui

Rol van Welzijn in het sociaal domein

w

ijk

ne tw er ke n

va n en nd

ve rb i

re n

er s

n le ee m in fo r en ss tu ke l ha sc

..

...

...

0%

Partners hechten het meest belang aan de rol van verbinder tussen inwoners, tussen inwoners en organisaties en die van organisator van wijknetwerken. De meest gewenste rollen volgens medewerkers zijn het uitvoeren van ondersteunende activiteiten (die niet door anderen worden geboden) en het ondersteunen van initiatieven.

Samen sterker in de sociale basis in Haarlem

Bijlage A Partners: • ‘Ik zou graag zien dat welzijnswerk in de basis de kritische, de signalerende en de ontwikkelende rol op zich neemt. Dat waardeer ik ook het meest: aangeven waar bestaande partijen meer zouden kunnen doen en desgewenst zelf aanvullend ontwikkelen.’ • ‘Het in stand houden van speeltuinen met goed beheer. Zonder goed beheer komen (zorg)risicogroepen en kwetsbare gezinnen (scheiding, mishandeling, ...) vaak niet naar de speeltuinen toe. Volledig openbare speeltuinen (pleintjes) worden vaak gemeden.’ • ‘Stimuleren dat inwonersinitiatieven naar boven komen.’ Ook gaf een aantal partners een aanvulling op enkele van bovengenoemde rollen: Gewenste aanvulling op het ondersteunen en organiseren van wijknetwerken: -

Kritische, signalerende en ontwikkelende rol

-

Daarin naar gemeente maar ook naar partijen toe: scherpte en soms tegen stroom in

-

Faciliterend en verbindend in uitvoering prestatieplannen in de wijk van alle partners

Gewenste aanvulling op het uitvoeren van ondersteuningsaanbod: -

Uitvoering positioneren in de keten zodat het aanvullend en ondersteunend is en blijft

-

Verder uitwerken wat wel en niet los te laten en te versterken

-

Faciliteren van aanbod GGZ-partners

Gewenste aanvulling op het ondersteunen van initiatieven: De feedback, zorgen, kansen en behoeften geven een divers beeld. We hebben dit grofmazig ingedeeld in wat wél en wat niet gewenst is: Partners willen dat Welzijn wél initiatieven ondersteunt door:

Partners geven aan dat ze daarin niét willen dat Welzijn:

• Ruimte geven en waarderen kleine initiatieven/organisaties • Faciliteren met ruimte en soms werkgeverschap • Faciliteren van zelforganisaties, in ruimte, budgetbeheer en verbinden • Ondersteunen van kwetsbare groepen om ook initiatieven te ontwikkelen • Ondersteunen van initiatieven voor sociale samenhang in de buurt en ontmoeting • Bestaande initiatieven versterken door bijv. communicatie, informatie, signaleren en verbinden, fondswerven, wegwijs maken • Duidelijker maken wat wel en niet aan ondersteuning kunnen bieden • Stimuleren eigenheid initiatieven en autonomie inwoners • Samenwerken met zelfstandige initiatieven, sociaal ondernemers en burgerinitiatieven

• Beconcurreert met eenzelfde aanbod • Subsidie of financiering bemoeilijkt • Initiatieven overneemt (als dat niet gewenst of nodig is) • Als grotere partij “overrulen” • Voor mensen praat • Zelfstandige burgerinitiatieven ondersteunt (daar zijn andere wegen voor)

Haarlem dock.nl

Welzijnsorganisatie

4

Bijlage A 3. Wat zijn de behoeften in intensivering van de samenwerking DOCK Haarlem en Haarlem Effect? Partners

Medewerkers

• Uitgangspunt van de inzet zijn de inwoners • Participatief model voor organisatie en uitvoering • Duidelijk portfolio van Welzijn, dat uitgaat van diversiteit & inclusie • Ontwikkelen sociale basis

• Uitgangspunt is goede dienstverlening/krachtig welzijnswerk aan de inwoners • Gezamenlijke werkwijze gestoeld op een sterke, gezamenlijke visie en cultuur • Kwaliteitsversterking welzijn door gezamenlijke teamvorming op expertise

4. Wat zijn de valkuilen en risico’s in de intensivering van de samenwerking? Medewerkers

• Logge organisatie met veel lagen en zware topstructuur en monopoliepositie • Moeizame en onduidelijke communicatie • Inperken (ontwikkel)ruimte van initiatieven

• Wijkgrenzen afbakenen • Wij-zij denken • Formele structuur bepalend laten zijn voor samenwerking in uitvoering

5. Hoe tevreden zijn partners over DOCK Haarlem en Haarlem Effect? We vroegen naar de huidige tevredenheid én vroegen feedback over elke organisatie afzonderlijk.

10

15

16

16

20

29

Haarlem Effect 28

DOCK

6

Huidige tevredenheid van partners over DOCK Haarlem en Haarlem Effect

ERG ONPRETTIG

1

2 0

1

5

Partners

ONPRETTIG

NEUTRAAL

PRETTIG

ZEER PRETTIG

N.V.T.

Toelichting: Partners benoemen als kracht van Haarlem Effect de oplossingsgerichtheid, dialoog en betrokkenheid. Haarlem Effect heeft een lokaal krachtig netwerk en wordt gezien als betrouwbare partner. Ook waarderen partners dat Haarlem Effect contact zoekt met kleinere organisaties. Partners waarderen de goede relatie en verbinding met de GGZ-partners, o.a. via de Wijkplaats. De organisatie lijkt in de ogen van enkele partners iets meer gericht op de perspectiefvolle groepen ten opzichte van DOCK Haarlem. Aandachtspunten zijn het ontbreken van een duidelijk portfolio en soms wat ‘amateuristisch of wolligheid’.

Samen sterker in de sociale basis in Haarlem

Bijlage A Partners waarderen DOCK Haarlem om de visiegedrevenheid, de ambities, doelen en resultaatgerichtheid. Ook waarderen zij de spilfunctie in de wijken en het opbouwwerk in bijv. Schalkwijk. Partners zijn te spreken over de benaderbaarheid, bereikbaarheid en het snelle schakelen, als ook de ondersteunende en faciliterende rol in de wijkcentra. Ook het thematisch bouwen aan samenwerkingsverbanden en netwerken benoemen partners als positief. Aandachtspunten bij DOCK Haarlem zijn het missen van goede communicatie, het goed inbedden van nieuwe accenten en - door de veelheid in het portfolio- de neiging tot hokjes/doelgroep denken. Er wordt door een partner aangegeven onvoldoende waardering te ervaren. Partners geven aan beide welzijnsorganisaties mee dat zij kansen zien in de rol van welzijn om de zorgvraag en medische kant te ontlasten. Aandachtspunt is de ad-hoc verbinding met het zorgveld, wat samenwerking minder effectief maakt. Ook geven partners mee om nog meer te denken vanuit inclusie en brede verbindingen en minder vanuit doelgroep/kwestie.

6. Hoe zien partners en medewerkers de meerwaarde in de sociale basis van intensievere samenwerking? anders

6

vermindering kosten meer ruimte voor initiatieven grotere sociale verbondenheid in wijken integrale aanpak binnen sociale basis en met Wijkteam betere dienstverlening aan inwoners

Meerwaarde intensievere samenwerking

0%

10%

Medewerkers

20%

30%

40%

50%

60%

70%

Partners

Toelichting: Partners zien een grote(re) meerwaarde in de integrale aanpak binnen de sociale basis en in het versterken van de dienstverlening naar inwoners toe. Partners en medewerkers verwachten een betere dienstverlening aan bewoners en zien de ruimte die er ontstaat voor initiatieven en de grotere sociale verbondenheid in wijken. Men verwacht dat samenwerking leidt tot vermindering in de kosten.

Haarlem dock.nl

Welzijnsorganisatie

Vooruitblik Er is zowel bij partners als bij de medewerkers veel draagvlak voor zowel de nieuwe rol van Welzijn als de intensievere samenwerking tussen DOCK Haarlem en Haarlem Effect. De input van bewonersorganisaties, welzijns- en zorgpartners, ketenpartners, sociaal ondernemers en de medewerkers laat zien wat onze focus is en wat onze ontwikkelpunten zijn. Die gedegen en waardevolle feedback is de bron voor onze gezamenlijke visie op maatschappelijke opgaven, onze positionering in de sociale basis en hoe we onze samenwerking verder vorm gaan geven. De resultaten van de enquête geven ons ook het vertrouwen om als brede welzijnsorganisaties in partnerschap én samen onze partners, vrijwilligers en inwoners te werken aan een sterke sociale basis in Haarlem. Op 24 juni presenteren we aan onze opdrachtgever, de gemeente Haarlem, ons eindrapport van het onderzoek naar verregaande samenwerking tussen DOCK Haarlem en Haarlem Effect in de sociale basis van Haarlem. Voor 1 september 2020 dienen we gezamenlijk de subsidieaanvraag in voor de sociale basis 2021 in Haarlem. Om samen met inwoners, (bewoners)initiatieven, sociaal ondernemers, professionele organisaties in de Haarlemse samenleving bij te dragen aan een sociale stad en leefbare wijken en buurten. Voor jong en oud.

32 7

Haarlem, 10 juni 2020

Haarlem

Welzijnsorganisatie

dock.nl

Samen sterker in de sociale basis in Haarlem

Benaderde stakeholders voor enquête Aangepast vervoer ZK Rolmobiel Actief Talent Agros Alevitische vereniging Alzheimerstichting Badhuis Leidseplein Bedrijf en Samenleving Bibliotheek Zuid-Kennemerland Bijna Gratis Markt Blijf Groep Brijder Verslavingszorg Brownies & DownieS Bureau Discriminatiezaken Kennemerland Burennetwerk Haarlem Buurtbedrijf Haarlem BuurtBlik BUUV Centraal Opvang Asielzoekers CJG Kennemerland Coherente De Baan De Jeugd- & Gezinsbeschermers De Linde De Schakel Dorpsraad Spaarndam Elan Wonen Coöperatie Spaarnezaam Fonds Urgente Noden Geloven in de Stad Gezondheidscentrum Schalkwijk GGD Kennemerland Prezens - GGZ InGeest Haarlem College Haarlem Mozaïek, Thuis in Haarlem Hand in Hand & voorzitter platform zelforganisaties Hart Hartekampgroep Heliomare Hero Kindercentra Herstelacademie Hospice Groep Haarlem HCZK, Huisartsen Coöperatie Zuid-Kennemerland Humanitas IMC Weekendschool Hogeschool InHolland Inhoudelijk Coördinator Introductieprogramma Sta-

tushouders Inschakelaars ISCC ISP Stamtafel (izorgD) Jeugdfonds Sport & Cultuur Stichting Jongeren in beweging Juttersgeluk Kcoetz Wijkgerichte Zorg Kennemerhart Kenter Jeugdhulp Kikid KinderUniversiteit Bestuur Leergeld Haarlem en Zandvoort Leger des Heils Lievegoed MEE & de Wering MeerWaarde Money Start Nova College Ons Tweede Thuis Ontdekplek voor Jonge Onderzoekers Ontmoet elkaar in Parkwijk Ont-moeter Oosterduin Op Stoom Open Huis Participatieraad Participe Amstelland Pasmatch Pletterij Pluspunt Zandvoort Politie Haarlem Pré Wonen Present Haarlem ProMatching Rabobank Haarlem REAKT Rebup Reclassering RIBW K/AM Roads Roads, Prints & Pixels Rode Kruis Haarlem e. o. Salomo, stichting christelijk primair onderwijs Zuid-Kennemerland

Haarlem dock.nl

Welzijnsorganisatie

Bijlage

8

Bijlage A

9

Service Paspoort SGMO SIG Slachtofferhulp Sociaal Wijkteam Haarlem Socius Spaarnelanden Speeltuin Floragaarde Speeltuin Het Paradijsje Speeltuin De Papegaai Speeltuin Jeugdland Speeltuin Klarenhof Speeltuin Ramplaankwartier Speeltuinvereniging Elba SportSupport Stad Haarlem Stem in de Stad Stichting De Brug Stichting Fietsmaatjes Zuid-Kennemerland Stichting Lezen en Schrijven Stichting Nabestaandenzorg Stichting ontmoet elkaar Stichting Samen Stichting Schakels Stichting SIG Stichting Sint Jacob Stichting Somaliërs Haarlem en omstreken Stichting Welzijn Beverwijk Streetcornerwork Tandem Thuiszorg gehandicapten (STG) Triple Threat Turquoise UWV VBZ (Voor Betere Zorg) Veilig Thuis Kennemerland Veiligheidsregio Kennemerland (GGD) Vluchtelingenwerk Voedselbank Vrijwilligerscentrum Haarlem Wereldkeuken Werkdag B.V. WIJ Heemstede Wijkraad Amsterdamse Buurten

Wijkraad Binnenstad Haarlem Wijkraad Boerhaavewijk Wijkraad Bosch en Vaart Wijkraad Burgwal Wijkraad Delftwijk/Waterbuurt Wijkraad Dietsveld/Vogelbuurt Wijkraad Europawijk Wijkraad Frans Hals Wijkraad Garenkokerskwartier Wijkraad Heiliglanden De Kamp Wijkraad Indische buurt Noord Wijkraad Klein Zuid West Haarlem Wijkraad Kleverpark Wijkraad Koninginnebuurt Wijkraad Meerwijk Wijkraad Molenwijk Wijkraad Oosterduin Wijkraad Overdelft/De Krim Wijkraad Parkwijk/Zuiderpolder Wijkraad Patrimoniumbuurt Wijkraad Planetenwijk Wijkraad Raaks Wijkraad Ramplaankwartier Wijkraad Rozenprieel Wijkraad Scheepmakersdijk Wijkraad Sinnevelt Wijkraad Spoorwegkwartier Wijkraad Sportheldenbuurt Wijkraad Sterrenbuurt/Planetenbuurt Wijkraad Vijfhoek Raaks Doelen Wijkraad Vondelkwartier Wijkraad Welgelegen Wijkraad Zuiderhout en Vredenhof Youth for Christ Haarlem Ymere You!nG Zaaigoed Zoefzoef ZONH Zorgbalans Zorgbalans Servicepaspoort Zorggroep Reinalda Stichting Zohor VMGH

Samen sterker in de sociale basis in Haarlem

SAMEN STERKER IN DE SOCIALE BASIS IN HAARLEM Toekomstige bedrijfsvoering & continuïteit

Bijlage B

Haarlem dock.nl

Welzijnsorganisatie

Bijlage B Toekomstige bedrijfsvoering & continuïteit Wat zijn onze wensen op het gebied van gezamenlijke bedrijfsvoering op weg naar alliantievorming? Onze toekomstige rol van duurzame samenwerking vraagt om een gezonde financiële positie, een flexibele organisatie en investering in de nieuwe rol. We doen gezamenlijk wat mogelijk is. Ook hier groeien we naar elkaar toe. Hieronder beschrijven we onze minimale opbrengst in de komende anderhalf jaar. De stip op de horizon is een gezonde financiële positie en een efficiënte en slagvaardige bedrijfsvoering waarbij we optimaal profiteren van de samenwerking. Personeel In maart 2020 startten we het proces naar verregaande samenwerking onder begeleiding van een externe procesbegeleider. Al ruim voor het einde van de rit concludeerden we dat het bundelen van onze krachten een sterke basis voor het welzijnswerk in Haarlem biedt de komende jaren. Feedback hiervoor kregen we van ruim 100 bewonersorganisaties, welzijns- en zorgpartners, ketenpartners en sociaal ondernemers, en ook van onze medewerkers.

11

Aantallen per 01-01-2020

Haarlem Effect

DOCK Haarlem

medewerkers / Fte vrijwilligers

109 / 66,66 306

80 / 60,53 457

Om maximale opbrengst van de samenwerking te realiseren, brengen we onze mensen en culturen dichter bij elkaar. Daarmee maken we onderling leren mogelijk. We versterken de expertise, vakmanschap en groeikansen van onze medewerkers en vergroten de interne mobiliteit. • We nemen medewerkers mee in het proces van intensivering van de onderlinge samenwerking en organiseren gezamenlijke beleids-/ontwikkeldagen voor alle medewerkers. •

We zetten vacatures gezamenlijk intern in beide organisaties uit.

Samen sterker in de sociale basis in Haarlem

Bijlage B • We maken een gezamenlijk plan dat het leren en ontwikkelen in de rollen van de sociale basis ondersteunt. Met een gezamenlijk scholingsbeleid en uitvoering van deskundigheidsbevordering. •

We werken aan gezamenlijke kwaliteitsdoelen.

•

Bij vervanging ziekteverzuim bevragen we eerst aan elkaar welke uitwisselingsmogelijkheden er zijn.

Financiën De beide organisaties hebben een andere financiële positie en andere financiële en/of fiscale risico’s. Om de financiële investeringen en risico’s van een samenwerking zo beperkt mogelijk te houden achten beide organisaties het niet verantwoord op korte termijn een bedrijfsfusie aan te gaan. Een toelichting: Van oudsher heeft Haarlem Effect financiering voor het uitvoeren van haar activiteiten aangevraagd (en gekregen). Ook bij de bezuinigingen op de subsidies van de gemeente voor het sociaal domein van de afgelopen jaren, is de keuze gemaakt om de continuering van de dienstverlening aan de inwoners voorrang te geven en is onvoldoende gekeken naar de opbouw van een gezonde financiële continuïteitsreserve om eventuele tegenslagen op te vangen. In de coronacrisis ondervond Haarlem Effect daar direct de gevolgen van en deed een beroep op het noodfonds van de gemeente. Om de continuïteit van Haarlem Effect in de toekomst te borgen is het noodzakelijk het Eigen Vermogen te versterken. Dit doen we als volgt: • Alle werksoorten en locaties (buurthuizen, jeugdcentra, speeltuinen en peuterspeelzalen) dienen bij te dragen aan een positief resultaat. • Scherpe analyse op de financiële ontwikkeling van de lopende activiteiten en de exploitatie van de locaties.

• Werken vanuit een realistische en nauwkeurige kostprijsopbouw, waarbij ruimte is ingerekend voor risico- en innovatieopslag. • Sociaal ondernemerschap: het aantrekken van nieuwe opdrachten met financiering die (deels) uitgevoerd kunnen worden binnen de bestaande urencapaciteit. • Kritisch blijven kijken naar vaste- en variabele kostenstructuur. DOCK Haarlem heeft wel financiële reserves; uit de jaarrekening 2019 blijkt een gezonde solvabiliteitspositie. Ook de exploitatie is gezond, alhoewel deze wel onder druk staat door (eventuele) bezuinigingen. In de jaarrekening zijn wel fiscale risico’s benoemd. Dit zijn risico’s waar de gehele branche mee te maken heeft en die niet specifiek zijn voor DOCK Haarlem. Voor bepaalde fiscale regimes is het nog onduidelijk in hoeverre dit zal leiden tot een effectieve belastingafdracht. Het gaat hierbij om BTW en VPB. Op deze onderdelen volgt DOCK de ontwikkelingen nauwlettend en beraadt zich op de in te nemen positie. De uitkomsten ervan kunnen aanzienlijke gevolgen hebben voor de financiële en liquiditeitspositie van DOCK.

Haarlem dock.nl

Welzijnsorganisatie

12

Bijlage B Als voorwaarde voor een stevige en stabiele samenwerking hebben beide organisaties de ruimte nodig om deze risico’s de komende jaren af te dekken. Een eventuele samenvoeging van de financiële posities levert naar onze mening geen extra voordeel op voor de stabiliteit van de samenwerking op de korte termijn.

Informatietechnologie Op het gebied van ICT en ICT-beheer werken we met verschillende systemen. We gaan onderzoeken in hoeverre er synergie mogelijk is.

Huisvesting en facilitaire zaken De komende anderhalf jaar zetten we in op meer eenduidigheid van het welzijn. Zo werken we samen aan Huizen van de Wijk waarin deelnemende partners met elkaar het aanbod programmeren. In het beheer van de Huizen van de Wijk trekken we waar mogelijk gezamenlijk op: •

De (kantoor)ruimtes in onze Huizen van de Wijk zijn beschikbaar voor alle medewerkers.

• De facilitair medewerkers zijn onder leiding van een facilitair manager inzetbaar in alle Huizen van de Wijk. We maken hiervoor een gezamenlijke planning.

13

• We regelen met elkaar stadsbreed de bereikbaarheidsdienst voor onze gebouwen. • We onderzoeken of we het verhuren van ruimtes in onze locaties gezamenlijk kunnen organiseren (backoffice). • We onderzoeken wat de voordelen zijn van gezamenlijke inkoop, zoals schoonmaak, brandveiligheidsproducten en EHBO-middelen. • We onderzoeken de mogelijkheid om de sociaal beheerders breder inzetbaar te maken, ook voor Huizen van de Wijk in andere wijken.

Communicatie In onze interne communicatie trekken we waar mogelijk gezamenlijk op. •

We maken gezamenlijke nieuwsbrieven.

In onze externe communicatie laten we zien wat we samen in de stad doen en waar we samen (met partners) van zijn: •

We ontwikkelen een gezamenlijke huisstijl voor diverse uitingen.

•

De diensten waarin we samenwerken en/of die we beiden aanbieden, presenteren we ook als zodanig.

•

We ontwikkelen een gezamenlijk persbeleid.

•

We onderzoeken welke social media kanalen we gezamenlijk kunnen ondersteunen.

• We spreken dezelfde taal. We doen het samen of vullen elkaar aan. We informeren volledig en niet eenzijdig. •

Op websites informeren we de bezoekers over onze intensieve samenwerking. We verwijzen naar elkaar.

• De communicatiemedewerkers van de beide organisaties maken en voeren plan werkontwikkeling uit. En maken een gezamenlijk communicatieplan.

Samen sterker in de sociale basis in Haarlem

Bijlage B Kwaliteit We investeren in gezamenlijke kwaliteitsontwikkeling van de sociale basis. We vergelijken onderdelen van het kwaliteitsbeleid van beide organisaties en nemen van elkaar over wat passend is. We gaan meer evidence based werken op basis van bestaand onderzoek naar ‘wat werkt’. We zoeken daarbij samenwerking met kennisinstituten en hoger onderwijs. En door inzet van methodieken als de Theory of Change of de ABCD-methode (Asset Based Community Building) maken we specifieke onderdelen van ons werk sterker. We nodigen medewerkers en partners uit om aan gezamenlijke trainingen of inspiratiesessies deel te nemen.

Governance Eerste voorwaarde voor de intensievere samenwerking is commitment van de bestuurders en RvT’s van beide organisaties. Vanuit dat commitment zijn afspraken te maken over inhoud, proces en aansturing van de toekomstige samenwerking. Het vastleggen van deze afspraken in een convenant is dan de vervolgstap om zekerheid te bieden aan beide organisaties zelf, aan de gemeente als belangrijke opdrachtgever en aan de andere samenwerkingspartners. De gezamenlijke visie, de afgestemde dienstverlening volgens de nieuwe rollen en de gewenste samenwerking in de backoffice vormen de ingrediënten voor de te maken afspraken.

14

Haarlem dock.nl

Welzijnsorganisatie

Haarlem dock.nl Welzijnsorganisatie