2 Bijlage 1 Rapport Duurzame Toekomst Spaarne Werkt
Tekst van het document
46
HOOFDSTUK 5
Conclusies en advies Op basis van ons onderzoek trekken we enkele conclusies en doen wij aanbevelingen voor de toekomst.
5.1
Conclusies
Op basis van ons onderzoek trekken we de volgende conclusies. 1. In de regio Zuid-Kennemerland is het aantal loonkostensubsidies nog relatief laag, maar groeit toe naar het gemiddelde. Het aantal mensen dat wordt doorverwezen naar Spaarne Werkt is lager dan verwacht. Gemeenten geven aan dat dit kan worden verklaard doordat de mensen die voorheen in de Wajong en/of de Wsw kwamen nu zelfstandig bij reguliere werkgevers aan de slag zijn of doordat zij niet in staat zijn om loonvormende arbeid te verrichten en daarom niet onder de doelgroep van Spaarne Werkt valt. 2. Spaarne Werkt beschikt over een goede klassieke infrastructuur om mensen die het zelf niet redden aan de slag te helpen en te houden. Het aanbod is relatief breed en gevarieerd. De jaarlijkse kosten zitten onder het niveau van de benchmark. 3. Daarnaast slaagt de afdeling Re-integratie van Spaarne Werkt erin om conform de afspraken in het MJK mensen duurzaam aan de slag te krijgen. De aantallen mensen die worden ondersteund bij het zoeken naar werk, blijven achter bij de verwachting. Mede daardoor zijn de kosten voor re-integratie aan de hoge kant (capaciteit van Spaarne Werkt is ingesteld op hogere aantallen dan gerealiseerd). 4. Op dit moment ontbreekt een gedeeld beeld waar de organisatie van Spaarne Werkt naartoe moet bewegen.
Spaarne Werkt mist koers en richting en anticipeert op de toekomstige ontwikkelingen met het door ons uitgevoerde onderzoek. Er zijn geen keuzes gemaakt over hoe de infrastructuur en in het bijzonder de werksoorten moeten meebewegen met de ontwikkeling van de doelgroepen. Daardoor worden noodzakelijke veranderingen niet of onvoldoende doorgevoerd, wat in de toekomst zal leiden tot knelpunten en problemen waardoor adhocmaatregelen moeten worden genomen. Voor een aantrekkelijke werkomgeving voor de doelgroep en een gezonde bedrijfsvoering en het onderhouden van het onderling vertrouwen en harmonie is een duidelijk perspectief nodig, met gedeelde, meerjarige afspraken die telkens worden gemonitord en waarbij bijsturing plaatsvindt, indien nodig. 5. Het realiseren van de doelstellingen van Spaarne Werkt is een gezamenlijke ambitie van gemeenten/afdelingen Werk en Inkomen en Spaarne Werkt. Het meer gezamenlijk optrekken en integreren van de processen kan meer mensen met een beperking aan een baan helpen. Hier is al hard aan gewerkt, maar er is ruimte voor verbetering. 6. Wij zien voor Spaarne Werkt de volgende toekomstscenario’s:
47
–
Nulscenario: doorgaan op de huidige weg, binnen de huidige meerjarenkaders.
–
Scenario 1: doorgaan op de huidige weg, waarbij maatregelen worden genomen op kostenreductie, zodat de kans op begrotingsoverschrijdingen wordt verkleind.
–
Scenario 2: actieve ondersteuning van de groep anders dan beschut, die het nog niet lukt om bij reguliere werkgevers aan de slag te komen,, waarbij Spaarne Werkt de werkinfrastructuur deels ook in stand houdt voor mensen, anders dan de doelgroep ‘beschut’, die nog niet bij reguliere werkgevers aan de slag kunnen komen. De werkinfrastructuur fungeert hier nadrukkelijker als hub naar de reguliere arbeidsmarkt.
–
Scenario 3: maximaal naar buiten, waarbij de ondersteuning maximaal gericht is op het plaatsen, ontwikkelen en ondersteunen van medewerkers bij reguliere werkgevers, tegen zo laag mogelijke kosten. In dit scenario wordt de bestaande infrastructuur voor een groot deel (groter dan in de andere scenario’s) afgebouwd en is de focus gericht op het realiseren van plekken bij reguliere werkgevers.
–
Scenario 4: bedrijf voor beschutte arbeid: in deze variant beperkt Spaarne Werkt zich tot het realiseren van werkplekken voor mensen met een indicatie Beschut Werk. De nadruk ligt op het realiseren van een adequate werkinfrastructuur voor deze groep. Het bedrijf is daarmee vergelijkbaar met een klassiek sw-bedrijf, maar dan een stuk kleiner dan het oorspronkelijke sw-bedrijf van de regio.
Berenschot kan aangeven hoe de scenario’s scoren op de gehanteerde beoordelingscriteria. Berenschot kan geen voorkeursvariant benoemen. Daarvoor moeten de gemeenten hun voorkeuren kenbaar maken aan de hand van de verschillende criteria.
5.2
Aanbevelingen
Op basis van onze analyse komen we tot de volgende aanbevelingen. 1. Maak een keuze uit één van de scenario’s die wij in afstemming met Spaarne Werkt en de gemeenten hebben geformuleerd. Ga daarvoor in gesprek met elkaar over de geformuleerde beoordelingscriteria en geef een weging aan de verschillende criteria. Bepaal op basis daarvan het voorkeursscenario. 2. Spaarne Werkt en de deelnemende gemeenten hebben een gezamenlijke ambitie. We zien dat Spaarne Werkt en de gemeenten stappen zetten in het gezamenlijk zoeken en vinden van kandidaten. Wij adviseren deze samenwerking verder te intensiveren. Wij adviseren dat Spaarne Werkt nadrukkelijker betrokken wordt bij het zoeken en vinden van kandidaten. 3. Ons advies is om te komen tot een duidelijk protocol op basis waarvan kandidaten worden gediagnosticeerd en geïndiceerd. 4. Volg de marsroute van het Berenschot Ruitmodel: b. Stel een businessplan op nadat een keuze is gemaakt uit de verschillende scenario’s. In het businessplan wordt uitgewerkt hoe de organisatie van Spaarne Werkt er op de langere termijn uit komt te zien en hoe de weg daarnaar toe eruit ziet (de transitie). Een belangrijk onderdeel is, wat dit concreet betekent voor de verschillende werksoorten. Onderdeel hiervan is ook de samenwerking tussen Spaarne Werkt en de afdelingen Werk en Inkomen en hoe het realiseren van de doelstellingen wordt gewaarborgd.
Op basis van het businessplan nemen de bestuurders een definitief besluit. b. Vervolgens wordt een organisatie- en implementatieplan uitgewerkt. Daarin staan de concrete stappen die worden ondernomen om tot het uiteindelijke doel te komen en op welke wijze die worden gemonitord (door Spaarne Werkt en de deelnemende gemeenten) en hoe eventuele bijsturing plaatsvindt.
48
Bijlage 1.
Geïnterviewde personen
•
Attiya Gamri, wethouder gemeente Bloemendaal
•
Diana Van Loenen, wethouder gemeente Haarlem
•
Erwin van Hardeveld, directeur IJmondwerkt
•
Eva van Duffelen, manager Arbeidsontwikkeling, Spaarne Werkt
•
Gert Jan Bluijs, wethouder gemeente Zandvoort
•
Ivo Evers, controller gemeente Haarlem
•
Jeroen Coops, directeur Spaarne Werkt
•
Karin Meulenbelt, hoofd werk en inkomen gemeente Haarlem
•
Lex Vonk, directeur AM-match
•
Marc van der Zalm, afdelingshoofd Intergemeentelijke Afdeling Sociale Zaken gemeente Heemstede en Bloemendaal
•
Mark Rozekrans, manager Werkgeversdiensten, WSP Zuid-Kennemerland en IJmond
•
Sam Meerhoff, wethouder gemeente Heemstede
49
Bijlage 2. •
Begeleiding onderzoek
Stuurgroep bestaande uit het bestuur van de GR Spaarne Werkt aangevuld met de ambtelijke opdrachtgever Nanda Hagedoorn (directeur Sociaal Domein) en directeur Spaarne Werkt
•
Ambtelijk opdrachtgever: de directeur Spaarne Werkt en de directeur Sociaal domein van de gemeente Haarlem. Zij sluiten beiden als ambtelijk opdrachtgever aan bij de stuurgroepvergaderingen.
•
Ambtelijk opdrachtgeversoverleg: In de voorbereiding van iedere stuurgroepvergadering worden stukken/voorstellen besproken in een voorbereidend opdrachtgeversoverleg. Deelnemers aan het opdrachtgeversoverleg zijn de projectleider, de ambtelijk opdrachtgevers Nanda Hagedoorn en Jeroen Coops en als adviseurs Karin Meulenbelt (W&I Haarlem/Zandvoort, Marc van der Zalm (IASZ) en een concerncontroller van Haarlem/Zandvoort of Heemstede/Bloemendaal.
•
50
Projectleiding: de projectleiding van het project is belegd bij Berenschot.
Bijlage 3.
Literatuurlijst
•
Bijlage - Werkwijze Banenafspraak intern Spaarne Werkt Haarlem 2022 221024
•
Directiestatuut 31 maart 2005
•
Gem. Haarlem opdrachtbrief 2022 verdieping MJK SpW 2022-05-10
•
Gem. Zandvoort opdrachtbrief 2022 verdieping MJK SpW 2022-05-10
•
Gemeenschappelijke Regeling betreffende het Participatiebedrijf Zuid Kennemerland 01-012022 t/m heden
•
Jaarrapportage Haarlem en Zandvoort 2022
•
Jaarrekening 2022 SPAARNE WERKT 2023-3-15
•
Jaarrekening Spaarne Werkt 2022
•
Meerjaren kaderprogramma Participatiebedrijf Zuid Kennemerland, Kaders voor samenwerking 2022-2026.
•
Onderzoek infrastructuur sociaal ontwikkelbedrijven, Berenschot, juli 2023
•
Organisatie Inrichtingsplan Participatiebedrijf Zuid-Kennemerland – 18 oktober 2021
•
Overzicht bruto marge 2022 2023-3-15
•
Overzicht m2 locatie Qruquius 2023-3-15
•
Prognose afschrijvingen 2023-2027 per 31-12-2022 - 2023-3-15
•
Samenvatting re-integratie 2022
•
Spaarne Werkt - Beschut Werkt werkafspraken (nieuw) bijlage 2 2022-05-10
•
Spaarne Werkt - Brief banenafspraak interne plaatsingen 221024
•
Spaarne Werkt - Opdrachtbrief MJK 2022 Haarlem 220419
•
Spaarne Werkt - Startbanen- Project uitgevoerd door Spaarne Werkt bijlage 3 220419
•
Succesfactoren voor organisatieverandering, Arnoud van der Maas, 2016
•
2023 PB BEGROTING Participatiebedrijf definitief 8 april 2022
•
4a. 2023 BEGROTING HERZIEN concept 28-2-2022
•
4b. 2024 BEGROTING concept 28-2-2022
51
Bijlage 4. 2022
Kosten gespecificeerd 2023
2024
2025
2026
2027
2028
Struct
SCENARIO 0: Huidige situatie Wsw 18.395 20.199 NBW 1.021 1.688 LKS in dienst 48 70 LKS regulier 280 356 Re-integratie 2.612 2.819 Krimp 0 0 Totaal 22.355 25.132
17.161 1.468 51 404 2.773 749 22.607
16.310 1.686 52 454 2.773 825 22.101
14.966 1.871 52 504 2.773 926 21.093
13.739 2.031 52 547 2.773 861 20.003
12.551 2.191 52 590 2.773 825 18.982
0 4.793 52 1.291 2.773 354 9.263
SCENARIO 1: Kostenmaatregelen Wsw 18.395 20.199 16.998 NBW 1.021 1.688 1.428 LKS in dienst 48 70 50 LKS regulier 280 356 404 Re-integratie 2.612 2.819 2.319 Krimp 0 0 749 Totaal 22.355 25.132 21.948
15.987 1.606 50 454 2.026 825 20.949
14.513 1.745 49 504 1.733 926 19.470
13.323 1.894 49 547 1.733 861 18.407
12.171 2.043 49 590 1.733 825 17.410
0 4.470 49 1.291 1.733 354 7.897
SCENARIO 2: Actieve ondersteuning middengroep Wsw 18.395 20.199 17.075 16.130 NBW 1.021 1.688 1.440 1.635 LKS in dienst 48 70 163 279 LKS regulier 280 356 404 454 Re-integratie 2.612 2.819 2.515 2.368 Krimp 0 0 0 557 Totaal 22.355 25.132 21.597 21.424
14.710 1.792 387 504 2.172 658 20.223
13.504 1.945 499 547 2.319 593 19.407
12.336 2.098 611 590 2.465 556 18.658
0 4.591 1.338 1.291 2.465 354 10.039
SCENARIO 3: Maximaal naar buiten Wsw 18.395 20.199 16.998 NBW 1.021 1.688 1.428 LKS in dienst 48 70 27 LKS regulier 280 356 442 Re-integratie 2.612 2.819 2.379 Krimp 0 0 806 Totaal 22.355 25.132 22.079
15.987 1.606 0 525 1.949 889 20.957
14.513 1.745 0 609 1.409 926 19.202
13.323 1.894 0 693 1.518 861 18.290
12.171 2.043 0 777 1.628 825 17.444
0 4.470 0 1.699 1.628 354 8.152
SCENARIO 4: Bedrijf voor beschutte arbeid Wsw 18.395 20.199 17.161 16.310 NBW 1.021 1.688 1.467 1.685 LKS in dienst 48 70 41 28 LKS regulier 280 356 239 119 Re-integratie 2.612 2.819 0 0 Krimp 0 0 774 857 Totaal 22.355 25.132 19.682 18.999
14.966 1.869 14 0 0 958 17.808
13.739 2.029 0 0 0 893 16.661
12.551 2.189 0 0 0 825 15.565
0 4.790 0 0 0 354 5.143
52
WIJ ZIJN BERENSCHOT, GRONDLEGGER VAN VOORUITGANG Nederland is continu in ontwikkeling. Maatschappelijk, economisch en organisatorisch verandert er veel. Al 85 jaar volgen wij als adviesbureau deze ontwikkelingen op de voet en werken we aan een vooruitstrevende samenleving. De behoefte om iets fundamenteels te betekenen voor mens en maatschappij zit in onze genen. Met onze adviezen en oplossingen hebben we dan ook actief meegebouwd aan het Nederland van vandaag. Altijd op zoek naar duurzame vooruitgang. Alles wat we doen, is onderzocht, onderbouwd en vanuit meerdere invalshoeken bekeken. Zo komen we tot gefundeerde adviezen en slimme oplossingen. Die zijn op het eerste gezicht misschien niet altijd de meest voor de hand liggende. Juist deze eigenzinnigheid maakt ons uniek. Daarbij zijn we niet van symptoombestrijding. En gaan pas naar huis als het is opgelost.
Berenschot B.V. Van Deventerlaan 31-51, 3528 AG UTRECHT Postbus 8039, 3503 RA UTRECHT 030 2 916 916 www.berenschot.nl
53