2 Bijlage 1 Projectenoverzicht uitvoeringsagenda TVW oktober 2025

Bijlage 1 – Projectenoverzicht uitvoeringsagenda TVW september 2025 1.1 Isoleren Project Basisprojecten Doel

9.000 woningen in 2030 geïsoleerd

Statusupdate Het concept warmteprogramma, de opvolger van de Transitievisie Warmte, 15 september wordt eind september ter inzage gelegd. Eind juni 2025 zijn een tweetal 2025 informatiebijeenkomsten over de contouren van het warmteprogramma georganiseerd in Schalkwijk en in Noord. Tijdens de inloopbijeenkomsten hebben ambtenaren zo’n 240 bewoners gesproken. De plannen voor één centraal, fysiek loket voor duidelijke en actuele informatie over het verduurzamen worden verder uitgewerkt. Dit sluit aan bij een nieuwe Europese richtlijn (EPBD IV) die gemeenten verplicht een dergelijk loket (Energiehuis) op te zetten. Het is nog niet bekend wanneer het Rijk verwacht dat gemeenten dit geregeld moeten hebben. Tot 1 september 2025 zijn er 120 aanvragen voor de duurzaamheidslening toegekend door de gemeente. Dat is een afvlakking t.o.v. 2024. Dit lijkt voor het grootste deel door de afname van aanvragen ten behoeve van zonnepanelen te komen, zeer waarschijnlijk door de onzekerheid bij woningeigenaren over het afschaffen van de salderingsregeling. De verordening van de duurzaamheidslening is in juni aangepast om ook te nieuwste technieken te kunnen financieren en de particuliere huursector te helpen verduurzamen. Zo kunnen ook verhuurders van maximaal 3 woningen nu een duurzaamheidslening aanvragen.

De (vrijwillige) energiecoaches van de Gemeente Haarlem zijn sinds 2024 beter vindbaar op de website. Het aantal aanvragen is dan ook toegenomen. Tot 1 september hebben 60 huishoudens een aanvraag gedaan voor een bezoek van een vrijwillige energiecoach. In heel 2024 was dit 50 aanvragen. Drie nieuwe coaches zijn geworven en opgeleid. Project

Lokale aanpak isolatie

Doel

Isolatie 5.500 woningen met lage labels

Statusupdate De isolatieaanpak gericht op eigenaren van woningen onder de gemiddelde 15 september WOZ-waarde met een laag energielabel en/of in het bezit van een 2025 Haarlempas is gestart: bijna 7.200 huishoudens hebben eerder dit jaar een brief ontvangen met het ontzorgingsaanbod. Zo’n 13 % van deze huishoudens heeft een adviseur aan huis gehad. Meer dan 600 huishoudens hebben een op maat gemaakt aanbod voor een of meer isolatiemaatregelen ontvangen, waarvan meer dan 440 al akkoord hebben gegeven.

1

Ook de derde tranche van het beschikbare budget van het Nationaal Isolatie Programma is bij het Rijk aangevraagd en ontvangen. Project

Prestatieafspraken woningcorporaties

Doel

8.000 woningen met lage labels in 2030 isoleren

Statusupdate De subsidieregeling voor aanvullende isolatiemaatregelen in de aanpak EFG15 september labels van woningcorporaties is een groot succes. In totaal is er 3 miljoen 2025 euro beschikbaar tot 2027. Daarvan is inmiddels 600.000 euro beschikt om 111 woningen verdergaand te kunnen isoleren. We verwachten dit jaar beschikkingen te kunnen verlenen van 800.000 euro. De geprognotiseerde CO2 reductie door isolatie voor huurwoningen in 2030 is inmiddels gehaald en daarom bij de kadernota 2026 naar boven bijgesteld. Project

Verduurzamen commerciële verhuur

Doel

3.000 lage label commerciële huurwoningen verduurzamen

Statusupdate In het najaar van 2025 wordt opnieuw een informatieavond over 15 september woningverduurzaming voor particuliere verhuurders georganiseerd. Een jaar 2025 geleden kwamen 175 deelnemers op een soortgelijke bijeenkomst af. Verhuurders kunnen gebruik maken van adviezen door het Duurzaam Bouwloket. Huurders met vragen of initiatieven kunnen gebruik maken van het adviespunt van Stichting !Woon. Door de invoering van nieuwe wetgeving over betaalbare huur worden ook in Haarlem veel huurwoningen in de particuliere sector verkocht door institutionele en particuliere beleggers. Dit aankoopmoment is voor de nieuwe eigenaren vaak een natuurlijk moment om de woning te verduurzamen. Project

Sociale energietransitie

Doel

Uitkeren energietoeslag, bijdragen aan blijvend lagere energiekosten

Statusupdate De 4.000 huishoudens die nog geen gebruik hebben gemaakt van de 15 september witgoedwissel, maar daar wel recht op hebben, ontvangen na de zomer 2025 (opnieuw) een brief met het aanbod. Tot nu toe hebben 2.873 huishoudens gebruikt gemaakt van de witgoedwissel en naar verwachting zal dit aantal verder toenemen. In oktober 2025 gaat de pilot FIXbrigade in Meerwijk van start. Deze pilot wordt uitgevoerd door Stichting Hattrick in samenwerking met Energiebank Nederland, FIXbrigade Nederland en Buurts. Het doel is om voor eind 2026 380 huishoudens in Meerwijk te voorzien van energiebesparende maatregelen en energiebesparingsadvies. Project

Isoleren voor bedrijven 2

Doelen

In 2023 voldoen kantoren aan de label C verplichting. In 2025 voldoen alle bedrijven aan de wettelijke verplichting zoals benoemd in het Energiebesparingsakkoord Noord-Hollandse Bedrijven. De Waarderpolder transformeert naar een duurzaam en toonaangevend bedrijventerrein. Een duurzame binnenstad door reductie energieverbruik MKB. Realiseren ambities Green Deal Zorg.

Statusupdate Het Duurzaam ondernemersloket, een online en telefonisch steunpunt met 15 september informatie en advies over verduurzamen voor ondernemers, is in uitvoering. 2025 Ook kunnen Haarlemse bedrijven en instellingen gebruik maken van een gratis startabonnement van Milieubarometer waarmee de CO2 -footprint van een bedrijf gemeten en gemonitord kan worden. De aanpak van de 500 kantoren in Haarlem met een label C verplichting was succesvol. Er zijn momenteel 4 locaties die nog niet voldoen. Omgevingsdienst IJmond is in contact met de eigenaren van deze panden. Het kantorenbestand is dynamisch, de komende jaren zal ODIJ de kantoren via een regionale aanpak monitoren. Voor bedrijven in de Waarderpolder is met provinciale subsidie een regeling opgezet om de aanschaf van zonnepanelen, laadpalen en batterijopslag te stimuleren. Deze subsidieregeling is vanaf juni uitgebreid naar alle ondernemers in de gemeente Haarlem. Van deze regeling hebben tot dusver 6 bedrijven gebruik gemaakt met investeringen ter waarde van ruim 200.000 euro. Deze subsidie mag ook worden gecombineerd met de gemeentelijke subsidie voor de kosten voor onderzoek naar de geschiktheid van de dakconstructie voor zonnepanelen. Het Energiebesparingsakkoord Noord-Hollandse Bedrijven is verlengd tot 2026.. Daarnaast zijn een paar bijstellingen doorgevoerd in de ambitie en de uitvoering.

In bijlage A is het gewijzigd akkoord toegevoegd. 1.2

Aardgasvrij wonen en werken

Project

Stimuleren plaatsing (hybride) warmtepomp

Doel

13.000 geplaatste warmtepompen in 2030

Statusupdate Met het afschaffen van de warmtepompplicht door het kabinet Schoof is de 15 september verkoop van warmtepomp (zeer) sterk gedaald. De branchevereniging 2025 Vereniging Warmtepompen acht in haar meest recente trendrapport het landelijk doel van 1 miljoen warmtepompen in 2030 niet meer haalbaar. Ook in Haarlem worden naar verwachting minder warmtepompen geinstalleerd. Naar verwachting ontvangen gemeenten in 2026 actuele informatie van netbeheerders over de aanwezigheid van warmtepompen in woningen. We kunnen dan nauwkeuriger de aantallen warmtepompen monitoren. Project

Onderzoek naar ontwikkelen geothermiebron

3

Doel

Rond 2030 een geothermiebron operationeel hebben voor de verwarming van circa 8.000 woningen

Statusupdate Om te bepalen of geothermie haalbaar is, is verder seismisch onderzoek 15 september nodig. Het eventueel ontwikkelen van een geothermische bron wordt 2025 overgelaten aan een toekomstig warmtebedrijf. Project

Zonnewarmtenet Ramplaankwartier samen met wijkinitiatief Zonnewarmte.nl

Doel

1.200 woningen aardgasvrij

Statusupdate Stichting Zonnewarmte heeft in afstemming met de gemeente besloten dat 15 september het Zonnewarmtenet in de huidige vorm niet verder gerealiseerd zal worden. 2025 De voornaamste reden hiervoor is dat het concept niet financieel concurrerend is door stijgende kosten en doordat alternatieven aantrekkelijker zijn geworden. Er wordt op dit moment hard gewerkt om het Ramplaankwartier op een andere manier aardgasvrij te maken welke in lijn ligt met eerdere ideeën. Het doel blijft onveranderd: we willen de hele wijk een betaalbaar alternatief bieden voor gas. Project

Warmtenet Schalkwijk

Doel

Aansluiting van 5.200 sociale huurwoningen op een warmtenet

Statusupdate Woningcorporaties Ymere en Elan Wonen zijn gestart met het ophalen van 15 september instemming bij de bijna 1.200 huurders in het project Meerwijk. De 2025 vergunningen voor het warmteoverdrachtstation zijn onherroepelijk. Om huurders meer uitleg te geven over en te laten wennen aan aardgasvrij (inductie-)koken zijn in de zomer in samenwerking met Elan Wonen, Ymere en Buurts feestelijke bijeenkomsten georganiseerd met pannenkoeken bakken. Daarnaast heeft Ymere een voorbeeldwoning geopend zodat huurders een warmtenetaansluiting in de praktijk kunnen zien. Voor de inpandige aanpassingen om de woningen geschikt te maken voor aansluiting op het warmtenet hebben Elan Wonen en Ymere een landelijke SAH-subsidie aangevraagd. Project

Warmtenet Waarderpolder samen met Stichting Parkmanagement en IKH

Doel

80% van alle bedrijven aangesloten op het warmtenet

Statusupdate Polderwarmte heeft de eerste aansluitovereenkomsten gesloten met onder 15 september andere farmaceutisch bedrijf Teva en brouwerij Jopen, beiden grote 2025 afnemers van warmte. Met andere (grote) klanten is Polderwarmte nog in gesprek. Naar verluidt, verlopen deze gesprekken goed. De verwachting is dat dit in 2026 tot voldoende concrete aansluitovereenkomsten zal leiden om het investeringsbesluit te kunnen nemen. De vergunningsprocedure voor Iron Mountain loopt nog. De restwarmte van Iron Mountain is een belangrijke warmtebron voor het warmtenet.

4

Overige collectieve oplossingen Project

Verkenning mogelijkheden ontwikkelzones

Doel

800 woningen rondom ontwikkelzones aardgasvrij

Statusupdate Bij meerdere ontwikkelzones en bouwprojecten is het aansluiten van 15 september bestaande bouw op de nieuwe warmtevoorziening van de nieuwbouw als 2025 ambitie opgenomen. Tot nu toe lijkt alleen bij het winkelcentrum Schalkwijk een koppeling van het nieuw te bouwen zwembad en bestaande bouw interessant. Project

Ondersteuning VvE's, het VvE loket

Doelen

Alle Verenigingen van Eigenaren (VvE's) voor 2030 duidelijkheid geven over hun aardgasvrije oplossing die leiden tot 5.500 woningen geïsoleerd en 4.600 aardgasvrije woningen.

Statusupdate Tot op heden hebben er 3 vve's deelgenomen aan het aardgasvrij adviestraject 15 september (voor recentere bouwjaren), waarvan twee in de uitvoerende fase zitten. Aan 2025 het isolatie adviestraject (voor Vve’s van vóór 1995) hebben tot nu toe 17 grote vve’s deelgenomen. Daarvan hebben 8 isolatiemaatregelen uitgevoerd. Verder zijn er 10 kleine vve's (van maximaal 7 woningen) in het preadviestraject. Sinds mei 2025 is de gemeentelijke subsidieregeling voor vve's verruimd. Er zijn 8 aanvragen binnengekomen voor de subsidieregeling en beschikt. Project

Identificeren en ondersteunen van bestaande en nieuwe buurtinitiatieven

Doel

Ondersteuning 15 (nieuwe) buurt coöperaties in de route naar aardgasvrij

Statusupdate De aanpak buurtinitiatieven energietransitie is afgerond en zal vanaf nu 15 september worden gebruikt voor initiatieven die zich aanmelden. De aanpak is als bijlage B 2025 bijgevoegd en is voor buurtinitiatieven op aanvraag beschikbaak, evenals een publieksvriendelijke infographic. De bestaande initiatieven zijn voornemens om in het najaar 2025 een platform op te richten voor informatie-uitwisseling. De gemeente zoekt, in overleg, naar de meest geschikte vorm om hen daarin te ondersteunen. In de buurten van de (negen) huidige buurtinitiatieven is de collectieve inkoopactie voor isolatiemaatregelen gestart. In verband met soortenbescherming zijn niet alle typen isolatie beschikbaar, zoals spouwmuurisolatie. Door een aangepast maatregelenaanbod aan te bieden, kunnen toch al significante stappen gezet worden. In de tussentijd wordt gewerkt aan het opstellen van een Soortenmanagementplan en de bijbehorende ontheffing van de Wet natuurbescherming.

5

Projecten voor de organisatie Project

Integraal Communicatieplan

Doel

Informeren, bewustwording vergroten, enthousiasmeren en faciliteren

Statusupdate In lijn met de adviezen van het Burgerberaad zet de gemeente in op een 15 september integrale communicatiestrategie die bewoners stimuleert tot duurzame 2025 keuzes. Daarbij onderschrijven we het belang van goede en toegankelijke informatie voor bewoners, in hun eigen wijk en situatie – zoals op dit moment ook gebeurt voor de isolatieaanpak. De gemeente werkt daarom aan een zorgvuldig onderbouwde aanpak, met oog voor wat mensen in verschillende omstandigheden motiveert, belemmert en verder helpt. Deze integrale communicatiecampagne wordt in het najaar 2025 gelanceerd. In het nieuwe NME gebouw in de Kweektuin komt een experience center voor duurzaamheid. Aan de invulling van deze locatie en de inrichting van de tentoonstellingsruimtes wordt gewerkt. Randvoorwaardelijke zaken 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Capaciteit Monitoring en rapportage Netcapaciteit Wetgeving SMP Financiële middelen

Statusupdate 1. Interne capaciteit is verruimd van 22 naar 28 medewerkers bij team 15 september Duurzaamheid en daarnaast staan enkele vacatures open. Maar ook 2025 andere afdelingen (zoals Erfgoed voor verduurzaming monumenten) hebben ingezet op extra capaciteit voor verduurzaming, gefinancierd vanuit CDOKE middelen. De CDOKE middelen zijn bedoeld voor Capaciteit voor Decentrale Overheden om Klimaat- en Energiebeleid uit te voeren. 2. Monitoring en rapportage loopt via de Duurzaamheidsbegroting en de bestaande P&C cyclus. Na vaststelling van het warmteprogramma zal het college opnieuw een uitvoeringsagenda opstellen en daarover rapporteren, vergelijkbaar met deze update van de uitvoeringsagenda TVW. Het college is echter voornemens om die uitvoeringsagenda te verbreden naar de gehele energietransitie in Haarlem, dus inclusief opwek hernieuwbare energie en gemeentelijk vastgoed. In 2026 is de eerste uitvoeringsagenda Haarlemse energietransitie voorzien. 3. Er is onvoldoende transportcapaciteit op het elektriciteitsnet in Nederland, zowel op het landelijke hoogspanningsnet als op het lokale laagspanningsnet. Het laagspanningsnet wordt door de netbeheerder gestaag uitgebreid, ondanks complexe ruimtelijke inpassingen van transformatorhuisjes en een tekort aan personeel. 6

Het hoogspanningsnet in onze regio is ook overvol, maar oplossingen zijn ingewikkelder dan die op het laagspanningsnet. Met name hoogspanningsstation Vijfhuizen zit tegen de grenzen van zijn capaciteit aan en gaat daar verwachting in de winter van 2026-2027 overheen met mogelijke stroomuitval tot gevolg. Structurele verruiming van capaciteit lijkt pas met de realisatie van een nieuw hoogspanningsstation in 2033 mogelijk. Door dit tekort aan capaciteit zijn vanaf oktober 2023 alle nieuwe aanvragen voor een grootverbruikersaansluiting in een wachtrij gezet op basis van ‘first come, first served.’ De Autoriteit Consument en Markt (ACM), toezichthouder voor het functioneren van het Nederlands elektriciteitsnet, heeft een maatschappelijk prioriteringskader opgesteld om functies van groot maatschappelijk belang, zoals woningbouw, voorrang te kunnen geven. Het prioritering van capaciteit aan maatschappelijke belangrijk functies is natuurlijk alleen mogelijk als er ook daadwerkelijk capaciteit vrijkomt om toe te wijzen. Dit prioriteringskader heeft ter inzage gelezen en is naar verwachting in december 2025 gereed. 4. De Wet collectieve warmte (WCW) treedt naar verwachting in twee fasen in werking: een deel op 1 juli 2026 (waaronder opheffing groepsverbod waardoor netwerkbedrijven een integraal warmtebedrijf kunnen oprichten) en de volledige wet op 1 januari 2027.

De Tweede Kamer heeft zo’n 10 amendementen aangenomen waardoor de wet op een aantal punten fors is gewijzigd. Volgende stap is behandeling in de Eerste Kamer. De Wet gemeentelijke Instrumenten Warmtetransitie (WGIW) is in april 2024 door de Tweede kamer behandeld en goedgekeurd. Het bijbehorende besluit, de Bgiw, is nog onderwerp van discussie. In de Bgiw staan belangrijke details over de toepassing van de Wgiw, waaronder de definitie van betaalbaarheid. Naar verwachting treden de Wgiw en de Bgiw op 1 juli 2026 in werking. Uiterlijk 31 december 2026, 6 maanden later, moet elke gemeente een Warmteprogramma hebben vastgesteld. 5. Het ecologisch onderzoek naar beschermde soorten in Haarlem ten behoeve van het Soortenmanagementplan (SMP) is uitgevoerd. De verzamelde gegevens worden momenteel verwerkt en geanalyseerd. Deze geanalyseerde gegevens vormen de basis voor het opstellen van het SMP. Recent is er landelijk discussie ontstaan tussen het ministerie en het bevoegd gezag (provincies) over de toepassing van e-DNA om de aanwezigheid van beschermde soorten aan te tonen. Wij volgen deze discussie op de voet om evt. gevolgen voor onze vervolgstappen te beoordelen.

7

Zo kan het zinvol zijn om de fase van het pre-SMP over te slaan en direct over te gaan tot het aanvragen van een SMP. Dit kan eventuele vertraging beperken. Ondertussen loopt de isolatiecampagne gewoon door. Wel worden enkele maatregelen, zoals spouwmuurisolatie, tijdelijk niet aangeboden in afwachting van het SMP. 6. Om in de eerste buurten uit het Warmteprogramma intensief aan de slag te kunnen met het maken van wijkwarmteplannen is CDOKE planfinanciering aangevraagd. In het najaar 2025 wordt bekend of deze aanvraag voor aanvullende middelen is gehonoreerd.

8