2. Bijlage 1: Ontwerpnota Definitief ontwerp
Tekst van het document
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 Groot onderhoud Zuid Schalkwijkerweg
projectnummer 480657.253 definitief revisie 5.0 3 maart 2023
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 Groot onderhoud Zuid Schalkwijkerweg
projectnummer 413188.105/480657.253 documentnummer 480657-ON-01 definitief revisie 5.0 3 maart 2023
Opdrachtgever Gemeente Haarlem Grote Markt 2 2011 RD HAARLEM
datum 3 maart 2023
beschrijving definitief
vrijgave R. Wisse
Inhoudsopgave
Blz.
1
Algemeen
1
1.1 1.2 1.3 1.4
Inleiding Projectomschrijving Scope Doel
1 1 4 5
2
Eisen, randvoorwaarden en uitgangspunten
6
2.1 2.2
Wettelijke voorschriften, normen, richtlijnen en leidraden Conditionering
6 6
3
Ontwerpkeuzes
8
3.1 3.2 3.2.1 3.2.2 3.2.3 3.3 3.3.1 3.3.2 3.3.3 3.4 3.4.1 3.5 3.6 3.6.1 3.6.2 3.6.3 3.7 3.8 3.8.1 3.8.2 3.9
Inleiding en wijzigingen ten opzichte van Voorlopig Ontwerp 2022 Kering Hoogte Stabiliteit Uitbreiding scope kering Weg Wegconstructie Inrichting weg Inritten Ecologie Bomen Cultuurhistorische waarden Kabels en leidingen Nieuw tracé Bestaande te handhaven kabels en leidingen Huisaansluitingen Watersysteem Inrichtingselementen Openbare verlichting Wegbebakening Duurzaamheid
8 8 8 9 10 11 11 11 13 13 13 17 18 18 19 19 19 21 21 21 21
Bijlage 1 Overzicht maatwerk per deeltraject Bijlage 2 Asfaltconstructie Bijlage 3 Notitie veiligheid/fietsstraat Bijlage 4 Bomen langs sportvelden en primaire watergang
Bijlage 5 Ontwerpuitgangspunten Afdeling Omgevingsbeleid Bijlage 6 Rijnland Polderpeilen Bijlage 7 Ontwerptekeningen 0413188.105-SIT-DO1 t/m DO9: Ontwerp nieuwe situatie N-0413188.105_Groeninrichting-DO1 t/m DO9: Nieuwe situatie en te kappen bomen
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
1
Algemeen
1.1
Inleiding Deze ontwerpnota beschrijft de totstandkoming van het definitief ontwerp versie 2023 (DO) voor het project ‘Groot onderhoud Zuid Schalkwijkerweg’. In opdracht van Gemeente Haarlem en het Hoogheemraadschap van Rijnland geeft Antea Group invulling aan de design-component van bovengenoemd project. In juni 2022 is het voorlopig ontwerp (VO) 2022 opgesteld. Dit ontwerp was geheel vernieuwd ten opzichte van het eerdere voorlopig ontwerp uit 2021. Voor de versterking van de kering zijn andere technische oplossingen gekozen. De basis voor de keuze voor deze technische oplossingen is gelegd in het rapport “Longlist technische oplossingen dijkversterking ZuidSchalkwijkerweg R3.0” van 4 maart 2022. In het definitief ontwerp 2023 zijn ontwerpaanpassingen ten opzichte van het VO 2022 doorgevoerd op basis van optimalisaties en diverse wensen vanuit de omgeving.
1.2
Projectomschrijving De Zuid Schalkwijkerweg ten zuiden van de Europaweg in Haarlem dient in het kader van Groot Onderhoud te worden vernieuwd. Deze met asfalt verharde weg is ongeveer 1,9 km lang en is gelegen in het zuidelijke deel van Haarlem evenwijdig aan het Zuider Buiten Spaarne. De weg is smal (3,7 tot 4,3 m breed) en heeft smalle bermen waarlangs over het algemeen sloten gelegen zijn. Aan de weg zijn woningen, boerderijen en enkele bedrijven gelegen. De weg wordt voornamelijk gebruikt door bestemmingsverkeer aangezien deze voor autoverkeer doodlopend is. De weg is tevens een drukke fiets- en recreatieroute. In afbeelding 1-1 is als impressie een foto van de dijk weergegeven.
Afbeelding 1-1: de Zuid-Schalkwijkerweg in Haarlem
Blad 1 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
De waterkering onder de Zuid-Schalkwijkerweg grenst aan het Spaarne en beschermt de achterliggende ten oosten van de weg gesitueerde Verenigde Groote en Kleine Polders. Momenteel voldoet de dijk niet meer aan de gestelde veiligheidsnorm en dient derhalve versterkt te worden. Om weer een veilige situatie te creëren dient de dijk te worden verhoogd en dient het talud aan de polderzijde (het binnentalud) te worden verflauwd. De totale lengte van het groot onderhoud aan de weg betreft circa 1,9 kilometer waarvan circa 1,4 kilometer tevens dijk is. Buitendijks liggen ruim 50 woningen. Binnendijks is het gebied voornamelijk grasland, afgewisseld met een kleine 10 woningen. Het projectgebied overlapt voor een groot deel de formele waterkering (de “legger”) JW1B en JW1A (zie Afbeelding 1-2 en 1-3). Het grootste deel van de weg ligt op een regionale secundaire waterkerende dijk. De dijk (of kade) wordt beheerd door het Hoogheemraadschap van Rijnland. In afbeelding 1-2 is het projectgebied weergegeven. De dijkversterking behoort tot de taken van het Hoogheemraadschap.
Afbeelding 1-2: Het deel van de Zuid-Schalkwijkerweg binnen de projectscope en het samenvallen met de waterkering.
Blad 2 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
In combinatie-uitvoering met de dijkversterking en vernieuwing van de weg dienen vrijwel alle kabels en leidingen te worden vervangen. De gemeente Haarlem is als wegbeheerder de coördinator van deze werkzaamheden. Opdrachtgever zijn de diverse nutspartijen.
Afbeelding 1-3 Overzichtskaart projectgebied Zuid Schalkwijkerweg
In Afbeelding 1-3 en Tabel 1-1 is de dijkvakindeling beschreven met kenmerken.
Blad 3 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Tabel 1-1 dijkvakindeling oostzijde Dijkvak 1
Metrering (in projectgebied) 200-440
2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17
530-710 710-800 800-830 830-850 850-980 980-1020 1020-1110 1110-1140 1140-1190 1190-1380 1380-1430 1430-1460 1460-1500 1500-1550 1550-1600 1600-1700
1.3
Kenmerk dijkvak (oostzijde) Achterland eerste 6m berm (bosstrook) met hierachter een parkeerplaats en clubgebouw United Davo. Groen achterland (park Oosterspaarn) Aanliggende woningen nr. 30a en 32. Weiland Weiland met schuur nr. 34 Weiland Aanliggende woning nr. 38 Weiland (opslag) Weiland met woonbestemming Aanliggende woningen (nr.45, 45b, 45a) Weiland Aanliggende boerderij (nr. 51) Weiland Aanliggende woningen (nr. 52 (53)) Weiland Aanliggende woningen (54, 54a) Weiland
Scope Het ontwerp gaat uit van de volgende scope: Het vervangen van het wegdek en het verbeteren van de geotechnische stabiliteit van het dijklichaam waar de weg op ligt. De dijk met de weg op een hoogte van NAP+0,10 m brengen over een breedte van 1,50 m zodat de dijk voldoende bescherming biedt tegen overstroming van de Verenigde Groote en Kleine Polders. Daar waar de dijk met de weg hoger wordt aangelegd dan het huidige kruinhoogteniveau, dienen inritten naar belendende percelen te worden aangepast. Ten behoeve van het verkrijgen van voldoende stabiliteit wordt de oostelijke dijksloot verplaatst en het talud verflauwd. Waar deze aanpak niet gewenst of mogelijk is wordt een damwand aangebracht. Waterinlaten worden vervangen of de bestaande inlaten worden verlengd op basis van opgave door Rijnland. Het bestaande wegprofiel blijft nagenoeg ongewijzigd; per wegvak is in de nieuwe situatie een vaste wegbreedte toegepast die overeenkomt met de gemiddelde breedte van dat wegvak. De weg wordt ingericht als fietsstraat. De bestaande wegverlichting wordt aangepast (vernieuwen masten en armaturen). Kabels en leidingen gas, water en elektra worden door de nutsbedrijven vervangen in samenloop met dit project en in het oostelijke talud naast het asfalt gepositioneerd. Ten behoeve van het groot onderhoud worden bomen gekapt.
Deze bomen worden in het projectgebied gecompenseerd. De waterhuishouding aan de polderzijde wordt opnieuw vastgesteld. Het waterpeil in de polder langs de dijk is hoger dan het polderpeil. Doel van deze hoogwaterzone langs de dijk is vooral het op hoogte houden van het grondwaterpeil onder de woningen. In verband met het kwalitatief en kwantitatief op orde brengen van het watersysteem wordt een aantal duikers en stuwtjes vernieuwd.
Blad 4 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Resumé De werkzaamheden welke moeten worden verricht om de asfaltverharding te herstellen en de dijk aan de huidige veiligheidsnormen te laten voldoen bestaan over het algemeen uit: Ter plaatse van de kering het ophogen tot maximaal NAP +0,12 m (wegmidden); Het verflauwen van het binnentalud en de teensloot verplaatsen; Daar waar verplaatsen van de teensloot niet mogelijk of wenselijk is een damwand aanbrengen. Het vernieuwen van de wegconstructie (fundering, wapening en asfaltverharding).
1.4
Doel Het doel van deze nota is om inzicht te geven in de totstandkoming van het ontwerp en daarbij gemaakte keuzes, binnen de in paragraaf §1.3 genoemde scope en conform de gestelde eisen, randvoorwaarden en uitgangspunten.
Blad 5 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
2
Eisen, randvoorwaarden en uitgangspunten
2.1
Wettelijke voorschriften, normen, richtlijnen en leidraden Voor dit project wordt gebruikgemaakt van onderstaande wettelijke voorschriften, normen en richtlijnen en leidraden. Eisen hieruit voortvloeiend worden te allen tijde toegepast doch zijn niet uitputtend opgenomen in de voor het project opgestelde eisenspecificatie c.q. de verificatiematrix (6.) Het ontwerp is opgesteld aan de hand van de volgende documenten: 1. Handreiking Ontwerpen & Verbeteren Boezemkaden; 2. Leidraad toetsen op veiligheid regionale waterkeringen; 3. Rijnlandse SOR Systematiek Deel II – Objectspecifiek 2016_RSS_II_KADE_V1 [Rijnland, 2104-2017]; 4. Rijnlandse SOR Systematiek Deel III – Locatiespecifiek Regionale waterkeringen corsanummer: 17.105786. [Rijnland, 13-011-2017]; 5. Peilbesluit Rijnland augustus 2013; 6. Programma van eisen Voorlopig Ontwerp Zuid-Schalkwijkerweg; 7. Handboek inrichting openbare ruimte Schalkwijk (gemeente Haarlem); 8. KEUR van Rijnland.
2.2
Conditionering Voor het ontwerp is gebruik gemaakt van navolgende conditionerende onderzoeken (niet uitputtend): Toetsing kade d.d. 21-08-2012 door Grontmij met kenmerk RL-N16 waarin is vastgelegd waar de kade niet voldoet aan de veiligheidsnorm. Inclusief locatie specifieke grondonderzoeken (sonderingen, boringen en peilbuizen). Zuid Schalkwijkerweg, herstel schade groot onderhoud (Onderzoeksfase) met kenmerk 078302759:D – Definitief, C03011.000362.0100 door Arcadis d.d. 14 juli 2015 waarin een aanscherping is gemaakt van de toetsing die door Grontmij is uitgevoerd; Stabiliteitsanalyse Zuid Schalkwijkerweg te Haarlem met memonummer 201807170413188.05-10052-02 door Antea Group d.d. 17 juli 2018; Referentieontwerp Zuid Schalkwijkerweg Ontwerp damwand & zettingsanalyse concept revisie 0.2 met kenmerk0413188.05 d.d. 7 november 2018 door Antea Group waarin een onderzoek naar een oplossing met damwanden is onderzocht; Geotechnisch onderzoek tbv reconstructie Zuid Schalkwijkerweg te Haarlem met kenmerk 2018-0101 door Koops en Romeijn Grondmechanica d.d. 29 juni 2018; Grondonderzoek met kenmerk 2018-0101A, Koops en Romeijn Grondmechanica, d.d. 28-09-2018; Ontwerp Zuid Schalkwijkerweg met memonummer 190510-41318805 door Antea Group d.d. 10 mei 2019 waarin een eerste voorlopig ontwerp is opgesteld; Inmeting door Timmermans Landmeetkunde BV. d.d.
20 november 2018; Peilbuis onderzoek door Koops en Romeijn Grondmechanica d.d.20 december 2019 voor de aanscherping van het toets oordeel voor piping; Pipinganalyse obv peilbuisdata met memonummer 0413188.105-GEO-1, d.d. 13 januari 2020 door Antea Group;
Blad 6 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
-
Natuurtoets Wnb Zuid Schalkwijkerweg, 200424-413188.05 WBS4.3.12, d.d. 24 april 2020 door Antea Group met een toetsing op de Wet Natuurbescherming, Natuurnetwerk Nederland en Weidevogelleefgebied. Quick scan naar niet gesprongen explosieven (NGE /OCE); Archeologisch booronderzoek Zuid Schalkwijkerweg 2018/192, 413188.05 WBS4.3.11, d.d. 11 november 2019 door Antea Group. Milieuhygiënisch bodem-, asbest- en verhardingsonderzoek projectnummer 433864, WBS4.3.9, d.d. 17 augustus 2018 door Antea Group. Aanvullend milieu hygiënisch (water)bodemonderzoek Zuid Schalkwijkerweg, projectnummer 0461585, d.d. 12 juni 2020 door Antea Group. Bomen Effect Analyse, projectnummer 18526, d.d. 30 juli 2019 door Bomenwacht Nederland waarin voor 177 bomen een nulmeting is uitgevoerd en een analyse in relatie tot de uit te voeren werkzaamheden. Bomen Effect Analyse P21205 aanvullend onderzoek door Bomenwacht Nederland t.p.v. de bosstroken sportvelden en ten zuiden van de Zwemmerslaan d.d. 22-12-2021 Aanvullend ecologisch onderzoek naar kleine marterachtigen, invasieve exoten en vleermuizen. Aanvullende grondboringen t.p.v. de gasleiding Gasunie en de waterleiding van Waternet d.d. 12-11-2020. Inmeting bomen t.p.v. sportvelden en ten zuiden van de Zwemmerslaan december 2020.
Verplantbaarheidsonderzoek 73 bomen Zuid-Schalkwijkerweg Haarlem, Bomenwacht 15 juli 2022; Second Opinion bomenkap Zuid-Schalkwijkerweg in Haarlem (concept), Cobra 27 juli 2022; Verlichtingsberekening d.d. 3-10-2022 door Mijnsen; Stabiliteitsberekeningen binnenwaardse taluds, Antea Group d.d. 23-02-2023, CONCEPT Berekening damwanden, Heijmans, 2023
Blad 7 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
3
Ontwerpkeuzes
3.1
Inleiding en wijzigingen ten opzichte van Voorlopig Ontwerp 2022 In dit hoofdstuk wordt voor de diverse onderdelen van het project toegelicht welke ontwerpkeuzes gemaakt zijn en waarom. De opsomming is niet uitputtend, gekozen is de meest relevante zaken toe te lichten. Het definitief ontwerp 2023 bevat een aantal wijzigingen in vergelijking met het vorig jaar gepubliceerde voorlopig ontwerp. Een deel van deze wijzigingen volgt uit voortschrijdend inzicht van het projectteam, een deel volgt uit het indienen van zienswijzen. Hierna is een overzicht gegeven van de relevante wijzigingen: Waterpeilen in hoogwaterzone ter hoogte van huisnr. 54 en de weilanden tegenover huisnrs. 55A en 55A1 aangepast (optimalisatie watersysteem). Toevoegen inlaat t.h.v. huisnr. 54 i.v.m. de gewijzigde peilen (zie voorgaande punt). Bij perceel ten noorden van huisnr. 54 is de nieuw te plaatsen duiker vervallen (in de bestaande situatie is daar ook geen duiker aanwezig). Dit is afgestemd met Rijnland. Ontwerp dammen naar de weilanden aangepast. Geen taluds, maar toepassen houten damschotten conform het huidige beeld. Ontwerpdimensies primaire watergang aangepast om een aantal bomen te sparen in de bosstrook ten zuiden van de Zwemmerslaan. Het groenontwerp op het terrein van United Davo en t.p.v. huisnrs. 55A1 en 55A aangepast op verzoek van de stakeholders.
Het ontwerp van de openbare verlichting is aangepast om te voldoen aan het gewenste verlichtingsniveau dat past bij de fietsstraat. Taludbouw grondverbetering niet met zand maar met klei onder andere in verband met tegengaan kwel. De overgang van de te behouden teensloten bij de woningen naar de verlegde teensloten bij de weilanden zijn vloeiender gemaakt. Demping circa 10m sloot tegenover zijweg Jaagpad (geen stilstaand water) Bij huisnummer 34 loopt de teensloot verder door omdat het bouwvlak/de schuur op het perceel verplaatst is respectievelijk kan worden. Toevoegen passeerstrook tussen het Jaagpad en woonwijk Waterwolfweg. Toegang weiland ten zuiden van huisnr. 22 aangepast. Stuw ten noorden van huisnr. 52 als te vernieuwen aangegeven.
3.2
Kering
3.2.1
Hoogte Ter plaatse van de kering ligt in het ontwerp de as van de weg op NAP +0,12 m. In verband met het afschot van de weg ontstaat er hierdoor over een breedte van 1,50m de vereiste kerende hoogte van NAP +0,10 m. Deze kerende hoogte is afgestemd met Rijnland. Omdat deze kering reeds zeer oud is, wordt weinig aanvullende zetting verwacht en is, in overleg met de geotechnici van Rijnland, geen overhoogte toegepast.
Blad 8 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
3.2.2
Stabiliteit Om de stabiliteit van de dijk te waarborgen is in het ontwerptraject primair gezocht naar een oplossing in grond. Deze keuze is in lijn met het beleid van Rijnland en het toepassen van grond is duurzaam. Het versterken van de kering door extra grond in het talud vraagt een fors extra ruimtebeslag dat, afhankelijk van de positie in het traject, tot circa 7m op kan lopen. Het oude ontwerp (2020) ging hier van uit. Gelet op de doelstelling het karakter van de weg te behouden en de ontvangen kritiek is een dergelijke forse verbreding onaanvaardbaar geacht. Besloten is een maatwerkvariant uit te werken. De daaropvolgende zoektocht naar beter geschikte oplossingen is gerapporteerd in het rapport “Longlist technische oplossingen Dijkversterking en groot onderhoud Zuid-Schalkwijkerweg” van 4 maart 2022. Na beoordeling van circa 18 mogelijke technische oplossingen is de conclusie van dit rapport: Voor het geven van invulling aan de maatwerkvariant komt de oplossing geoptimaliseerd talud met grondverbetering als specifiek geschikt naar voren voor de gedeeltes waar weiland grenst aan de oostkant van de weg. Het hier toepassen van damwandvariant 2, een damwand direct naast het asfalt, biedt weinig extra ruimtewinst aangaande het verplaatsen van de teensloot (circa 1m) en is aanzienlijk duurder.
Damwand 3, ter hoogte van de westoever van de oostelijke teensloot, is denkbaar maar gelet op duurzaamheid, forse kerende hoogte, visuele plaatje en kosten ook de mindere. Voor de wegdelen waar woningen staan met tuin en zich een teensloot bevindt tussen talud en tuin, is damwandoplossing op positie 3 (direct naast de sloot) een goede en wellicht de enige mogelijkheid om de sloten te behouden. Voor de wegdelen langs de sportvelden en langs de primaire watergang direct ten zuiden van de Zwemmerslaan is zowel een damwand als een geoptimaliseerde grondoplossing denkbaar. Deze keuze is hier voornamelijk verbonden aan de kosten in relatie tot het aantal te behouden bomen. Door een combinatie te kiezen van bovengenoemde oplossingen kan invulling gegeven worden aan een maatwerkvariant. Gekozen is voor een combinatie van:
Taludverbreding met grondverbetering (verwijderen veen, zand/klei terugbrengen) Plaatsen damwand aan de westoever van de (nieuwe) oostelijke teensloot
Om het verplaatsen van de teensloot zo beperkt mogelijk te houden wordt een grondverbetering of ook wel teenslootverzwaring genoemd toegepast. Dit houdt in dat tussen 2 en 4 m-mv. aanwezig veen wordt vervangen door voornamelijk klei ter plaatse van de te dempen sloot en de te graven sloot. De aanvulling op het bestaande talud wordt conform eisen van Rijnland uitgevoerd in klei. Door het aanbrengen van klei wordt kwel vanuit het pakket Pleistoceen zand naar de teensloot tegengegaan. Dit waar nodig gelet op het stijghoogteverschil. Navolgend profiel geeft een indicatie waar/hoe klei wordt aangebracht (groen):
Blad 9 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Voorgaande principe-oplossing is passend voor een belangrijk deel van de trajectdelen waar weiland grenst aan de oostzijde van de kering. Dit betreft circa 600m. Naar aanleiding van o.a. bezwaren uit de omgeving en wensen van interne stakeholders van gemeente Haarlem is gekeken naar maatwerkoplossingen voor bepaalde locaties. Op deze locaties is geen ruimte voor aanzienlijke taludverbreding, voornamelijk in verband met de aanwezigheid van woningen met tuin. Gekozen is het ontwerp, inclusief de bijbehorende waterhuishouding, niet uit te werken op particuliere grond. Bijkomend aspect is dat het dempen van de sloten ter hoogte van de woningen ook niet gewenst is uit oogpunt van robuustheid van het watersysteem en behoud van het cultuurtechnische karakter van de omgeving. Daar waar een teenslootverlegging niet mogelijk of gewenst is worden damwanden toegepast. Voor drie dwarsprofielen is een damwandberekening uitgevoerd om na te gaan met welk type en lengte er rekening gehouden moet worden. Bij de nadere technische uitwerking van het ontwerp zal per locatie de definitieve damwandtype en lengte bepaald worden. Er is uitgegaan van een onverankerde damwand. In de tabel in bijlage 1 is per perceel weergegeven welke oplossing voor de stabiliteit is gekozen en bij de maatwerkoplossing is aangegeven waarom dit gekozen is.
Op het gedeelte ten zuiden van het Jaagpad heeft de dijk geen functie als waterkering. Uit onderzoek blijkt dat ook hier de dijk niet stabiel is, maar hier worden in overleg met gemeente Haarlem geen maatregelen uitgevoerd ten behoeve van de stabiliteit. De instabiele ondergrond betekent wel dat de gewenste levensduur van de nieuwe asfaltconstructie (25 jaar) hier niet gegarandeerd kan worden.
3.2.3
Uitbreiding scope kering Ter plaatse van de huisnummers 25 en 26 loopt in oostelijke richting de kering over particulier terrein (zie afbeelding 1-2 op pagina 2). Deze kering is in de loop van de projectvoorbereiding aan de projectscope toegevoegd. Uit onderzoek blijkt dat het perceel van nr. 26 voldoet aan de voor de kering vereiste hoogte. Er zijn daar geen aanpassingen nodig.
Blad 10 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Ten oosten van de woning nr. 25 wordt de huidige kering verhoogd met circa 30 tot 40 cm met het profiel van een tuimeldijk. Ter hoogte van de tuin voor de woning wordt in het verlengde van de tuimeldijk voor een groot deel eveneens een verhoogd grondtalud gebouwd welke aansluit op een beschoeiing welke op kerende hoogte aangebracht wordt. Dit sluit aan op de inrit van de woning die reeds grotendeels op voldoende hoogte ligt. Op één gedeelte binnen de tuin wordt deze werkwijze gecombineerd met een damwand omdat onvoldoende ruimte beschikbaar is voor de tuimeldijkconstructie. In overleg met de bewoners zal, ten behoeve van een goede tuininrichting, de tuimeldijk aan weerszijden aangevuld worden met extra grondophoging.
3.3
Weg
3.3.1
Wegconstructie Heijmans heeft in overleg met het bouwteam de wegconstructie berekend. Hierbij is de opbouw van de fundering en asfaltlagen bepaald met aandacht voor funderingswapening ter voorkoming van nieuwe scheuren. Zie bijlage 2. De weg wordt over de gehele lengte binnen de scope voorzien van dezelfde opbouw. Er wordt geen onderscheid gemaakt tussen de gedeelten waar deze op de waterkering is gesitueerd of niet. De opbouw ter plaatse van het gedeelte ter hoogte van de aansluiting van het Jaagpad, waar over ruim 100m een wegasverlegging gepland is, dient nog nader uitgewerkt te worden. Omdat hier niet eerder de weg gesitueerd was dient de draagkracht van de ondergrond (naast de huidige weg) met een ingreep verbeterd te worden. Naar verwachting kan een zandpakket volstaan. De drooglegging van de wegconstructie is tenminste circa 70cm.
3.3.2
Inrichting weg Verharding De asfaltverharding wordt na de dijkreconstructie op gelijkwaardige wijze teruggebracht met nagenoeg dezelfde breedte. In het ontwerp is ervoor gekozen om per wegvak in de nieuwe situatie een vaste wegbreedte toe te passen die overeenkomt met de gemiddelde breedte van dat wegvak. Omdat de wegbreedte varieert kan het dus voorkomen dat op bepaalde locaties de weg wat breder wordt. Per saldo wordt de weg structureel niet verbreed. In verband met de beschikbare fysieke ruimte is het niet mogelijk om de wegbreedte te laten voldoen aan de richtlijnen van het ASVV 2021 (gewenste minimale breedte van 4,80 m). De bestaande stroken langs de Zuid-Schalkwijkerweg, waar nu geparkeerd wordt, blijven behouden, ook na de dijkreconstructie. Deze stroken worden uitgevoerd in grasbetontegels met een vlakke bovenzijde. Fietsstraat Vanuit de doelstelling de verkeersveiligheid te verbeteren wordt de weg als fietsstraat ingericht. Zie bijlage 3 voor een nadere onderbouwing voor toepassing van een fietsstraat. In het ontwerp is ervoor gekozen om de fietsstraat in te richten als een fietsstrook met een breedte van 3,00m in donkerrood asfalt in het midden. Aan weerszijden komen margestroken
Blad 11 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
van zwart asfalt. Het voordeel van deze indeling is dat de weg visueel smaller lijkt en dit, uit ervaring, snelheid remmend werkt. In het ontwerp zijn ten opzichte van de bestaande situatie twee aparte passeervoorzieningen opgenomen, zie onderstaand. Om te kunnen passeren is voorts meer ruimte aanwezig onder andere bij op- en afritten naar de erven en kavels. Deze invulling is blijvend aanwezig op de Zuid Schalkwijkerweg. De fietsstraat dient volledig voorrang te hebben op het overige verkeer. Hiertoe is de voorrang expliciet bij de zijwegen geregeld. De toegangen tot de parkeerplaatsen (United DAVO-terrein, ter hoogte van huisnrs. 29 en t.h.v. huisnr. 36) worden ook gezien als zijweg en hier is de voorrang dan ook geregeld. Om ook duidelijk te maken dat het een zijweg betreft is het asfalt tot aan het tangentpunt van de zijwegen doorgezet. Om afsnijden van het verkeer vanaf de Zwemmerslaan richting het zuiden van de Zuid Schalkwijkerweg te voorkomen is een overrijdbare middengeleider in het ontwerp opgenomen. Dit dwingt autoverkeer om hier goed rechts te rijden. Deze middengeleider wordt uitgevoerd in streetprint (asfalt met een klinkerpatroon). Passeerstroken In verband met de beperkte breedte van de Zuid Schalkwijkerweg is het gewenst geacht om voorzieningen op te nemen om elkaar goed te kunnen passeren.
Op gedeeltes waar voldoende inritten naar kavels en erven aanwezig zijn worden geen aparte passeerstroken aangelegd omdat via die inritten voldoende uitwijkmogelijkheden zijn. Op twee locaties zijn deze uitwijkmogelijkheden via inritten niet aanwezig en worden daarom ook aparte passeerstroken aangelegd: Het noordelijke gedeelte richting het parkeerterrein van de woonboten en het zuidelijk gedeelte tussen het Jaagpad en woonwijk Haarlem Buiten/de Waterwolfweg. Kantmarkering en rammelstroken In de huidige inrichting als fietsstraat is geen kantmarkering opgenomen. Dit om zo veel mogelijk connectie te houden met de omgeving en maximaal gebruik te kunnen maken van de attentie verhogende en remmende werking van omgevingsaspecten zoals bebouwing, inritten, beplanting, etc. Doorgetrokken kantlijnen geven visuele geleiding voor voertuigen en daarmee ook onbewust het gevoel dat de omgeving buiten de lijnen af wordt gesneden. Het effect van de omgevingsaspecten neemt daardoor af waardoor de gereden snelheid zal toenemen. Bij de uitgangpunten voor het ontwerp wordt uitgegaan van een fietsstraat buiten de bebouwde kom. Hierbij is gebruik gemaakt van de fietsberaadnotitie aanbevelingen fietsstraat van het CROW. Hierin wordt aangegeven dat het gebruik van lengte markering niet wenselijk is. Vanuit landschappelijk beeld is een kantmarkering tevens niet gewenst.
Zie voorts ook onder Verlichting op de volgende pagina. In het ontwerp zijn geen rammelstroken toegepast omdat de beschikbare ruimte hiervoor niet toereikend is. Omdat de bermen erg smal zijn zal bij toepassing van een rammelstrook er geen/nauwelijks marge zijn voordat het talud begint. Dit zorgt voor onveilige situaties. Bij toepassing van een rammelstrook zal de effectieve breedte van de weg ook toenemen wat gezien het karakter van de weg niet gewenst is. Vanuit de omgeving wordt het verbreden van de weg ook als zeer onwenselijk gezien onder meer gelet op de keuze voor sneller rijden.
Blad 12 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Verlichting Vanuit het nieuwe ontwerp met fietsstraat is ook gekeken naar de openbare verlichting. Uit de controleberekening blijkt dat de huidige verlichting niet voldoet aan de minimumeisen voor de weginrichting. Vanuit het project zal de verlichting op niveau (P5) gebracht worden door het verkleinen van de mastafstand (van ca. 49 m naar 35 m) en het toepassen van lagere masten (van 7 naar 5 m). Hiermee zal de zichtbaarheid van de weg / berm verbeteren. Bermen westzijde Tussen de woning huisnummer 54A en het Jaagpad is de weg 1,0 m in oostelijke richting opgeschoven ten opzichte van de huidige situatie. De bestaande bermen aan de westzijde zijn daar erg steil en smal en de weg op dit gedeelte wordt met ca. 0,3 a 0,5 m verhoogd. Door het verschuiven van de weg wordt meer ruimte gecreëerd om het hoogteverschil op te vangen en worden de bermen iets breder en dus veiliger. De overige bermen aan de westzijde zijn en blijven in het algemeen smal. In de nieuwe situatie zal de situatie geoptimaliseerd worden met een vlakke goed verdichte berm direct naast de weg en waar nodig een (zware) beschoeiing om het talud te kunnen optimaliseren. Bermen Oostzijde De bermen aan de oostzijde van de weg worden voor een groot deel aanzienlijk breder en veiliger. Op de deeltrajecten waar een damwand zal worden geplaatst geldt een vergelijkbare situatie als aan de westzijde.
3.3.3
Inritten Inritten naar woningen worden tot aan de erfgrens uitgevoerd in straatbakstenen. De met bakstenen verharde inritten worden haaks op de weg aangelegd. Waar gewenst/nodig wordt de berm naast deze stroken beschermd door verharding met grasbetonstenen. Op de DO ontwerptekening is per inrit aangegeven hoeveel de weg t.o.v. de bestaande situatie verhoogd wordt. Indien de ophoging in relatie tot de lengte van de inrit te hoog is zal ook op particulier terrein de verharding aangepast worden om het hoogteverschil goed te kunnen overbruggen. Op enkele bedrijfsmatige toegangslocaties wordt conform huidige situatie asfalt aangehouden. Toegangen tot weilanden bedoeld voor agrarisch verkeer worden uitgevoerd in grasbetontegels tot aan de perceelgrens. Vanaf de perceelgrens tot aan het niveau van het poldermaaiveld wordt de toegang uitgevoerd in puinverharding.
3.4
Ecologie
3.4.1
Bomen Bomen kappen Er moeten in totaal maximaal 63 bomen gekapt worden om de dijkversterking mogelijk te maken. Dit betreffen 46 bomen in de berm aan de oostzijde van de Zuid Schalkwijkerweg i.v.m. de ophoging van de weg en de situering van een nieuw nutstracé naast de weg.
Blad 13 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Daarnaast moeten er 17 bomen gekapt worden in de bosstrook tussen de primaire watergang en het parkje Oosterspaarn (ten zuiden van de Zwemmerslaan) om het verleggen van de watergang t.b.v. de stabiliteit van de kering mogelijk te maken. Op deze locatie is beoordeeld of door het toepassen van een damwand bomen bespaard konden worden. Conclusie is dat met het toepassen van een damwand de watergang alsnog vergraven moet worden omdat anders de benodigde wateroppervlakte voor de primaire watergang niet gehandhaafd kan worden. Ondanks dat de vergraving van de watergang minder ver de bosstrook in zou hoeven blijkt dat bij toepassen van een damwand slechts vijf bomen van goede kwaliteit extra behouden zouden kunnen worden. Zie bijlage 4 voor een nadere onderbouwing vanuit de bijbehorende boomeffectanalyse. Het hoogheemraadschap van Rijnland heeft in 2022 aangegeven dat het mogelijk is om gedeeltes van de primaire watergang (nu circa 4m breed) te versmallen om behoud van meer bomen in de bosstrook mogelijk te maken. Op locaties waar ruimte is wordt de watergang wat verbreed zodat het totale wateroppervlak behouden blijft. Met dit uitgangspunt worden er nu 17 bomen gekapt i.p.v. 23 bomen in het vorige ontwerp. Ter plaatse van de sportvelden ten noorden van de Zwemmerslaan is vanuit het behoud van bomen wel gekozen voor toepassing van een damwand.
Op deze locatie is daarbij geen noemenswaardige vergraving van de teensloot nodig. Hiermee worden 21 bomen bespaard. Bomen verplanten Er is onderzoek uitgevoerd naar de te kappen bomen of deze wellicht verplant kunnen worden. De conclusie is dat dit niet mogelijk is met de voornaamste reden dat de daarvoor noodzakelijke kluit niet vrij gemaakt kan worden i.v.m. het schuine maaiveld (talud) en de bestaande kabels en leidingen. Veel bomen hebben bovendien een lage restlevensverwachting waardoor ook verplanten niet realistisch is. Ten noorden van de Zwemmerslaan dient het stuk watergang tot aan de stuw (lengte traject circa 12m) vergraven te worden om te voldoen aan de eisen die Rijnland aan de waterkering stelt. Voor deze vergraving staan 2 bomen in de weg. Dit zijn jonge bomen (wilgen) die verplant kunnen en zullen worden. Second opinion te kappen bomen Er is een second opinion uitgevoerd op de uitgevoerde boomeffectanalyses die als basis hebben gediend voor de lijst te kappen bomen. De conclusie hiervan is dat dit geen andere inzichten heeft opgeleverd wat betreft de noodzaak van het kappen van bomen ten behoeve van het ontwerp. Uitzondering vormt de strook langs park Oosterspaarn. Hier is het ontwerp van de watergang mede door de input vanuit de second opinion aangepast, waardoor er 6 bomen extra behouden kunnen worden.
Dit is reeds verwerkt in de eerder in deze paragraaf genoemde aantallen.
Blad 14 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Nieuwe bomen Voor de nieuwe bomen die in het dijkprofiel van de kering staan gelden de regels van Rijnland. Bomen mogen hier niet hoger worden dan 5,0 m. Door deze eis kunnen hier geen bomen geplant worden van een grotere orde dan 3. Daarnaast is in het ontwerp vaak sprake van een hoge grondwaterstand ter plaatse van de beoogde plek van de nieuwe bomen. In het ontwerp zijn boomsoorten gekozen die rekening houden met deze twee aspecten. Op tekening N-413188.105_Groeninrichting-DO zijn alle nieuw te planten bomen aangegeven. Langs de dijk is zoveel mogelijk rekening gehouden om daar waar bomen weg gaan ook weer bomen terug te planten. Ter plaatse van de woningen is dat niet mogelijk omdat hier een damwand toegepast wordt met een nutstracé tussen de weg en de damwand. Hier is geen ruimte beschikbaar voor bomen. Vanuit het landschappelijke karakter (doorkijk de polder in) is het bij de weilanden niet gewenst om veel bomen aan de oostzijde in de taluds te plaatsen. Hier is zoveel mogelijk gekeken naar nieuwe bomen waar bestaande bomen weg moeten. Het open karakter wordt bewaard. Op de volgende overige locaties anders dan langs de dijk zijn nieuwe bomen in het ontwerp opgenomen: Aan de oostzijde van de Zuid Schalkwijkerweg ter hoogte van huisnummer 12 langs het voetpad: Hier zijn in het ontwerp 13 bomen (mix van fruitbomen) opgenomen.
Een strook van 7 m langs het voetpad is vrijgehouden i.v.m. ecologische zone (wild gras). Een strook langs de watergang is vrijgehouden als onderhoudspad. Aan de westzijde van de Zuid Schalkwijkerweg ter hoogte van huisnummer 12 langs de weg richting de parkeerplaats van de woonboten: Hier zijn in het ontwerp 10 bomen (mix van fruitbomen) opgenomen en langs de waterkant 5 knotwilgen. In de bosstrook bij de sportvelden t.h.v. huisnr. 13A: Hier zijn tussen de bestaande bomen open plekken aanwezig waar 4 bomen in het ontwerp opgenomen zijn. Toegangsweg tot de parkeerplaats van de sportvelden: Hier zijn 2 bomen in het ontwerp opgenomen. Tussen de teensloot en het gebouw van United Davo Zuid Schalkwijkerweg 19 zijn 6 knotwilgen in het ontwerp opgenomen. Ten oosten van de sportvelden: Hier zijn 6 bomen in het ontwerp opgenomen. Ten zuiden van de sportvelden: Hier zijn 4 bomen in het ontwerp opgenomen. In de bosstrook ten zuiden van de Zwemmerslaan: Hier zijn tussen de bestaande bomen 2 open plekken aanwezig waar totaal 10 bomen in het ontwerp opgenomen zijn. Door het vergraven van de watergang verdwijnen er veel bomen in deze bosstrook. Door het opvullen van de 2 open plekken wordt dit enigszins weer gecompenseerd. In het ontwerp zijn daarmee in totaal 99 nieuwe bomen opgenomen.
Blad 15 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Soortkeuze bomen De keuze van de boomsoorten is ingegeven door de huidige situatie, de cultuurhistorische waarde, de eisen (hoogte, afmetingen) vanuit Rijnland en de bodemsituatie (beschikbare ruimte, waterpeil). Dit heeft geleid tot navolgende selectie: Salix alba (schietwilg, maar hier als knotwilg in dijktalud) Alnus glutinosa (zwarte els, alleen knotten als ze in het dijktalud staan) Ulmus minor (optioneel Ulmus laevi zijn) Populus tremula (ratelpopulier) Populus nigra (zwarte populier) Castanea sativa (tamme kastanje) eentje in het parkje Oosterspaarn Betula pendula (berk), Cuercus robur (zomereik) en Fraxinus excelsior (Es) in de bomenrand ten zuiden van de Zwemmeslaan om gaten op te vullen Fruitbomen (zie onder) Met onderstaand fruitbomen assortiment wordt een boomgaardje aan de noordzijde van de Zuid Schalkwijkerweg samengesteld (bijvoorbeeld van elke soort twee of meer) Prunus avium ‘Regina’ (kers) Prunus domestica ‘Opal’ in combi met Prunus domestica ‘Victoria’, i.v.m. bestuiving Mespilus germanica (mispel) Malus domestica (wilde appel) Pyrus communis (peer) Struiken Omdat struiken, naast bomen en andere planten, een belangrijke functie hebben in het ecosysteem en voor de biodiversiteit, vormen zij een belangrijk deel van het beplantingsplan.
Struiken worden geplant als extra beplantingslaag in enkele bosachtige struwelen, maar ook als losse plukken langs de dijk in het open landschap. De locaties voor het planten van struiken zijn opgenomen op de ontwerptekening van het voor het project opgestelde Bomen- en groenplan (beplantingsplan). Plekken op de kaart waar struiken zijn aangegeven bestaan altijd uit een mix van meerdere struiken. Wellicht dat er hier en daar een solitaire heester zal worden aangeplant uit de soortenlijst, maar dat is een uitzondering om tegemoet te komen aan wensen van bewoners. Net als bij de bomen bestaat het struikenassortiment uit voornamelijk inheemse soorten die zich thuis voelen in dit gebied. Ze zijn geschikt voor de plek en horen bij het landschapstype. Bij de keuze van de soorten is gebruik gemaakt van het boek ‘Inheemse bomen en struiken in Nederland en Vlaanderen’ van Bert Maes. Aangevuld met tips en wensen van Platform Groen. Tijdens de uitvoering zal er aandacht zijn voor het verwijderen en voorkomen van verspreiding van invasieve exoten. Struikenmix voor de bosranden, hoog (dus tussen of bij bomen): Crataegus monogyna (meidoorn) Viburnum opulus (gelderse roos) Rhamnus frangula (sporkehout/vuilboom) Ligustrum vulgare (liguster) Malus domestica (wilde appel)
Blad 16 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Struikenmix voor de meer open plekken, lager en/of bloeiend Crataegus monogyna (meidoorn) Sambucus nigra (vlier) Ribes nigrum (zwarte bes) Rosa rubiginosa (egelantier) Salix repens (kruipwilg) Struikenmix (bessenstruiken) tussen de fruitbomen en aan de zuidkant van de Zuidschalkwijkerweg Ribes rubrum (aalbes) Ribes uva-crispa (kruisbes) Ribes nigrum (zwarte bes) Struikenmix ten noorden van de sportvelden Crataegus monogyna (meidoorn) Ligustrum vulgare (liguster) Prunus padus (gewone vogelkers) Rosa rubiginosa (egelantier) Sambucus nigra (gewone vlier) Sorbus aucuparia (lijsterbes) Insectvriendelijk Voor de bermen zal in overleg met leverancier Cruydt-Hoeck (deels) een passend bloemrijk, bijvriendelijk bermenmengsel bepaald worden. In het projectgebied zullen bij de verdere uitwerking locaties bepaald worden om insectenhotels te plaatsen.
3.5
Cultuurhistorische waarden Het ontwerp is tot stand gekomen met aandacht voor de in 2020 door de Afdeling Omgevingsbeleid meegegeven ontwerpuitgangspunten (Bijlage 5: Zuid Schalkwijkerweg Ontwerpuitgangspunten juli 2020) Taluds oostzijde Vanuit de cultuurhistorische waarde is het gewenst om de teenslootverschuiving met in acht name van de stabiliteitseisen zo krap mogelijk te ontwerpen. Door toepassing van teenslootverzwaring is in het DO 2022 de afstand tot de weg een stuk krapper dan in het voorgaande ontwerp 2021 zonder teenslootverzwaring. De situatie van oudsher omvat ook op veel plaatsen een sloot tussen de woningen en de kering. In het huidige ontwerp worden geen teensloten gedempt. Waar nodig wordt een damwand geplaatst om de sloot te kunnen behouden. Bomen en groen Het groenplan (zie 3.3) is in overeenstemming met de beplanting van oudsher.
Blad 17 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Dammen naar de weilanden In het VO 2022 zijn de koppen van de teensloten nabij de dammen naar de weilanden met taluds vormgegeven. Dit vergt relatief veel ruimtegebruik en komt niet overeen met het gewenste behoud van het huidige landelijke karakter. Daarom is in het DO 2023 het ontwerp aangepast waarbij de koppen van de teensloten verticaal aansluiten op de dam door middel van houten damschotten. Dit komt overeen met de bestaande situatie zodat het karakter van de dammen in het ontwerp niet wijzigt t.o.v. de bestaande situatie.
3.6
Kabels en leidingen
3.6.1
Nieuw tracé In de bestaande situatie liggen de kabels en leidingen onder de rijweg of er net vlak naast. De volgende K&L worden vervangen: elektra laagspanning elektra middenspanning drinkwater gas Vervanging is noodzakelijk in verband met de leeftijd van de leidingen – circa 50 jaar - en de daarmee samenhangende groter wordende kwetsbaarheid. Deze leidingen komen in één nieuw nutstracé te liggen aan de oostzijde van de weg. In dit nutstracé is ook ruimte gereserveerd voor datakabels. Datakabels kunnen mogelijk ook in de westberm. Keuze tracé In de nieuwe situatie dient het nutstracé ter plaatse van de kering te voldoen aan de eisen van de vergunningverlener Rijnland. Dat wil zeggen dat de mediumvoerende leidingen (gas en water, waarbij de waterleiding maatgevend is) in geval van een calamiteit (lekkage) geen nadelige invloed mag hebben op de stabiliteit van de dijk. Om hieraan te voldoen dient de waterleiding op voldoende afstand van het afschuifvlak (paarse lijn in de dwarsprofielen op het ontwerp) van de dijk te liggen. Aan de hand van kraterberekeningen en in goed overleg met vergunningverlener en nutspartijen is een zo optimaal mogelijk tracé tot stand gekomen. Vanuit wegbeheer Haarlem is het gewenst dat de kabels en leidingen bereikbaar zijn zonder de weg te hoeven openbreken.
Het openbreken van een asfaltweg met wapening is relatief ingrijpend en zal leiden tot een ongewenste lappendeken. De berm aan de westzijde van de weg is smal tot zeer smal waardoor het hier positioneren van het tracé slootverplaatsing vraagt en daarmee (te) veel impact zou hebben op particulier eigendom. Het feit dat meer woningen ten westen van de weg staan is vanuit oogpunt van de nutspartijen geen bezwaar voor het oostelijk situeren van het tracé. Bovenstaande randvoorwaarden resulteren in een nutstracé in de berm naast de weg aan de oostzijde. Aan deze binnendijkse zijde is uit oogpunt van de dijkversterking ook een breder talud noodzakelijk zodat een samenloop van het werk hier nadrukkelijk aan de orde is.
Blad 18 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Ten noorden van de Zwemmerslaan vanaf de stuw tot aan de Molenbrug ligt over deze beperkte lengte het nieuwe K&L tracé half onder de rijweg. Hier is geen kering aanwezig en hoeft dus niet voldaan te worden aan de eisen van Rijnland. Hier is de keuze gemaakt om het nutstracé toch half onder de rijweg te situeren omdat anders de teensloot op dit gedeelte vergraven zou moeten worden. Op dit gedeelte zijn een beperkt aantal huisaansluitingen aanwezig zodat de kans op opbreken van de verharding voor onderhoud aan de K&L beperkt is. Ter plaatse van de Molenbrug wordt een gestuurde boring uitgevoerd voor het passeren van de watergang. Op het zuidelijke deel van het Jaagpad tot aan het Tjaden-terrein (Haarlem Buiten, Waterwolfweg) wordt een gestuurde boring uitgevoerd. Een talud- en bermverbreding is daardoor niet noodzakelijk. Minder bomen dienen gekapt te worden en het huidige uiterlijk van de weg wordt beter bewaard.
3.6.2
Bestaande te handhaven kabels en leidingen De bestaande datakabels en de persleiding (riool) van de gemeente blijven gehandhaafd. Voor de persleiding is geen vervangingsopgave aangegeven. De levensduur is nog 20 jaar of langer.
3.6.3
Huisaansluitingen Huisaansluitingen worden in principe tot aan de erfgrens vervangen. Aandachtspunt hierbij zijn de huisaansluitingen die zichtbaar bovengronds de teensloot kruisen. Gemeente Haarlem heeft de voorkeur de aansluitingen ter hoogte van de inritten te situeren of te laten zinkeren. Dit wordt nog nader door de kabel- en leidingbeheerders uitgewerkt.
3.7
Watersysteem Voor de polderpeilen is het peilbesluit van Rijnland aangehouden (zie bijlage 6). In het hoogwatergebied zijn geen peilen vastgesteld, maar zijn de bestaande peilen die bij de DTM (november 2018) gemeten zijn aangehouden. Het blijkt dat de peilen in dit hoogwatergebied behoorlijk kunnen variëren (andere momenten met metingen en waarnemingen in het veld). Dit hangt samen met het (handmatig) bedienen van de inlaten. Omdat voornoemde DTM het meest volledige beeld geeft zijn in beginsel deze peilen in het ontwerp aangehouden. Op 27 juli 2022 is een extra verificatie uitgevoerd op de in het ontwerp gehanteerde peilen, ook in relatie tot de aangrenzende maaiveldhoogtes. Op basis hiervan zijn enkele aanpassingen doorgevoerd in de hoogwaterpeilen (t.o.v. de keuze/meting uit 2018) die als uitgangspunt zijn gehanteerd binnen de hoogwaterzone. Het peil in de teensloten ten oosten van de woningen 55A en 56 is gemeten op circa 0,5m hoger dan polderpeil. Rijnland heeft aangegeven dat hier ook een hoogwaterzone geldt, maar dat dit niet op de kaart (bijlage 6) is weergegeven. In het DO 2022 is hier het peil dan ook aangepast aan de geldende hoogwaterzone.
Blad 19 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
De teensloot voor huisnummer 54 staat vaak droog. Het is gewenst om hier water in te hebben. Daarom wordt het peil in deze hoogwaterzone verhoogd en is een nieuwe inlaat in het ontwerp opgenomen om de doorstroming te borgen. De binnen het gebied aanwezige stuwen zijn zodanig ontworpen dat aanpassingen in het peil mogelijk zijn door het toevoegen of weghalen van schotten. Zo kunnen de peilen in het hoogwatergebied eventueel aangepast worden. Omdat in het huidige ontwerp er geen teensloten gedempt worden zoals in het vorige ontwerp blijft de bestaande waterhuishouding intact en hoeven er geen extra koppelingen van de teensloten achter de woningen langs gerealiseerd te worden. Vervanging stuwen De binnen het projectgebied aanwezige stuwen worden vervangen. Hierbij worden de in de SOR (Rijnland) gegeven specificaties aangehouden met die uitzondering dat geen railing ten behoeve van oversteken van het water gebouwd zal worden. Inlaten De bestaande inlaten, vooral van boezemwater naar de polder, worden gehandhaafd. Waar nodig wordt herstel uitgevoerd of wordt overgegaan tot vernieuwing. In het verlengde van de watergang ten zuiden van woning nr. 56 en ter hoogte van woning nr. 54 worden extra nieuwe inlaten aangelegd.
Primaire watergang Ter plaatste van de primaire watergang juist ten zuiden van de Zwemmerslaan is de watergang ten opzichte van de bestaande waterbreedte wat versmald om bomen te sparen in de bosstrook. Dit wijkt af van de breedte zoals in de legger is bepaald. Rijnland heeft aangegeven dat dit acceptabel is omdat hier in de praktijk een geringe waterverplaatsing aan de orde is. De totale wateroppervlakte blijft wel gehandhaafd. Profiel teensloten (niet primair) De teensloten in het ontwerp zijn in eerste instantie ontworpen met een waterdiepte van circa 0,60 m zoals standaard door Rijnland gehanteerd onder meer vanuit ecologische doelstellingen. In verband met de aanwezige veenbodem en bijbehorende eigenschappen wordt dit ten aanzien van het behouden van het profiel op langere termijn beperkt efficiënt geacht en is streven naar een waterdiepte van 0,40 m meer realistisch. Hierbij komt ook dat de huidige situatie ook vooral ondiepe sloten laat zien, veelal enkele decimeters, en dat dit weinig functionele problemen heeft veroorzaakt. De sloten zijn zo ontworpen dat de breedte op de waterlijn 1,70 m bedraagt. In de bestaande situatie varieert de waterbreedte tussen de 1,20 en 1,50 m. De totale wateroppervlakte neemt hierdoor toe. Slootbodem De slootbodem is waar mogelijk ongeveer 0,8m lager ontworpen dan de hoogte van het aansluitende binnendijkse land.
Deels is dit niet mogelijk in verband met grotere hoogteverschillen van het land binnen eenzelfde peilzone.
Blad 20 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
3.8
Inrichtingselementen
3.8.1
Openbare verlichting De masten van de openbare verlichting worden vervangen i.v.m. einde levensduur en de in de nieuwe situatie passende hoogte van 5 in plaats van 7m. In de bestaande situatie zijn enkele paaltopmasten en meerdere masten met uithouder aanwezig. Vanuit uniformiteit worden nu overal masten met uithouders toegepast. Het ontwerp gaat uit van het verbeteren van de veiligheid van de Zuid Schalkwijkerweg door het toepassen van een fietsstraat. In het verlengde van deze veiligheidsdoelstelling is de openbare verlichting beschouwd of deze nog voldoet aan de eisen. Uit deze beschouwing is gebleken dat de huidige verlichting niet voldoet en dus aangepast moet worden. Hierbij zal de afstand tussen de lichtmasten verkleind worden van ca. 49 m naar 35 m. Hiermee zal het verlichtingsniveau voldoen aan klasse P5 wat gebruikelijk is voor het type weg als de Zuid Schalkwijkerweg. De huidige LED armaturen hebben een kleurtemperatuur van 4000K wat hinder geeft voor de fauna (blauwcomponent in het licht). Om de hinder voor de fauna te beperken worden LED armaturen met een kleurtemperatuur van 2700K toegepast. De bestaande LED armaturen kunnen weer bij een ander project in Haarlem ingezet worden. De lichtmasten zijn van slechte kwaliteit en zullen allen vervangen worden (lichtmast met lichtpunthoogte van 5,00 m met uithouder).
De armaturen (LED) zijn enkele jaren geleden al vervangen en deze worden overgezet op de nieuwe masten.
3.8.2
Wegbebakening De bestaande bebording wordt gehandhaafd. Voor de fietsstraat zal bebording toegevoegd worden (bord L51) en bebording t.b.v. de gewijzigde voorrangssituatie (bord B06). Op de Zwemmerslaan richting de Zuid Schalkwijkerweg is een parkeerverbod zone ingesteld. Om ongewenst parkeren op de Zuid Schalkwijkerweg te voorkomen zijn dus geen aanvullende maatregelen nodig.
3.9
Duurzaamheid In 2019 heeft er een omgevingswijzersessie (aanpak Duurzaam GWW) plaatsgevonden om te onderzoeken op welke duurzaamheidsthema’s winst te behalen zou zijn. De ambities en kansen zijn vastgelegd. Aanvullend is er meer recent met stakeholders gesproken om te onderzoeken of er nog meer kansen betreffende duurzaamheid zijn. Een aantal kansen bleek minder geschikt, een aantal kansen zijn verwerkt in het ontwerp en een aantal kansen worden nog verder uitgewerkt door de aannemer evenals het Grondstoffenplan en een MKI-berekening. Op de volgende pagina is een overzicht opgenomen van de keuzes in het project onder de noemer duurzaam.
Blad 21 van 22
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Circulaire economie en materialen
Bomen en groen: Takken van te kappen bomen worden gescheiden van stammen. Takken worden beschikbaar gesteld voor hergebruik. Voor een ecologische toepassing binnen het project of een project in de regio Stammen worden ter beschikking gesteld aan een lokaal hergebruik project. Met de restrictie dat er geen hout verbrand mag worden
Energie
Damwand: Optimaal materiaal(gebruik); Op 10 verschillende locaties wordt de benodigde damwandlengte berekend en wordt onderzocht of met staffelen beperking in materiaal mogelijk is.
Verharding: Voor nieuw asfalt wordt een recycling percentage van minimaal 50% toegepast in onder- en. Het exacte recycling gehalte wordt nog bepaald en kan hoger liggen.
Tijdelijke ontsluiting: Wanneer er voor de tijdelijke ontsluiting gebruik gemaakt wordt van een brug, is dit een bestaande brug en is de brug 100% herbruikbaar. Indien een tijdelijke ontsluitingsweg wordt toegepast zal deze 100% recyclebaar zijn.
Er wordt gestreefd om 50% gebruikte damwanden (niet nieuw) toe te passen.
Vrijkomende armaturen van de openbare verlichting worden hergebruikt binnen de gemeente Haarlem.
Alternatief materiaal (zoals kunststof of hout t.o.v. staal is onderzocht en blijkt niet geschikt.
Uitgangspunt is geen verbranding en snel vrijkomende CO2 uitstoot van vrijkomend hout.
Overig: Er wordt een grondstoffenplan opgesteld voor vrijkomende grondstoffen. Hieruit volgt zorgvuldig hergebruik. Top 5 materialen: 1 (Teerhoudend) asfalt 2 Puinfundatie verontreinigd met minerale olie 3 Zand verontreinigd met minerale olie 4 Zand verontreinigd met metalen 5 vrijkomend hout en groenafval
De houten balken voor de constructie van de weiland inritten betreft hergebruik hout.
Toepassen duurzame lage temperatuurasfalt wordt toegepast indien de buitentemperatuur dit toestaat .
95% van de materieelinzet zal stage IV of hoger, of euro 6 of hoger zijn. Dit materieel tankt HVO100. Bij bulktransport wordt uitsluitend 100% HVO-brandstof getankt. De transportchauffeurs zijn opgeleid in het nieuwe rijden waardoor het brandstofverbruik nog meer gereduceerd wordt.
Klimaatadaptatie en ruimtegebruik
Zie par. 3.4
In het ontwerptraject is primair gezocht naar een oplossing in grond. Daar waar een teenslootverlegging niet mogelijk of niet gewenst is worden damwanden toegepast.
Er worden geen extra m2 verharding toegepast. De bestaande smalle weg wordt gehandhaafd. Naast de rijweg wordt vooral water passerende bestrating toegepast.
Blad 22 van 22
Vanuit ruimtegebruik en milieubelasting is de voorkeursoptie het toepassen van een tijdelijke brug.
De weg wordt als fietsstraat ingericht wat het fietsgebruik stimuleert.
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Bijlage 1
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Bijlage 1 Overzicht maatwerk per deeltraject
Zuid Schalkwijkerweg - overzicht maatwerkoplossingen Datum: 10-08-2022 Vaknr.
Vakomschrijving
Perceelnr.
huisnr.
Eigenaar
1 2 3
Sportvelden watergang Sportvelden clubgebouw ZSW 26
4195 4195 3044
19 19 26
gemeente gemeente particulier
4
ZSW 25
3045
25
particulier
5 6
open luchtmuseum open luchtmuseum
4195 4195
gemeente gemeente
7
primaire watergang
4195
gemeente
8 9
ZSW 30A ZSW 32
3115, 3114 699
10
weiland tussen ZSW 32 en 34
2953
11
ZSW 34
2954
12
weiland ten zuiden van ZSW 34
2099
gemeente
13
weiland ten noorden van ZSW 38
2098
14
ZSW 38
776
15
perceel ten zuiden van ZSW 38
3018
Beenders & Nieuwendijk Beenders & Nieuwendijk gemeente
16
perceel tegenover ZSW39-41
571
Van Opzeeland
17
weiland ten noorden van ZSW 45
3019
gemeente
18
ZSW 45
1945
45
19
ZSW 45B
1946
45B
20
ZSW 45A
2976
45A
21
weiland ten zuiden van ZSW 45A
3019
dhr Blijleven, mevr Van Straten dhr. Jagers, mevr geen sloot aanwezig; Tchang duiker gemeente (huurders: mw. Jonges, dhr. Spape) gemeente
22
weiland
90
gemeente
23
weiland
701
gemeente
24
ZSW 51; weiland vd Nes
709
51
v.d. Nes
25 26
ZSW 51; tuin vd Nes perceel ten zuiden van ZSW 51
709 84
51
v.d. Nes gemeente
27 28 29
Inrit naar ZSW 53 ZSW 52 Boomgaard ZSW 53
3144 3143 3144
53 52 53
Cornelissen, Elbersen Willems, Overwater Cornelissen, Elbersen
30
weiland ten noorden van ZSW 54
710
31
ZSW 54
1587
54
32 33
ZSW 54A weiland ten zuiden van ZSW 54A
1742 2780
54A
34
weiland tov ZSW 55A
322
gemeente
35
weiland tov Jaagpad
711
dhr. A.M. Heijneman
30A 32
34
38
Doornbosch gemeente (huurder: Smit - Gebhardt) Coronel en Arbman Coronel en Arbman
Opmerking
Oplossing stabiliteit
Reden toepassen damwand
damwand damwand Geen wijzigingen noodzakelijk tov huidig Nader te onderzoeken
Behouden bomen in bosstrook Behouden teensloot, bomen
legger kering op particulier terrein legger kering op particulier terrein geen kering n.v.t. kering van Zwemmerslaan grondwerk (geen tot aan stuw teenslootverzwaring) grondwerk (geen teenslootverzwaring) damwand damwand
Behouden teensloot Behouden teensloot
grondwerk (teenslootverzwaring) duiker t.p.v. opstal en grondwerk bij weiland grondwerk (teenslootverzwaring) grondwerk (teenslootverzwaring) damwand
Behouden teensloot
geen woonbestemming
damwand bestemming weiland, relatief brede berm
kruising leiding Gasunie
grondwerk (teenslootverzwaring) grondwerk (teenslootverzwaring) damwand
fam Metselaar (van der Weijden?) Paardekooper, Koldijk v.d. Nes
overgang kering - geen kering
Behouden teensloot
n.v.t damwand
grondwerk (teenslootverzwaring) grondwerk (teenslootverzwaring) grondwerk (teenslootverzwaring) damwand damwand grondwerk (teenslootverzwaring) damwand damwand grondwerk (teenslootverzwaring) grondwerk (teenslootverzwaring) damwand
v.d. Nes
Behouden teensloot i.v.m. toekomstige woonbestemming
damwand grondwerk (teenslootverzwaring) grondwerk (teenslootverzwaring) grondwerk (teenslootverzwaring)
Behouden teensloot
Behouden teensloot en eisen van de Gasunie Behouden teensloot
Behouden teensloot Behouden teensloot
Behouden teensloot Behouden teensloot
1
2
3
4 5 6 6
7
8
9
10
10
11
12
13
14 15
16
16
17
18 19 20
21
22
23
23
24
25
26 27 28
29
30 31
32
32
33
34
35
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Bijlage 2
Ontwerpnota Definitief Ontwerp februari 2023 projectnummer 480657.253 3 maart 2023 revisie 5.0 Gemeente Haarlem
Bijlage 2 Asfaltconstructie
Memo Datum
15 december 2022
Van
ing. J.A.W.M. van Pelt
Onderwerp
Beschouwing asfaltverharding
Telefoon
+31 (0)73 543 54 25
Zuidschalkwijkerweg Haarlem
jpelt2@heijmans.nl
Ons kenmerk
G.04055.2-MEM-AT v221215
Inleiding De Zuid Schalkwijkerweg ten zuiden van de Europaweg in Haarlem dient in het kader van Groot Onderhoud te worden vernieuwd. De reden hiervan is dat het grootste deel van de weg is gelegen op een regionale secundaire waterkerende dijk welke niet maar aan de veiligheidsreisen voldoet en derhalve moet worden versterkt. Als gevolg van de werkzaamheden wordt de verhardingsconstructie opgebroken, in dit memo wordt de opbouw voor de nieuwe verhardingsconstructie beschouwd. In Figuur 1 is de locatie en een impressie van de huidige situatie weergegeven.
N
Figuur 1 Locatie en impressie Zuidschalkwijkerweg
Heijmans Infra B.V., Asfalttechniek Graafsebaan 3, 5249 JR Rosmalen • Postbus 37, 5240 AA Rosmalen • Nederland Telefoon +31 (0)73 543 54 25 IBAN NL88 INGB 0675 3163 17, BIC INGBNL2A Handelsregister 17104126 • BTW NL8069.15.870.B.02
Datum
15 december 2022
Ons kenmerk
G.04055.2-MEM-AT v221215
Pagina
2 van 4
Aannamen en uitgangspunten Beschikbare informatie ▪
▪
▪
▪
▪
2014-02-14 Verhardingsonderzoek Wegenscanners.pdf o Ten aanzien van de opbouw van de bestaande verharding is enkel radaronderzoek beschikbaar. Op basis van 1 meetlijn wordt geconcludeerd dat de bestaande asfaltdikte 10 cm tot 25 cm bedraagt, over een lengte van 400 meter is Meshtrack aanwezig. Verder wordt aangegeven dat onder een groot deel van de Zuid Schalkwijkerweg waarschijnlijk een laag cunetzand is gebruikt als fundering op een natuurlijke ondergrond of menggranulaat fundering. 20170717-413188.05 WBS 4.3.7 Geotechnisc Zuid Schalkwijkerweg Definitief r1.0.pdf o Uit het geotechnisch rapport volgt wat betreft de bestaande opbouw van de bodem bestaat uit 1 tot 1,5 meter zand met daaronder ruim 1 meter veen. De grondwaterspiegel ligt circa 1 tot 1,5 meter onder het maaiveld. Verder volgt uit de geotechnische beschouwing dat de huidige taluds niet stabiel zijn. Rapportage vt Zuid-Schalkwijkerweg - 1806.pdf o Op basis van een tweetal teldagen te weten dinsdag 19 juni 2017 en zondag 24 juni 2017 (van 07.00 tot 19.00 uur) en twee telpunten volgt een vrijwel vergelijkbare verkeerbelasting van de verschillende groepen.