2. Bijlage 1 Jaarverslag 2021 Spaarnesant

Plan

Resultaat 2021

Er is een plan gemaakt voor de gewenste samenwerking en inrichting van een integrale voorziening voor onderwijs en zorg voor de cluster 3-kinderen. Onderzocht is of er een integrale voorziening voor onderwijs en zorg kan worden gerealiseerd op het schoolterrein van de Van Voorthuijsenschool en welke voorzieningen hierbij moeten worden meegenomen.

Van Voorthuijsenschool De Van Voorthuijsenschool is onze cluster 3-school voor Zeer Moeilijk Lerende Kinderen met de afdelingen speciaal onderwijs en voortgezet speciaal onderwijs vanuit de vestigingen in Haarlem en Hoofddorp. Kinderdagcentrum De Wollewei (Ons Tweede Thuis) verzorgt de naschoolse dagbesteding. In Haarlem is De Wollewei partner voor de onderwijszorgarrangementen en in Hoofddorp kinderdagcentrum De Zevenster (Ons Tweede Thuis). Vastgesteld is dat verdere huisvesting van afdelingen van Ons Tweede Thuis niet plaatsvindt op het terrein van de school, omdat Ons Tweede Thuis inmiddels een ander pand heeft verkregen waarin alle voorzieningen kunnen worden ondergebracht. 32

Specificatie van middelen In 2021 heeft Spaarnesant van het Samenwerkingsverband PO Zuid-Kennemerland € 2.089k aan middelen voor passend onderwijs ontvangen. In 2020 werd € 2.355k ontvangen. Dit was onderverdeeld in:

2020

2021

€ x 1.000

€ x 1.000

1.967

1.802

expertise cluster 3

196

196

TLV op BAO

92

91

eenmalige uitkering corona

98

ondersteuningsmiddelen

Totaal

2.355

2.089

De verantwoording over de bestedingen van 2021 aan het Samenwerkingsverband PO Zuid-Kennemerland is opgenomen in bijlage V. De andere samenwerkingsverbanden, waar kleine bedragen van zijn ontvangen, zijn Passend Onderwijs Haarlemmermeer, Passend Onderwijs IJmond, Amstelronde Passend Onderwijs en voor het voortgezet onderwijs VO Zuid-Kennemerland. De baten van de samenwerkingsverbanden zijn voor ongeveer 95% ingezet in personeel. Ook is er expertise en materieel ingekocht.

33

Thema Integratie speciaal en regulier basisonderwijs Mandy de Graaf is directeur van de Martin Luther Kingschool en SBO Hildebrand. De twee scholen huisvesten in hetzelfde gebouw (Plein Oost), delen één team en zijn bezig het onderwijs te integreren. Leerkracht Marloes van der Klugt is een van de projectleiders.

“ De integratie zorgt wijs, met drie groepen (3/4, 5/6 en 7/8) en 54 leerlingen die voornavoor een saamhorigmelijk een leerachterstand hebben. We nemen geen kinderen met gedragsproblematiek aan, omdat we niet alle faciliteiten in huis heb- heid waar wij heel blij ben. We hebben bijvoorbeeld geen afkoelingsruimte.” van worden.” Mandy: “De Hildebrand is een kleine school voor speciaal basisonder-

Marloes: “De drie groepen van de Hildebrand en de elf groepen van de M.L. Kingschool zitten gewoon door elkaar in Plein Oost. De pauzes zijn groepsdoorbroken en we vieren samen feesten. De kinderen komen elkaar dus voortdurend tegen. Ik denk dat zij niet het gevoel hebben dat ze op twee verschillende scholen zitten.”

Kruisbestuiving Mandy: “Met toestemming van de inspectie kijken we hoe we het speciaal en regulier basisonderwijs kunnen integreren. Eigenlijk zoeken we naar een tussenvorm. Niet alle SBO-kinderen hebben namelijk de hele dag extra onderwijsbehoeftes, of op alle onderdelen, en in het reguliere onderwijs is een grote groep leerlingen gebaat bij meer structuur en een praktijkgericht aanbod. Het is een kruisbestuiving. We kijken echt wat ieder individueel kind nodig heeft.” Marloes: “En naar wat hij of zij aan kan. Het is onze verantwoordelijkheid dat alle kinderen hier een veilige plek hebben om zich te kunnen ontwikkelen. Soms is dat de vertrouwde setting van de eigen groep, soms is het goed om daarbuiten stapje voor stapje ervaringen op te doen. Daar zien we mooie voorbeelden van. Een SBO-leerling die in haar eentje meedoet met de toneelles in een reguliere groep 8, of twee leerlingen van de Hildebrand en de M.L. Kingschool die samen optrekken, omdat ze volgend jaar allebei naar dezelfde praktijkschool gaan.”

– Mandy de Graaf, directeur M.L. Kingschool en SBO Hildebrand

Geen schotten

“ Het idee dat alleen vlakken samengevoegd. De thema’s van wereldoriëntatie SBO-leerlingen baat hebben worden groepsdoorbroken aangeboden aan kleine groepjes leerlingen uit verschillende stamgroepen en in het creatieve bij techniek- en kooklessen atelier mogen alle kinderen van beide scholen zelf kiezen wat is achterhaald.” Marloes: “Het onderwijs hebben we inmiddels op een aantal

ze graag willen doen. Praktijkvakken als koken en techniek

zijn ook toegankelijk voor de reguliere groepen. Volgend schooljaar gaan we nog een stap verder. Dan willen we alle

– Marloes van der Klugt, leerkracht SBO Hildebrand

basisvakken in de bovenbouw groepsdoorbroken aanbieden, zodat kinderen op hun eigen niveau les krijgen en het niet meer uitmaakt in welke stamgroep of zelfs op welke school ze zitten.” Mandy: “Tot nu toe levert de integratie alleen maar positieve resultaten op. Op beide scholen groeien de leerlingen van hun ervaringen met andere kinderen en meerdere leerkrachten en ontdekken ze meer talenten door het gevarieerde aanbod. Wij zien dat veel kinderen tot bloei komen als de schotten wegvallen tussen het speciaal en regulier basisonderwijs.”

2.2 Mensen Doelen en resultaten Doel

Wij zijn Spaarnesant.

Ambitie Spaarnesant is de scholen; de scholen zijn Spaarnesant. Door deel uit te maken van Spaarnesant staan de scholen samen sterker. Alle werknemers ervaren Spaarnesant als een uitstekende onderwijswerkgever die medewerkers stimuleert zich blijvend te ontwikkelen en die de aantrekkelijkste optie is voor nieuwkomers op de regionale arbeidsmarkt.

Plan

Resultaat 2021

Er is een regionaal informatieloket ingericht. Spaarnesant voert het programmamanagement RAP en neemt actief deel aan gezamenlijke bestuursoverstijgende projecten. Leerkrachten maken deel uit van de verschillende projecten en werkgroepen. Voor werving en selectie is een apart marketingbudget vastgesteld. Er is een socialmedia-interactieplan opgesteld en uitgevoerd om Spaarnesant te positioneren als aantrekkelijke werkgever voor potentiële medewerkers. De banenmarkt is vervangen door een online variant. In 2021 starten drie zij-instromers, twee EVC-trajecten en drie AD PePs (Associate Degree Pedagogisch educatief Professional). Inzet loopbaancoaching en lifecoaching. Trainingen en workshops duurzame inzetbaarheid en vitaliteit.

Regionaal informatieloket De inrichting van het regionale informatieloket is verschoven naar 2022. Het ministerie van OCW heeft samen met de PO-Raad de ambitie om vóór 2030 alle studenten die een lerarenopleiding volgen, op te leiden via partnerschappen Samen Opleiden & Professionaliseren (SO&P). Inmiddels is in de regio Zuid-Kennemerland het regionetwerk Opleidingsschool Kennemerland opgericht. Er is voor gekozen om het informatieloket aan dit regionetwerk te koppelen. Het informatieloket heeft daarbij de functie van informatiepunt voor belangstellenden die zich oriënteren op een loopbaan in het onderwijs. De focus zal liggen op de reguliere, duale en flexibele opleidingen, de zij-instroom en de AD PeP via de hbo-instellingen.

Inzet social media In 2021 heeft de online banenmarkt plaatsgevonden. Het digitale platform is zodanig ingericht dat het meerdere malen kan worden ingezet voor diverse doeleinden. Daarnaast is het gebruik van LinkedIn geoptimaliseerd. In overleg met Studio Alloy is gestart met de uitwerking van gerichte socialmediacampagnes om middelbare scholieren te interesseren voor een opleiding in het onderwijs. 36

Regionale Aanpak Personeelstekort Voor 2020-2022 is wederom in regionaal verband (RAP) subsidie verkregen om activiteiten in het kader van het personeelstekort uit te voeren. Het personeelstekort betreft niet alleen het lerarentekort maar ook tekorten op directiegebied. In het kader van de bestuursbrede samenwerking is vooral gekeken naar continuering van lopende projecten en aansluiting bij bestuursspecifieke initiatieven.

Extra hulp voor de klas In 2021 is vanwege corona tot tweemaal toe subsidie toegekend in het kader van Extra hulp voor de klas. Deze regeling is bedoeld om ondersteuning te bieden met behulp van extra personeel om achterstanden zoveel mogelijk te voorkomen en terug te dringen. Spaarnesant was penvoerder voor de regio Zuid-Kennemerland, waarbij alle schoolbesturen gebruik hebben kunnen maken van deze gelden. Scholen hebben daarbij zelf kunnen aangeven waarvoor zij de gelden wilden inzetten.

RTC de Beurs Vanwege de snel veranderende arbeidsmarkt in de regio is vorig schooljaar een discussie gestart omtrent de toekomst van RTC de Beurs. Tot enkele jaren geleden was het voor (startende) leraren nog moeilijk om een baan in de sector te krijgen. Die tijd is nu voorbij: het lerarentekort zal de komende jaren verder in omvang toenemen. Er is geen sprake meer van krimp en groei, alle besturen kennen een tekort. De noodzaak van een regionaal mobiliteitscentrum zoals RTC de Beurs is daarmee sterk verminderd, wat direct zichtbaar was in de afname van het aantal vervangers in de gezamenlijke vervangingspool. In dit kader zijn per 1 augustus 2021 alle activiteiten van RTC de Beurs beëindigd, per 1 oktober 2021 is RTC de Beurs formeel opgeheven.

Instroom in opleidingen In 2021 zijn de eerste zij-instroomtrajecten afgerond, drie EVC-trajecten gestart en naast de variant in Alkmaar is de AD PeP-opleiding in Haarlem van start gegaan.

37

Behoud van personeel In het kader van behoud van personeel zijn de waarderend-perspectiefgesprekken binnen de gehele organisatie uitgerold. Daarbij staat de persoonlijke ontwikkeling en ambitie van medewerkers centraal. Dit wordt ondersteund door de training Waarderend leiderschap. In 2021 is opnieuw gekeken naar de samenwerking met de Arbodienst in het kader van verzuim en preventie. Gekozen is voor overstap in 2022 naar de Bedrijfsartsengroep, waardoor preventieve inzet een verdere impuls kan krijgen. In 2021 is (mede door corona) preventief veel gebruik gemaakt van de inzet van de bedrijfsmaatschappelijk werkers in het kader van duurzame inzetbaarheid en vitaliteit.

Doel

Medewerkers van Spaarnesant zijn ontwikkelingsgericht, flexibel, evenwichtig, communicatief en coöperatief.

Ambitie Binnen Spaarnesant maken we een ontwikkelingsgericht werknemersprofiel dat werknemers ondersteunt om zich doorlopend te ontwikkelen en het beste uit zichzelf te halen. Dat vraagt om een ontwikkelingsgericht en mensgericht personeelsbeleid, waarbij het Spaarnesantprofiel richtinggevend is. Kernbegrippen in dat profiel zijn: passie voor onderwijs en onderwijsverbetering, vertrouwen in kinderen en ouders, hbo-denkniveau, didactische en pedagogische competenties passend bij modern onderwijs en reflectievermogen.

Plan

Resultaat 2021

Aanbieden nieuwe leerlijn directie via de Spaarnesant Academie. Uitrollen professioneel statuut – stimuleren professionele dialoog. Tien medewerkers nemen deel aan (een van de varianten van) de pabo-opleiding.

Opleiding en ontwikkeling In 2021 zijn de voorbereidingen gestart voor de incompany schoolleidersopleiding waar aankomende leidinggevenden binnen Spaarnesant aan kunnen deelnemen. De opleiding is in januari 2022 van start gegaan.

Professioneel statuut In 2021 is ook voor het onderwijsondersteunend personeel een professioneel statuut uitgerold. Ook hierbij zijn medewerkers uitgenodigd om met elkaar in gesprek te gaan over belangrijke kernwaarden en de inhoud van het conceptstatuut. Op basis daarvan is het definitieve statuut via de schooldirecties uitgerold op de scholen.

38

Deelname aan pabo-opleidingen Binnen Spaarnesant zijn medewerkers door middel van de studiekostenregeling en facilitering in werkplek als stageplek gestimuleerd om deel te nemen aan certificerende opleidingen. Daarbij is vooral de instroom in duale en flexibele opleiding toegenomen.

Doel

Leidinggevenden kennen hun teamkwaliteit.

Ambitie We hebben een gemeenschappelijke taal om teamkwaliteit in beeld te brengen en naar dat beeld te kunnen handelen, bijvoorbeeld bij werving en mobiliteit. Een duidelijk beeld van de teamkwaliteit geeft ons inzicht in de verbetercapaciteit van de organisatie en wat er nodig is om die desgewenst op een hoger niveau te brengen. Bovendien speelt een dergelijke benadering in op de kwaliteiten van mensen, maakt het sterker wat sterk is en erkent het onderlinge ongelijkheid. Er is een kwalitatieve kern die op iedereen van toepassing is. Alle beoordelingen zijn formatief en alleen summatief als er rechtspositionele consequenties zijn.

Plan

Resultaat 2021

Ondersteunende instrumenten zijn beschikbaar om teamkwaliteit integraal in beeld te brengen.

Teamkwaliteit Op iedere school hebben gesprekken plaatsgevonden in het kader van de teamkwaliteit. Teamkwaliteit is bedoeld om de ontwikkelmogelijkheden van het team in relatie tot de streefformatie in kaart te brengen. De ondersteunende instrumenten zijn geïnventariseerd, waarbij scholen zelf bepalen welk instrument zij willen toepassen. Verdere ontwikkeling zal in 2022 plaatsvinden.

Doel

Leerkrachten stemmen hun onderwijs samen met leerlingen en ouders af op de onderwijsbehoeftes van de leerling.

Ambitie Leraren zijn in teamverband eigenaar van het onderwijsleerproces en werken samen binnen het team en met ouders en leerlingen om het onderwijs te optimaliseren. De verworvenheden van opbrengstgericht werken worden gebruikt om binnen die samenwerking data te benutten. Leraren gebruiken methodes als hulpmiddel. De activiteiten vinden plaats op schoolniveau.

39

Toekomstige ontwikkelingen Het lerarentekort zal in de nabije toekomst alleen nog maar verder toenemen. De komende jaren staan voor Spaarnesant volledig in het teken van opleiden, professionaliseren, binden en boeien. Met de ambitie om een opleidingsschool binnen Spaarnesant te hebben, beogen we niet alleen de instroom te versterken maar ook de inhoud van de opleiding te beïnvloeden, zodat deze nog beter gaat bijdragen aan het verhogen van het professionele gedrag en de optimale inzetbaarheid. Naast het kernthema Samen opleiden en professionaliseren ligt de nadruk op het verder vormgeven van modern werkgeverschap, adequate begeleiding van starters, aandacht voor vitaliteit en werkdruk en investeren in duurzame inzetbaarheid. De betrokkenheid van medewerkers zelf is een belangrijk speerpunt. Met elkaar voor elkaar ontwikkelen, implementeren, evalueren en bijstellen waar nodig, zodat samengewerkt wordt vanuit eigen expertise en verantwoordelijkheid.

Gezonde medewerkers Spaarnesant werd door de coronacrisis overvallen door een verplichte overstap naar afstandsonderwijs. Scholen hebben daarbij veel geleerd over wat effectief afstandsonderwijs is en wat ervoor nodig is om ook in de toekomst online en offline onderwijs te blijven combineren. De noodzaak tot een andere manier van lesgeven heeft tevens geresulteerd in andere vormen van organisatie (bijvoorbeeld online vergaderen) en leidinggeven. Omdat met thuiswerken grenzen tussen privé en werk sneller vervagen, is meer aandacht gekomen voor het welbevinden van medewerkers. Initiatieven die gericht waren op de mentale en fysieke gezondheid van medewerkers hebben hun vruchten afgeworpen en moeten behouden blijven voor de toekomst.

Uitkeringen na ontslag In 2021 is financieel adviesbureau VCSW ingezet om een check te doen op de beoordelingen WGA door het UWV in het verleden. Drie herbeoordelingsverzoeken bij het UWV hebben geresulteerd in een nieuwe beoordeling, waarbij de betrokkenen volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn bevonden. Hierdoor hebben de betrokkenen een IVA-uitkering toegekend gekregen en is de uitkeringsverplichting voor Spaarnesant vervallen.

40

Aanpak werkdruk De aanpak van de werkdruk focust zich, naast alle andere onderwerpen in dit hoofdstuk genoemd, op de inzet van de financiële middelen die door OCW aan iedere school beschikbaar worden gesteld. De hoogte van de werkdrukmiddelen wordt gedifferentieerd naar schoolsoort en vastgesteld als een bedrag per leerling per schooljaar. Voor schooljaar 2020-2021 waren de bedragen per leerling: basisonderwijs

€ 251,38

speciaal basisonderwijs

€ 377,07

(voortgezet) speciaal onderwijs

€ 502,76.

Voor schooljaar 2020-2021 heeft Spaarnesant de werkdrukmiddelen voor het reguliere basisonderwijs aangevuld tot € 291 vanuit haar reserve. Voor schooljaar 2021-2022 zijn de bedragen per leerling door OCW naar boven bijgesteld naar: basisonderwijs

€ 258,67

speciaal basisonderwijs

€ 388,01

(voortgezet) speciaal onderwijs

€ 517,34.

Dit schooljaar zijn de middelen voor het reguliere basisonderwijs niet aangevuld door Spaarnesant. Verreweg het meeste geld is besteed aan extra personeel. Daarnaast is er ook budget besteed aan professionalisering en scholing.

Bestedingscategorie

Besteed bedrag (kalenderjaar)

Eventuele toelichting

Personeel

1.900k

Nagenoeg het gehele budget is ingezet op extra personeel, creëren van tijd.

Materieel Professionalisering

100k

Hieronder valt ook bijvoorbeeld scholing.

Overig Iedere school heeft met het team het gesprek gevoerd over de inzet van de middelen en de plannen ter goedkeuring voorgelegd aan de P-MR.

41

In de volgende tabel is per school de bevestiging van de directie opgenomen met betrekking tot het afstemmen van de inzet van de werkdrukmiddelen.

Gesprek met team gevoerd? Kalenderjaar 2021 in € Ja/nee

Instemming P-MR? Ja/nee

BAO

Bos en Vaart

147.427

ja

ja

Cruquiusschool

23.911

ja

ja

De Kring

144.380

ja

ja

Hannie Schaftschool

55.457

ja

ja

De Cirkel

87.055

ja

ja

Ter Cleeff

132.906

ja

ja

IKC De Argonauten

85.762

ja

ja

De Wilgenhoek

51.488

ja

ja

Beatrixschool

95.642

ja

ja

De Dolfijn

93.705

ja

ja

De Zonnewijzer

111.949

ja

ja

De Zuidwester

123.541

ja

ja

M.L. Kingschool

84.342

ja

ja

De Zuiderpolder

40.611

ja

ja

De Globe

37.189

ja

ja

De Erasmus

77.369

ja

ja

De Piramide

46.857

ja

ja

Molenwiek Dalton

129.867

ja

ja

De Wijde Wereld Montessori

41.985

ja

ja

Spaarneschool

40.473

ja

ja

De Peppelaer

105.305

ja

ja

Totaal BAO

1.757.223

SBO en SO

Hildebrand - SBO

16.778

ja

ja

IKC Schalkwijk

63.783

ja

ja

Totaal SBO

80.561

Van Voorthuijsenschool - SO

91.788

ja

ja

De Parel - SO

61.629

ja

ja

Totaal SO

153.417

Totaal Spaarnesant

1.991.202

42

Naast de bovengenoemde inzet van financiële middelen voor werkdrukverlaging is er binnen Spaarnesant ook in bredere zin aandacht voor de werkdruk. Gesprekken tussen leidinggevenden en medewerkers in het kader van het waarderend perspectief zijn niet alleen gericht op ontwikkeling en ambitie, ook het welzijn van de medewerkers komt uitgebreid aan bod. Deze manier van gespreksvoering is organisatiebreed positief ontvangen omdat hierdoor ook het onderwerp werkdruk op individueel niveau continu aandacht krijgt en preventief passende afspraken kunnen worden gemaakt.

Strategisch personeelsbeleid Het personeelsbeleid is afgestemd op de koers van Spaarnesant. Spaarnesant wil met haar onderwijs, werkgeverschap en organisatie onderscheidend zijn op de onderwijs- en arbeidsmarkt. Strategisch personeelsbeleid draagt daaraan bij door het centraal stellen van leren en ontwikkelen, teamkwaliteit en talentgerichte gesprekken vanuit een waarderend perspectief. Het creëert een inspirerende en betekenisvolle leer- en werkomgeving waarin kennisdeling, intervisie en uitwisseling belangrijke randvoorwaarden zijn. Het gaat om inzetten van deskundigheid en expertise, verder dan de school waar de professional werkzaam is.

43

Thema Kansengelijkheid Jaqueline Boogaard is directeur van De Piramide. Een kleine school in Schalkwijk met zo’n 170 leerlingen, die samen maar liefst 24 verschillende culturele achtergronden hebben. Kansengelijkheid is er een belangrijk thema. “Je kunt onze school niet zomaar vergelijken met andere openbare basisscholen in Haarlem. De startpositie van onze leerlingen is totaal anders. Hun ouders zijn de Nederlandse taal meestal niet machtig en hebben het financieel vaak zwaar. Daarom doen wij van alles om de ouders en kinderen te faciliteren. We werken samen met het Jeugd Sportfonds, het Jeugd Educatiefonds en het Jeugd Cultuurfonds om onze leerlingen de kans te geven gewoon deel te nemen aan de maatschappij en we bewandelen alle wegen voor subsidies. Op die manier konden we bijvoorbeeld voor twee groepen iPads aanschaffen voor thuisonderwijs.”

Steun in de rug

“ Onze leerlingen hebben Zeker jongere kinderen hebben bij het thuisonderwijs een een andere startpositie steuntje in de rug nodig van hun ouders, maar op De Piramide is dat niet vanzelfsprekend. Al onze ouderactiviteiten konden dan de meeste kinderen.” “Door corona is de kansenongelijkheid duidelijker geworden.

niet doorgaan. Tot twee jaar geleden organiseerden we koffieochtenden en themamiddagen, gaven we Nederlandse les na schooltijd en hadden we een speel-o-theek en een bibliotheek.

– Jaqueline Boogaard, directeur De Piramide

“ We weten alle wegen voor dend. Ze verlagen de drempel om hulp te vragen en geven ouders handvatten om hun kinderen te ondersteunen. Gelukkig wisten we, mede dankzij onze subsidies te leerkrachtondersteuner Louiza, zelf van Marokkaanse afkomst, toch een goed bewandelen.” En één keer per jaar zwaaiden we de moeders uit voor een schoolreis, bijvoorbeeld naar Madurodam of het Anne Frankhuis. Die activiteiten werken verbin-

contact met de ouders te behouden.”

– Jaqueline Boogaard, directeur De Piramide

Schakelklas “Vorig jaar was het extra frustrerend dat we door de coronamaatregelen soms meer bezig waren met de groepsbezetting dan de onderwijsinhoud. We moesten eerst zorgen dat alle kinderen naar school konden komen, en keken daarna hoe we de kwaliteit konden waarborgen. Als een collega uitviel, sprong één van onze twee schakelklasleerkrachten voor de klas. Terwijl die schakelklas juist zo belangrijk is. Daar werken 12 tot 16 kinderen van groep 4 en 5 aan taallessen en technisch lezen en krijgen leerlingen van groep 7 en 8 extra ondersteuning in begrijpend lezen. Het is een van de pareltjes van onze school.”

Leuke dingen doen

“ De thuissituatie oplossingen om de verschillen te egaliseren. Omwille van de kansenvan onze leerlingen gelijkheid maken wij soms andere keuzes dan andere scholen. Bij alle beslissingen vragen we ons af: helpt dit onze kinderen? Daarbij letten vraagt meer dan we ook goed op hun sociaal-emotionele ontwikkeling. We merken dat alleen onderwijs.” “De uitgangssituatie van onze leerlingen vraagt van het team creatieve

de coronatijd ook daar zijn sporen heeft nagelaten, de kinderen moeten echt weer hun draai vinden in de groep. Samen leuke dingen doen is nu ontzettend belangrijk.”

– Jaqueline Boogaard, directeur De Piramide

2.3 Middelen Doelen en resultaten In het jaarplan 2021 is aangegeven dat: • een financieel gezond Spaarnesant risico’s beheersbaar en educatief ondernemerschap mogelijk maakt; • Spaarnesant inzet op groei van het openbaar onderwijs; • een professioneel stafbureau de scholen ontzorgt en het bestuur ondersteunt. Deze doelen zijn uitgewerkt in ambities en beoogde resultaten, die hieronder worden toegelicht.

Doel

Een financieel gezond Spaarnesant maakt risico’s beheersbaar en educatief ondernemerschap mogelijk.

Ambitie Er is een gezamenlijk gedragen visie op het financieel beleid, dat bestand is tegen de invoering van volledige lumpsumbekostiging, op basis van een vast bedrag per leerling.

Ambitie Het financieel beleid creëert voldoende ruimte voor educatief ondernemerschap op schoolniveau met behoud van risicospreiding door solidariteit.

Plan

Resultaat 2021

Evaluatie van Capisci. Verkennen draagvlak en mogelijkheden tot digitalisering van de producten uit de planning-en-controlcyclus van scholen en bestuur. Stuurinformatie wordt opgehaald uit diverse bronnen en overzichtelijk gepresenteerd met behulp van Business Intelligence.

Teamkwaliteit Op iedere school hebben gesprekken plaatsgevonden in het kader van de teamkwaliteit. Teamkwaliteit is bedoeld om de ontwikkelmogelijkheden van het team in relatie tot de streefformatie in kaart te brengen. De ondersteunende instrumenten zijn geïnventariseerd, waarbij scholen zelf bepalen welk instrument zij willen toepassen. Verdere ontwikkeling zal in 2022 plaatsvinden

Van Koers naar Kompas Het tijdig kunnen inspelen op veranderingen in onze complexe strategische omgeving is een van de doelen van ons nieuwe beleidsplan het Kompas. De afgelopen jaren heeft Spaarnesant laten zien zich ervan bewust te zijn dat deze veranderingen onverwacht en ingewikkeld kunnen zijn, en dat we er proactief op inspelen. De ambities met een horizon van vier jaar verruilen we voor een strategische plaatsbepaling die doorlopend wordt

46

geactualiseerd. Richtinggevend is onze pedagogische opdracht, die voortvloeit uit de missie van Spaarnesant en onze visie op goed onderwijs. Voor wat betreft de bedrijfsvoering willen we de onderwijskwaliteit en continuïteit van de organisatie blijven borgen en de scholen optimaal ondersteunen en stimuleren. Hiervoor werken we vanuit onze kernwaarden: • we gaan integer om met gemeenschapsgeld en leveren tijdig betrouwbare informatie aan bestuur en scholen; • we verbinden ons met onze samenwerkingspartners in opvang en zorg en vervullen gemeentelijk en regionaal een voortrekkersrol; • intern faciliteren we onze scholen, bijvoorbeeld door uitstekende ICT en applicaties; • we creëren ontwikkelruimte in tijd, geld en mentale ruimte voor reflectie en experimenten; • we tonen lef door ondernemerschap in onze bedrijfsvoering en beheersen risico’s; • we werken samen met plezier vanuit vertrouwen en regelruimte. In 2021 is volop geanticipeerd op deze manier van werken. Het was wederom een door corona beheerst jaar en we hebben onze scholen volop ondersteund bij de ingewikkelde opgave om kwalitatief goed onderwijs te kunnen geven. Onze uitstekende ICT-voorzieningen en digitale omgeving zijn hierbij een groot voordeel geweest. In zowel het onderwijs op school als op afstand is daar volop gebruik van gemaakt.

Nationaal Programma Onderwijs Met behulp van onze financiële systemen hebben scholen en stafbureau de P&C-cyclus tijdig kunnen doorlopen in goede samenwerking met onze inspraakgeledingen. 2021 werd al snel bepaald door de onverwachte aankondiging van de NPO-gelden, die landelijk maar liefst 8,5 miljard euro bedragen. Tegelijk ontbrak in eerste instantie een duidelijke onderbouwing, de wijze van inspraak, helderheid over de besteding, omvang en differentiatie tussen schoolsoorten en was er sprake van een zeer korte termijn van twee jaar voor de besteding. De middelen waren en zijn natuurlijk van harte welkom en zowel landelijk als lokaal heeft Spaarnesant initiatieven genomen om enerzijds helderheid te verkrijgen en mee te denken (bijvoorbeeld door deelname aan het Impactteam Corona en Onderwijskwaliteit dat PO-Raad adviseert) en anderzijds volop in te zetten op doelen en mogelijkheden van besteding. Hierbij hebben we ons eigen tempo gevolgd en al snel besloten deze middelen in vier in plaats van twee jaar te gaan besteden. Hierdoor zijn we verzekerd van een duurzame inzet voor ons onderwijs en gaan we niet, zoals geadviseerd, geld reserveren voor transitievergoedingen. Inmiddels (maart 2022) heeft de nieuwe minister van PO en VO besloten landelijk vier jaar voor de besteding/verantwoording uit te trekken.

Zoals elders aangegeven hebben bestuur, scholen en medezeggenschap intensief en goed samengewerkt om de gestelde doelen bovenschools en op schoolniveau in te zetten.

Kalenderjaarbekostiging In het jaarplan 2022 en bestuursformatieplan 2022/2023 wordt geanticipeerd op de gevolgen van de nieuwe, vereenvoudigde kalenderjaarbekostiging vanaf 2023. De volgende aspecten zijn belangrijk. 1. Er wordt geen vordering op OCW meer opgebouwd in de maanden augustus tot en met december. Met de schooljaarbekostiging veroorzaakte het afwijkende betaalritme ten opzichte van de toekenning voor het gehele schooljaar voor een vordering van 7% van de schooljaarbekostiging. Voor de maanden augustus 2022 tot en met december 2022 zullen alle schoolbesturen een beschikking ontvangen met een looptijd van vijf maanden en een aangepast bedrag zodat de beschikking overeenkomt met het te

47

ontvangen bedrag dat gelijk is aan 35% van het oorspronkelijke jaarbedrag (in plaats van de 42% die 5 maanden van 12 maanden zou representeren). 2. De GGL wordt afgeschaft. De bekostiging zal plaatsvinden op basis van het landelijk leeftijdsgemiddelde en niet meer op het leeftijdsgemiddelde van het BRIN-nummer. Dit heeft een negatieve impact op BRIN-nummers met een hogere dan de landelijk gemiddelde leeftijd en een positieve impact op BRIN-nummers met een lagere dan de landelijk gemiddelde leeftijd. 3. De onderverdeling in financiering van onder- en bovenbouw wordt afgeschaft. Ook hier kan het voor BRIN-nummers zowel positief als negatief uitpakken. 4. De separate personele en materiële bekostiging wordt afgeschaft. Er wordt één bedrag per leerling bepaald voor beide. 5. De teldatum van 1 oktober verschuift naar 1 februari. Daardoor zullen er meer leerlingen worden geteld. Dit effect neemt OCW mee in het bepalen van het bedrag per leerling. In 2022 zal Spaarnesant door de eerste aanpassing € 2,4 mln. minder inkomsten hebben. Dit verschil zal volledig bovenschools genomen worden, de scholen zullen hier geen gevolgen van ondervinden. Voor het tweede en derde punt wordt de impact op dit moment ingeschat op circa € 400k. Dit is een zeer beperkte impact ten opzichte van de totale bekostiging.

Hoewel het een paar scholen specifiek raakt, zal Spaarnesant ook hier werken met het solidariteitsprincipe, zodat alle scholen gezamenlijk de pijn van deze aanpassingen zullen dragen.

Business Intelligence De inzet van een BI-Tool is voorlopig uitgesteld. Veel bedrijven van wie wij producten afnemen werken hiermee, in 2022 vindt een hernieuwde oriëntatie plaats.

Doel

Spaarnesant zet in op groei van openbaar onderwijs.

Ambitie Spaarnesant ‘pakt’ ten minste haar aandeel in de groei en streeft ernaar ook het relatieve marktaandeel te verhogen. Spaarnesant staat open voor samenwerking met andere openbare schoolbesturen in de regio om de kwetsbaarheid te verkleinen.

Plan

Resultaat 2021

Vaststellen van een nieuw masterplan Huisvesting voor de komende vijf jaren en starten met de uitvoering van de gestelde doelen. Start van de renovatie/vernieuwing van De Wijde Wereld. Start van de planvoorbereiding voor IKC Boerhaave. Plaatsen van extra, tijdelijke huisvesting voor IKC Schalkwijk. Voorbereiden plan voor De Zonnewijzer. Uitvoeren van het ventilatieplan (dat in 2023 wordt afgerond). De functionaliteit van een viertal schoolgebouwen is geregeld, functionele aanpassingen in overige schoolgebouwen worden in 2022-2023 uitgevoerd. 48

Thema Onderhoud en renovatie Richard Borms (eigenaar van Borms Elektrotechniek), Peter Baanders (projectmanager bij KernBouw) en Ruud Hendriks (eigenaar van NSN Service) zijn ‘de mannen van onderhoud en renovatie’. Ze werken al jaren voor Spaarnesant en zijn ontzettend goed op elkaar ingespeeld. Dat zorgt niet alleen voor efficiëntie en slimme oplossingen, maar ook voor veel werkplezier.

“ Wat innovatie betreft Peter allebei 17 jaar. Onze agenda’s zijn er helemaal op aangepast. loopt Spaarnesant Grote klussen voeren we uit tijdens schoolvakanties, omdat de scholen dan leeg zijn. Altijd samen, want we hebben elkaar nodig. Neem voorop.” Richard: “Ik werk al 42 jaar in de scholen van Spaarnesant, Ruud en

de ventilatie: Ruud installeert het systeem, ik sluit de elektra aan en KernBouw timmert een bekisting om de pijpen.”

– Richard Borms, eigenaar van Borms Elektrotechniek

Ruud: “Het is flink aanpoten, omdat we voor het einde van de vakantie klaar moeten zijn. Wat er in de zomer van 2021 op de planning stond? Een nieuw ventilatiesysteem in de Hannie Schaftschool, een nieuw ICT-netwerk en een slaap- en afkoelingsruimte in De Parel en noodtoiletdeuren en een afkoelingsruimte in De Satelliet. Richard heeft als bonus nog ledverlichting aangelegd in alle lokalen van de Ter Cleeffschool.”

Logistiek van jewelste

“ Spaarnesant wil sober, van Hooijdonk van het stafbureau. In november inventariseren we doelmatig en zoveel alle werkzaamheden voor het komende jaar. Het stafbureau bepaalt in samenspraak met de scholen de volgorde en dan zorgen alle part- mogelijk besparen op ners dat ze tijdens de vakanties voldoende mensen beschikbaar heb- energie.” Peter: “De planning verzorgt KernBouw in nauw overleg met Tom

ben. Zeker in de zomer is dat een logistiek van jewelste. Want ook de projectstoffeerder en schoonmaakploeg moeten op tijd een seintje

krijgen dat ze aan de slag kunnen en de kinderopvang moet weten

– Peter Baanders, projectmanager bij KernBouw

waar de kinderen tijdens de vakantieopvang wel en niet mogen lopen. En als er iets wijzigt, gaat dat de hele keten door.”

Onder schooltijd Peter: “Het klachtenonderhoud verloopt al even gesmeerd. Alle scholen zijn aangesloten op een servicewebsite die door KernBouw is ontwikkeld. Schades en storingen worden snel en tegen een vast uurtarief verholpen. Het grote voordeel is dat wij precies weten wat Spaarnesant wil: sober en doelmatig.”

Richard: “Plus dat wij alle scholen kennen. Elke school heeft zijn eigen regels. Mogen we niet onder schooltijd in de gangen werken, dan plannen we het onderhoud op woensdag- of vrijdagmiddag, of in het weekend.” Ruud: “Behalve als het lekt, dan mogen we overal naar binnen.” Richard: “Sommige leerkrachten maken daar een educatief moment van. Dan sta ik voor de stoppenkast met een hele klas op stoeltjes om me heen. Geweldig!”

Koploper

“ Wij verhelpen een Spaarnesant loopt duidelijk voorop wat betreft innovatie, met energiestoring nog voordat besparing als belangrijkste motor. Het mooie is dat wij worden uitgenoeen school in de kou digd om mee te denken.” zit.” Richard: “We werken ook voor andere schoolbesturen in de regio.

Ruud: “Klopt, waar andere schoolbesturen soms nog aarzelen, staat Spaarnesant open voor nieuwe ideeën. Ze kijken echt naar de lange termijn en kiezen voor geavanceerde oplossingen, mits ze de investering

– Ruud Hendriks, eigenaar van NSN Service

kunnen terugverdienen op de energierekening.” Richard: “Vergeet ook het datanetwerk niet. Inmiddels heeft elke leerling een eigen device en zijn hele klassen tegelijk aan het werk. Dat kan alleen doordat Spaarnesant heeft geïnvesteerd in glasvezel en bekabelde en draadloze wifinetwerken met versterkers. Andere schoolbesturen hebben misschien minstens zo veel computerapparatuur, maar zeker niet zo’n snel en soepel internet.”

Groei Haarlem is een groeigemeente. In de periode 2017-2040 is de bouw van circa 20.000 woningen gepland. In 2015 had Haarlem 156.500 inwoners en in 2040 moeten dit er circa 185.000 zijn. Dit heeft vanaf het schooljaar 2017-2018 geleid tot meerdere groeiscenario’s en meerjarenplannen die vanuit de gemeente in overleg met de schoolbesturen zijn voorbereid. De praktijk blijkt echter weerbarstig. Als gevolg van (landelijk) dalende geboortecijfers in de afgelopen jaren en uitstel van woningbouwplannen (vanwege hun omvang en het gebrek aan capaciteit bij de gemeente) hebben we al twee jaar op rij te maken met dalende leerlingenaantallen in het PO in Haarlem. Inmiddels zijn de prognoses bijgesteld, maar feit is dat de jaarlijkse fluctuaties groot zijn en lastig te voorspellen, zowel voor de deskundigen die ze jaarlijks maken als voor de scholen. Onze groeischolen compenseren de daling enigszins en groei zal onvermijdelijk gaan plaatsvinden, maar later dan verwacht en aangenomen.

Schalkwijk Door onze spreiding van scholen in Haarlem kunnen we ouders een plek garanderen op de dichtstbijzijnde openbare basisschool in alle stadswijken. Pijnlijk is de situatie in de wijk Boerhaave (Schalkwijk), waar volop gebouwd wordt en waar onze plannen, die al lange tijd klaarliggen, wachten op stedenbouwkundige voorwaarden. Recent (februari 2022) heeft de gemeente hiervoor capaciteit kunnen inhuren, waardoor er gewerkt wordt aan zowel de bouw van IKC Boerhaave als nieuwbouw voor IKC Schalkwijk (SBO-SBO+). Spaarnesant gaat voorlopig uit van realisatie/oplevering in de 2e helft van 2026.

Naar duurzame scholen in een historische stad In 2021 is het nieuwe huisvestingsplan Naar duurzame scholen in een historische stad gereedgekomen en volop in de publiciteit geweest. In het plan, dat met aanvullende schoolinformatie als fraai boekwerk is uitgebracht, staan de doelstellingen en plannen voor de komende jaren en wordt teruggeblikt op de resultaten in de afgelopen jaren. Het beleid van Spaarnesant is ook in 2021 niet onopgemerkt gebleven, gelet op de vele publicaties over lopende projecten, duurzaamheidsbeleid en vooral inspanningen op het vlak van het binnenklimaat (ventilatie). Vanwege corona was (en is) dit nog steeds een nieuwsitem.

Renovaties De groei van de nieuwe basisscholen IKC De Argonauten (2015) en de Cruquiusschool (2016) verloopt voorspoedig in de fraaie gasvrije schoolgebouwen. De Hannie Schaftschool (83 leerlingen) is na de revitalisatie in 2012 ook in opbouw. Nu het negende lokaal in gebruik is genomen door de negende groep leerlingen, kunnen we vaststellen dat dit is geslaagd. Voor De Wijde Wereld is de renovatie en realisatie van het IKC op 1 november 2021 gestart. De financiering van het geplande kinderdagverblijf vindt plaats in 2021 en 2022. Met opvangpartner Hero zijn goede afspraken gemaakt voor samenwerking binnen IKC-verband. Eind 2022 zal dit prachtige, duurzame gebouw van Fins naaldhout worden opgeleverd.

51

Het IKC voor De Zonnewijzer 1 en 2 in Haarlem-Noord kon na groen licht van de gemeente weer worden opgepakt en er ligt een voorlopig ontwerp voor 20/21 groepen. Ook nu is de bekostiging weerbarstig en zijn omvang en vernieuwing van de veel te kleine gymzaal onderwerp van gesprek met de gemeente. In de komende weken wordt dit duidelijk. De investering is fors met circa € 9,5 mln. Hieraan draagt Spaarnesant zelf € 400k bij.

Duurzaamheid Duurzaamheid blijft voor Spaarnesant een belangrijk uitgangspunt binnen de budgettaire mogelijkheden. Als schoolbestuur vervullen we een voorbeeldfunctie naar onze leerlingen. De geplande doelen zijn ambitieus, maar haalbaar. Zeven gasvrije scholen (nu vijf) zullen mogelijk gemaakt worden, misschien zelfs acht. Door te blijven investeren in energiebesparing is nog eens 15% bovenop de reeds behaalde 25% reductie op gas en elektra haalbaar. Spaarnesant wil voldoen aan de gestelde doelstellingen vanuit de landelijke klimaat- en energieakkoorden, maar is voor een belangrijk deel afhankelijk van gemeente en rijksoverheid. In de plannen van het nieuwe kabinet zijn impulsen hiervoor opgenomen. Via de SUVIS-subsidieregeling voor ventilatie (de overheid vergoedt 30% van de kosten) is voor maar liefst elf scholen subsidie aangevraagd en verkregen. In 2021 zijn deze voorzieningen gerealiseerd in de Hannie Schaftschool, De Piramide en Ter Cleeff. Een megaprestatie, ook van de scholen en samenwerkingspartners die veelal tijdens schooltijd deze omvangrijke en geavanceerde systemen hebben aangebracht in gebouwen die daartoe niet zijn uitgerust.

Functionaliteit Bij IKC Schalkwijk zijn in 2021 de noodunits geplaatst. De plannen voor functionele aanpassingen in meerdere scholen zijn volop in ontwikkeling. In Ter Cleeff en Bos en Vaart staat het realiseren van extra ruimten voor personeel en leerlingen op de planning, door zolders om te bouwen tot werkplaatsen voor onderwijs en opvang. Dit wordt in samenwerking met opvangpartner Op Stoom gedaan. Voor functionele verbeteringen in schoolgebouwen is € 350k voor de jaren 2021-2023 opgenomen. Scholen kunnen hiervoor zelf voorstellen doen.

52

Meerjarig onderhoud In 2021 zijn ook weer forse uitgaven gedaan voor meerjarig onderhoud, waarbij we de grenzen hebben opgezocht van wat in vakanties en tijdens het schooljaar uitvoerbaar is. In totaal gaat het om een bedrag van circa € 2,1 mln. Vanwege aangepaste regelgeving zal vanaf 2022 een andere methodiek worden doorgevoerd voor verantwoording van meerjarig onderhoud. In plaats van het werken met een voorziening gaan we over tot activering van de uitgaven. Dit zal met terugwerkende kracht over tien jaar worden gedaan om een zo zuiver mogelijk beeld te krijgen. Een uitdaging voor de financiële afdeling waar op dit moment al aan gewerkt wordt.

Schoonmaak Het zal geen verrassing zijn dat het budget voor de schoonmaak- en hygiënekosten ook in 2021 wordt overschreden, simpelweg omdat tijdens corona de veiligheid van onze medewerkers en leerlingen voorop staat. Hierin staat Spaarnesant geen concessies toe. Alle schoonmaakpartners hebben goed werk verricht.

Doel

Een professioneel stafbureau ontzorgt de scholen en ondersteunt het bestuur.

Ambitie De belangrijke bedrijfsvoeringprocessen (begroting, formatie, HR, huisvesting en ICT) volgen alle beschreven PDCA-cycli. De informatie uit de cycli is voor alle belanghebbenden realtime beschikbaar.

Ambitie Er komt een multidisciplinaire gesprekkencyclus met de schooldirecties, zodat proactiever gekeken kan worden naar data en het bestuur en het stafbureau sneller kunnen reageren op ontwikkelingen in de scholen.

Plan

Resultaat 2021

Het nieuwe intranet Mijn Spaarnesant is in gebruik genomen en op basis van een enquête onder ons personeel is vastgesteld dat dit voorziet in een betere informatievoorziening voor ons personeel. Onze huisstijl is in alle uitingen intern en extern herkenbaar. Er ligt een nieuwe schoolgids voor de jaren 2021-2024, die ook wordt benut voor informatie aan nieuw personeel. Nieuwe medewerkers worden bij de aanstelling volledig geïnformeerd over rechten en plichten, kernwaarden, uitgangspunten en faciliteiten die bij Spaarnesant van toepassing zijn. Alle aanbestedingen voor 2022 zijn voorbereid en/of in gang gezet. Op basis van het nieuwe Kompas is vastgesteld of ons stafbureau voor wat betreft omvang en inrichting is toegerust op de verwachtingen en verplichtingen in de komende jaren. Spaarnesant is AVG-proof en volledig in control.

53

Planning-en-controlcyclus In 2021 zijn de termijnen van onze P&C-cyclus steeds gehaald, ondanks corona en de late duidelijkheid met betrekking tot het NPO. Een knappe prestatie van onze stafmedewerkers, directeuren en meewerkende geledingen en een mooi voorbeeld van incrementeel werken.

Mijn Spaarnesant Er zijn belangrijke stappen gezet op het terrein van digitalisering van onze systemen (InSite). Het nieuwe intranet Mijn Spaarnesant is medio 2021 live gegaan. Dit intranet biedt uitgebreide informatie aan ons personeel en wordt in 2022 verder uitgebouwd naar scholen, staf, directeuren en andere netwerken binnen Spaarnesant. Ook de nieuwsberichten van bestuur en scholen verlopen via Mijn Spaarnesant en bij werving en selectie is deze ontwikkeling ook volop in beweging (zoals de eerder benoemde online banenmarkt).

Verbinden met lef Het overleg tussen bestuur en scholen over communicatie, afstemming en ondersteuning is breed opgepakt in het traject Verbinden met lef, waarbij ook een extern bureau is ingezet om ‘meters te maken’. Helaas is dit traject wel beïnvloedt door corona vanwege alle beperkingen om live met elkaar in gesprek te gaan. In februari 2022 zijn de eerste dialoogsessies gestart.

Communicatie Veel van de scholen maken nu gebruik van de ondersteuning van staf en externe partners bij het ontwikkelen en beheren van de websites en huisstijl. Er is veel tijd besteed aan het stroomlijnen van onze communicatiemiddelen en -uitingen, waaronder een beter inzetbare huisstijl die consistent wordt doorgevoerd op alle middelen waarmee we naar buiten treden, inclusief ons wagenpark voor conciërges en ICT-team. Onze vaste partners hierbij zijn ontwerpbureau Studio Alloy, tekstschrijver Annette Prins, Frank Nagtegaal voor fotografie, Indrukwekkend voor drukwerk, Hannah Barrow voor rebranding en Sophie Koster voor videoproductie.

AVG In 2021 heeft een uitgebreid monitoringsverslag in het kader van de AVG een stappenplan opgeleverd waarin naast een terugblik op vastgestelde producten en acties ook een uitgebreide planning voor de komende jaren is vastgelegd. Duidelijk is dat zowel AVG als ICT-beveiliging tegen verkeerde invloeden van buitenaf hoge prioriteit hebben en houden. Nu corona langzaam afneemt, gaan we in 2022 ook breed inzetten op de bewustwording van ons personeel. Hiertoe zijn in 2021 al de nodige acties uitgezet met ondersteuning van een in digitale veiligheid gespecialiseerd bureau.

Contractbeheer In 2021 is Pactum, het nieuwe programma voor het gebouwen- en contractenbeheer, in gebruik genomen. Hierin registreren we alle relevante contracten en overeenkomsten. Ook werkt het als aanbestedingskalender en bewaking van de gestelde termijnen (contractenregister). Doel is ook te onderzoeken of Pactum kan worden gebruikt voor meerjarig onderhoudsbeheer.

Aanbestedingen In 2021 zijn Europese aanbestedingen uitgevoerd/afgerond voor tuinonderhoud, beheer van installaties, klachtenonderhoud en aanschaf van nieuwe digiborden. Aanbestedingen zijn gestart voor brandveiligheid en alarmopvolging (met alle Haarlemse schoolbesturen). 54

Stafbureau Binnen de staf zijn enkele wisselingen geweest, onder andere door uitval wegens ziekte. Onze controller heeft op eigen verzoek andere taken gekregen, gelukkig hebben we op tijd een nieuwe ervaren controller kunnen aanstellen. Het verzuim binnen het stafbureau is in 2021 wat hoger geweest, maar onverminderd laag ten opzichte van landelijke cijfers. Thuiswerken en tegelijk de scholen optimaal blijven ondersteunen, is ook bij onze staforganisatie een blijvende ontwikkeling. In een nieuw te betrekken bestuurskantoor (2022-2023?) zal hierop worden ingespeeld. Ook de ICT-ondersteuning vanuit de staf was onmisbaar en omvangrijk in 2021.

Nationaal Programma Onderwijs In februari 2021 introduceerde het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). Er wordt in totaal 8,5 miljard euro geïnvesteerd om de huidige generatie leerlingen en studenten, ondanks de coronacrisis, alle kansen op volwaardig onderwijs te bieden. De wijze waarop OCW na deze eerste aankondiging het NPO heeft uitgerold, was voor ons bestuur aanleiding om een eigen beleid te formuleren voor de inzet van NPO-middelen. Zie voor een analyse van de governance in het NPO het advies van het Impactteam corona en onderwijskwaliteit van de PO-Raad van 27 oktober 2021, waarin de achtergrond helder wordt uiteengezet.

Keuzes Samen met de scholen, de RvT en GMR heeft het bestuur enkele richtinggevende principes geformuleerd voor de inzet van de NPO-middelen: • we versterken wat we al doen en sluiten aan op staand beleid uit de schoolplannen; • we blijven binnen onze eigen plancyclus en kaders: het Kompas is leidend, het bestuursformatieplan en de begroting zijn kaderstellend; • we volgen onze eigen governance, rolverdeling en verantwoordelijkheden; • we verduurzamen onze inzet, aansluitend op het nieuwe Kompas. Daarnaast formuleerden we een financieel kader, waarbij we de middelen inzetten over een periode van vier jaar in plaats van twee jaar. Er is ook voor gekozen om een deel van de middelen gezamenlijk te besteden. De gezamenlijke bestedingen bedragen € 150 per leerling in het (speciaal) basisonderwijs en het speciaal onderwijs van de stichting.

Proces De bovenstaande keuzes zijn uitgebreid besproken met de schooldirecties, de GMR en de RvT. Alle gremia hebben ingestemd met de gekozen beleidslijn. In het jaarplan van 2022 en de bijbehorende meerjarenraming zijn de principes vertaald in formatieve en financiële ruimte en voor het gezamenlijke deel van het NPO is een meerjarig plan opgesteld. De GMR heeft positief geadviseerd op het jaarplan en de RvT heeft het plan en de begroting goedgekeurd.

55

Inhoud schoolprogramma’s De scholen zijn uiteraard vrijgelaten in het opstellen van hun plannen in het kader van het NPO. Het al dan niet maken van een separate schoolscan voor het NPO is een afweging van de school geweest; de meeste scholen hebben aangesloten bij bestaande processen, omdat ze op deze wijze hun leerlingen heel goed in beeld hebben. De NPO-plannen maken deel uit van de schooljaarplannen en vanwege de late en onduidelijke uitrol door OCW hebben de scholen in het najaar nog ruim de gelegenheid gehad om hun jaarplan aan te passen. Het was anders niet haalbaar om enigszins overwogen de NPO-middelen in te zetten. Ook de bespreking met de geledingen binnen de school is aan de scholen overgelaten met inachtneming van hun normale werkwijze. Alle scholen hebben goedkeuring van de MR op de nu geformuleerde plannen. Op enkele scholen is de besteding van de middelen nog niet volledig vastgelegd. Omdat de middelen over een periode van vier jaar mogen worden ingezet, is ervoor gekozen na verloop van tijd definitieve keuzes te maken. Deze scholen zullen de verdere uitwerking van de inzet dan zoals gevraagd afstemmen met de MR. Wat betreft interventies is gekozen voor interventies die aansluiten op de schoolplannen. Van de menukaart van OCW is geen gebruik gemaakt, alleen als toets achteraf. De menukaart is ‘hoog over’ en weinig toegesneden op specifieke situaties.

Besloten is dat scholen het beste keuzes kunnen maken die passen bij hun populatie en ontwikkeling. In de basis valt de volledige inzet van de NPO-middelen in interventie E: (Extra) inzet van personeel en ondersteuning (2021: € 437k) en F: Faciliteiten en randvoorwaarden (2021: € 141k).

Inhoud gezamenlijk NPO Op basis van alle schooljaarplannen en de strategische uitdagingen van het personeelstekort is voor het gezamenlijke deel van het NPO gekozen voor vier beleidslijnen: • Anders organiseren – gericht op het anders organiseren van onderwijs op de scholen om met behoud van kwaliteit minder kwetsbaar te zijn voor het personeelstekort; • Binden en boeien – gericht op het behouden en ontwikkelen van eigen personeel; • Samen opleiden en professionaliseren – gericht op de deelname aan de regionale opleidingsschool met het doel de instroom van leraren kwalitatief en kwantitatief te versterken; • Formatief beoordelen van leerlingen – gericht op het verbeteren van het volgen van leerlingen op hun vorderingen gerelateerd aan de referentieniveaus rekenen en taal, als alternatief voor het normeren op basis van gemiddelden. In bijlage VI is de begroting voor de looptijd van deze beleidslijnen opgenomen. Omdat de NPO-plannen pas in het najaar uitgekristalliseerd waren, is het nog te vroeg om van resultaten te spreken. Wel zijn alle activiteiten in het kader van het NPO opgestart en zijn eerste voortgangsrapportages over de opstartfase opgesteld. Binnen Spaarnesant is vanuit de NPO-middelen geen inhuur van personeel niet in loondienst (PNIL) ingezet.

56

Allocatie van middelen De bekostiging wordt rechtstreeks aan de scholen toebedeeld, conform de berekening van OCW: • lumpsum bekostiging personeel; • PAMB-middelen; • prestatiebox; • onderwijsachterstandsmiddelen; • doorbetalingen rijksbijdrage samenwerkingsverbanden; • materiële bekostiging. Alle scholen ontvangen middelen alsof zij een zelfstandig BRIN-nummer zijn. Dit is in werkelijkheid niet voor alle scholen het geval. Deze extra last wordt vanuit de solidariteitsgedachte gedragen door alle scholen. Op de middelen wordt een inhouding gedaan ter dekking van de kosten voor het stafbureau en de bovenschoolse kosten. Hierin worden ook de huisvestingslasten meegenomen. Iedere school draagt eenzelfde percentage af voor het dekken van de huisvestingslasten. Op deze wijze zijn alle scholen solidair en maakt het dus niet uit of een school in een oud, onderhoudsgevoelig pand onderwijs geeft of in nieuwbouw. Deze inhouding wordt per schooljaar bepaald.

Onderwijsachterstandsmiddelen De onderwijsachterstandsmiddelen worden door het Rijk per BRIN-nummer bekostigd. Schooljaar 2021-2022 is het laatste jaar van de overgangsregeling tussen de voorgaande regeling en de regeling die in 2019-2020 is gestart. Het verschil tussen de bekostiging conform de voorgaande en de nieuwe regeling wordt in drie jaar afgebouwd. Voor Spaarnesant betekent dat een afbouw in drie jaar van circa € 500k. Voor schooljaar 2021-2022 bedraagt de compensatie nog € 183k. Per 31 juli 2022 loopt de overgangsregeling af.

Overgangs Brin

Naam

2019-2020

2020-2021

2021-2022

Nieuw

regeling 2021-2022

15UJ

De Kring/Hannie Schaftschool

23.468

16.139

8.128

0

8.128

16GK

De Dolfijn

55.184

52.297

49.041

43.424

3.983

16KG

M.L. King

236.614

234.182

221.483

229.671

5.216

16LF

De Zuiderpolder

151.601

122.350

86.298

82.620

25.258

16NG

De Globe/Erasmus/Piramide

1.349.811

1.254.729

1.113.167

961.037

144.236

16WT

De Molenwiek

80.927

76.472

71.899

84.922

-3.545

1.897.605

1.756.168

1.550.015

1.401.674

183.275

De middelen zijn ingezet in formatie voor extra leerkrachten om onder andere verruiming van onderwijstijd, extra instructie en ondersteuning voor taalontwikkeling, leesvaardigheid, begrijpend lezen en technisch lezen te ondersteunen.

57

Prestatiebox De ontvangen middelen voor de prestatiebox zijn deels bovenschools ingezet. Hiervan zijn de bovenschoolse directeuren en de Spaarnesant Academie gefinancierd. In 2021 bedroegen de baten voor de prestatiebox voor Spaarnesant € 886k. Schooljaar 2020-2021 was het laatste schooljaar dat er sprake was van de prestatiebox. Vanaf augustus 2021 zijn de middelen deels toegevoegd aan de lumpsum voor het primair onderwijs en deels aan de scholen uitgekeerd in de vorm van budget voor professionalisering en begeleiding van starters en schoolleiders.

58

Thema Kwaliteit Wouter Helmink is beleidsmedewerker kwaliteit op het stafbureau. Samen met de scholen van Spaarnesant kijkt hij of de basis op orde is. In 2021 begeleidde hij leerkrachten van Ter Cleeff bij het verbeteren van het rekenonderwijs.

“ We willen ons onderwijs niet conform de verwachtingen die we van de leerlingen hadorganiseren vanuit de den. De rekenmethode was duidelijk van een te laag niveau. Samen met de leerkrachten van groep 8 zijn we daarop een leerdoelen en leerlijnen.” “De Ter Cleeffschool scoorde bij de eindtoets voor rekenen

verbetertraject gestart. De eerste stap was bepalen waar de leerlingen stonden. Wat konden ze al? We hebben de leerdoe-

– Wouter Helmink, beleidsmedewerker kwaliteit

len voor de hele klas bekeken en per leerling verkend welke behaald waren en welke nog niet. Daarna zijn we gaan brainstormen hoe de leerkrachten de verschillen in aanbod konden vormgeven. We werkten toe naar een planmatige aanpak: welke stap moet je als eerste zetten, wat werkt wel en wat niet? Dat is aan de ene kant complex, omdat je te maken hebt met een rekenmethode die al jaren gebruikt wordt en helemaal in het systeem van de school zit. Aan de andere kant wil je de opdracht eenvoudig houden, want de aanpak moet voor de leerkracht wel hanteerbaar zijn.”

Snel effect

“ Differentiatie vraagt leerkrachten. Omdat starters nog weinig ervaring hebben, is het van de leerkracht veel logisch dat zij misschien meer op de methode leunen. Ik probeerde de leerkrachten door bewustwording en coaching in hun kracht te creativiteit en lef.” “Differentiatie in het lesaanbod vraagt creativiteit en lef van

zetten. Zij kennen de leerlingen en geven iedere dag les - het laatste wat ik wil, is zeggen hoe het moet. Ze leerden van elkaar door

– Wouter Helmink, beleidsmedewerker kwaliteit

collegiale consultatie en dialoog. Ik zag mooie oplossingen voor betekenisvol leren ontstaan, zoals rekenlessen in de vorm van een quiz, waarbij we focusten op kleine successen. En bij de eindtoets zagen we dat de groepen enorm waren gegroeid. Onze aanpak had dus vrij snel effect gehad.”

Vakkennis “De centrale rol van de leerkracht past bij de visie van Spaarnesant om het onderwijs meer te organiseren vanuit de leerdoelen en leerlijnen dan vanuit de methodes. Om niet alleen op basis van toetsing te werken, maar ook op basis van je eigen formatieve beoordeling. En om de leerlingen bewust te maken van de leerdoelen die zij zelf willen halen. Met een aanbod dat aansluit op wat zij nodig hebben, kun je je als school onderscheiden. We zien graag dat de methodes voor taal en rekenen op alle scholen creatief worden ingezet. Volgen waar het kan, ervan afwijken als dat zinvol is. Dat is fijn voor de leerkrachten, die hun vakkennis benutten en meer plezier in hun werk ervaren, en kan voor een klas net het verschil maken. Vanuit het stafbureau willen we alle leerkrachten inspireren en ondersteunen om die vrijheid te benutten.”

2.4 Continuïteitsparagraaf Intern risicobeheersingssysteem Risicomanagement is het vinden van een balans tussen risico’s nemen en risico’s beheersen. Door een duidelijk en degelijk inzicht in de financiën kunnen op alle momenten in de tijd de juiste afwegingen worden gemaakt. De planning-en-controlcyclus is bij Spaarnesant als volgt ingericht. Vanaf 2022 is de Koers vervangen door het Kompas.

e

gisch Strate risico se analy

Bijstellen beleid en uitvoering (continu)

Koers Bestuursformatieplan

Jaarverslag Jaar 1

Begroting scholen

Jaar 2 Jaar 3 Bijstelling strategische

Jaar 4 Jaarplan en begroting

risico-analyse en gewenste reserves

Strategisch formatieplan (4 jaar)

Meerjarige raming (4 jaar)

Management rapportages

Het proces is cyclisch. Er zijn diverse ijkpunten die elkaar opvolgen in de tijd: • jaarrekening (februari-maart); • bestuursformatieplan (april-mei); • schoolbegroting (op schooljaar, juni); • meerjarenraming (op kalenderjaar, vier jaar, november). De scholen hebben een begrotingscyclus op schooljaar. De personele budgetten en schoolbudgetten worden, met inachtneming van solidariteit, vanuit het bestuursformatieplan toegekend in mei. Met deze informatie stellen de scholen een schooljaarbegroting op. Bij de start van het Spaarnesant-begrotingsproces zijn de jaarplannen van de scholen en het stafbureau, de bovenschoolse kostenplaats en de vervanging vertaald naar financiële consequenties voor de begroting en meerjarenraming.

61

De begroting en meerjarenraming zijn een optelsom van: • alle individuele schoolbegrotingen; • de begroting voor het bestuur en de staf; • de begroting voor bovenschoolse kosten, zoals personeelskosten die vanuit het solidariteitsbeginsel worden gedeeld en bovenschoolse projecten en activiteiten; • de begroting voor vervangingen: alle vervangingen van ziekte, zwangerschaps- en ouderschapsverlof en onbetaald verlof en de kosten voor de overhead van RTC de Beurs. Spaarnesant is eigenrisicodrager voor de vervanging van ziek personeel. Voor de begroting en meerjarenraming wordt gewerkt vanuit het principe van lumpsumbekostiging. Het schot tussen de personele en materiële bekostiging is vanaf 2023 niet meer van toepassing, het gaat om het totaalplaatje van bekostiging en kosten. Tussentijds hebben de schooldirecteuren realtime inzicht in hun schoolexploitatie, investeringen, formatie en personele lasten met het begrotings- en rapportageprogramma Capisci. Ook vanuit AFAS/InSite zijn diverse managementrapportages beschikbaar, bijvoorbeeld op het gebied van ziekteverzuim. Op bestuursniveau wordt vier keer per jaar een rapportage opgesteld. Deze rapportage wordt ook met de RvT gedeeld. Hierin zijn, naast de financiële overzichten, indicatoren op het gebied van kwaliteit en operationele risico’s opgenomen.

Ook zaken omtrent bedrijfsvoering en huisvestingsprojecten worden in deze kwartaalrapportages opgenomen.

Belangrijkste risico’s en onzekerheden In 2018 is een nieuwe risicoanalyse gemaakt. De risico’s zijn met diverse belanghebbenden in kaart gebracht. Om een risico te kwantificeren, wordt de financiële impact van de gebeurtenis vermenigvuldigd met de kans dat het zich voordoet. Daarmee wordt weging gegeven aan de bedragen die gereserveerd dienen te worden. Ook is onderzocht of Spaarnesant haar beheersmaatregelen op de juiste risico’s heeft afgestemd. Dit wordt in 2022 opnieuw integraal onderzocht en na het vaststellen van de nieuwe koers opgesteld. Jaarlijks wordt beoordeeld of er een tussentijdse aanpassing moet plaatsvinden. Hieronder volgen de belangrijkste risicogebieden.

Leerlingengroei In Haarlem zullen veel nieuwe woningen worden gebouwd, zoals eerder benoemd in paragraaf 2.3 Middelen. De gemeente Haarlem voorziet daarom een groei van het aantal leerlingen. Er zijn ook wijken waar gezinnen vertrekken. De plaatsing van vierjarigen wordt vanuit een centraal gemeenteloket voorbereid en via een systeem van plaatsingsbeleid op voorkeur van de ouders geregeld. In de praktijk blijkt het erg moeilijk de mate van groei bij alle scholen goed te voorspellen, omdat scholen pas een half jaar vooraf weten welke leerlingen er komen. Daarnaast zijn soort en voortgang van de woningbouw en de bevolkingsontwikkeling onzekere factoren. In bijlage IV is de leerlingenprognose opgenomen waarop de meerjarenbegroting 2022-2026 is gebaseerd.