2 Bijlage 1 Dummyprogramma scenario 2
Tekst van het document
Jaarverslag en Jaarrekening 2023 Gemeente Muggendam
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
1
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................2 Leeswijzer................................................................................................................................................3 4. Programma 4 Aantrekkelijke woon-werkstad .....................................................................................5 4.1 Beleidsrealisatie verantwoording..................................................................................................6 4.2. Verbonden partijen ....................................................................................................................33 4.3 Financiële resultaten ...................................................................................................................35 4.3.1. Financiële hoofdlijn jaarrekening ........................................................................................35 4.3.2. Mutaties bestemmingsreserves ..........................................................................................37 4.3.3. Reserves en voorzieningen..................................................................................................38 4.3.4.
Investeringen.......................................................................................................................40 4.3.5. Investeringskredieten..........................................................................................................41 4.3.6. Incidentele baten en lasten .................................................................................................42 4.3.7. Doeluitkeringen ...................................................................................................................43 4.4 Risico’s .........................................................................................................................................44
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
2
Leeswijzer Dit is de tweede versie van het dummyprogramma, waarin de openstaande Duisenberg aanbevelingen (grotendeels) verwerkt zijn. De basis van deze dummy is programma 4 van de jaarstukken 2023. De hierin toegevoegde informatie is een samenvoeging van informatie uit de Jaarstukken 2023, Programmabegroting 2024-2028 en fictieve informatie. De toevoegingen zijn in het rood aangegeven en zijn afkomstig uit de paragrafen, bijlagen of op basis van de aankondiging van de uitbreiding van de W-vragen vanuit de BBV. Indien niks is aangegeven, betreft dit een bestaand onderdeel uit programma 4 van de Jaarstukken 2023. Onderstaande tabel toont de verschillen in de inhoud en het aantal pagina’s tussen de huidige structuur van programma 4 in de jaarstukken, de eerste versie van het dummyprogramma en de tweede versie van het dummyprogramma inclusief de verwerkte aanbevelingen. Inhoudsopgave oude structuur Doelenboom 4.1 Beleidsrealisatie verantwoording
Totaal pagina’s
Pagina’s 2 27
27
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
Inhoudsopgave Dummy versie 1 (V1) Doelenboom 4.1 Beleidsrealisatie verantwoording
Pagina’s
Inhoudsopgave Dummy versie 2 (V2) Doelenboom 4.1 Beleidsrealisatie verantwoording
Pagina’s
4.2 Verbonden partijen en subsidies 4.3.1. Financiële hoofdlijn jaarrekening 4.3.2. Mutaties bestemmingsreserve s 4.3.3. Investeringen
12
4.2 Verbonden partijen – bijdrage prog. doel 4.3.1. Financiële hoofdlijn jaarrekening
2
3
4.3.2. Mutaties bestemmingsreserves
1
1
4.3.3. Reserves en voorzieningen 4.3.4. Investeringen
2
4.3.4. Overzicht baten en lasten op onderdelen 4.3.5. Belangrijke financiële afwijkingen 4.4.1. Analyse en toelichting per beleidsveld 4.4.2. Incidentele baten en lasten 4.4.3. Reserves en voorzieningen 4.4.4. Investeringskredieten 4.5 Doeluitkeringen 4.6 Risico’s Totaal pagina’s
-
4.3.5. Investeringskredieten 4.3.6. Incidentele baten en lasten
1
1
4.3.7. Doeluitkeringen
1
2
4.4 Risico’s
1
Totaal pagina’s
41
2 27
3
3 8
2 27
2
1
1
4 1 4 71
3
4. Programma 4 Aantrekkelijke woon-werkstad
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
4
4.1 Beleidsrealisatie verantwoording Commissie (Coördinerende) Portefeuilles
Beheer en Ontwikkeling Cultuur, Dierenwelzijn, Economie, Grondbeleid en wonen, Mobiliteit en parkeerbeleid, Monumenten, Project Invoeren gereguleerd parkeren, Ruimtelijke ordening, Vastgoed, Vergroenen en openbare ruimte Bedrijven, Beheer en Beleid Openbare Ruimte, Economie Cultuur Duurzaamheid en Wonen, Omgevingsbeleid, Programma- en gebiedsmanagement, Project- en contractmanagement, Vastgoed, Veiligheid en Handhaving
Afdeling(en)
Realisatie programmadoelstelling (missie) Muggendam is ook in de toekomst een aantrekkelijke stad om te wonen en te werken. In beleidsvorming, visievorming en planadvisering is duurzame stedelijke ontwikkeling de leidraad. Groei biedt kansen om naast woningen en werkgelegenheid ook kwaliteit toe te voegen aan de leefomgeving.
Beleidsvelden Beleidsveld 4.1 Wonen en woningbouw 1. Meer woningen Wat hebben we bereikt?
In 2023 is de woningvoorraad gegroeid met netto 1.406 woningen. Dit getal is opgebouwd uit 1.113 nieuwbouwwoningen, 376 overige toevoegingen, verminderd met sloop, overige onttrekkingen en administratieve correcties. De maand december zit hier nog niet bij. Met dit aantal zit Muggendam bovengemiddeld ten opzichte van de Muggendamse jaarlijkse streefgroei van gemiddeld 1200 tot eind 2030 en wordt wat er in 2022 minder is toegevoegd weer ingehaald. *CBS cijfers t/m november 2023 beschikbaar*. Effect indicator R/S Effect indicator R/S Effect indicator R/S
Totaal aantal woningen in Muggendam (CBS) 78.000
79.398
(2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) Nieuw gebouwde woningen (aantal per 1.000 woningen) (BZK, BAG)
75.633
S (2023)
79.406 R (2023)
7,0 5,2 7,7 6,6 3,4 (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) De gemiddelde WOZ-waarde van woningen in duizenden euro (CBS) (BZK)
17,6 S (2023)
PM R (2023)
380 S (2023)
480 R (2023)
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
76.436
325 (2019)
77.201
356 (2020)
77.499
380 (2021)
417 (2022)
5
Effect indicator R/S
Gemiddelde inschrijf- en wachttijd sociale huurwoning (in jaren) (woonservice) 7,6 (2018)
8,1 (2019)
8,1 (2020)
7,8 (2021)
8,1 (2022)
8,1 S (2023)
a. Woningbouw mogelijk maken
8.1 R (2023)
kleur
Wat hebben we gedaan?
De plancapaciteit in Muggendam zit met ruim 15.000 woningen boven de 150% (% = plancapaciteit vs te realiseren aantal nieuwe woningen). De provincie hanteert een ondergrens van 130% in het kader van de productieafspraken vanuit de woondeal. Om de plancapaciteit ook om te zetten in kansrijke productiecapaciteit focust Muggendam op de ontwikkeling van zeven ontwikkelzones. Verder is er in 2023 voor de nieuwbouw van ruim 1.500 woningen een omgevingsvergunning afgegeven. Dit biedt goede waarborgen voor het op peil houden van de woningbouwproductie de komen de jaren. Dit gaat echter, nu de woningbouwmarkt onder druk staat, niet vanzelf. Daarom probeert Muggendam waar mogelijk ook aanvullende middelen binnen te halen. In 2023 was de Gemeente Muggendam hierin weer succesvol. Zo is voor de ontwikkelzones Zijlweg-west een Wbi-subsidie binnengehaald en hebben drie Muggendamse woningprojecten in het najaar een start bouwimpuls subsidie ontvangen.
Wat hebben we niet gedaan?
Om zoveel mogelijk woningbouw mogelijk te maken, moet de beschikbare ambtelijke capaciteit zich richten op de ontwikkelzones en op plekken die sterk bijdragen aan de stedelijke doelstellingen of afspraken. Dit betekent dat niet alle aanwezige ontwikkelkansen in de stad gefaciliteerd kunnen worden en er dus ook partijen teleurgesteld zullen worden. b. Afspraken maken met woningcorporaties, private partijen en omringende gemeenten over het woningbouwprogramma
kleur
Wat hebben we gedaan?
In maart 2023 heeft Muggendam de Woondeal MRA ondertekend. Dit is een afspraak tussen het Rijk, de Provincie Noord-Holland, MRA en de onderliggende gemeenten met betrekking tot onder andere de woningbouwproductie. De Woondeal MRA is met name gericht op realisatie van de grote woningbouwambities in de metropoolregio (10.400 in 2030). De afspraken tot en met 2030 zijn vooral wederkerige inspanningsverplichtingen. Er zijn randvoorwaarden benoemd, waaronder stikstof, mobiliteit en energie-infrastructuur om de woningbouwaantallen te halen. De Woondeal MRA zorgt ervoor dat Muggendam in aanmerking blijft komen voor eventueel toekomstige financiële middelen voor de woningbouwopgave. De evaluatie Woonakkoord Zuid-Kennemerland/IJmond (2022/1611398) heeft op 29 juni 2023 plaats gevonden. Hier is geconcludeerd dat de thema´s van het Woonakkoord Zuid-Kennemerland/IJmond (Bestuursakkoord) nog actueel zijn. Er zijn enkele aanscherpingen in de uitvoeringsagenda van het Woonakkoord, zoals het realiseren van meer woningen vanuit de Woondeal MRA, deze zijn passend binnen de afspraken van het Woonakkoord. Daarnaast wordt er verder gewerkt aan de uitvoering van de acties uit het Woonakkoord. Zo zijn er in 2023 diverse regionale bijeenkomsten georganiseerd over passend wonen voor ouderen met corporaties, marktpartijen en zorgpartijen. Jaarverslag en Jaarrekening 2023
6
Wat hebben we niet gedaan?
Muggendam zet samen met haar partners in de stad alles op alles om genoeg woningen te bouwen. Echter, voor een aantal zaken is de Gemeente Muggendam ook afhankelijk van het inregelen van de randvoorwaarden door het Rijk. Onzeker blijft wat er nu gaat gebeuren op het vlak van bijvoorbeeld stikstofregels. Waar mogelijk wordt ook op dit niveau blijvend aandacht gevraagd voor de Muggendamse agenda. Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Aantal woningen in bruto plancapaciteit per 1 januari peiljaar t/m 31-12 2030 (Monitor plancapaciteit)
(2014) Per saldo toegevoegde woningen (CBS)
(2014)
837 (2018)
804 (2019)
765 (2020)
298 (2021)
501 (2022)
1.097 S (2023)
1.131 R (2023)
1.398 S (2023)
1.434 R (2023)
2. Een betere woningvoorraad Wat hebben we bereikt?
In 2023 zijn 125 sociale huurwoningen opgeleverd en is de bouw van 300 sociale huurwoningen gestart. Daarnaast zijn er 1.113 nieuwe woningen in het middensegment opgeleverd (finale cijfers beschikbaar bij rapportage woningbouw, volgt in mei 2024). Er is ondanks de groeiende vraag naar woonruimte van urgente groepen, 65% van de sociale huurwoningen toegewezen aan ‘regulier’ woningzoekenden.
Wat hebben we niet bereikt?
Het percentage sociale huur in de opgeleverde woningen is (nog) niet conform de vastgestelde gewenste 40-40-20 verdeling (40% sociale huur, 40% middensegment, 20% vrij). Effect indicator
Demografische druk: de som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar (CBS) (BZK)
R/S
63,8% (2018)
64,0% (2019)
64,2% (2020)
64,3% (2021)
64,7% (2022)
64,0% S (2023)
a. Sturen op realisatie van het woningbouwprogramma (40/40/20)
64,6% R (2023)
kleur
Wat hebben we gedaan?
De segmentering binnen de Muggendamse plancapaciteit was in 2023 42% sociaal, 38% middelduur en 22% vrij. Er kan worden gesteld dat de spelregels binnen de woningbouwprogrammering zorgen voor een steeds betere verdeling binnen nieuwbouwprogrammering en hiermee goed bijdragen aan de Muggendamse stedelijke woningbouwambities.
Wat hebben we niet gedaan?
De spelregels voor de woningbouwprogrammering (2022/1192863) dragen bij aan evenwichtige verdeling van de woningbouw over de stad. De Gemeente Muggendam is zich er echter wel van bewust dat de realisatie van de sociale woningbouw en ook Jaarverslag en Jaarrekening 2023
7
het lage (betaalbare) middensegment door de huidige markt- en bouwkostenontwikkeling steeds meer onder druk staat. Ook is niet bekend van alle plannen hoe de woningsegmentering eruit ziet. b. Zorg voor betere verdeling over de stad van betaalbare woningen o.a. sociale huurwoningen
kleur
Wat hebben we gedaan?
De corporaties komen in steeds meer ontwikkelzones en projecten in positie. Zo is er tussen de gemeente en de corporaties voor Hart van Oostpoort (2022/1255703) een intentie-afspraak gemaakt met betrekking tot uitwerking van de samenwerking in het tenderproces. Verder is er ook een afspraak gemaakt om ongeveer twaalf corporatieprojecten buiten de prioritaire zones via een pilot aanpak uit te werken. Hiermee moeten met beperkte gemeentelijke inzet voor 2030 ruim 300 sociale huurwoningen kunnen worden gerealiseerd. Ook zijn er in 2023 diverse intentieovereenkomsten tussen de corporaties en de marktpartijen omgezet in afname afspraken. De ondersteuning van de startbouw impuls heeft hierbij geholpen.
Wat hebben we niet gedaan?
Met betrekking tot de oplevering van het aantal sociale huurwoningen loopt de Gemeente Muggendam nog achter als er gekeken wordt naar de 40/40/20verhouding binnen de opgeleverde woningen. Het is al wel veel verbeterd. Zo zijn er na jaren van een terugloop van de sociale woningvoorraad in 2023 125 woningen opgeleverd en is gestart met de bouw van bijna 300 sociale huurwoningen. c. Zorg voor evenwichtige toewijzing sociale huurwoningvoorraad
kleur
Wat hebben we gedaan?
De Gemeente Muggendam monitort jaarlijks de toewijzingen in de sociale huursector (Trendmonitor Woonservice) en maakt afspraken (en monitort deze) met de corporaties om de verhouding woningzoekenden met een voorrangsregeling ten opzichte van regulier woningzoekenden in evenwicht te houden. Dit is vastgelegd in de Prestatieafspraken. d. Sturen op voldoende woningaanbod voor diverse doelgroep (bijv. ouderen)
kleur
Wat hebben we gedaan?
Met woningcorporaties, zorgaanbieders en Buurts is uitvoering gegeven aan de afspraken uit de Stadsdeal ouderenhuisvesting (2022/73147), waaronder de opname van specifieke woonvormen in ontwikkelzone zuidwest en in de verschillende stadsdeelprogramma’s. Daarnaast is met de corporaties en de belangengroep woonwagenbewoners gestart om uitvoering te geven aan het actieprogramma woonwagenstandplaatsen (2021/133105), waarin verbetering van bestaande locaties en het vinden van nieuwe locaties als doel is gesteld. Met de woningcorporaties is invulling gegeven aan prestatieafspraken ten aanzien van overige aandachtsgroepen, waaronder de realisatie van meer geclusterde woonvormen (project Athenestraat) en het vergroten van het aanbod beschermde en beschutte woonvormen, waaronder verkenningen gemengd wonen, het onderling afstemmen woonzorginitiatieven, de inzet van woningen in tijdelijke verhuur voor economisch daklozen, huisvesting statushouders en alleenstaande minderjarige vreemdelingen, de inzet vrije sectorwoningen voor specifieke doelgroepen en afspraken met Skaeve Huze. Als laatste is in samenwerking met regiogemeenten en partners in ZuidKennemerland/IJmond en binnen de MRA de regionale woonzorgopgaven in beeld gebracht. Jaarverslag en Jaarrekening 2023
8
Wat hebben we niet gedaan? De informatievoorziening voor ouderen die op zoek zijn naar een nieuwe woning (al of niet met zorgaanbod/behoefte) is nog niet verbeterd. De geplande opleveringen van de geclusterde woningen in de Hof van Jacob in de Boerhaavewijk zijn verschoven naar 2024. Op dit moment is binnen de plancapaciteit tot eind 2030 bekend dat er ca. 264 geclusterde woonzorgeenheden voor ouderen worden toegevoegd of zijn geprogrammeerd. Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Verwachte verdeling sociale huur/middensegment/vrij (40-40-20) van op te leveren woningen (Monitor plancapaciteit Gemeente Muggendam) 38/28/8 36/40/23 35/32/33 41/39/20 45/39/16 42/36/22 40/39/21 (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Aantal sociale huurwoningen Noord, Centrum, Zuidwest (cijfers 3 grote woningcorporaties. Wordt vanaf nu jaarlijkse gemonitord, en corporaties leveren jaarlijks de prognose voor over 5 jaar aan. Overige jaren niet beschikbaar) 7.805 (2021) (2022) S (2023) R (2023) Percentage verhuur sociale huurwoningen aan regulier woningzoekenden (Monitor prestatieafspraken - Team Wonen) (Voorlopig cijfer, definitieve cijfers bekend in juni) 59% 65% 69% 67% 65% 72% (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Aantal gerealiseerde geclusterde wooneenheden ouderen (Monitor plancapaciteit Gemeente Muggendam) 0 30 0 (2022) S (2023) R (2023)
Beleidsveld 4.2 Economie, toerisme en cultuur 1. Economische ontwikkeling in balans met wonen en leefbaarheid Wat hebben we bereikt?
De strategische arbeidsmarktagenda Zuid-Kennemerland & IJmond 2023-2027 (2023/1245685) is vastgesteld. De ambities in de nieuwe arbeidsmarktagenda zijn inclusieve arbeidsmarkt, duurzame plek op de arbeidsmarkt en realisatie maatschappelijke opgaven. De strategische agenda bouwt voor op de regionale doeagenda van 2020-2022 (2020/903313). Ten opzichte van de vorige agenda is het economisch perspectief sterker meegenomen. De verbinding tussen het economische en Sociaal domein is van belang voor aan een toekomstbestendige arbeidsmarkt. Samen met de andere deelregio's in de MRA is gestart met het opstellen van een strategie die richting moet geven aan de economische en ruimtelijke ontwikkeling van de MRA op de langere termijn. Een evenwichtige spreiding van werkgelegenheid, een meerkernige ontwikkeling van de MRA en het versterken van innovatieve ecosystemen staan hierin centraal. Vanuit Muggendam wordt ingezet om het profiel gericht op toegepaste innovatie – focus op circulaire en duurzame economie, digitalisering en techniek en gezondheid – te verankeren en te versterken.
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
9
Er is bijgedragen aan de herlocatie van verkeersschool Brinkman van ontwikkelzone Zuid-West naar de Waarderpolder, waardoor de verkeersschool in werkgelegenheid kon verdubbelen van 20 fte naar 40 fte. Effect indicator R/S Effect indicator R/S Effect indicator R/S
Aantal vestigingen van bedrijven per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar (LISA/BZK) 147,5 157,4 168,9 175,9 191,3 106,5 (2007) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) Aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd 15-64 jaar. (LISA/BZK)
178 S (2023)
PM R (2023)
678,4 653,3 661,8 668,4 673,8 697,2 664 PM (2007) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Percentage functiemenging: de verhouding tussen banen en woningen, waarbij de index varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken)(CBS/LISA/ABF)(BZK) 48,3% (2004)
48,0% (2018)
48,3% (2019)
48,5% (2020)
48,3% (2021)
49,1% (2022)
49,2% S (2023)
a. Intensieve werkfunctie mogelijk maken
PM R (2023)
kleur
Wat hebben we gedaan?
Er is een gedragslijn vastgesteld die meer bouwvolume en functieruimte geeft ten behoeve van meer arbeidsplaatsen in het bestemmingsplangebied Waarderpolder (2023/330998). In 2023 is er gestart met een inventarisatie van de huisvestingsbehoefte van ondernemers. Daarmee komen nieuwe kansen in beeld en kunnen aanstaande bouwprocessen efficiënter gebruik maken van de ruimte. Focus lag daarbij op o.a. de ontwikkelzones Zuid-West en Zijlweg-West. Er is een eerste verkenning gedaan naar het opstarten van een Makelpunt, waar (kleinschalige) ruimtevragers en ruimte aanbod gericht gematcht kunnen worden. Het doel is om intensiever gebruik te kunnen maken van bestaande (werk)ruimtes. b. Stimuleren kwaliteitstoerisme
kleur
Wat hebben we gedaan?
De uitwerking van de Toeristische Koers (2021/0397691) is voor een deel ondergebracht bij Muggendam Marketing. Extra aandacht is afgelopen jaar gegeven aan het realiseren van een nieuwe website, aan het optekenen en uitdragen van lokale verhalen, aan het realiseren van een Frans Hals-wandeling en aan de organisatie van een goedbezochte bijeenkomst voor organisatoren van zakelijke bijeenkomsten. Om grip te kunnen houden op de hotelontwikkelingen in Muggendam is gekozen voor een verlenging van de hotelaanvraagpauze tot en met eind 2025. Begin 2023 zijn nadere regels voor de verhuur van boten vastgesteld (2023/43770). De samenwerking in de MRA heeft geleid tot een nieuwe Strategie Toerisme MRA voor uitwerking in de komende jaren op het gebied van bijvoorbeeld bezoekersmanagement en data. c. Stimuleren van een optimaal ondernemersklimaat
kleur
Wat hebben we gedaan?
Begin 2023 werd het Convenant Binnenstad Muggendam 2023-2027 (2022/1557186) door de samenwerkende partijen in de binnenstad ondertekend. Het convenant heeft Jaarverslag en Jaarrekening 2023
10
als subtitel meegekregen: Een toekomstbestendige binnenstad: vitaal, leefbaar en duurzaam. Later in 2023 was er- een positieve uitslag op de draagvlakmeting onder ondernemers in de binnenstad, waardoor er sprake is van een tweede termijn BIZ Binnenstad (2024-2028) (2023/287543). Voor het winkelgebied Amsterdamstraat is een participatie- en communicatietraject doorlopen om te komen tot een tweedetermijn BIZ Amsterdamstraat. Er is een draagvlakmeting uitgevoerd onder de ondernemers van de Amsterdamstraat. Helaas heeft dit niet geleid tot een positieve uitkomst en wordt de BIZ- Amsterdamstraat niet verlengd naar de periode 20242028. De BIZ Verordening Eigenaren Cronjé Muggendam 2023-2027 ging per 1 januari 2023 in en er is in 2023 uitvoering gegeven aan het plan van aanpak BIZ-Eigenaren Cronjé 2023-2027.
Wat hebben we niet gedaan?
Er is nog geen ondernemersloket, maar er wordt gewerkt aan de verbetering van de digitale dienstverlening van de Gemeente Muggendam voor ondernemers. Pogingen om in de top 10 van mkb-vriendelijke gemeenten te komen worden betrokken in de verkenning aangaande het verbeteren van de ondernemersdienstverlening. Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Woon-werkbalans: de verhouding tussen het aantal banen en het aantal inwoners 0,41 0,43 0,43 0,43 0,44 0,46 (2015) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) Aantal bezoekers Muggendamse hotels met zakelijk motief (x 10.000)
0,5 S (2023)
0,47 R (2023)
28 25 57 (2020) (2021) (2022) Rapportcijfer ondernemingsklimaat (Onderzoek ondernemingsklimaat: VNG)
32 S (2023)
42 R (2023)
6,5 S (2023)
6 R (2023)
6,4 (2020)
6,4 (2021)
6,6 (2022)
2. Een voor iedereen aantrekkelijk aanbod van culturele voorzieningen
Wat hebben we bereikt?
Uit de jaarlijkse inwonerspeiling blijkt een constante waardering voor het cultuuraanbod in Muggendam. De bezoekersaantallen vertonen na de coronajaren weer een opgaande lijn.
Wat hebben we niet bereikt?
Er blijft gestreefd worden naar een verdere toename van de waardering van Muggendammers voor het culturele aanbod. Blijvend investeren in de vernieuwing van voorzieningen en aanbod draagt hier aan bij. Effect indicator R/S Effect indicator R/S
Bezoekersaantallen (x1.000) bibliotheek en gesubsidieerde podia en musea. 1.400 1.393 645 470 1.002 1.000 PM (2008) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Oordeel Muggendammers over het cultureel aanbod in Muggendam (rapportcijfer)(Inwonerspeiling) 7,4 (2007)
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
8,1 (2018)
7,8 (2019)
7,8 (2020)
7,7 (2021)
7,7 (2022)
8,0 S (2023)
7,7 R (2023) 11
a. Ondersteunen culturele infrastructuur
kleur
Wat hebben we gedaan?
Met structurele exploitatiesubsidies wordt de culturele basisinfrastructuur van Muggendam ondersteund. Daarnaast worden programma- en projectsubsidies verstrekt aan een breed scala van culturele organisaties en makers. Bij het Cultuurstimuleringsfonds zijn 167 aanvragen ingediend, waarvan 81 projecten zijn gehonoreerd. Het afgelopen jaar zijn bovendien extra rijksmiddelen (SPUK) voor een impuls jongerencultuur 2023-2024 verdeeld en is extra ondersteuning geboden aan evenementen. Ook is een start gemaakt met het actualiseren van het evenementenbeleid. Verder heeft bij de Kadernota 2023 besluitvorming plaatsgevonden over investeringen tot de uitbreiding van de Schuur en de exploitatie van het Slachthuis. Verder zijn belangrijke stappen gezet in de versterking van het Frans Hals Museum en de depotontwikkeling. b. Stimuleren broedplaatsen
kleur
Wat hebben we gedaan?
In 2023 is gestart met het opstellen van een strategisch huisvestingsplan cultuur, waarin de ambities met betrekking tot broedplaatsen worden meegenomen. Prestatie indicator R/S
Aantal gesubsidieerde projecten Cultuurstimuleringsfonds (Gemeentelijke registratie)
Prestatie indicator R/S
Aantal broedplaatsen. Het betreft een nieuwe indicator. Nulmeting moet nog plaatsvinden, gereed bij Kadernota 2025 [] (2014) (2015) (2016) (2017) S (2023) R (2023)
47 (2006)
80 (2018)
109 (2019)
73 (2020)
52 (2021)
86 (2022)
86 S (2023)
81 R (2023)
Beleidsveld 4.3 Aantrekkelijke leefomgeving 1. De leefomgeving heeft het afgesproken kwaliteitsniveau Wat hebben we bereikt?
De uitvoering van het dagelijks beheer is op het afgesproken onderhoudsniveau uitgevoerd.
Wat hebben we niet bereikt?
Op een aantal plaatsen in de stad, is niet altijd het afgesproken onderhoudsniveau behaald. De kwaliteit van de openbare ruimte wordt met grote onderhoudsprojecten of vervangingsprojecten op gewenst niveau gebracht. Groot/vervangingsprojecten worden uitgevoerd cf. de planning van meerjaren onderhoud. Effect indicator R/S
Oordeel Muggendammers over hun buurt (inwonerspeiling)
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
7,2 (2022)
7,2 S (2023)
7,2 R (2023) 12
Effect indicator R/S Effect indicator R/S Effect indicator R/S
Oordeel Muggendammers over hun straat (inwonerspeiling) 7,0 7,0 7,2 7,0 7,2 7,1 7,5 7,1 (2007) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Percentage Muggendammers dat (zeer) tevreden is over onderhoud openbare ruimte in hun wijk (inwonerspeiling) 46% 44% 43% 45% 43% 47% 46% 45 (2010) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Cijfer Muggendammers over onderhoud openbare ruimte in wijk (inwonerspeiling) 6,5 (2010)
6,6 (2018)
6,7 (2019)
6,6 (2020)
6,5 (2021)
6,5 (2022)
6,8 S (2023)
a. Uitvoeren dagelijks onderhoud openbare ruimte
6,5 R (2023)
kleur
Wat hebben we gedaan?
De kwaliteit van het onderhoud in 2023 is bepaald aan de hand van 38.904 beeldmetingen. Gemiddeld voldoet 90% aan de gewenste beeldkwaliteit. Dit is gelijk aan de norm die is gesteld. Voor het domein Parkeren wordt de beeldkwaliteit bepaald voor straatparkeren, fietsenstallingen en parkeergarages. Voor het domein riool zijn geen beeldmeetlatten, omdat dit onder de grond zit. DBC Openbare verlichting Verkeersregel installaties Beweegbare bruggen Kunstwerken en oevers Asfalt Afval en reiniging Elementenverharding Groen en spelen Parkeren Totaal
Realisatie 91,0 90,7 97,0 94,2 88,2 92,2 82,0 84,4 90,7 90,0
Wat hebben we niet gedaan?
Het beheer van de openbare ruimte voor groen en elementenverharding blijft achter op de norm van 90%. Dit komt door nog uit te voeren groot onderhoud op wegen, straten en pleinen. Voor groen scoren de beeldkwaliteitsmetingen lager door de focus op ecologisch beheer en biodiversiteit. Stadsdeel Centrum Noord Oost Schalkwijk Zuidwest Totaal
Realisatie A&R 94,7 93,0 91,7 90,2 91,7 92,2
Realisatie VH 84,9 81,1 79,7 83,1 81,3 82,0
Realisatie G&S 76,8 80,2 79,6 82,0 82,4 80,2
Gemiddelde 2023 87,6 86,5 85,3 86,2 86,5 86,4
Prestatie indicator Percentage openbare ruimte waar dagelijks onderhoud voldoet aan het beeldkwaliteitsniveau (Spaarnelanden) R/S Jaarverslag en Jaarrekening 2023
90%
90%
90%
90%
90% 13
(2014)
(2015)
(2016)
(2020)
(2021)
(2022)
S (2023)
R (2023)
2. Goede fietsparkeer-voorzieningen Wat hebben we bereikt?
In juli 2023 is het nieuwe fietsbeleid (2023/595630) door de raad vastgesteld. Het fietsbeleid heeft drie pijlers, en een van die pijlers is dat fietsen makkelijk gestald kunnen worden. Er moet voldoende kwalitatief goede fietsparkeercapaciteit zijn die aansluit bij de behoeften van de verschillende doelgroepen. Dit is niet alleen een opgave voor de gemeente, maar ook voor ontwikkelaars, schoolbesturen en andere initiatiefnemers. Via de nota parkeernormen (vastgesteld in maart 2023) (2023/917551) is de voorwaarde vastgesteld dat bij nieuwbouw of herontwikkeling voldoende fietsparkeerplaatsen voor bewoners, werknemers en bezoekers worden gerealiseerd. Met het fietsbeleid wil de gemeente het gebruik van de fiets maximaal stimuleren. Om fout parkeren tegen te gaan wordt gefocust op extra fietsparkeerplekken en communiceert de Gemeente Muggendam over de regels. Voor hotspotlocaties waar voldoende parkeerplekken zijn, wordt een handhavingsplan opgesteld. Een parkeerverbod in een bepaald gebied hoort bij het handhavingsplan. In aanvulling op het stationsgebied, is in 2023 ook voor het Hortusplein een handhavingsplan opgesteld. De bebording is hierop aangepast.
Wat hebben we niet bereikt?
De overlast van fout geparkeerde fietsen is nog niet structureel zichtbaar aangepakt. Een mix van voldoende stallingsplekken, goede verwijzing naar de stallingen en efficiënte handhaving moet hiervoor gaan zorgen. Wel heeft de inzet van fietsstewards voor korte tijd verbetering laten zien. Effect indicator R/S Effect indicator R/S Effect indicator R/S
Oordeel Muggendammers over parkeerplekken voor fietsers (inwonerspeiling) 5,9 5,8 5,8 6,0 6,0 (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) Parkeerdruk van fietsparkeerplekken bij OV-knooppunten (Meetel)
6,5 S (2023)
6,2 R (2023)
94% 69% (2018) (2019) (2020) (2021) Parkeerdruk van fietsparkeerplekken in de binnenstad (Meetel)
(2022)
85% S (2023)
63,5% R (2023)
136% (2019)
(2022)
120% S (2023)
128% R (2023)
(2018)
(2020)
144% (2021)
a. Realiseren extra fietsparkeerplekken
kleur
Wat hebben we gedaan?
De voorbereidingen zijn gedaan om in 2024 bij het Houtplein 509 fietsparkeerplekken te realiseren, waaronder ook plekken voor buitenmodel fietsen. In de Gierstraat is onder de oude V&D de bouw van 800 fietsparkeerplekken voorbereid.
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
14
Naast de openbare stallingen streeft de Gemeente Muggendam naar het realiseren van buurtstallingen, vooral daar waar bewoners niet over eigen fietsparkeervoorzieningen beschikken. Voor de Linschotenstraat en de Brouwersvaart zijn de plannen afgerond voor nieuwe buurtstallingen. Naar verwachting worden die in de loop van 2024 geopend. Op verzoek van bewoners heeft de Gemeente Muggendam in 2023 naar behoefte fietsrekken geplaatst. Dit mag ten koste gaan van parkeerruimte voor auto’s wanneer een goede locatie in de openbare ruimte in de nabijheid ontbreekt. Tot slot heeft de Gemeente Muggendam in december 2023 een bijdrage ontvangen uit het mobiliteitsfonds van de gemeenschappelijke regeling bereikbaarheid ZuidKennemerland om extra fietsparkeervoorzieningen te realiseren bij station Muggendam Spaarnwoude.
Wat hebben we niet gedaan?
Uit de recent gehouden parkeertelling (najaar 2023) blijkt dat er nog altijd op een aantal plekken in het centrum een tekort is aan goede fietsparkeervoorzieningen. Deze zijn vaak moeilijk uit te breiden omdat de claim op de openbare ruimte in het centrum groot is. Het vinden van goede plekken voor buurtstallingen is lastiger, waardoor er het afgelopen jaar geen nieuwe buurtstallingen zijn gerealiseerd. De beschikbare panden zijn moeilijker vindbaar en bij nieuwbouw zijn de procedures te ingewikkeld om tot snelle realisatie te komen. Daarom zijn er in 2023 geen grote nieuwe stallingen geopend. Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Aantal fietsparkeerplekken bij OV-knooppunten (Meetel) 9.686 10.235 (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) Aantal fietsparkeerplekken in de binnenstad (Meetel)
(2014)
(2018)
(2019)
(2020)
6.602 (2021)
(2022)
11.000 S (2023)
10.858 R (2023)
(2022)
7.500 S (2023)
7.427 R (2023)
3. Muggendam is groen en biodivers Wat hebben we bereikt?
Er is veel betrokkenheid vanuit de stad bij het versterken van het groen in Muggendam en ook in 2023 zijn veel actieve inwoners aan de slag gegaan met de vergroening van de eigen leefomgeving. Goed voorbeeld doet goed volgen en draagt bij aan bewustwording rond het belang van groen in de stad. In 2023 is daarom de eerste Eco Expeditie in Muggendam aangelegd. Het betreft een wandelroute met elf tegels en QR-codes. Bij elke tegel wordt informatie gegeven over de stadsnatuur en de Muggendamse cultuur of geschiedenis van die plek. In de palmenkas van Natuur en Milieu Educatie Muggendam (NME Muggendam) is een reeks lezingen gestart met veel aandacht voor groen, bomen en klimaat. Drie groene proefwijken zijn geselecteerd waarin bewoners meer groen in hun versteende buurt aanbrachten en een rol in het onderhoud gaan spelen. Er zijn groene daken gerealiseerd met gemeentelijke subsidies, overbodige verharding in de openbare ruimte is vergroend, Jaarverslag en Jaarrekening 2023
15
het meerjarige Bomenverbeterprogramma is gestart en er zijn fruitbomen geplant door schoolkinderen in de Schotertuin. In het voorjaar is een raadsinspiratiemarkt georganiseerd, de tegeltaxi ging rijden en op Nationale Zaaidag is er een bijenlint ingezaaid in het Schoterbos. Muggendam heeft meegedaan aan het NK Tegelwippen en het Boomspiegelfeest. Er is een Right to Challenge ondertekend met de initiatiefnemers van de Groene Esplanade. In de Grote Houtstraat zijn extra plantenbakken met bankjes geplaatst. Met MeerBomenNu is een bruikleenovereenkomst getekend om zaailingen in te kuilen op een braakliggend kavel in de Waardepolder. Een eerste oogstdag in de Muggendammerhout is samen met Spaarnelanden georganiseerd. Bij buurtbaken Medanstraat is een buurttuin aangelegd. Bewoners konden via het indienen van groene buurtinitiatieven samen met de gemeente nieuwe plantvakken in de openbare ruimte aanbrengen of de kwaliteit van het bestaande groen verbeteren. Medewerkers van NME Muggendam kunnen sinds 2023 met een elektrische bakfiets snel en op een duurzame wijze lesmateriaal bij scholen en op andere locaties in Muggendam brengen. Tijdens het Boomspiegelfeest zijn vanuit de Kweektuin ruim 500 bewoners geënthousiasmeerd om boomspiegels in hun omgeving te vergroenen en zijn gratis biologische bloembollen en zakjes bloemzaad uitgedeeld.
Het aantal bomen in de openbare ruimte is afgenomen ten opzichte van 2021. Door zomerstorm Poly zijn meer dan 550 Muggendamse bomen omgewaaid. Het groenoppervlak is op het niveau van 2022 gebleven. Het oppervlak aan ecologisch beheerd groen is gelijk gebleven. Wat hebben we niet bereikt? Het plantseizoen is tussen november en maart. De nieuwe aanplant van 151 bomen in Molenwijk is niet in 2023 uitgevoerd maar zal in dit plantseizoen in het eerste kwartaal van 2024 gebeuren . Het meerjarige Bomenverbeterprogramma uit het Meerjarig uitvoeringsprogramma Groen en Klimaatadaptatie (2023/2021348) is in 2023 van start gegaan. Veel groeiplaatsen van bomen zijn verruimd en betere condities zijn aan de groeiplaats toegevoegd. Wat nog niet in het plantseizoen voor het einde van 2023 is gelukt, is om met de herplant en de aanplant van de extra bomen te starten. Muggendam is als 14e geëindigd tussen de grote gemeenten. Dat is een verbetering t.o.v. de behaalde positie in 2022, maar nog niet de tiende plek waar de initiatiefnemers van het tegelwippen in Muggendam op hadden gehoopt. Effect indicator R/S
Groenoppervlak van de openbare ruimte (ha) (gemeentelijke registratie) 373 (2018)
374 (2019)
371 (2020)
372 (2021)
373 (2022)
374 S (2023)
a. Verminderen verharding en aanbrengen groen
373 R (2023)
kleur
Wat hebben we gedaan?
In 2023 is vanuit het uitvoeringsplan van het groenbeleid gestart met groene proefwijken. Op drie versteende plekken in de stad zijn actieve bewoners aan de slag gegaan met het maken van plannen en de uitvoering daarvan om hun buurt groener te maken. De proefwijken die in 2023 waren geselecteerd waren de Groene Hoek (Leidsebuurt), Groene Raaks (Centrum) en het Pretoriapein in stadsdeel Noord. Jaarverslag en Jaarrekening 2023
16
Daarnaast zijn op meer dan 60 locaties bewoners aan de slag gegaan om vanuit groene buurtinitiatieven bijna 2000m2 aan groen aan te leggen. Dat is 1000m2 meer dan in 2022. Ook is er overbodige verharding verwijderd uit de openbare ruimte. Op kaart.Muggendam.nl is een kaart ontwikkeld waarmee via open data inzicht gegeven wordt in mogelijke locaties waar verharding overbodig is. Met het ‘groen tenzij’ principe in het achterhoofd betekent dit dat verharding zonder functie kansen biedt om Muggendam verder te vergroenen. In diverse stadsdelen is op die manier al groen aan Muggendam toegevoegd. Dat kwam in 2023 neer op ruim 1800m2. Het verbinden van de boomspiegels aan de Leidsevaart is hier een voorbeeld van.
Wat hebben we niet gedaan?
Door drukte bij uitvoerende partijen is een aantal locaties die vergroend zouden worden in 2023, doorgeschoven naar de eerste helft van 2024. b. Versterken ecologische structuur en biodiversiteit
kleur
Wat hebben we gedaan?
Begin 2023 is middels de grondaankoop in de Poelpolder bijna 17.500m2 aan het Muggendamse eigendom toe te voegen. Dit is gebeurd met een tweeledig doel, het beschermen van kwetsbare natuur en het verbeteren van recreatieve mogelijkheden. Om de biodiversiteit te versterken zijn besdragende heesters aangeplant. In de Hekslootpolder is een voswering aangebracht om broedvogels te beschermen.
Wat hebben we niet gedaan?
Muggendam werkt steeds meer datagedreven. Het streven was om Natuur Netwerk Muggendam in open data op te nemen. Dit is nog niet gelukt en hier wordt in 2024 aan verder gewerkt. Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Groenoppervlak wijk- en buurtgroen (ha) (gemeentelijke registratie) 164 167 165 167 165 (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Aantal bomen in de openbare ruimte (gemeentelijke registratie). Minimaal eens in de drie jaar worden de bomen herteld (telling in 2020). Dit kan leiden tot schommelingen in het aantal bomen. Zonder bomen op sportvelden en schoolpleinen. 61.933 60.398 60.653 61.200 57.637 (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Aantal bomen sportvelden en schoolpleinen (gemeentelijke registratie) 1.500 4.400 (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) Aantal nieuw geplante bomen in de openbare ruimte (gemeentelijke registratie)
4.406 R (2023)
433 591 255 (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) Aantal wilde bijensoorten (gemeentelijke registratie, tweejaarlijks)
300 S (2023)
148 R (2023)
S (2023)
R (2023)
(2014)
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
(2018)
(2019)
77 (2020)
(2021)
59 (2022)
17
Prestatie indicator R/S
Oppervlak ecologisch beheerd groen (ha) (gemeentelijke registratie). *Vanaf 2022 is berekening aangescherpt: opp ecologisch wordt bepaald door 100% geheel ecologisch beheer en 50% van het gedeeltelijk ecologisch beheerd oppervlakte te tellen. 232 246 256 237* 257 239 (2014) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023)
4. Toename actieve en duurzame manieren van verplaatsing Wat hebben we bereikt?
In 2021 heeft de Gemeente Muggendam het mobiliteitsbeleid (2021/313959) vastgesteld, waarin de mobiliteitstransitie centraal staat. In 2023 zijn twee verdiepende beleidsstukken vastgesteld, namelijk het fietsbeleid (2023/595630) en het deelmobiliteitsbeleid (2023/820212). Het fietsbeleid heeft als hoofddoel dat het creëren van een stad, waarin het vanzelfsprekend is om de fiets te pakken omdat dit gemakkelijk, veilig en snel is. Met het eveneens in 2023 vastgestelde actieplan fiets 2023-2027 (2023/595630) wordt uitvoering gegeven aan het fietsbeleid. In het deelmobiliteitsbeleid (2023/820212) is een stevige ambitie voor deelmobiliteit neergelegd: Lopen, fietsen en het gebruik van ov en deelmobiliteit is zo aantrekkelijk dat Muggendammers hun particuliere autogebruik verminderen en op termijn hun eigen auto de deur uit doen. Daarnaast heeft Muggendam ook de City Deal ‘fietsen voor iedereen’ ondertekend. Dit is een landelijke samenwerking om fietsen te stimuleren bij mensen, die nu niet of nauwelijks fietsen.
Wat hebben we niet bereikt?
Nog niet alle belangrijke verdiepende beleidsstukken zijn gereed. Het laadinfrabeleid en het P+R-beleid volgen later. Deze beleidsstukken zitten de komende jaren in de planning. Daarnaast was het de bedoeling om de provincie input over ov-lijnen te geven, ook wel de lijnenstudie genoemd. Het is niet gelukt om deze studie in 2023 af te ronden. Effect indicator R/S Effect indicator R/S Effect indicator R/S
Percentage Muggendammers dat meestal loopt, fietst of OV gebruikt (inwonerspeiling) 86% 88% (2018) (2019) (2020) (2021) Aantal geregistreerde auto’s in Muggendam (RDW/CBS)
(2018) (2019) (2020) (2021) Percentage elektrische auto’s t.o.v. totaal aantal auto’s (RDW/CBS)
87% (2022)
88% S (2023)
87% R (2023)
63.523 (2022)
63.520 S (2023)
74310* R (2023)
1,1% 1,1% 1,7% 2,5% 3,6% 5,0% 6,5% 3,41%** (2016) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) * Aantal geregistreerde (personen- en bedrijfs)auto’s; voorheen werd alleen het aantal personenauto’s in Muggendam opgenomen in deze tabel. ** Wij beschikken alleen over het totaal aantal elektrische auto’s geregistreerd in Muggendam (personen- en bedrijfsauto’s). De afgelopen jaren is het percentage elektrische auto’s niet correct berekend. Dit jaar heeft een correctie plaatsgevonden: het percentage elektrische auto’s is berekend door het aantal elektrische auto’s per december 2023 Jaarverslag en Jaarrekening 2023
18
(2.554) af te zetten tegenover het aantal personen- en bedrijfsauto’s (74.310 in 2023)
a. Verbeteren loop- en fietsroutes
kleur
Wat hebben we gedaan?
In Muggendam is een maximum snelheid van 30 km/u de norm. Dit wil zeggen dat daar waar dat mogelijk een maximum snelheid van 30km/u wordt ingevoerd. Het belangrijkste doel is het verbeteren van de veiligheid en de leefbaarheid. Het concept wegcategoriseringsplan met het voorstel voor welke wegen nog meer naar 30km/u gaan, is in november in de inspraak gebracht en zal in het voorjaar 2024 vastgesteld worden. Gedurende het hele jaar is er aan het fietsnetwerk gewerkt in de openbare ruimte. Voorbeelden van concrete projecten die in 2023 zijn opgeleverd, zijn: • Professor Eijkmanlaan: GOW30 met vrijliggende fietspaden (hoofdnet) • Willem Klooslaan (fietsstraat)/ Jan Gerritszlaan (plusnet en hoofdnet fiets) • Renovatie fietspad Rijksstraatweg (tweede deel), Het door wortelopdruk slechte fietspad is na de renovatie weer vlak (plusnet fiets) • Bij de herinrichting van het Houtplein en omgeving is een stuk fietspad en fietsstraat gerealiseerd (hoofdnet fiets) • Fietsstraat Barrevoetestraat Keizerstraat is grotendeels klaar (hoofdnet fiets) b. Versterken ov-knooppunten
kleur
Wat hebben we gedaan?
In Muggendam wordt aan drie grote ov-knooppunten gewerkt, te weten Nieuw-Zuid, Stationsgebied en Muggendam Spaarnwoude. De bereikte resultaten per project: •
•
•
Nieuw Zuid: In april 2023 heeft de gemeente op basis van een definitieve variant het stedenbouwkundig plan (2023/256530) vastgesteld. Verder is in 2023 gewerkt aan een voorlopig ontwerp dat in 2024 zal worden vrijgegeven voor inspraak. In het najaar van 2023 heeft het ministerie van I&W vanuit de versnellingsgelden € 37,5 miljoen definitief toegekend. Door de provincie en Gemeenschappelijke Regeling Bereikbaarheid Zuid Kennemerland is respectievelijk € 8 miljoen en € 2,5 miljoen gereserveerd. Stationsgebied: In 2023 zijn voorkeursvarianten opgesteld, waarin principiële keuzes worden gemaakt voor de verkeerscirculatie aan de zuidzijde van het station en de plek van het busstation en de fietsparkeerplekken. De bedoeling is om de fietsroutes aan de zuidkant van het station te verbeteren. Er kan meer ruimte voor fietsers komen op de Jansweg óf juist meer ruimte voor fietsers en voetgangers op de Kruisweg (onderdeel van de Rode Loper). Deze opties met bijbehorende consequenties zijn ook onderzocht. Aan Muggendammers, reizigers en belangengroepen is gevraagd om mee te denken over de varianten. Muggendam-Spaarnwoude: In 2021 heeft de gemeente een WBI-subsidie ontvangen voor de ontwikkeling van Oostpoort, rondom het ov-knooppunt Muggendam-Spaarnwoude. Voorwaarde bij deze subsidie is dat binnen drie jaar na toekenning wordt gestart met de realisatie van de woningbouw.
Om aan deze subsidievoorwaarde te voldoen wordt - vooruitlopend op de totale ontwikkeling van Hart voor Oostpoort - gestart met blok 1f. In 2023 is hiervoor het SPvE (2023/108843) en het bestemmingsplan vastgesteld door de gemeenteraad. Voor Hart voor Oostpoort is half 2023 een
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
19
stedenbouwkundigbureau geselecteerd voor het opstellen van een masterplan en een Programma van Eisen voor de Leefomgeving (PvEL). Er is gestart met de analyse van het gebied en bijbehorende denkrichtingen. In het najaar hebben bewoners, bedrijven en belangengroepen hierover mee kunnen denken.
Wat hebben we niet gedaan?
Ook hier geldt dat de drie knooppunten ieder een eigen dynamiek hebben. De toelichting volgt per knooppunt: •
Voor Nieuw Zuid is het in 2023 nog niet gelukt om de financiering rond te krijgen. In 2024 vinden overleggen met de partners plaats om tot een volledige dekking voor het ov-knooppunt te kunnen komen. • Voor het stationsgebied is het in 2023 niet gelukt om een voorkeursvariant vast te stellen. Na afloop van het in 2023 gestarte participatieproces zal in de eerste helft van 2024 aan de gemeenteraad een besluit worden voorgelegd over de verkeersstromen, de beste plek voor de extra fietsenstallingen en de herinrichting van het busstation. • Muggendam-Spaarnwoude: De vaststelling van de analysenotitie inclusief denkrichtingen zal in het eerste kwartaal van 2024 plaatsvinden. Ook zal er dan gekozen worden welke denkrichting verder wordt uitgewerkt in varianten. In de varianten moeten keuzes gemaakt worden over o.a. de P+R, de fietsverbindingen, mobiliteit en programma. c. Uitbreiden regionaal fietsnetwerk
kleur
Wat hebben we gedaan?
In 2023 is in de Gemeenschappelijke Regeling Zuid-Kennemerland besloten om de regionale fietsroutes hoog op de agenda te zetten en ze gezamenlijk op te pakken. Daarvoor zal de Gemeenschappelijke Regeling Zuid-Kennemerland een coördinator aanstellen. Concreet werkt Muggendam aan de volgende onderdelen van regionale doorfietsroutes: • •
•
F208: Van Deyssellaan en Pim Mullierlaan: het voorlopig ontwerp is in 2023 ter inspraak gelegd. Daarnaast heeft de Gemeenschappelijke Regeling ZuidKennemerland een financiële bijdrage aan de realisatie toegezegd. F205: In 2023 is er een afspraak gemaakt om een gezamenlijk (Provincie Noord-Holland, Vervoerregio Amsterdam, gemeente Muggendammermeer, gemeente Muggendam) onderzoek te doen naar de realisatie van de F205 (Velsen – station Spaarnwoude – Vijfhuizen – Hoofddorp). F232: Een tweerichtingsfietspad aan de noordzijde van de Boerhaavelaan is in voorbereiding. Deze zal aansluiten op de in voorbereiding zijnde doorfietsroute naar Badhoevedorp en Schiphol.
Wat hebben we niet gedaan?
In 2023 is het regionale fietsnetwerk in Muggendam niet verder uitgebreid. Wel zijn voorbereidingen getroffen om hier in de toekomst werk van te maken. d. Realiseren van het tien minutennetwerk
kleur
Wat hebben we gedaan?
In het tien-minutennetwerk is het vanuit mobiliteit van belang dat de belangrijke voorzieningen binnen tien minuten te bereiken zijn. Naast alle werkzaamheden voor Jaarverslag en Jaarrekening 2023
20
fiets en voetganger, speelt het openbaar vervoer hierin een belangrijke rol. Het openbaar vervoer staat echter enorm onder druk. In plaats van het halen van hoge ambities, stond 2023 in het teken van inzetten op behoud van lijnen en het scheppen van mogelijkheden voor reizigers. Daarnaast zijn er ook positieve resultaten over het ov te vermelden. In 2023 is bekend geworden dat vanaf 2025 het nachtnet Muggendam-Amsterdam weer in de hoofdconcessie is opgenomen. Muggendam financierde deze verbinding grotendeels zelf en dat initiatief heeft tot dit resultaat geleid. Ook heeft Muggendam samen met onder andere de provincie Noord-Holland en de Vervoerregio Amsterdam opdracht gegeven aan een hoogwaardige Bus Rapid Transit (BRT) verbinding, ook wel metrobus genoemd, tussen Amsterdam, Schiphol en Muggendam. Belangrijke resultaten op het gebied van fiets in het tien-minutennetwerk zijn: • Subsidieregeling fietsstimulering (voor 2023 toegekend aan BYCS voor fietslessen en ouderbetrokkenheid peuters bij HERO). • Om het fietspad voor alle doelgroepen veilig te houden, is een brief naar de Minister gestuurd over overlast van opgevoerde e-bikes. e. Uitbreiden grootstedelijke milieuzone naar nulemissiezone voor stadslogistiek
kleur
Wat hebben we gedaan?
Het Ontwerpbesluit invoering 0-emissie zone voor vracht en bestelwagens is vastgesteld en zienswijzen zijn opgehaald.
Wat hebben we niet gedaan?
Vanwege prioriteit voor de nul-emissiezone voor stadslogistiek (ingangsdatum 1-12025) zijn er nog geen werkzaamheden verricht ter voorbereiding van een nulemissiezone voor brom- en snorfietsen. Wel heeft de raad een initiatiefvoorstel opgesteld. Er wordt een nieuwe planning gemaakt. Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Tevredenheid Muggendammers over totaalvoorzieningen fietsers (inwonerspeiling) 6,2 6,2 6,1 6,2 6,2 6,6 6,4 6,7 (2009) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Tevredenheid reizigers over gebruik van openbaar vervoer (rapportcijfer, bron: landelijke OV-Monitor)
7,9 -* 8,4 8,1 8,1 PM (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Prestatie Gemiddeld rapportcijfer voor het voorzieningenniveau in de buurt (bijv. winkels, scholen, huisarts, etc) indicator (inwonerspeiling) R/S 7,6 7,6 7,6 7,3 (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) * ontbreekt vanwege corona
5. Betere verkeersveiligheid Wat hebben we bereikt?
Het jaar 2023 heeft in het teken gestaan van de Uitvoeringsagenda verkeersveiligheid (2022/651763). Vanuit deze agenda zijn verschillende acties opgepakt.
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
21
Wat hebben we niet bereikt?
Verkeersveiligheid kan altijd verder verbeteren. In het landelijke Strategisch Plan Verkeersveiligheid staat dat het streven nul verkeersslachtoffers is. Om het bereiken van dat doel dichterbij te brengen zullen diverse maatregelen getroffen worden; bijvoorbeeld meer wegen waarop 30 km/u geldt. Effect indicator R/S Effect indicator R/S
Oordeel Muggendammers over de verkeersveiligheid (inwonerspeiling) 6,1 6,5 6,5 6,5 (2007) (2018) (2019) (2020) Aantal verkeersslachtoffers in Muggendam (VIAstat)
(2018)
365 (2019)
279 (2020)
6,6 (2021)
6,4 (2022)
6,5 S (2023)
6,5 R (2023)
246 (2021)
318 (2022)
300 S (2023)
468* R (2023)
*Dit betreft een voorlopig cijfer
a. Uitbreiden veilige verkeersroutes naar belangrijke voorzieningen
kleur
Wat hebben we gedaan?
Een aantal maatregelen die in 2023 zijn uitgevoerd om de veiligheid op de verkeersroutes uit te breiden: • In februari 2023 is in ruim 40 straten in woongebieden de maximumsnelheid van 50km/u verlaagd naar 30km/u. Daarnaast is 30km/u ingevoerd op een deel van de Wagenweg en het Houtplein. Het concept wegcategoriseringsplan met het voorstel voor welke wegen nog meer naar 30km/u gaan is in november in de inspraak gebracht. • In totaal rouleerden er in 2023 tien snelheidsdisplays door de stad. Ze worden ingezet op wegen waar er veel klachten of verzoeken van inwoners zijn over de snelheid of waar uit floating car data blijkt dat er te hard wordt gereden. • Bij de oversteek over de Rijkstraatweg ter hoogte van winkelcentrum Marsmanplein is naar aanleiding van het dodelijk ongeval dat daar in 2023 heeft plaatsgevonden de stopstreep verlegd en de verkeerslichtenregeling aangepast. De kans op een herhaling van een soortgelijk ongeval is daardoor aanzienlijk kleiner geworden. • Op het kruispunt Raamsingel/Van Eedenstraat is de bebording en markering aangepast om de inrichting voor overstekende voetgangers en afslaande fietsers veiliger te maken.
Maatregelen rond scholen (die los staan van het project project ‘Veilig naar school' conform de Motie 19.05 Veilig naar school op de fiets (2022/0421717): o Drempels Wagenweg bij Sancta Maria Lyceum gerealiseerd; o Regeling van de verkeerslichten bij de Emmabrug is aangepast, zodat voetgangers een eigen fase hebben om over te steken en niet geconfronteerd worden met afslaand verkeer; o Ontwerp gemaakt voor verbeteren zichtbaarheid zebra op de Zijlweg bij de Aloysiusschool (Overveen); o Er zijn weer veel nieuwe verkeersbrigadiers opgeleid, de Vrije School Kennemerland heeft nieuwe materialen voor de verkeersbrigade gekregen.
Wat hebben we niet gedaan? Jaarverslag en Jaarrekening 2023
22
In 2023 is niet opnieuw op grote schaal gewerkt aan het verwijderen van paaltjes op fietspaden. De verbeteringen die snel konden worden opgepakt waren in 2022 al uitgevoerd.
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
23
b. Verkeerseducatie op scholen en meedoen met landelijke verkeersveiligheidscampagnes
kleur
Wat hebben we gedaan?
Verkeerseducatie verloopt via de provincie Noord-Holland. De Gemeente Muggendam werkt met scholen aan het Veilig naar school project. In 2023 zijn zes basisscholen gestart met het Veilig naar Schoolproject (OBS De Spaarneschool, OBS de Wilgenhoek, Bos en Vaart, Rudolf Steinerschool locatie Engelandlaan, Dreefschool locatie Kleine Houtweg, International School Muggendam locatie Buitenrustlaan). Uitgevoerde maatregelen in 2023 (ook bij scholen die al in 2022 meededen aan het project): • • •
•
Bij de Marin Luther Kingschool zijn anti-parkeerpaaltjes aangebracht, is een oversteekplaats over het van Zeggelenplein aangelegd en zijn schoolzoneborden opgehangen. Bij de Franciscus Xaveriusschool zijn diverse maatregelen vanuit het project Nagtzaamstraat uitgevoerd. Bij OBS de Kring zijn parkeervakken verwijderd voor een beter zicht op de overstekende kinderen bij de zebra’s en er zijn zweepmasten aangebracht voor de verlichting van de zebra’s. Ook zijn er extra fietsenstallingen geplaatst. Aanpassing regeling verkeerslichten Rusterburgerlaan/Kleine Houtweg bij de Dreefschool, zodat voetgangers een eigen fase hebben om over te steken en niet geconfronteerd worden met afslaand verkeer.
Bij de overige deelnemende scholen zijn diverse maatregelen in 2023 voorbereid die in 2024 worden uitgevoerd. De landelijke verkeersveiligheidscampagnes: op 25 locaties hangen posters van de landelijke verkeersveiligheidscampagnes, die zes keer per jaar wisselen. Daarnaast is aan de campagne ‘scholen zijn weer begonnen’ en ‘fietsverlichting’ extra aandacht besteed met een Muggendamse campagne op mupi’s en op sociale media.
Wat hebben we niet gedaan?
Het streefgetal was dat er tien scholen nu zouden meedoen aan het Veilig naar Schoolproject (vijf in 2022 en vijf in 2023). Hoewel er in 2023 zes scholen zijn gestart, zijn er in totaal nu negen scholen gestart, één minder dan de streefwaarde over deze twee jaren samen. Dat komt vooral doordat het tijd kost om nieuwe scholen te werven. Van de scholen wordt namelijk ook een tijdsinvestering gevraagd en scholen hebben tijd nodig om dat intern af te stemmen. Prestatie indicator
R/S Prestatie indicator R/S
Aantal wegvakken waar is besloten om max 30km/ uur in te voeren (Gemeentelijke registratie middels genomen verkeersbesluiten). Deze data zijn nog niet beschikbaar (afhankelijk van besluit wegcategorisering 30km/uur). Het streven is om bij de Kadernota 2025 deze waardes beschikbaar te hebben [] 52 (2014) (2022) S (2023) R (2023) Aantal deelnemende scholen programma veilige schoolomgeving (Gemeentelijke registratie afdeling BBOR) 3,0 10 9 (2014) (2022) S (2023) R (2023)
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
24
6. Minder auto's in de openbare ruimte Wat hebben we bereikt?
De nota deelmobiliteit ‘Door delen ruimte creëren voor een leefbare stad (2023/820212)’ en de nota parkeernormen ‘Duurzame parkeeroplossingen in ruimtelijke ontwikkelingen (2023/917551)’ zijn vastgesteld. In afwachting van de uitkomst van het referendum zijn er al een groot aantal verbeteracties in werking gezet, waaronder het besluit over het afschaffen van de parkeerduurbeperking in parkeerzone C en het effectueren van betaald parkeren op parkeerplaatsen bij laadpalen in de parkeerzone C. Ook zijn er tal van organisatorische verbeteringen opgestart.
Wat hebben we niet bereikt?
Over de nota uitwerking parkeerregulering heeft de gemeenteraad besloten in 2024 een referendum te organiseren. Na een besluit over de uitkomst van het referendum kan bepaald worden of en op welke manier de maatregelen, zoals uitbreiding parkeerregulering en instellen van een vergunningenplafond, uitgevoerd kunnen worden. In 2023 is het betaald parkeren in de Sportheldenbuurt ingevoerd en weer teruggetrokken, vanwege onvoldoende zorgvuldige besluitvorming. Effect indicator R/S
Percentage Muggendammers dat (zeer) veel overlast ervaart van parkeren in de eigen woonbuurt (inwonerspeiling) 29% 35% 35% 36% 37% 34% 34% 31% (2010) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023)
a. Invoering parkeerregulering en vergunningplafond
kleur
Wat hebben we gedaan?
De nota parkeerregulering (2022/1764592) is behandeld in gemeenteraad. Uitvoering is afhankelijk van het besluit van de gemeenteraad over de uitkomst van het referendum.
Wat hebben we niet gedaan?
Uitvoering gegeven aan invoering van parkeerregulering, het vergunningenplafond en tal van andere maatregelen uit de nota. Door het niet uitvoeren van de maatregelen is de parkeerdruk in de openbare ruimte niet gedaald. Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Parkeerdruk in gereguleerd gebied (Trajan, tweejaarlijks) 88% (2018) (2019) (2020) (2021) Parkeerdruk buiten gereguleerd gebied (Trajan, tweejaarlijks)
92% (2022)
S (2023)
R (2023)
98% 86% (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Percentage parkeerplekken waar gereguleerd parkeren geldt (Trajan, tweejaarlijks). Streefwaarden 2023 en verder is afhankelijk van besluit over invoering gereguleerd parkeren 24% 24% 24% (2014) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023)
Jaarverslag en Jaarrekening 2023
25
Beleidsveld 4.4 Ruimtegebruik 1. Recreatiemogelijkheden in de openbare ruimte zijn passend Wat hebben we bereikt?
Half juli werd de Eco Expeditie geopend in Centrum. Dit is een wandelroute met bijbehorend interactief platform. Tijdens de route zijn er kleurrijke stoeptegels die een route vormen en beschikken over een QR-code. Door deze QR-code te scannen, wordt informatie verstrekt over de natuur uit de omgeving middels teksten, filmpjes, foto’s en audiofragmenten. Deze wandeling is samengesteld om Muggendammers en bezoekers op een interactieve manier te laten genieten van de lokale natuur! De app is in 2023 meer dan 1.000 maal gebruikt. Door het succes zal in 2024 ook een tweede Eco-Expeditie geopend worden in Oost. Effect indicator R/S
Gemiddeld rapportcijfer voor de mogelijkheden voor openluchtrecreatie in en om Muggendam (inwonerspeiling) 7,3 7,4 7,4 7,2 7,2 7,2 (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023)
a. Versterken recreatief netwerk
kleur
Wat hebben we gedaan?
De Eco-expeditie is geopend. b. Versterken recreatieve waarden stadslandschappen
kleur
Wat hebben we gedaan?
De voorbereidingen zijn getroffen voor het programma buitengebied (op te starten 2024). Prestatie indicator R/S Prestatie indicator R/S
Percentage Muggendammers dat vindt dat er (ruim) voldoende wandel- en fietspaden zijn in en rondom Muggendam (inwonerspeiling) 76% 73% 73% 73% 73% (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023) Percentage Muggendammers dat in hun vrije tijd gebruikmaakt van het openbaar groen (inwonerspeiling) 83% 83% 83% 88% 90% 90% 90% 90% (2017) (2018) (2019) (2020) (2021) (2022) S (2023) R (2023)
2. Onder- en bovengrondse opgave verbonden en in evenwicht Wat hebben we bereikt?
De Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuur (AVOI) (2022/1366510) is vastgesteld. Er is in 2023 gestart met een strategische samenwerking tussen Liander, PWN en de Gemeente Muggendam. Jaarverslag en Jaarrekening 2023
26
De glasvezel uitrol is gecontinueerd en vrijwel afgerond. Het nieuwe handboek inrichting openbare ruimte (HIOR) (2023/1832100) is vormgegeven. Waarbij ook de ondergrond, inclusief warmtenetten, zijn inbegrepen. Die aandacht en positie van de ondergrond is nieuw ten opzichte van de vorige HIOR. Muggendam heeft zich aangesloten bij een initiatief van de gemeente Leiden om de ontwikkeling van een verticaal kabel en leidingen systeem te realiseren. Effect indicator R/S
Percentage graafbewegingen dat niet heeft geleid tot graafschades (WIBON) 96% S (2023)
PM* R (2023)
* Deze indicator is afhankelijk van cijfers die door WIBON nog niet beschikbaar zijn gesteld.
a. Ruimte reserveren voor de energietransitie
kleur
Wat hebben we gedaan?
De AVOI (Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuur (2022/1366510) is vastgesteld en ook is er in de HIOR (2023/1832100) nadrukkelijk aandacht voor ruimte in de ondergrond voor met name warmtenetten. b. Ondergrondse objecten en infrastructuur zorgvuldig inpassen
kleur
Wat hebben we gedaan?
In diverse projecten is vanuit de HIOR en AVOI nadrukkelijk aandacht voor de ondergrondse inpassing van voorzieningen.