2 Bijlage 1 Bestuursrapportage 2025

Bestuursrapportage 2025

Bestuursrapportage 2025

Inhoudsopgave 1 Samenvatting en leeswijzer.............................................................................................................. 3 1.1 Analyse uitkomst begroting.................................................................................................. 4 1.2 Samenvatting beleidsrealisatie en hoofdstukken ................................................................ 6 1.3 Leeswijzer............................................................................................................................. 6 1.4 Financiële ontwikkelingen Sociaal Domein 2025 ................................................................. 7 2 Beleidsrealisatie en Financiële wijzigingen .................................................................................... 11 Programma 1 Maatschappelijke participatie ........................................................................... 12 Programma 2 Ondersteuning en Zorg...................................................................................... 20 Programma 3 Werk, inkomen en schulden.............................................................................. 27 Programma 4 Aantrekkelijke woon-werkstad.......................................................................... 32 Programma 5 Gezonde en duurzame stad...............................................................................

44 Programma 6 Burger, Bestuur en Veiligheid............................................................................ 49 Programma 7 Alg. Dekkingsmiddelen & Overhead.................................................................. 55 2.8 Budgetoverheveling ........................................................................................................... 62 2.9 Overzicht belangrijkste reserves 2025 ............................................................................... 65 2.10 Begrotingswijziging Bestuursrapportage 2025 ................................................................ 66 3 Realisatie investeringen ................................................................................................................. 69 3.1 Ontwikkeling jaarschijf ....................................................................................................... 69 3.2 Prognose investeringen...................................................................................................... 69 3.3 Toelichting op bijstelling jaarsnede 2025 per programma ................................................ 69 3.4 Realisatie investeringen t/m juni ....................................................................................... 70 3.5 Kredietoverschrijdingen .....................................................................................................

71 3.6 Kredietbesluiten ................................................................................................................. 72 3.7 Afboeken van investeringen............................................................................................... 73 4 Bedrijfsvoering................................................................................................................................ 75 5 Besluitpunten ................................................................................................................................. 78 Bijlage 1: Lijst van aan- en verkopen gemeente................................................................................ 79 Bijlage 2: Voortgang grote projecten ................................................................................................ 80

Bestuursrapportage 2025

2

1 Samenvatting en leeswijzer In de bestuursrapportage wordt verantwoording afgelegd over de voortgang van de beleidsrealisatie en financiën in het lopende begrotingsjaar. De rapportage geeft een vooruitblik van de te verwachten realisatie over het gehele jaar. Alle in de financiële tabellen vermeldde bedragen zijn maal € 1.000, tenzij anders vermeld.

Bestuursrapportage 2025

3

1.1 Analyse uitkomst begroting Geprognosticeerd rekening resultaat 2025 Budgettair effect; v (-) is voordelig; n is nadelig Omschrijving

2025

a

Begrotingssaldo 2025 na Kadernota 2026

-4.914 v

b

Raadsbesluit 'Bijdrage aankoop Frans Hals schilderijen'

c

Bestuursrapportage 2025:

d Begrotingssaldo na vaststellen Bestuursrapportage 2025:

200 n -4.913 v -9.627 v

Het begrotingssaldo na vaststelling van de Kadernota 2026 (Voortgangsrapportage 2025) inclusief het aangenomen amendement met betrekking tot de kerstmarkt (€ 350.000) is € 4,9 miljoen voordelig. Tussentijds heeft de raad ingestemd met de aankoop van twee schilderijen van Frans Hals met een effect op het begrotingssaldo van € 200.000. Het positieve saldo dat voortvloeit uit voorliggende Bestuursrapportage 2025 bedraagt € 4,9 miljoen. Dit is het resultaat na saldo dotaties en onttrekkingen aan de reserves. De grootste voordelen komen voort uit autonome ontwikkelingen. Een deel daarvan heeft structurele doorwerkingen, zoals de meicirculaire, de CAO 2025-2027, financieringsvoordelen en de opbrengsten vanuit precarioheffing, belastingen en leges. Het begrotingssaldo na vaststelling van voorliggende Bestuursrapportage 2025 bedraagt € 9,6 miljoen voordelig.

Overzicht wijzigingen in baten, lasten en reserves 2025 Budgettair effect; v (-) is voordelig; n is nadelig Omschrijving Lasten Baten Subtotaal

2025 8.559 n -27.428 v -18.869 v

Subtotaal

18.703 n -4.748 v 13.955 n

Budgettair effect Bestuursrapportage 2025

-4.913 v

Toevoeging reserves Onttrekking reserves

NB: de som van bedragen kan afwijken wegens afrondingsverschillen

Toevoegingen De voorstellen tot budgetoverheveling naar latere jaren hebben het grootste effect op de reserves, per saldo wordt voorgesteld € 6,1 miljoen door te schuiven naar 2026 en verder. De voorgestelde overhevelingen Innovatiebudget consortia (€ 1 miljoen), Bijstellen begroting opvanglocatie opvang en asiel (€ 0,9 miljoen), Onderwijshuisvesting (€ 0,9 miljoen) en Spreiding middelen isolatieaanpak (€ 0,9 miljoen) leveren hierin de grootste bijdragen. Voor een nadere specificatie van de voorstellen tot overheveling wordt verwezen naar de paragraaf Budgetoverheveling.

Bestuursrapportage 2025

4

Naast de voorgestelde budgetoverhevelingen hebben de voorstellen tot toevoegingen aan de reserve Gemeenschappelijk Orgaan Beschermd Wonen (€ 2,4 miljoen), reserve Leefomgeving € 3,5 miljoen en reserve Grondexploitatie (€ 1,2 miljoen) de grootste effecten op de reserves. Tot slot wordt voorgesteld € 5 miljoen te doteren aan de Algemene reserve in verband met de ontwikkeling van de ratio weerstandsvermogen. Onttrekkingen De grootste voorstellen tot onttrekkingen aan de reserves betreffen een onttrekking aan de reserve Regio Aanpak Huiselijk Geweld – Vrouwenopvang (€ 0,9 miljoen) en de reserve Grondexploitaties (€ 4,9 miljoen). Gesaldeerd met de voorgestelde lagere onttrekking aan de reserve Verbetering I-domein (€ 1,5 miljoen) leidt dit per saldo tot € 4,3 miljoen aan voorstellen extra onttrekkingen. De overige € 0,4 miljoen aan extra onttrekkingen betreffen diverse kleinere voorstellen. De wijzigingen met een budgettair effect op de baten en lasten in 2025 zijn hieronder opgenomen.

Grootste wijzigingen Bestuursrapportage 2025 Budgettair effect; v (-) is voordelig; n is nadelig Pr. Omschrijving budgettaire wijzigingen

2025

Verslechteringen 2

Excessieve casuïstiek Jeugdhulp

4 5

Afboeken voorbereidingskosten centrale afstandsbediening beweegbare bruggen Hogere uitgaven impuls woningen met EFG labels

1.985 n 575 n 585 n

6

Bijstelling begroting Veiligheidsregio Kennemerland

659 n

6

Extra verkiezingen

645 n

7

Toevoeging aan Algemene reserve

5.000 n

div Overige verslechteringen per saldo

2.113 n

Subtotaal verslechteringen

11.562 n

Verbeteringen 2

Bijstellen budgetten voorzieningen volwassenen (inclusief PGB’s en eigen bijdrage)

-1.655 v

3 6

Verlaging loonkosten beleidsvelden inkomen en schulddienstverlening Bijstelling verwachte precario inkomsten

-560 v -1.200 v

7 7

Meicirculaire 2025 Voordeel financiering en dividend

-5.332 v -2.000 v

7 7

Bijstelling begroting lokale belasting en heffingen Verrekening gemeentefondsuitkering voorgaande jaren

-1.583 v -693 v

div Aanpassingen CAO Gemeenten en lokale arbeidsvoorwaarden

-3.213 v

div Overige verbeteringen per saldo

-239 v

Subtotaal verbeteringen

-16.475 v

Resultaat Bestuursrapportage 2025

-4.913 v

Het grootste nadeel (€ 5 miljoen) komt voort uit een extra dotatie aan de Algemene Reserve ten behoeve van het in stand houden van voldoende weerstandsvermogen om financiële tegenvallers op te kunnen vangen. Daarnaast wordt er € 2 miljoen benodigd extra budget gereserveerd voor de uitgaven aan excessieve casuïstiek Jeugdhulp. De grootste voordelen betreffen de bijstelling van budgetten als gevolg van de Meicirculaire 2025 Bestuursrapportage 2025

5

(€ 5,3 miljoen), het afgesloten CAO akkoord (€ 3,2 miljoen), het behalen van voordelen op financieringslasten en ontvangen dividenden (€ 2 miljoen), hogere opbrengsten bij de lokale belasting en heffingen (€ 1,6 miljoen), de bijstelling van de verwachte uitgaven voor Wmo voorzieningen (€ 1,7 miljoen) en bijstelling van de verwachte precario inkomsten (€ 1,2 miljoen).

1.2 Samenvatting beleidsrealisatie en hoofdstukken In hoofdstuk 2 wordt per programma aangegeven wat de geprognosticeerde beleidsrealisatie voor het huidige begrotingsjaar is. Daarnaast geven de hoofdstukken 3 en 4 inzicht in de voortgang op respectievelijk investeringen en de bedrijfsvoering. Hier wordt kort samengevat wat de stand van zaken is op deze onderwerpen. Voor gedetailleerde informatie verwijzen we naar de betreffende paragrafen en hoofdstukken. Voortgang doelen en prestaties: 78 % wordt gehaald De beleidsmatige rapportage sluit aan bij de doelen en prestaties die in de Programmabegroting 2025-2029 zijn vastgesteld. De stand van zaken voor wat betreft de uitvoering en realisatie van beleid wordt bij elk van de zeven programma’s door middel van een "verkeerslicht" (groen, oranje, rood) weergegeven. Oranje verkeerslichten (realisatie twijfelachtig) en rode verkeerslichten (vermoedelijk geen realisatie) worden toegelicht. Uit deze bestuursrapportage blijkt dat 78% van de vastgestelde prestaties gehaald gaan worden. Bij de betreffende programma’s wordt per doel en prestatie de voortgang benoemd. Hieronder een beknopte samenvatting per cluster. Uit deze bestuursrapportage blijkt dat 74% van de vastgestelde prestaties binnen het Sociaal Domein gehaald gaan worden, bij het cluster Fysiek is dit 80% en bij het cluster Burger & Bestuur is dit 81%.

Voortgang investeringen: prognose 89% Tot en met juni van dit jaar is € 34 miljoen geïnvesteerd. Dit is 26% van de jaarschijf zoals geraamd bij de Kadernota 2026 en 29% van de huidige (bijgestelde) jaarschijf. De realisatie per eind juni is nagenoeg gelijk aan de realisatie per eind juni 2024: € 33,6 miljoen per eind juni 2025 waar de investeringen eind juni 2024 op € 33,0 miljoen lagen. De bestedingen over heel 2024 bedroegen uiteindelijk € 84 miljoen. Het is gebruikelijk dat de investeringen in de tweede helft van het jaar hoger liggen dan in de eerste helft. Om dit jaar in totaal de begrote € 118 miljoen aan investeringen te realiseren moet er in de tweede helft van het jaar meer worden geïnvesteerd dan in de eerste zes maanden, en meer dan in het tweede half jaar van 2024.

1.3 Leeswijzer Voor de herkenbaarheid van de informatie is de indeling van de bestuursrapportage gelijk aan de begroting. In hoofdstuk 2 wordt per programma gerapporteerd over beleidsrealisatie en de financiële wijzigingen groter dan € 100.000. In de paragrafen 2.8 t/m 2.10 worden neutrale wijzigingen, reservemutaties en budgetoverhevelingen toegelicht. Hoofdstuk 3 geeft de realisatie van investeringen weer en in hoofdstuk 4 bevat de ontwikkelingen die zich in de bedrijfsvoering van de organisatie voordoen. Hoofdstuk 5 biedt het overzicht van besluitpunten van voorstellen in deze bestuursrapportage. Tevens is een aantal bijlagen bijgevoegd: Bijlage 1 bevat een overzicht van aan- en verkopen onroerend goed. Bijlage 2 bevat een totaaloverzicht van de voortgang grote projecten.

Bestuursrapportage 2025

6

1.4 Financiële ontwikkeling Sociaal Domein 2025 In deze paragraaf wordt ingegaan op een aantal financiële ontwikkelingen in het Sociaal Domein. De analyse is gebaseerd op de verwachte uitgaven tot einde jaar. Ten opzichte van de bijgestelde begroting 2025 zijn de financiële bijstellingen beperkt. Wmo Maatwerkvoorzieningen Er is een grote meevaller van € 913.000 op de baten vanuit de compensatie voor het uitstel van de (her)invoering van het abonnementstarief Wmo (Meicirculaire 2025). Dit is incidenteel omdat het uitstel van invoering (vooralsnog) alleen geldt voor 2026. Daarnaast wordt er in 2025 naar verwachting € 180.000 meer aan eigen bijdrage geïnd dan begroot en zijn er € 50.000 meer baten uit gehandicaptenparkeerplaatsen. Uit de prognose voor de Wmo maatwerkvoorzieningen, blijkt dat de kosten lager uitvallen dan begroot. Daaruit blijkt dat de kosten (vooralsnog) incidenteel lager uitvallen. De uitgaven liggen grotendeels in lijn met de trend die in de Kadernota 2026 zichtbaar is. Op de uitgaven voor de Wmo wordt een incidenteel voordeel van € 510.000 verwacht (met name door lagere kosten woonvoorzieningen en huishoudelijke ondersteuning en lagere lasten PGB’s). Wmo Beschermd Wonen De uitgaven voor Beschermd Wonen (BW) liggen onder de raming, er is sprake van een beperkte cliëntengroei en het aanbestedingseffect (hoger tarief) lijkt minder groot dan verwacht.

Het tekort op de Maatschappelijke Opvang (MO) is min of meer conform de begroting GO BW. Per saldo resulteert het tekort op MO en het overschot op BW tot een onttrekking van € 181.000 uit de reserve Gemeenschappelijk Orgaan Beschermd Wonen. Daarnaast komt er vanuit de Meicirculaire 2025 nog eens € 2,4 miljoen structureel bij voor Beschermd Wonen vanaf 2025; een bedrag dat direct wordt gedoteerd aan de regionale reserve. Op het regionale budget Vrouwenopvang (VO) is in 2025 een tekort van € 915.000 (waarvan € 660.000 structureel). Dit tekort wordt nu gedekt door een onttrekking aan de reserve Regio Aanpak Huiselijk Geweld. Opvang Oekraïners Eigen bijdrage Meerderjarige Oekraïners met een eigen inkomen en in de gemeentelijke opvang verblijven, betalen een eigen bijdrage en krijgen geen leefgeld meer. Sinds 1 januari 2025 wordt dit bedrag geïnd en per 1 oktober a.s. wordt het bedrag verhoogd. Dit proces loopt tot op heden vrij soepel. Vrijwel iedereen betaalt de eigen bijdrage op tijd. Het zijn voor Haarlem overigens geen extra inkomsten, de opbrengsten uit de eigen bijdrage worden in mindering gebracht op de kosten die bij het Rijk gedeclareerd mogen worden. De verwachting is dat ongeveer € 1 miljoen aan eigen bijdragen geïnd gaat worden.

Opvang statushouders en asielzoekers Voor de crisisnoodopvang in de Beijneshal (asielzoekers) en de tussenvoorziening aan de Laan van Decima 1 (statushouders) geldt dat de gemeente Haarlem de kosten financiert en deze in 2025 declareert op basis van een forfaitaire vergoeding bij het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). Voor de Laan van Decima geldt dat de verwachte kosten (€ 3,8 miljoen) lager zijn dan de naar beneden bijgestelde baten (€ 5,1 miljoen). Het overschot wordt ingezet om de ambtelijke inzet en voorbereidende kosten die samenhangen met het onderzoek naar locaties in 2025 te bekostigen. Voor de Beijneshal is het COA met het Ministerie van Asiel en Migratie overeengekomen dat de hogere vergoeding nog enkele maanden in rekening kan worden gebracht gekoppeld aan de opening van de Meesterlottelaan. In overleg met het ministerie sluit de Beijneshal naar de huidige verwachting op 1 februari 2026. Daarna eindigt de financiering voor deze locatie.

Bestuursrapportage 2025

7

Voor de begroting is aangehouden dat dit aan het einde van het derde kwartaal zal zijn. Voor beide locaties geldt dat na de bijstelling een positief saldo ontstaat van in totaal € 940.000, waarvoor wordt voorgesteld om dit over te hevelen naar 2026 en verder om ook in deze jaren de ambtelijke inzet en voorbereidende kosten (gedeeltelijk) te kunnen dekken. Het COA vergoedt voor de Rex Rheni de werkelijke kosten. De afspraken voor deze boot gelden tot en met 30 november 2025, maar het uitgangspunt in de prognose is dat dit ook in december 2025 nog doorloopt. Met name de beveiligingskosten lijken lager uit te vallen dan eerder aangenomen, waarvoor de begroting budgetneutraal (dus zowel de baten als de lasten) met € 200.000 naar beneden wordt bijgesteld. Jeugd De druk op de jeugdzorg blijft hoog. De wachtlijsten in de jeugdzorg blijven fors. Daarmee blijft er een spanningsveld tussen de financiën die beschikbaar zijn gesteld aan de consortia, de budgetplafonds in Perceel 2 en de alsmaar toenemende vraag naar jeugdzorg. Die druk uit zich, net als vorig jaar, in veel aanvullende maatcontracten buiten de bestaande kaders om. Excessieve casussen zijn daarin heel kostbaar. In deze bestuursrapportage wordt daarvoor ook een nadeel opgevoerd van incidenteel € 1,6 miljoen.

Daarnaast vallen de kosten 2024 op basis van de productieverantwoordingen van de zorgaanbieders over 2024 € 365.000 hoger uit dan (transitorisch) in de Jaarrekening 2024 geraamd. Deze konden niet meer ten laste van het resultaat 2024 worden gebracht, waardoor er nu sprake is van een incidenteel nadeel in 2025. De uitgaven voor Jeugdbescherming, Jeugdreclassering en de landelijke ingekochte zorg (LTA), liggen iets lager dan begroot. Dat is in lijn met het beeld van de afgelopen jaren. Het landelijk afbouwen van deze voorzieningen en dit zorgaanbod wordt hier mogelijk zichtbaar. De zorgvraag neemt echter niet zomaar af, waardoor er sprake kan zijn van substitutie/verschuiving van uitgaven naar een ander zorgaanbod. Binnen het gecontracteerde aanbod is er dan niet altijd plek en budget, waardoor toch weer maatwerkcontracten nodig zijn. Voor Perceel 2 is de verwachting dat de begrote middelen ook volledig besteed gaan worden en dat binnen het regionale budgetplafond gebleven wordt. De uitgaven voor de PGB’s liggen hoger dan geraamd, aanpassing van de tarieven medio 2025 en de druk op het gecontracteerde aanbod zijn de oorzaak. In samenspraak met het CJG wordt strak op het gebruik van PGB’s gestuurd. In 2024 zijn via het innovatiefonds extra middelen voor de consortia beschikbaar gesteld. In 2025 zijn de voorstellen van de consortia goedgekeurd.

Een deel van de prestaties en uitgaven vindt plaats in 2026. De middelen worden dus in tranches uitgekeerd en daarom wordt voorgesteld het resterende deel van de middelen over te hevelen naar 2026. In de eerste helft van 2025 zijn de laatste tranches van de noodvoorziening Kenter uitbetaald. De uitvoering van het verbeterplan ligt op schema en de verwachting is dat met de noodvoorziening de voorgenomen verbeteringen ook leiden tot een gezonde organisatie. BUIG landelijk beeld Eind december 2024 ontvingen 406.000 mensen een bijstandsuitkering. Dat zijn er 6.000 meer dan eind 2023, een stijging van ruim 1%. Uit de laatste publicatie van het CBS blijkt dat er in juni 2025 386.000 werklozen waren (3,8% van de beroepsbevolking). Begin juli is door het CPB de macro-economische verkenning 2025-2026 gepubliceerd. Het CPB verwacht een minder krappe arbeidsmarkt en voorspelt een langzame toename van de werkloosheid Bestuursrapportage 2025

8

naar 4,4% in 2030 ten opzichte van 4% nu. Die toename zal zich op termijn pas vertalen in een toename van het aantal bijstandsgerechtigden. BUIG Haarlem Begin mei 2025 is het nadere voorlopige budget BUIG gepubliceerd. Het macrobudget voor 2025 is (nader voorlopig) geraamd op € 7.291,4 miljoen. Het effect van de loon- en prijsbijstelling 2025 is nog niet meegenomen in deze raming. Dat is onderdeel van het definitieve budget 2025, dat begin oktober gepubliceerd wordt. Het (nader voorlopige) BUIG-budget voor Haarlem is € 67,7 miljoen (€ 64,6 miljoen regulier en € 3,1 miljoen LKS). In de Kadernota 2026 is voor 2025 per saldo een voordeel van € 3,8 miljoen ingeboekt. Op basis van de huidige omvang van het bestand en de extrapolatie van de uitgaven tot eind 2025, worden de lasten geraamd op € 61 miljoen. Met de verwachte positieve bijstelling is de verwachting dat het ingeboekte voordeel 2025 ook gerealiseerd gaat worden. Peildatum 1-1-2021 1-2-2022 1-8-2022 1-2-2023 1-8-2023 1-2-2024 1-8-2024 1-1-2025 1-8-2025

aantal afname tov 1-1- afname tov 1-1- mutatie per klanten 2021 # 2021 % peilmoment # 4.018 3.876 -142 -3,53% -142 3.751 -267 -6,65% -125 3.646 -372 -9,26% -105 3.621 -397 -9,88% -25 3.597 -421 -10,48% -24 3.574 -444 -11,05% -23 3.573 -445 -11,08% -1 3.548 -470 -11,70% -25

Inburgering De kosten voor taalonderwijs Inburgeraars nemen flink toe. De verwachting is een toename met 10%, een bedrag van € 350.000. In 2025 kan deze stijging binnen de bestaande middelen opgevangen worden. Voor 2026 en verder is dat nog onzeker. In de Kadernota 2027 wordt een nieuwe raming opgenomen. KOT-reserve Door de gemeenteraad is voor de periode 2021 t/m 2025 de KOT-reserve ingesteld. Destijds was de verwachting dat alle dossiers eind 2025 afgewikkeld zouden zijn en de reserve ook niet meer nodig zou zijn. Nu blijkt dat de afwikkeling en daarmee ook de Rijksbijdrage langer doorloopt. Voorgesteld wordt om de reserve te koppelen aan de eindtijd van de SPUK-regeling. Daarmee worden onrechtmatigheden voorkomen. De omschrijving van de reserve wordt dan als volgt: KOT Reserve: Doel van de reserve: Instellen van de reserve Kinderopvangtoeslag (KOT) voor de periode vanaf 2022 tot en met het einde van de SPUK-regeling waarmee de nog te maken kosten voor de uitvoering van de KOT-regeling gedekt worden. Voeding: In de KOT-regeling ontvangt de gemeente middelen voor de uitvoering van begeleiding van KOT-gedupeerden en het regelen van vrijstellingen van schulden. Daarnaast worden alle ingekochte trajectkosten en verleende vrijstellingen voor deze doelgroep vergoed. De looptijd van het project is van 2021 tot met het einde van SPUK-regeling.

Een deel van de inkomsten in 2021 betreft vergoedingen voor uitgaven die zich in de hele projectperiode Bestuursrapportage 2025

9

voor doen. Omdat onzeker is tot hoeveel uitvoeringskosten deze regeling nog leidt, wordt voorgesteld de niet bestede middelen toe te voegen aan een nieuwe bestemmingsreserve KOT voor de periode 2022 tot en met het einde van de SPUK-uitkering Kinderopvangtoeslagaffaire, waarmee in die periode de resultaten KOT verrekend kunnen worden. Maximale duur: Tot en met 1 jaar na einde van de SPUK.

Bestuursrapportage 2025

10

2 Beleidsrealisatie en Financiële wijzigingen

Bestuursrapportage 2025

11

Programma 1 Maatschappelijke participatie Omschrijving

Begroting 2025

Budgettaire wijzigingen Aanpassingen CAO Gemeenten en lokale arbeidsvoorwaarden

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

-130 v

v

v

v

v

Bijstelling begroting Veiligheidsregio Kennemerland

78 n

v

v

n

v

Neutrale wijzigingen (neutraal over alle programma's) Bijstellen begroting opvang Oekraïense L vluchtelingen 2025 Bijstellen OKE budget B

-50 v

v

v

v

v

-673 v

v

v

v

v

Bijstellen OKE budget

L

673 n

v

v

n

v

Bijstellen Webparticipatie budget

B

-595 v

v

v

v

v

Bijstellen Webparticipatie budget L Budgetneutrale bijstelling begroting voor GALA en L IZA uitgaven Budgetneutrale bijstelling begroting voor GALA en B IZA uitgaven Formatie afdeling Programma- en L Gebiedsmanagement Jaarlijkse bijstelling begroting Gemeenschappelijke Regeling schoolverzuim en voortijdig B schoolverlaten regio Zuid-Kennemerland en IJmond Jaarlijkse bijstelling begroting Gemeenschappelijke Regeling schoolverzuim en voortijdig L schoolverlaten regio Zuid-Kennemerland en IJmond Overhevelen budget van Programma Sociaal L Domein naar formatie Regionaal programma Opvang en Asiel 2025 B

595 n

v

v

n

v

200 n

v

v

n

v

-200 v

v

v

v

v

10 n

v

v

n

v

-512 v

v

v

v

v

512 n

v

v

n

v

-76 v

v

v

v

v

-229 v

v

v

v

v

284 n

v

v

n

v

181 n

v

v

n

v

Budgetoverhevelingen zie paragraaf 2.8

-1.576 v

1.576 n

0 n

0 n

0 n

Totaal wijzigingen programma exclusief reserves

-1.508 v

1.576 n

0 n

0 n

0 n

1.576 n

-1.576 v

0 n

0 n

0 n

68 n

0 n

0 n

0 n

0 n

Regionaal programma Opvang en Asiel 2025

L

Wijzigingen met een effect op reserves Meicirculaire 2025

Toevoegingen / onttrekkingen reserves Mutatie per reserve en onderwerp Budgetoverhevelingen zie paragraaf 2.8 Totaal wijzigingen programma inclusief reserves

Toelichtingen Budgettair relevante wijzigingen Aanpassingen CAO Gemeenten en lokale arbeidsvoorwaarden Verwezen wordt naar de toelichting over dit onderwerp in programma 7.

Bestuursrapportage 2025

12

Bijstelling begroting Veiligheidsregio Kennemerland Op basis van raadstuk 2025/447329 wordt de begroting voor de Haarlemse bijdrage aan de Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) in 2025 met € 659.000 naar boven bijgesteld. Dit is inclusief de € 140.000 aanvulling van de Algemene reserve en € 81.000 voor de Functioneel Leeftijds Ontslag (FLO) kosten. Deze begrotingswijziging is op 9 juli vastgesteld door het algemeen bestuur van de VRK. Dit heeft de volgende impact per programma (incl. FLO): Programma 1 € 78.000 nadeel, Programma 2 € 47.000 nadeel, Programma 6: € 534.000 nadeel. Neutrale wijzigingen Bijstellen begroting opvang Oekraïense vluchtelingen 2025 In de Voortgangsrapportage 2025 zijn de lasten en baten voor de opvang van Oekraïense ontheemden over 2025 begroot. Er is circa € 24,8 miljoen aan lasten voor 2025 geraamd en - in afwachting van de Rijksbijdrage en de inning van de eigen bijdragen - is hetzelfde bedrag als baat opgenomen. Uit de huidige verwachting - op basis van de facturen over de eerste maanden van 2025 - is er tot het einde van het jaar circa € 1,5 miljoen minder nodig om de kosten voor de Oekraïense vluchtelingen te dekken. Dit bedrag wordt gedekt vanuit de bijdrage vanuit het Rijk en de ontvangen eigen bijdragen en daarom wordt de begroting hier budgetneutraal zowel aan de lasten- als batenkant voor aangepast.

Het betreft:  Verlaging subsidies voor ondersteuning particuliere initiatieven (circa € 50.000 ten laste van programma 1);  Verlaging geraamde opvang-gerelateerde kosten (circa € 1,5 miljoen) in programma 2;  Verlaging van de geraamde kosten voor leefgeld in de gemeentelijke opvanglocaties en particuliere opvang (circa € 30.000) in programma 3. Bijstellen OKE budget Op basis van de huidige prognose voor het Onderwijs achterstanden beleid worden de uitgaven van deze specifieke uitkering bijgesteld. De verwachting is dat de uitgaven met € 637.000 stijgen tot een totaal van € 5,3 miljoen. Tegelijkertijd worden de inkomsten met hetzelfde bedrag bijgesteld. Bijstellen Webparticipatie budget Op basis van de huidige prognose voor Wet educatie beroepsonderwijs worden de uitgaven van deze Rijksbijdrage bijgesteld. De verwachting is dat de uitgaven met € 595.000 stijgen tot een totaal van (afgerond) € 1,9 miljoen. Tegelijkertijd worden de inkomsten met hetzelfde bedrag bijgesteld. Budgetneutrale bijstelling begroting voor GALA en IZA uitgaven Op basis van de laatste prognose op GALA is de verwachting dat er in 2025 meer uitgegeven gaat worden dan momenteel begroot. Hiervoor zijn nog middelen beschikbaar op de balans. Via deze mutatie worden daarom de baten en lasten budgetneutraal opgehoogd met € 200.000.

Formatie afdeling Programma- en Gebiedsmanagement Afdeling Programma- en Gebiedsmanagement voert zeer uiteenlopende werkzaamheden uit met diverse en wisselende dekkingsbronnen. De formatie van de afdeling is nog niet bijgesteld naar de huidige werkzaamheden en dekking. Nu worden enkele budgetneutrale wijzigingen in de formatie doorgevoerd. Het betreft € 10.000 nadelig binnen programma 1, € 37.000 voordelig binnen programma 4 en € 27.000 nadelig binnen programma 7.

Bestuursrapportage 2025

13

Jaarlijkse bijstelling begroting Gemeenschappelijke Regeling schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten regio Zuid-Kennemerland en IJmond Elk jaar worden de Rijksbudgetten aan het einde van het kalenderjaar definitief vastgesteld. Als gevolg hiervan moet de begroting van de Gemeenschappelijke Regeling schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten voor het lopende kalenderjaar worden opgehoogd met € 512.000 en vastgesteld. Overhevelen budget van Programma Sociaal Domein naar formatie Vanuit het Programma Sociaal Domein wordt er incidenteel voor 2025 € 76.000 budget beschikbaar gesteld aan de afdeling Bestuur en Communicatie voor het uitvoeren van interne mediation taken binnen het Sociaal Domein. Dit betreft een neutrale wijziging. Regionaal programma Opvang en Asiel 2025 Sinds begin 2022 wordt er regionaal samengewerkt aan de opdracht voor gemeenten om opvangplekken voor asielzoekers en vluchtelingen uit Oekraïne te realiseren, als inzet om, al dan niet versneld, statushouders te huisvesten. Voor 2025 is begroot dat dit regionale programma circa € 184.000 gaat kosten (€ 214.000 minus overheveling van € 30.000 uit 2024). De kosten komen binnen bij de gemeente Haarlem en worden door middel van een verdeelsleutel op basis van inwonersaantallen over de negen deelnemende gemeenten verdeeld. De begroting wordt budgetneutraal bijgesteld voor de baten ad.

€ 129.000 (programma 1) die worden verwacht vanuit de regio en de Haarlemse bijdrage van circa € 55.000 (programma 2). Daarnaast wordt de provinciale subsidie van € 100.000 (programma 1) begroot, er wordt voorgesteld om deze subsidie in te zetten voor een regionaal project gericht op arbeidstoeleiding van COA-bewoners (€ 100.000). Reservemutaties Meicirculaire 2025 Verwezen wordt naar de toelichting over de Meicirculaire 2025 in programma 7.

Bestuursrapportage 2025

14

Beleidsrealisatie 1

Maatschappelijke participatie

Toelichting

1.1 Onderwijs 1 Meer kansen voor de jeugd in het onderwijs en peuteropvang

Het doel wordt met de uitvoering van het onderwijskansenbeleid gehaald. Ondanks alle aanvullende maatregelen voor de bestrijding van voortijdig schooluitval is het aantal voortijdig schoolverlaters wel gestegen, net zoals in het hele land.

a Uitvoeren onderwijskansenbeleid

De uitvoering van het onderwijskansenbeleid verloopt volgens planning. De doelgroep Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) wordt voor 99% bereikt via de JGZ. De JGZ informeert de doelgroep over het belang van deelname aan VVE-programma's. Het is uiteindelijk aan ouders om voor deze VVE-opvang te kiezen. De aanpak is door de regio met alle partners voortvarend voortgezet, o.a. met de aanvullende maatregelen bestrijding voortijdig schooluitval. De meest recente voorlopige cijfers van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) laten zien, dat het aantal voortijdig schoolverlaters (vsv-ers) over schooljaar 2023-2024 wel is gestegen. Dit is ook het landelijke beeld. Onze regio staat echter in de bovenste (beste) categorie, terwijl de doelstelling niet is behaald. Oorzaken zijn enerzijds de gunstige arbeidsmarktsituatie waardoor jongeren zonder startkwalificatie aan het werk gaan en anderzijds de toenemende problematiek bij jongeren waardoor zij uitvallen uit het onderwijs. Het jaarlijkse overzicht werkelijke leerlingenaantallen en de prognoses voor de te verwachten leerlingenaantallen de komende 15 jaar laat zien dat er in de gemeente voldoende capaciteit beschikbaar is, voor zowel basis- als voortgezet onderwijs.

De eerste periode van het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs komt ten einde, de balans wordt opgemaakt in de vorm van een actualisatie, die naar verwachting in het vierde kwartaal van 2025 aan de gemeenteraad wordt voorgelegd. Te zien is dat de in periode 1 opgenomen projecten niet altijd volgens verwachting gerealiseerd (kunnen) worden. Dit bijvoorbeeld omdat verschillende stedelijke kaders en ambities elkaar raken, waardoor projecten complexer worden. In de actualisatie wordt extra aandacht geschonken aan haalbaarheid van projecten, zoveel mogelijk zal hierin in de prioritering rekening mee worden gehouden. Er wordt door veel scholen gebruik gemaakt van de subsidieregeling 'subsidiëring vergroenen schoolpleinen Haarlem'. De regeling wordt met een jaar verlengd om nog meer schoolpleinen te kunnen vergroenen. In de Kadernota 2026 is hiervoor een bedrag van € 500.000 gereserveerd.

b Uitvoeren ‘Vervolgaanpak bestrijding voortijdig schooluitval’

2 Voldoende onderwijsvoorzieningen

a Uitbreiden en (ver)nieuwbouw schoolgebouwen

1.2 Sport 1 Meer Haarlemmers sporten of bewegen

Bestuursrapportage 2025

Beweeg- en sportprogramma’s worden volledig uitgevoerd en verwacht aantal deelnames aan deze activiteiten verloopt volgens planning.

15

a Uitvoeren van beweeg- en sportprogramma’s, ook voor kwetsbare groepen

2 Haarlemmers zijn tevreden over sportvoorzieningen

a Zorg voor voldoende en goed onderhouden sportaccommodaties

b Stimuleren van bewegen en sporten in de openbare ruimte

De focus ligt op laagdrempelige programma’s en activiteiten gericht op inwoners voor wie sporten en bewegen niet vanzelfsprekend is. Hiervoor wordt aangesloten op de wijkaanpakken Meerwijk en Delftwijk. Daarnaast is door InHolland een sport- en beweeglab opgezet. Hierin wordt in samenwerking met bewoners en organisaties uit de wijk op basis van behoefte activiteiten opgezet. Het doel wordt gehaald. De Haarlemmers geven de sportvoorziening in beheer van SRO een waardering van 7,5 over 2024. Het beheer en onderhoud van de sportvelden en de kleedkamers wordt volgens planning uitgevoerd door SRO Kennemerland BV (SRO). Dit geldt ook voor de renovatie en vervanging van sportvelden en kleedkamers. Bij de binnensport accommodaties zijn er verbeterpunten uitgezet bij SRO, met name voor wat betreft de schoonmaak. Dit in nauw overleg met de verenigingen en gebruikers. Dit blijkt ook uit de waardering die SRO krijgt van haar gebruikers, een 7,5 over 2024. Dit is een vergelijkbaar met het cijfer dat in 2023 is behaald, namelijk een 7,6. Het beleids- en uitvoeringsplan sporten en bewegen in de openbare ruimte is opgesteld en vastgesteld door de raad. Verschillende sportplekken in de openbare ruimte zijn in voorbereiding.

Naar verwachting wordt dit jaar het eerste 3x3 basketbalveld gerealiseerd en wordt de ontwerpfase van een Cruyff Court in Centrum Schalkwijk en Skatepark ’t Landje in het centrum afgerond. Er wordt gezocht naar een plek voor een tijdelijk 3x3 basketbalveld in Centrum Schalkwijk. Het uitvoeringsplan is afgestemd op de vervangingsopgave binnen het speelbeleid (programma Haarlem Spelen 2024 – 2028).

1.3 Sociale basis 1 Haarlemmers doen mee in de samenleving a Zorg voor kwalitatief voldoende ondersteuning t.b.v. het hebben van voldoende sociale contacten

b Zorg voor kwalitatief voldoende ondersteuning t.b.v. een zinvolle daginvulling die bijdraagt aan de ontwikkeling van het arbeidsvermogen

Bestuursrapportage 2025

Buurts biedt samen met verschillende partijen volop ondersteuning aan Haarlemmers op het gebied van meedoen en redzaam zijn. Dit aanbod is gebiedsgericht. Zo zijn er in ieder gebied diverse ontmoetingsplaatsen die worden beheerd door Buurts en wordt het activiteiten en voorzieningenaanbod doorontwikkeld. Ontmoeten is een van de thema’s waar met name geprobeerd wordt te collectiviseren. Zo is er bijvoorbeeld in De Roos gestart met een nieuwe vorm van het aanbieden van (collectieve) activiteiten, waarbij elke dag van de week een ander thema centraal staat bij de activiteiten. De gemeente zorgt in samenwerking met Buurts voor participatie op maat. In overleg met de inwoner wordt een passende voorziening gezocht, zoals vrijwilligerswerk of arbeidsmatige dagbesteding. Om inwoners goed te begeleiden naar de juiste voorziening is aan elk wijkteam een jobcoach gekoppeld. Momenteel werken de gemeente en Buurts samen aan een Huisvestingsplan Waardevol Werk.

16

2 Meer kansen in het onderwijs voor volwassenen

a Uitvoeren beleid taalonderwijs aan volwassenen

3 Haarlemmers zetten zich in voor elkaar en voor hun buurt, wijk of stad

a Zorg voor kwalitatief voldoende ondersteuning t.b.v. 1) vrijwillige inzet, 2) mantelzorgers en 3) realisatie van initiatieven

Het percentage mensen in Haarlem met lage basisvaardigheden wat werkt aan het verbeteren van de eigen basisvaardigheden is lastig te berekenen. Steeds meer Haarlemmers werken aan hun basisvaardigheden. De cursussen worden goed bezocht. Er is sprake van meer vraag dan aanbod, dit wordt meegenomen bij de volgende aanbesteding. Steeds meer mensen weten het Taalhuis en het taalspreekuur te vinden. Landelijk is een toename gemeten van het aantal mensen met lage basisvaardigheden. Deze cijfers zijn niet lokaal doorberekend. In 2024 hebben 486 Haarlemmers een diploma/certificaat gehaald bij TopTaal. Daarmee is deze ruim boven de schatting van 320 deelnemers gekomen. Ook voor 2025 wordt verwacht dat ruim 330 deelnemers een diploma/certificaat haalt bij TopTaal. Dit doel wordt naar verwachting grotendeels gerealiseerd. Wel zijn er zorgen dat het percentage mantelzorgers dat aangeeft overbelast te zijn, dit jaar de gewenste streefwaarde zal overschrijden. Er wordt volop gewerkt aan voldoende ondersteuning ten behoeve van vrijwillige inzet en de realisatie van initiatieven. Zo wordt het Actieplan Vrijwillige inzet gevolgd dat VWC-BUUV in nauwe samenwerking met de 60 partners binnen Buurts én alle overige partners (zoals verenigingen en stichtingen) heeft ontwikkeld.

De activiteiten in dit plan zijn gericht op het maximaliseren van het aantal Haarlemmers dat zich vrijwillig inzet én op het behoud van het grote aantal waardevolle vrijwillige initiatieven die Haarlem van oudsher kent. Mantelzorgers worden ondersteund door middel van individuele begeleiding en groepsgericht aanbod, zoals lotgenotengroepen. Verder is er extra aandacht voor kortdurend verblijf om mantelzorgers te ontlasten. Hospice Haarlem werkt aan de ontwikkeling van een logeerhuis in Haarlem of de nabije omgeving. Na het stuklopen van de plannen voor een eerder beoogde locatie in Bloemendaal is er inmiddels goed nieuws en een locatie in Aerdenhout gevonden.

4 Haarlemmers worden niet belemmerd in functioneren a Zorg voor voldoende ondersteuning (1) lichamelijk of (2) psychisch functioneren

b Zorg voor voldoende ondersteuning t.b.v. omgang met instanties

Bestuursrapportage 2025

Vanuit de opdracht Gewoon in de Wijk zet Buurts zich in om ondersteuning zo dicht mogelijk bij inwoners te bieden. De wijkteams spelen hierin een belangrijke rol. Zij bieden begeleiding en ondersteuning en kijken wat er collectief vanuit de wijk geboden kan worden vanuit bestaand of vanuit nieuw te ontwikkelen aanbod. Voor bewoners die meer specialistische ondersteuning nodig hebben wordt co-begeleiding ingezet samen met specifieke zorgaanbieders. Er worden verschillende activiteiten en ondersteuningsvormen voor hulp aan inwoners ten behoeve van de omgang met instanties gefaciliteerd. Aanvullend wordt er gewerkt aan nieuw aanbod dat uitgebreider is en meer in de wijk. Bijvoorbeeld door de uitbreiding van de Buurtplaatsen met de opening van de Buurtplaats Centrum in maart. Hier worden inwoners op een laagdrempelige manier geholpen met vragen over geld, papieren en activiteiten. Ook zijn er meerdere collectieve bijeenkomsten georganiseerd in Huizen van de wijk en bibliotheken voor hulp bij het invullen van de belastingaangifte. De activiteiten voor onafhankelijke cliëntondersteuning worden uitgevoerd door de organisaties MEE & deWering en Cliëntenbelang en verlopen volgens planning. Dit is voor inwoners onafhankelijk gepositioneerd van Gewoon in de Wijk.

17

5 Haarlemmers ervaren een goede gezondheid

a Zorg voor voldoende ondersteuning t.b.v. ervaren gezondheid

Het beeld van ervaren gezondheid in Haarlem laat zien dat er enerzijds een brede groep is die zich fysiek gezond voelt, maar aan de andere kant blijft mentale druk, vooral onder jongeren, een belangrijk aandachtspunt. Zo geeft 75% van de Haarlemmers aan dat ze de eigen gezondheid als (zeer) goed ervaren. Daarmee sluit Haarlem aan bij het landelijk gemiddelde. Binnen de jongvolwassenengroep (16-25 jaar) ligt dit percentage met 64% wat lager. Jongens beoordelen hun gezondheid daarbij positiever dan meisjes (72% tegenover 56%). Terwijl een opvallend hoog percentage jongvolwassenen aangeeft angstige of depressieve gevoelens te ervaren. Bijna de helft (47%) van hen rapporteerde deze klachten. Ook blijft het aandeel met suïcidegedachten of ernstige stress in deze groep onverminderd hoog. Er wordt onverminderd ingezet op ondersteuning die bijdraagt aan een goed ervaren gezondheid. Daarbij is niet alleen aandacht voor een gezonde leefstijl, maar ook voor mentaal welbevinden, valpreventie bij ouderen en de aanpak van gezondheidsverschillen tussen wijken. Voor ouderen is het aanbod aan valpreventie verder uitgebreid. Buurtsportcoaches, fysiotherapeuten en wijkgerichte interventies werken aan vitaal ouder worden. Bij jongvolwassenen wordt sterk ingezet op het voorkomen van mentale problemen, onder andere via de alliantie mentale gezondheid jeugd.

Verder wordt met verschillende initiatieven ingezet op een gezonde leefstijl, zoals maatregelen tegen vapen. Scholen en sportverenigingen worden actief betrokken bij het normaliseren van een rookvrije en gezonde leefstijl. Ook blijft het verkleinen van gezondheidsachterstanden een prioriteit. In bepaalde wijken van Haarlem kampen inwoners vaker met mentale klachten, eenzaamheid of financiële stress. Daarom wordt bewust gekozen voor ongelijk investeren voor gelijke kansen. Extra inzet en middelen gaan naar de wijken waar de gezondheidsachterstanden het grootst zijn. Door deze combinatie van brede leefstijlbevordering, aandacht voor mentale gezondheid en een wijkgerichte aanpak, wordt gewerkt aan een stad waarin iedereen, ongeacht achtergrond of woonplek, de kans krijgt om zich gezond te voelen en gezond te blijven.

6 Haarlemmers voelen zich verbonden a Zorg voor voldoende ondersteuning t.b.v. inclusie

Er is sprake van groei in initiatieven, netwerken en ontmoetingsactiviteiten in Haarlem. Dit duidt op een versterkt gevoel van verbondenheid binnen de verschillende gemeenschappen en de bredere samenleving. De gemeente ondersteunt inclusie actief. Onder andere via subsidies aan nieuwe initiatieven uit de regenbooggemeenschap, educatie en voorlichting op onderwijsinstelling en samenwerkingen (bijv. met Discriminatie.nl, Regenboogcoalitie, het Gender en Sexuality Netwerk). Er wordt actief ingezet op verschillende thema’s, zoals het versterken van zichtbaarheid van de diversiteit in gemeenschappen en het ondersteunen van gelijkgestemdencontact. Tegelijkertijd zijn er ook onderwerpen die nog aandacht verdienen, bijvoorbeeld op het gebied van discriminatie. Daarom wordt er momenteel gewerkt aan een Actieplan Preventie Discriminatie. Hier is onder andere aandacht voor arbeidsmarkt-discriminatie en woningmarktdiscriminatie.

7 Versterken preventieve ondersteuning ouders

Bestuursrapportage 2025

18

a Versterken zelfredzaamheid ouders door voorlichting en ondersteuning CJG

Bestuursrapportage 2025

In het eerste kwartaal van 2025 ligt het aantal cliënten in begeleiding bij het CJG iets hoger dan in dezelfde periode in 2024. Daarmee is het aannemelijk dat het geraamde jaartotaal aan cliënten haalbaar is. Het aantal telefoontjes naar het team Informatie en Advies is aanzienlijk gedaald, maar de gemiddelde gespreksduur is verdubbeld. Dit is te verklaren door de verdere versterking van het wijkgericht werken, door structurele inzet van CJG-medewerkers in wijken, op scholen en bij huisartsenpraktijken. Er worden hierdoor meer vragen aan het CJG via het Informatie & Adviesteam gesteld. Door aanwezig te zijn in de wijk, op scholen en bij huisartsenpraktijken zijn zij zichtbaar en laagdrempelig aanspreekbaar.

19

Programma 2 Ondersteuning en Zorg Omschrijving

Begroting 2025

Budgettaire wijzigingen Aanpassingen CAO Gemeenten en lokale arbeidsvoorwaarden Bijstellen begroting loonsom beleid en administratieve functies Wmo Bijstellen budgetten voorzieningen volwassenen (inclusief PGB’s en eigen bijdrage) Bijstelling begroting Veiligheidsregio Kennemerland

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

-195 v

v

v

v

v

-150 v

v

v

v

v

-1.655 v

v

v

v

v

47 n

v

v

n

v

1.985 n

v

v

n

v

Neutrale wijzigingen (neutraal over alle programma's) Aanpassen begroting Grip op Onbegrip L

-415 v

v

v

v

v

Aanpassen begroting Grip op Onbegrip

B

415 n

v

v

n

v

Aanpassen regiokostenbegroting

L

-713 v

v

v

v

v

Aanpassen regiokostenbegroting

B

713 n

v

v

n

v

B

1.560 n

v

v

n

v

L

-1.480 v

v

v

v

v

Excessieve casuïstiek Jeugdhulp

Bijstellen begroting opvang Oekraïense vluchtelingen 2025 Bijstellen begroting opvang Oekraïense vluchtelingen 2025 Bijstellen begroting Vroegsignalering

B

170 n

v

v

n

v

Bijstellen begroting Vroegsignalering

L

-170 v

v

v

v

v

Regionaal programma Opvang en Asiel 2025

L

-55 v

v

v

v

v

Uitbreiding formatie GO Beschermd Wonen

L

-43 v

v

v

v

v

Wijzigingen met een effect op reserves Bijstelling regionale budgetten Opvang, Wonen en Herstel Meicirculaire 2025

1.336 n

v

v

n

v

24 n

v

v

n

v

Budgetoverhevelingen zie paragraaf 2.8

-1.940 v

1.718 n

222 n

0 n

0 n

-567 v

1.718 n

222 n

0 n

0 n

Budgetoverhevelingen zie paragraaf 2.8 Bijstelling regionale budgetten Opvang, Wonen en Herstel Regio Aanpak Huiselijk Geweld Onttrekking Vrouwenopvang Gemeenschappelijk Orgaan Beschermd Onttrekking Wonen Meicirculaire 2025 Gemeenschappelijk Orgaan Beschermd Onttrekking Wonen Regio Aanpak Huiselijk Geweld Dotatie Vrouwenopvang Gemeenschappelijk Orgaan Beschermd Dotatie Wonen

1.940 n

-1.718 v

-222 v

0 n

0 n

Totaal wijzigingen programma inclusief reserves

2.688 n

0 n

0 n

0 n

0 n

Totaal wijzigingen programma exclusief reserves Toevoegingen / onttrekkingen reserves Mutatie per reserve en onderwerp

Bestuursrapportage 2025

-915 v -181 v

-11 v 3n 2.419 n

20

Toelichtingen Budgettair relevante wijzigingen Aanpassingen CAO Gemeenten en lokale arbeidsvoorwaarden Verwezen wordt naar de toelichting over dit onderwerp in programma 7. Bijstellen begroting loonsom beleid en administratieve functies Wmo Er is sprake van een onderschrijding op de personeelslasten, voornamelijk door lastig in te vullen vacatures in de eerste helft van 2025 voor beleidsfuncties en administratieve ondersteuning voor de Wmo. Inmiddels is de bezetting redelijk op orde, de verwachting is dat dit voordeel incidenteel van aard is. Daarom wordt de begroting 2025 incidenteel met € 150.000 naar beneden bijgesteld. Bijstellen budgetten voorzieningen volwassenen (inclusief PGB’s en eigen bijdrage) Vanuit de Meicirculaire 2023 volgde een taakstelling voor het financiële effect van de afschaffing van het abonnementstarief. Dit bestond voor 2025 uit extra middelen ter compensatie van gemeenten voor gestegen kosten als gevolg van de invoering van het abonnementstarief Wmo en voor 2026 en verder uit een taakstelling. Doordat de invoering van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage is uitgesteld wordt de taakstelling voor 2026 in de Meicirculaire 2025 teruggedraaid. De compensatie over 2025 ter hoogte van € 913.000 blijft in stand en valt daarom vrij aan de Algemene middelen.

Verder is er op basis van drie tot vier maanden aan facturatiedata een prognose opgesteld voor 2025 voor de Wmo maatwerkvoorzieningen. Daaruit blijkt dat de kosten (vooralsnog) incidenteel lager uitvallen. De uitgaven volgen grotendeels de trend die in de Kadernota 2026 is opgenomen. Er zijn twee ontwikkelingen die van invloed zijn op het saldo Wmo: 1. Hogere inkomsten uit eigen bijdragen 2. Lagere uitgaven rondom woonvoorzieningen en huishoudelijke ondersteuning. De ontwikkelingen leiden in totaal tot een incidenteel voordeel van € 1,7 miljoen (€ 1,2 miljoen hogere baten en € 510.000 lagere lasten). Gezien het beperkt aantal maanden aan facturatie die beschikbaar is voor de prognose, kent de bijstelling een onzekerheid en wordt het risicoprofiel op de Wmo maatwerkvoorzieningen verhoogd. Bijstelling begroting Veiligheidsregio Kennemerland Op basis van raadstuk 2025/447329 wordt de begroting voor de Haarlemse bijdrage aan de Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) in 2025 met € 659.000 naar boven bijgesteld. Dit is inclusief de € 140.000 aanvulling van de Algemene reserve en € 81.000 voor de Functioneel Leeftijds Ontslag (FLO) kosten. Deze begrotingswijziging is op 9 juli vastgesteld door het algemeen bestuur van de VRK. Dit heeft de volgende impact per programma (incl. FLO): Programma 1 € 78.000 nadeel, Programma 2 € 47.000 nadeel, Programma 6: € 534.000 nadeel.

Excessieve casuïstiek Jeugdhulp De uitgaven Jeugdhulp zijn in 2025 € 2 miljoen hoger dan begroot. Deze overschrijding wordt veroorzaakt door een aantal specifieke casussen waarvoor binnen de bestaande afspraken onvoldoende passend aanbod is. Dit leidt tot een intensiever beroep op specialistische jeugdhulp en kostbare maatwerkvoorzieningen. De zorgplicht, in combinatie met de verantwoordelijkheid om de veiligheid van jeugdigen te garanderen, maakt deze extra inzet noodzakelijk. Neutrale wijzigingen Aanpassen begroting Grip op Onbegrip In de Voortgangsrapportage 2025 zijn de eerste uitgaven rondom het programma Grip op Onbegrip (vanuit de subsidie van € 2,6 miljoen ontvangen van ZonMw voor de periode 2024 - 2027) begroot. Bestuursrapportage 2025

21

Door een latere start van een deel van de projecten en lagere algemene kosten dan eerder werd verwacht wordt de begroting budgetneutraal (dus zowel lasten als baten) naar beneden bijgesteld met € 415.000. Aanpassen regiokostenbegroting De goedgekeurde regiobegroting leidt tot een neutrale verschuiving binnen de budgetten. De lasten voor inhuur worden naar beneden bijgesteld, de gemeentelijke bijdragen en overige bijdragen dalen met hetzelfde bedrag. Bijstellen begroting opvang Oekraïense vluchtelingen 2025 In de Voortgangsrapportage 2025 zijn de lasten en baten voor de opvang van Oekraïense ontheemden over 2025 begroot. Er is circa € 24,8 miljoen aan lasten voor 2025 geraamd en - in afwachting van de Rijksbijdrage en de inning van de eigen bijdragen - is hetzelfde bedrag als baat opgenomen. Uit de huidige verwachting - op basis van de facturen over de eerste maanden van 2025 - is er tot het einde van het jaar circa € 1,5 miljoen minder nodig om de kosten voor de Oekraïense vluchtelingen te dekken. Dit bedrag wordt gedekt vanuit de bijdrage vanuit het Rijk en de ontvangen eigen bijdragen en daarom wordt de begroting hier budgetneutraal zowel aan de lasten- als batenkant voor aangepast.

Het betreft:  Verlaging subsidies voor ondersteuning particuliere initiatieven (circa € 50.000 ten laste van programma 1);  Verlaging geraamde opvang-gerelateerde kosten (circa € 1,5 miljoen) in programma 2;  Verlaging van de geraamde kosten voor leefgeld in de gemeentelijke opvanglocaties en particuliere opvang (circa € 30.000) in programma 3. Bijstellen begroting Vroegsignalering In de Voortgangsrapportage 2025 zijn de eerste uitgaven rondom het programma Vroegsignalering (vanuit de subsidie van € 2,1 miljoen ontvangen van ZonMw voor de periode 2024 - 2027) begroot. Door lagere algemene kosten dan eerder werd verwacht wordt de begroting budgetneutraal (dus zowel lasten als baten) naar beneden bijgesteld met € 170.000. Regionaal programma Opvang en Asiel 2025 Sinds begin 2022 wordt er regionaal samengewerkt aan de opdracht voor gemeenten om opvangplekken voor asielzoekers en vluchtelingen uit Oekraïne te realiseren, als inzet om al dan niet versneld statushouders te huisvesten. Voor 2025 is begroot dat dit regionale programma circa € 184.000 gaat kosten (€ 214.000 minus overheveling van € 30.000 uit 2024). De kosten komen binnen bij de gemeente Haarlem en worden door middel van een verdeelsleutel op basis van inwonersaantallen over de negen deelnemende gemeenten verdeeld. De begroting wordt budgetneutraal bijgesteld voor de baten ad.

€ 129.000 (programma 1) die worden verwacht vanuit de regio en de Haarlemse bijdrage van circa € 55.000 (programma 2). Daarnaast wordt de provinciale subsidie van € 100.000 (programma 1) begroot. Er wordt voorgesteld om deze subsidie in te zetten voor een regionaal project gericht op arbeidstoeleiding van COA-bewoners. Uitbreiding formatie GO Beschermd Wonen Op basis van raadsbesluit 2025/353924 en de vastgestelde ontwerpbegroting GO BW 2026-2029 wordt met deze mutatie materieel budget omgezet naar extra formatie. Het gaat om structurele uitbreiding van de beleidscapaciteit voor 0,67 FTE (schaal 11) en 0,5 FTE (schaal 9) extra capaciteit voor casemanagement van het GO BW per 1-1-2025. In 2025 gaat het om een budgetneutrale verschuiving van materieel budget naar personeelsbudget (incl. overhead) voor een bedrag van € 187.000.

Bestuursrapportage 2025

22

Reservemutaties Bijstelling regionale budgetten Opvang, Wonen en Herstel Met dit voorstel worden de regionale budgetten op het beleidsveld Opvang, Wonen en Herstel bijgesteld. Dit betreft voornamelijk een onttrekking van € 3,8 miljoen uit de reserve Gemeenschappelijk Orgaan Beschermd Wonen (GO BW) ter dekking van het resterende exploitatietekort op de Maatschappelijke Opvang, conform de Ontwerpbegroting GO BW 20262029. Dit is hoger dan verwacht, onder andere door hogere kosten voor de beschikbaarheidsfinanciering als gevolg van de aanbesteding en hogere kosten voor de trajectbegeleiding. Hier staat € 240.000 aan middelen uit programma 5 tegenover. In de Kadernota 2024 is jaarlijks € 240.000 voor de periode 2023-2026 overgeheveld van programma 2 naar programma 5 voor het verschil tussen de aanhuur en verhuur van de Wilhelminastraat 10-12. Voor 2025 en 2026 zijn deze middelen in programma 5 niet langer nodig omdat er vanuit de aanbesteding in 2024 afgesproken is dat er kostprijsdekkende huur in rekening wordt gebracht bij de zorgaanbieders vanuit programma 5, welke wordt gesubsidieerd vanuit programma 2. Tegelijkertijd liggen de verwachte netto kosten (eg. het saldo van de verwachte zorg geleverd in natura of via een PGB) voor beschermd wonen in 2025 circa € 3,6 miljoen lager dan begroot, voornamelijk door een lager aantal cliënten.

Dit komt onder andere door een opschoningsactie als gevolg van de nieuwe productstructuur welke voortvloeit uit de aanbesteding, uitstroom naar WLZ en aangescherpte criteria uit de nieuwe verordening van Haarlem voor het toekennen van een PGB. In de prognose is rekening gehouden met ruim € 1,9 miljoen aan innovatie uitgaven. Tot slot wordt er circa € 900.000 onttrokken vanuit de reserve Regio Aanpak Huiselijk Geweld/Vrouwenopvang door het hogere niveau van de structurele kosten voor onder andere vrouwenopvang versus de inkomsten uit de decentralisatie-uitkering vrouwenopvang. Per saldo leidt dit tot een onttrekking van € 181.000 uit de reserve GO-BW (€ 3,8 miljoen onttrekking exploitatietekort MO en € 3,6 miljoen dotatie door lagere kosten BW). Tot slot wordt er circa € 912.000 onttrokken vanuit de reserve Regio Aanpak Huiselijk Geweld/Vrouwenopvang door het hogere niveau van de structurele kosten voor onder andere vrouwenopvang versus de inkomsten uit de decentralisatie-uitkering vrouwenopvang. Meicirculaire 2025 Verwezen wordt naar de toelichting over de Meicirculaire 2025 in programma 7.

Bestuursrapportage 2025

23

Beleidsrealisatie 2 Ondersteuning en zorg

Toelichting

2.1 Voorzieningen volwassenen 1 Haarlemmers kunnen zo zelfstandig mogelijk functioneren en thuis wonen

a Verstrekken materiële en/of immateriële voorzieningen

Waar mogelijk wordt ondersteuning ingezet vanuit de sociale basis. Als dat niet toereikend is wordt een maatwerkvoorziening ingezet om de inwoner in staat te stellen om zoveel mogelijk zelfstandig te functioneren en participeren. Het tijdig afhandelen van meldingen voor maatwerkvoorzieningen en snelle inzet van ondersteuning blijft een aandachtspunt. Hier worden gerichte maatregelen op ingezet, maar de organisatie is deels ook afhankelijk van derden (leveranciers, medisch adviseurs, aannemers en zorgaanbieders). Inwoners ontvangen de ondersteuning zoveel als mogelijk op tijd (binnen de wettelijke termijn). Bij dringende ondersteuningsvragen die niet kunnen wachten wordt met spoed ondersteuning ingezet. Bij meerdere ondersteuningsvragen wordt, waar mogelijk ondersteuning deels gestart. Inwoners moeten bij bepaalde ondersteuning, zoals huishoudelijke ondersteuning, helaas langer wachten tot de ondersteuning start. Dit wordt veroorzaakt door personeelstekorten bij de aanbieders. Uit het cliëntervaringsonderzoek blijkt dat de inwoners hier weinig last van ervaren. De inwoners voelen zich snel geholpen en de ondersteuning wordt als goed en effectief ervaren. Bij Regiorijder is de stiptheid onder de nieuwe aanbieders na het eerste opstartjaar weer op het niveau van voor de ingang van het nieuwe contract. In dit nieuwe contract is een bonusregeling voor CO2 neutraal rijden opgenomen.

Er is door de vervoerders van de Regiorijder fors geïnvesteerd in de aanschaf van elektrische voertuigen. Met als resultaat dat op dit moment ongeveer 86% van de ritten CO2 neutraal worden uitgevoerd.

2.2 Voorzieningen jeugd 1 Betere aansluiting bieden op sociale basis/jeugdhulp

a Normalisatie van opvoedvragen. Licht waar kan, zwaar waar moet

Bestuursrapportage 2025

Het CJG werkt gebiedsgericht en levert daarmee een waardevolle bijdrage aan het versterken van de sociale basis. De coaches beschikken over actuele kennis van het vrij toegankelijke aanbod in elk gebied en hebben goed contact met samenwerkingspartners. Het CJG en Buurts werken samen in de verschillende wijken. Ook is bijvoorbeeld het CJG gehuisvest in het Huis van de Wijk. Op een aantal scholen voor voortgezet onderwijs is het jongerenwerk aanwezig en werkt samen met de aanwezige CJG-coaches. Dit om kwetsbare jongeren zo snel mogelijk te signaleren en een passend aanbod zowel op school als in de vrije tijd te kunnen bieden. In de verdere ontwikkeling naar stevige lokale teams liggen er nog mogelijkheden om de samenwerking in casuïstiek verder te verdiepen en vaker gezamenlijk op te trekken. Het versterken van de eigen kracht en probleemoplossend vermogen van gezinnen is duurzamer en geeft minder druk op het stelsel. Niet elke opvoedvraag of hulpvraag hoeft met jeugdhulp te worden beantwoord. Het CJG voert het gesprek met ouders over wat zij eerst zelf kunnen doen, eventueel met behulp van hun netwerk of met organisatie uit de sociale basis. Aanvullend kan jeugdhulp worden ingezet. Normaliseren is een maatschappelijke discussie waarbij het mede gaat om het bijstellen van

24

verwachtingen van ouders ten aanzien van het verkrijgen van jeugdhulp. 2 Jongeren groeien zo veel mogelijk thuis op, in een gezinsvervangend verblijf

a Het bieden van meer passend en toereikend aanbod voor gezinsvervangende zorgvormen

3 Vermindering jeugdbeschermings- en jeugdreclassingsmaatregelen

a Herstellen veiligheid en voorkomen (verdere) ontsporing jongeren

Bestuursrapportage 2025

Een aantal jeugdigen verblijft in een kleinschalige woonvorm (kwv). Zij mogen daar verblijven totdat zij klaar zijn om door te stromen naar een vervolgplek met wonen, eventueel met aanvullende zorg of begeleiding. De uitstroom wordt bemoeilijkt doordat passende vervolgzorg met wonen onvoldoende beschikbaar is. Dit heeft ook gevolgen voor de instroom. Jeugdigen voor wie een kwv passend is, maar niet geplaatst kunnen worden, ontvangen zorg op basis van een maatwerkcontract. De realisatie van meer plekken vraagt tijd en is een proces dat zorgvuldig doorlopen moet worden. Hierbij wordt rekening gehouden met verschillende factoren, zoals bouw of ombouw van een locatie en het creëren van draagvlak in de buurt. In het najaar start een onderzoek dat inzicht gaat geven in de behoefte aan kwv plekken en de financiële aspecten in kaart brengt. Door afname van het aantal pleeggezinnen en zwaardere problematiek bij kinderen, staat pleegzorg onder druk. In 2024 is er onderzoek gedaan naar de situatie door de gemeente. Met een aantal aanbevelingen gaat de regio en/of gemeente aan de slag, zoals het inrichten van een structureel (regionaal) dossier voor duurzame pleegzorg-ontwikkeling en het stimuleren van vroegtijdige hulp (zoals Buurtgezinnen) en deeltijdpleegzorg.

De gemeente Haarlem zet daarnaast in op werving voor pleegzorg als gezinsvervangende zorgvorm, onder andere in de Week van de Pleegzorg. In juni heeft een regionaal symposium plaatsgevonden met documentairevertoning ‘Mama, mag ik naar huis toe?’, waarmee ingezet wordt op samenwerking en het perspectief op biologische ouder wordt beïnvloed. Met het project Samenwerken aan veiligheid, waarin CJG en de gecertificeerde instellingen nauw samenwerken, streeft de gemeente naar duurzame oplossingen in het vrijwillig kader en worden gedwongen maatregelen voorkomen. Dit past ook bij de transitie die het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming voor staat richting het Regionale Veiligheidsteam. Met de pilot gezinsadvocaat werkt de gemeente met zorg en recht samen bij complexe echtscheidingen om zo vroeg mogelijk te interveniëren en daarmee wordt voorkomen dat kinderen in een ondertoezichtstelling (OTS) komen. Op de beschermingstafel wordt regelmatig terugverwezen naar het vrijwillig kader waar extra hulp ingezet wordt om een beschermingsmaatregel te voorkomen. De afgelopen periode zijn er nadere afspraken gemaakt. Gemeenten hebben samen met de veiligheidspartners en de lokale teams besproken wie de regie heeft bij casussen met onveiligheid. Implementatie is de volgende fase.