2 Bijlage 1 Bestuursrapportage 2023

In deze bestuursrapportage is getoetst of er budgetten resteren, waarvan de prestaties niet (geheel) meer worden verricht in 2023 en die voldoen aan de hiervoor genoemde criteria. Op basis van deze criteria wordt voorgesteld de hierna genoemde restantbudgetten over te hevelen door middel van een storting in de reserve budgetoverheveling en deze overgehevelde middelen na 1 januari 2024 en/of verder weer te onttrekken aan de reserve budgetoverheveling en conform de oorspronkelijke doelstelling weer toe te voegen aan de desbetreffende budgetten. Pr. nr.

Omschrijving budgetoverhevelingen

2023

1 2 2 4 4 4 4 4 5 5 5 5 6 6 7 7

Digitale transformatie Sociaal Domein Skaeve Huse en boerderij Noord Akendam Overhevelen innovatiebudget jeugdzorg Bereikbare Steden: OV-knooppunt Stationsgebied Convenant Binnenstad Goed Verhuurderschap Vervolgonderzoek depot FHM/Archief/Archeologie Buurtbakens Haarlems Isolatie Programma Energietransitie CAS budgetoverheveling Extra labelstappen energiezuinigere woningen Versterken lokale democratie Budgetoverheveling formatie VTH Traineepool Wet open overheid

-198 -88 -75 -350 -245 -136 -170 -691 -3.600 -1.425 -200 -300 -250 -489 -447 -200

Subtotaal exploitatie:

-8.863 v

4.544 n

2.098 n

1.871 n

350 n

div. Toevoeging/onttrekking reserve Budgetoverheveling:

8.863 n

-4.544 v -2.098 v

-1.871 v

-350 v

Totaal budgettair effect budgetoverhevelingen

0

0

0

Bestuursrapportage 2023

2024 v v v v v v v v v v v v v v v v

2025

198 n 68 n

85 136 170 691 1.200 1.425 -324 300

n n n n n n v n

2026

2027

20 n 175 n

75 n 175 n 160 n

1200 n

1.200 n

163 n

261 n

100 n 250 n

395 n

94 n 447 n

200 n

0

0

70

Toelichting budgetoverhevelingen Digitale transformatie Sociaal Domein Een deel van de werkzaamheden voor de overgang naar een nieuw automatiseringssysteem voor de backoffice jeugd (binnen de digitale transformatie sociaal domein) zal plaatsvinden in 2024 in plaats van 2023. Daarom wordt oor deze mutatie voorgesteld om € 198.000 uit 2023 over te hevelen naar 2024. Skaeve Huse en boerderij Noord Akendam Voor het project Skaeve Huse en de boerderij Noord Akendam resteerde voor 2023 een bedrag van € 220.000. Hiervan dient € 88.000 overgeboekt te worden naar 2024 en verder. Dit bedrag is in 2024 en 2025 nodig voor het doorlopen van de bestemmingsplanprocedure en eventueel doorlopen van een beroepsprocedure tegen het bestemmingsplan. En daarnaast voor het verder technisch uitwerken van een inrichtingsplan voor het terrein van Skaeve Huse. Binnen deze € 88.000 is er tevens een reservering van € 25.000 voor mogelijke dringend noodzakelijke onderhouds- of herstelkosten aan de boerderij Noord Akendam. Indien budget nodig is voor bouw- en woonrijp maken van het terrein dan wordt daarvoor apart bij de raad een krediet aangevraagd. Hierover moeten nog afspraken gemaakt worden met de woningcorporatie die de Skaeve Huse gaat realiseren.

De kosten voor mogelijke aankoop, herstel en exploitatie van de boerderij Noord Akendam, of een eventuele bijdrage van de gemeente voor die kosten, zijn op dit moment nog onbekend. Overhevelen innovatiebudget jeugdzorg De pilot vaktherapie is gestart per 1 juli 2023. Hierdoor is maar de helft van het budget € 75.000 benodigd in 2023. De resterende € 75.000 wordt verplaatst naar 2026. Medio 2026 eindigt de pilot. Bereikbare Steden: OV-knooppunt Stationsgebied Voor de jaren 2023 en 2024 is vooruitlopend op de toekenning van de specifieke uitkering Bereikbare Steden van het Rijk, budget beschikbaar gesteld om de voorbereidingskosten van gebiedsontwikkeling binnen een straal van 1.200 meter van het OV-knooppunt Stationsgebied te dekken. Nu de specifieke uitkering door het Rijk is toegezegd en de contouren van de projecten duidelijk worden is vastgesteld dat een deel van het budget van 2023 kan worden overgeheveld naar 2025 en 2026 voor de proces- en plankosten in deze jaren. Het gaat om een totaalbedrag van € 350.000. Middelen Convenant Binnenstad Voor een vitale toekomstbestendige binnenstad is naast de al in de begroting opgenomen zaken een opschaling en versnelling van een aantal acties nodig, o.a. verduurzamen van panden; vergroenen en (toekomstige) leegstand passend invullen. Deze versnelling zal vanaf 2024 plaatsvinden.

Voorgesteld wordt de middelen 2023-2024-2025 (€ 245.000) allemaal één jaar door te schuiven. Middelen Goed Verhuurderschap De werkzaamheden met betrekking tot de uitvoeringskosten goed verhuurderschap zijn pas gepland in volgend jaar. Daarom wordt voorgesteld de middelen die hiervoor zijn geraamd (€ 136.000) via de reserve Budgetoverheveling over te hevelen naar 2024. Budgetoverheveling Vervolgonderzoek ontwikkeling depot FHM/Archief/Archeologie In het Investeringsplan is een bedrag geraamd voor een gezamenlijk depot voor het Frans Halsmuseum, Archief en Archeologie. Dit voorjaar is een opinienota met enkele scenario’s met de raad besproken, waarin is afgesproken om de voorkeursvariant verder uit te werken. Dit onderzoek betreft een voortraject om tot de investering te kunnen gaan komen. Tevens is budget nodig voor Bestuursrapportage 2023

71

een onderzoek naar de mogelijkheid van renovatie van het monumentale museumgebouw op Groot Heiligland als unilocatie voor het FHM. Het onderzoek zal deels in 2024 plaats gaan vinden, voorgesteld wordt een deel van de onderzoeksgelden (€ 170.000) daarom over te hevelen naar volgend jaar. Buurtbakens In verband met vertraging van het kerkenproject Buurtbakens wordt € 691.000 overgeheveld naar 2024. De vertraging wordt veroorzaakt door de volgende factoren: - De kerkbesturen hebben meer tijd nodig voor het nemen van besluiten en het creëren van draagvlak bij hun kerkgemeente dan voorzien- Het matchen met maatschappelijke organisaties blijkt ingewikkeld. Veel organisaties/ functies passen niet bij de identiteit of bij het gebouw- Een aantal kerkgebouwen moet eerst geschikt gemaakt worden voor nieuwe maatschappelijke functies, zoals verduurzaming en toegankelijkheidsaanpassingen. Dit kost extra (ontwerp)inspanning.- Het sociaal-maatschappelijk veld van Haarlem is sterk in beweging, zo is recent Buurts begonnen met het vormgeven van de organisatie en het maken van een huisvestingsplan voor maatschappelijke gebouwen. Twee mensen van het projectbestuur zijn gestopt met het project, één (van de twee) inhoudelijke projectleiders en één procesmanager. Deze personele wissel heeft extra tijd gekost. Voor 2023 blijft € 300.000 staan.

Dit bedrag wordt ingezet voor ontwerpopdrachten, matchings- en haalbaarheidsonderzoek, verduurzamingsplannen en het vormen van een (landelijke) leeromgeving. Budgetoverheveling Haarlems Isolatie Programma Gemeente Haarlem heeft vooruitlopend op beschikbaar komen van middelen van het Rijk in de programmabegroting capaciteit en exploitatiebudgetten gereserveerd voor beleidsdoelen duurzaamheid en energietransitie. Met het binnenhalen van subsidies komen meer middelen beschikbaar voor dit doel. Omdat deze middelen veelal aan personeelskosten besteed moeten worden, en deze juist al in de begroting zijn opgenomen (gedekt), ontstaat een positief saldo in de Programmabegroting 2023-2027 ad € 5 miljoen. Voorgesteld wordt om dit budget over te hevelen naar 2024 zodat de middelen beschikbaar blijven voor de uitvoering van de Routekaart Duurzaamheid. Dit onderdeel (€ 3,6 miljoen) betreft het budget t.b.v. de uitvoering van het Haarlems Isolatieprogramma (HIP). Middelen Energietransitie Gemeente Haarlem heeft vooruitlopend op beschikbaar komen van middelen van het Rijk in de programmabegroting capaciteit en exploitatiebudgetten gereserveerd voor beleidsdoelen duurzaamheid en energietransitie. Met het binnenhalen van subsidies komen meer middelen beschikbaar voor dit doel.

Omdat deze middelen veelal aan personeelskosten besteed moeten worden, en deze juist al in de begroting zijn opgenomen (gedekt), ontstaat een positief saldo in de Programmabegroting 2023-2027 ad € 5 miljoen. Voorgesteld wordt om dit budget over te hevelen naar 2024 zodat de middelen beschikbaar blijven voor de uitvoering van de Routekaart Duurzaamheid. Dit onderdeel (€ 1,4 miljoen) betreft de CDOKE-middelen. Continuering afvalscheiding (CAS) De € 1.000.000 programma Continuering Afvalscheiding die incidenteel beschikbaar is voor 2024 wordt met deze budgetoverheveling verdeeld over de CAS-projectjaren 2024 tot en met 2026. Samen met het opschorten van de maatregel (glas) levert dit de benodigde dekking op om het Uitvoeringsprogramma CAS in de jaren 2024-2026 uit te voeren. Extra labelstappen energiezuinigere woningen (Amendement 36 BIS) Woningcorporaties faseren tot eind 2028 haar EFG gelabelde woningen uit. Dat doen zij via een gecombineerde aanpak. Zo’n 1.100 EFG woningen worden gerenoveerd naar een label A. De 900 “meelift” woningen, dat zijn woningen in die complexen met een beter label Bestuursrapportage 2023

72

dan EFG, worden ook meegenomen bij de renovatie. In totaal worden zo’n 2.000 woningen gerenoveerd naar label A. De overige EFG labels, zo’n 1.600 worden met enkele stappen geïsoleerd naar label D. Ook hier zijn weer “meelift” woningen in de complexen en in totaal gaat het dan om 3.700 woningen. Intentie is om dit aantal met een impuls vanuit de gemeente extra labelstappen te geven met één of meerdere maatregelen. De subsidie stimuleert ook om monumentale woningen met slechte labels die nog niet in de planning zijn opgenomen tot en met 2028 versneld te verduurzamen. De gemeente maakt in overleg met verhuurders en huurders nadere afspraken hoe de middelen optimaal ingezet kunnen worden om de verduurzaming van woningen met slechte labels en meeliftwoningen te versnellen. De gemeente verstrekt voor deze impuls een subsidie voor extra labelstappen met een subsidieplafond van € 3 miljoen. Hiermee kunnen de komende vier jaar maximaal 2.000 sociale huurwoningen een extra labelstap maken. In 2023 zal de focus liggen op de opzet en de besluitvorming, de verwachting is dat de regeling dan kan gaan starten per 1-1-2024, verzocht wordt om een overheveling van € 300.000 van 2023 naar 2024. Versterken lokale democratie Vanuit het coalitieakkoord zijn in de begroting 2023 m.b.t. "Versterken lokale democratie" in de jaren 2023 t/m 2026 middelen begroot met een budget van € 750.000 per jaar.

De uitgaven van democratische wijkbudgetten verlopen asymmetrisch. Een jaar opzetten en een jaar uitgeven. In 2023 worden drie projecten opgezet, volgend jaar worden ze uitgegeven. Dit geldt in 2026 ook, daarom plannen we door naar 2027. Om deze reden wordt € 250.000 overgeheveld van 2023 naar 2027. Budgetoverheveling formatie VTH In de Kadernota 2024 is er incidenteel geld beschikbaar gesteld voor tijdelijk uitbreiding formatie bij de afdeling Vergunning, Handhaving en Toezicht. Door de intrede van de omgevingswet in 2024 worden er meer werkzaamheden verwacht in het jaar 2024 en 2025. Daarom wordt voorgesteld € 489.000 over te hevelen naar de volgende jaren. Traineepool Bij de Programmabegroting 2023-2027 zijn middelen toegewezen in het kader van het aanbieden van traineeships en het ontwikkelen van een eigen tweejarig traineeship. Deze middelen zijn verdeeld over de jaarschijven 2023 (€ 670.000), 2024 (€ 870.000) en 2025 (€ 225.000). De inzet op het boeien, opleiden en het behouden van talent via het aanbieden van traineeships zal in oktober 2023 worden gestart. Deze vertraging wordt voornamelijk veroorzaakt door dat er meer tijd nodig is voor het organiseren van in- en externe begeleiding, formuleren van opdrachten, opstarten van werving en selectie en inrichten van de juiste leeromgeving, zodat jonge talenten hun vaardigheden en kennis kunnen ontwikkelen.

In de opstartfase van het traineeprogramma wordt aandacht besteed aan effectieve marketing- en communicatiestrategieën, in lijn met het werkgeversmerk dat gelijktijdig ontwikkeld wordt. Het gaat om een tweejarig traineeship. Met het verschuiven van de startdatum, verschuift ook de einddatum. Voorstel is de middelen 2023 voor € 447.000 over te hevelen naar 2025. De verdeling over de jaarschijven wordt dan als volgt: 2023 (€ 225.000), 2024 (€ 870.000) en 2025 (€670.000). Budgetoverheveling Wet open overheid De gemeenteraad heeft eerder ermee ingestemd om de bijdrage die van het Rijk is ontvangen inzake de Wet Open Overheid in te zetten ter dekking van de kosten van de implementatie van deze wet. Een deel van de geplande activiteiten voor 2023 is later gestart en gaat in 2024 plaatsvinden, derhalve wordt voorgesteld € 200.000 over te hevelen naar 2024. De reden voor de vertraging ligt in het feit dat het meer tijd heeft gevergd om de doelarchitectuur scherp te krijgen en hierbij de juiste expertise voor het programma aan te trekken. Bestuursrapportage 2023

73

3.9 Overzicht belangrijkste reserves 2023 Reserves Naam Algemene reserve

1-1-2023 55.824

Toevoeging 50.161

Onttrekking -13.342

31/12/2023 92.643

Grondexploitatie

24.084

7.792

-16.175

15.701

Totaal

79.908

57.953

-29.517

108.344

De stand Algemene reserve per 31 december 2023 is nog exclusief het geprognosticeerde rekeningresultaat 2023 (begrotingssaldo 2023 na Bestuursrapportage 2023).

Bestuursrapportage 2023

74

3.10 Begrotingswijziging Bestuursrapportage 2023 Progr. Beleidsveld

Omschrijving programma/beleidsveld

Begroting primair

2023 Voorstel wijziging

Begroting gewijzigd

1

Maatschappelijke participatie

1.1 1.2 1.3

Lasten (exclusief mutaties reserves) Onderwijs en sport Sport Sociale basis

28.025 15.425 47.755

1.219 221 2.305

29.244 15.646 50.060

1.1 1.2 1.3

Baten (exclusief mutaties reserves) Onderwijs en sport Sport Sociale basis

-9.934 -22 -548

-258 -859 -1.982

-10.192 -881 -2.530

Toevoegingen/onttrekkingen reserves

-1.064

23

-1.041

1

Totaal Maatschappelijke participatie

79.637

669

80.306

2

Ondersteuning en zorg

2.1 2.2 2.3

Lasten (exclusief mutaties reserves) Voorzieningen volwassenen Voorzieningen jeugd Opvang, wonen en herstel

38.040 40.811 85.922

-698 3.183 -3.585

37.342 43.994 82.337

2.1 2.2 2.3

Baten (exclusief mutaties reserves) Voorzieningen volwassenen Voorzieningen jeugd Opvang, wonen en herstel

-1.095 0 -24.559

-100 0 -2.338

-1.195 0 -26.898

Toevoegingen/onttrekkingen reserves

-5.035

9.527

4.492

134.084

5.989

140.073

2

Totaal Ondersteuning en zorg

3

Werk en inkomen

3.1 3.2 3.3

Lasten (exclusief mutaties reserves) Werk Inkomen Schulden

25.265 85.294 3.565

4.090 724 64

29.355 86.018 3.629

3.1 3.2 3.3

Baten (exclusief mutaties reserves) Werk Inkomen Schulden

0 -56.429 -416

-2.579 0 0

-2.579 -56.429 -416

Toevoegingen/onttrekkingen reserves

-8.725

346

-8.379

Totaal Werk en inkomen

48.553

2.645

51.199

3

Bestuursrapportage 2023

75

Progr. Beleidsveld 4

Omschrijving programma/beleidsveld

Begroting primair

2023 Voorstel wijziging

Begroting gewijzigd

Duurzame stedelijke vernieuwing

4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

Lasten (exclusief mutaties reserves) Wonen en woningbouw Economie, toerisme en cultuur Aantrekkelijke leefomgeving Ruimtegebruik Overige beheertaken

2.451 36.949 66.801 21.717 28.635

25 -18 2.289 6.895 -2.027

2.476 36.931 69.090 28.612 26.608

4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

Baten (exclusief mutaties reserves) Wonen en woningbouw Economie, toerisme en cultuur Aantrekkelijke leefomgeving Ruimtegebruik Overige beheertaken

-24 -1.098 -27.768 -20.799 -29.573

0 -590 -1.320 -4.429 -182

-24 -1.688 -29.088 -25.228 -29.754

Toevoegingen/onttrekkingen reserves

9.266

55

9.321

4

Totaal Duurzame stedelijke vernieuwing

86.558

699

87.257

5

Beheer en onderhoud

5.1 5.2 5.3 5.4

Lasten (exclusief mutaties reserves) Milieu Energie Circulariteit Klimaatbestendige stad

1.475 12.604 28.191 10.099

33 -3.711 -283 22

1.508 8.893 27.908 10.121

5.1 5.2 5.3 5.4

Baten (exclusief mutaties reserves) Milieu Energie Circulariteit Klimaatbestendige stad

-154 -3.101 -28.133 -13.172

0 -1.513 -192 -119

-154 -4.613 -28.325 -13.291

Toevoegingen/onttrekkingen reserves

-2.745

5.812

3.067

5

Totaal Beheer en onderhoud

5.063

49

5.112

6

Burger, bestuur en veiligheid

6.1 6.2 6.3

Lasten (exclusief mutaties reserves) Dienstverlening Gemeentelijk bestuur Openbare orde en veiligheid

10.107 8.406 35.184

926 10 2

11.033 8.417 35.186

6.1 6.2 6.3

Baten (exclusief mutaties reserves) Dienstverlening Gemeentelijk bestuur Openbare orde en veiligheid

-2.604 0 -7.896

0 -60 -181

-2.604 -60 -8.076

Toevoegingen/onttrekkingen reserves

-154

739

585

Totaal Burger, bestuur en veiligheid

43.044

1.437

44.480

6

Bestuursrapportage 2023

76

Progr. Beleidsveld 7

Omschrijving programma/beleidsveld

Begroting primair

2023 Voorstel wijziging

Begroting gewijzigd

Algemene dekkingsmiddelen

7.1 7.2 7.3

Lasten (exclusief mutaties reserves) Lokale belastingen en heffingen Algemene dekkingsmiddelen Overhead

5.462 5.270 79.795

0 -3.343 1.528

5.462 1.926 81.323

7.1 7.2 7.3

Baten (exclusief mutaties reserves) Lokale belastingen en heffingen Algemene dekkingsmiddelen Overhead

-52.370 -408.119 -13.464

-401 -4.940 -85

-52.771 -413.059 -13.548

Toevoegingen/onttrekkingen reserves

-13.678

647

-13.031

Totaal Algemene dekkingsmiddelen

-397.105

-6.594

-403.699

Totaal saldo exclusief reserves Toevoegingen/onttrekkingen reserves Totaal saldo inclusief mutaties reserves

21.970 -22.136 -166

-12.255 17.149 4.894

9.712 -4.986 4.728

7

NB: de som van bedragen kan afwijken wegens afrondingsverschillen.

Bestuursrapportage 2023

77

4 Realisatie investeringen 4.1 Ontwikkeling Jaarschijf 2023 In de Kadernota 2024 zijn de geraamde investeringen voor dit jaar geactualiseerd. De jaarschijf 2023 is daarbij vastgesteld op € 80 miljoen. In de voorbereiding van de Programmabegroting 2024-2028 is het Investeringsplan opnieuw geactualiseerd. Daarbij is een vernieuwde prognose voor de investeringen in 2023 opgesteld, wat heeft geleid tot een geactualiseerde jaarschijf voor dit jaar. De geactualiseerde jaarschijf voor 2023 is € 70 miljoen. Dit houdt in dat de verwachte investeringen dit jaar ten opzichte van het Investeringsplan zoals dat was opgesteld voor de Kadernota 2024, met € 9 miljoen zijn afgenomen. Deze investeringen zijn nu geraamd in de jaren 2024 en verder. Met het verschuiven van de investeringen zijn ook de verwachte inkomsten uit bijdragen van derden in die investeringen in tijd verschoven. De getallen in de tabellen in dit hoofdstuk zijn bedragen x € 1.000,Jaarschijf 2023 Raming investeringen

Kadernota 2024

Programmabegroting 2024

79.546

70.649

Verschil -8.897

Het Investeringsplan wordt vastgesteld bij de Programmabegroting 2024-2028.

4.2 Prognose investeringen De prognose van € 70 miljoen betekent een stijging in vergelijking met de actualisatie in 2022 van het Investeringsplan voor dat jaar. Toen werd bij de programmabegroting de jaarschijf 2022 aangepast naar € 53 miljoen. De prognoses zijn in onderstaande tabel geclusterd en per programma weergegeven. Jaarschijf 2023

Kadernota 2024 Bestuursrapportage 2023 / Begroting 2024

Mutatie Percentage t.o.v. Kadernota

Programma 1 Programma 2 Programma 4 Programma 5 Programma 6 Programma 7

21.023 2.298 45.134 6.505 150 4.435

17.888 2.298 40.397 6.505 250 3.310

-3.135 0 -4.737 0 100 -1.125

85% 100% 90% 100% 167% 75%

Totaal

79.546

70.649

-8.897

89%

4.3 Toelichting op bijstelling jaarsnede 2023 per programma

Programma 1 Maatschappelijke participatie

Kadernota 2024 21.023

Bestuursrapportage 2023

Programmabegroting 2024 17.888

Percentage t.o.v. Kadernota Toelichting 85% Voor onderwijshuisvesting komen de gemeentelijke kosten voor het Coornhert in 2024 waar ze eerder nog in 2023 geraamd stonden (de verbouwing is wel in uitvoering) en loopt de verbouwing van de Mgr. Huibersschool deels door in 2024. Op het gebied van sport is sprake van lagere kosten voor de sporthal Sportweg en blijkt niet de gehele stelpost voor sportaccommodaties in 2023 nodig.

78

Programma 2 Ondersteuning en zorg

Kadernota 2024 2.298

Programmabegroting 2024 2.298

Percentage t.o.v. Kadernota Toelichting 100% nvt

4 Aantrekkelijke woon- en werkstad

45.134

40.397

5 Gezonde en duurzame stad

6.505

6.505

6 Burger, Bestuur en Veiligheid

150

250

167% Dit is geen werkelijke verhoging, het investeringsbudget voor de aanschaf van apparatuur voor handhaving was per abuis niet in de kadernota opgenomen.

7 Algemene dekkingsmiddelen & Overhead

4.435

3.310

Totaal

79.546

70.649

75% In de Kadernota waren in 2023 al investeringsbedragen geraamd voor meubilair, interieur en apparatuur vanwege het toenemend hybride werken. Hoewel in 2023 veel wordt voorbereid en in gang wordt gezet, vinden de investeringen plaats in 2024 en verder. 89%

90% De renovatie van de centrumlocatie van de bibliotheken is afgerond. Investeringen in de andere locaties vinden voor een groter deel in 2024 plaats dan eerder was gedacht, zo schuift de aankoop van de nieuwe locatie in Schalkwijk door naar het eerste kwartaal van 2024. Het fietspad aan de Rijksstraatweg is afgerond tegen lagere kosten dan eerder geraamd. De vervanging van het Havenkantoor stond grotendeels in 2023 geraamd, maar onder meer door besluitvorming die nodig was over kostenstijging verschuift de uitvoering naar 2024 en 2025. 100% Nvt

Toelichting Kleurcodes: Prognose jaarschijf > 70% Prognose jaarschijf > 50% en < 70% Prognose jaarschijf < 50%

4.4 Realisatie investeringen t/m juni Tot en met juni van dit jaar is € 26 miljoen euro geïnvesteerd. Dit is 33% van de jaarschijf bij de Kadernota 2024 en 37% van de (bijgestelde) prognose. In lijn met de hogere prognose in dit jaar is ook de realisatie per eind juni hoger dan in de afgelopen jaren het geval was. In afgelopen jaren was er per eind juni gemiddeld € 18 miljoen gerealiseerd, waarbij de jaartotalen uiteindelijk (gemiddeld) € 42 miljoen bedroegen. Het is gebruikelijk dat de investeringen in de tweede helft van het jaar hoger liggen dan in de eerste helft. Om dit jaar in totaal € 70 miljoen aan investeringen te realiseren moet er in de tweede helft van het jaar fors meer worden geïnvesteerd dan in de eerste zes maanden.

Bestuursrapportage 2023

79

Jaarschijf 2023 Programma 1 Programma 2 Programma 4 Programma 5 Programma 6 Programma 7 Totaal

Begroot 17.888 2.298 39.997 6.505 250 3.310 70.649

Realisatie t/m juni 9.034 1.188 12.290 3.132 15 377 26.036

Procentueel 51% 52% 30% 48% 6% 11% 37%

4.5 Kredietoverschrijdingen In de Financiële Verordening is in artikel 5 bepaald: "Het college informeert de raad als een investeringskrediet met minimaal 5% van het krediet, met een minimum van € 50.000, dreigt te worden overschreden of wanneer bijdragen door derden ter dekking van het krediet niet of in mindere mate dreigen te worden ontvangen, met minimaal van 5% van de verwachte baten met een minimum van € 50.000, in de eerstvolgende tussenrapportage of via een afzonderlijk voorstel aan de raad.“ Er is per eind juni geen sprake van kredietoverschrijdingen.

4.6 Kredietbesluiten Voor investeringen geldt dat pas financiële verplichtingen mogen worden aangegaan nadat de raad daar toestemming voor heeft gegeven in de vorm van het vrijgeven van krediet. Kredietvrijgave kan worden besloten in separate raadsbesluiten of in P&C documenten zoals de Bestuursrapportage 2023. Om met een aantal investeringen verder te kunnen of om te starten, worden in deze bestuursrapportage de volgende kredieten vrijgegeven. Westergracht Spoorwegovergang De uitrit Calvijnlaan is op basis van verkeerd versterkte informatie en uitgangspunten vanuit de gemeente destijds aangelegd door de ontwikkelaar. Voor een veilige inrichting van de omliggende wegen van het spoor moet de uitrit als een no-regret maatregel door de gemeente worden gecorrigeerd en aangepast om zo te voldoen aan de eisen die gelden voor een veilige spoor- en wegverkeersovergang. Hiervoor is een bedrag van € 120.000 benodigd, dat past binnen de IP reservering voor de Westergracht Spoorwegovergang (OR.022). Herinrichting Houtplein en omgeving: Gedurende de uitvoering, die inmiddels 1,5 jaar bezig is, zijn er veel uitdagingen geweest en de verwachting is dat er nog uitdagingen aankomen. Het werk is een complexe puzzel met veel stakeholders, verkeersbewegingen en veel uitdagingen zowel boven- als ondergronds. Het ontwerp is op veel details aangepast met extra groen en bankjes.

De fasering is vaak gewijzigd als gevolg van onder andere de bouw van de entree fietsenstalling, planning van andere projecten, planning van seizoen afhankelijke werkzaamheden, zoals het planten van groen en asfalteren en tegenvallers bij werkzaamheden onder de grond. Dit heeft geleid tot een vertraging in het werk en stijging van de kosten. De kosten zijn met € 950.000 gestegen. Hiervoor is een ophoging nodig van IP post GOB.62 met € 850.000 en de overige € 100.000 komt ten laste van de investeringspost Rioleringen (63.19). De uitsplitsing van de toegenomen kosten is te vinden in de rapportage risicovolle projecten. Houtplein entree fietsenstalling De aanleg van de entree naar de fietsenstalling is een technisch complex werk. De werkzaamheden worden uitgevoerd in een krappe ruimte, vlak naast bestaande bebouwing. Daarnaast liggen er kabels en leidingen op deze plek die moeten blijven liggen en is de bodem mogelijk vervuild. Het is belangrijk zorgvuldig te werk te gaan. In overleg met experts is de uitvoeringswijze aangepast om risico’s te beperken. Dit leidt tot hogere kosten. Dekking van de hogere kosten van € 600.000 wordt gevonden in IP post FTS.01 ‘actieplan fiets’. Bestuursrapportage 2023

80

Openbare verlichting vervangen door LED In 2015 is gestart met het uitvoeren van groot onderhoud aan de openbare verlichting (LEDoplossing). Dit onderhoudsprogramma is geïnitieerd om het grote achterstallig onderhoud aan de Openbare Verlichting in te lopen en om tevens te werken aan energiebesparing. Dit project behelst het verledden van de openbare verlichting door de hele stad. In het Investeringsplan is verspreid over de jaren in totaal € 2,4 miljoen opgenomen. Het krediet uit IP GOB.90 voor de jaren 2019 t/m 2022 van in totaal € 1.600.000 is in besluit 2019/93821 vrijgegeven voor het vervangen van de openbare verlichting. Het krediet van € 800.000 voor 2023 en 2024 wordt bij deze vrijgegeven. Wilhelminastraat Voor de herinrichting Wilhelminastraat is in het Investeringsplan op post OR.020 een bedrag van € 4.650.000 en op post SOR.33 € 3.300.000 opgenomen. Bij het vaststellen van de Programmabegroting 2023-2027 is van dit bedrag een voorbereidingskrediet vrijgegeven van € 150.000, welke volledig ten laste komt van post OR.020. Voor de voorbereiding tot ontwerpfase dienen contracten met partners afgesloten te worden, de kosten hiervan zijn hoger dan het vrijgegeven krediet. Om de werkzaamheden binnen het project verder voor te kunnen bereiden, wordt een aanvullend voorbereidingskrediet van € 850.000 vrijgegeven.

Dit krediet komt voor € 484.000 ten laste van post OR.020, voor € 317.000 ten laste van post SOR.33 en voor € 48.000 ten laste van post 63.19. Paul Krugerstraat Voor de herinrichting Paul Krugerstraat is in het Investeringsplan op post OR.008 een bedrag van € 765.000. gereserveerd. Bij het vaststellen van de Programmabegroting 2023-2027 is van dit bedrag een voorbereidingskrediet vrijgegeven van € 100.000. In het omliggend gebied ligt een waterstress opgave en dient er breder gekeken worden naar de klimaatadaptatie, deze ‘extra’ aandachtspunten vragen om een noodzakelijke verbreding van de scope Paul Krugerstraat. De voorbereiding van het project dient hierop aangepast te worden en daarvoor dienen aanvullende contracten afgesloten te worden. Deze aanvullende werkzaamheden vragen om een groter voorbereidingskrediet dan de eerder is vrijgegeven, om die reden wordt een aanvullend voorbereidingskrediet van € 100.000 vrijgegeven. Havendienstboot In de kadernota is het beschikbare investeringsbudget voor de vervanging van de havendienstboot verhoogd naar € 1,85 miljoen voor de aanschaf van een emissieloze boot. In de Programmabegroting 2023-2027 is een voorbereidingskrediet van € 0,1 miljoen vrijgegeven. In aanvulling hierop wordt het uitvoeringskrediet van € 1,75 miljoen vrijgegeven.

Trailerhelling In de Kadernota 2024 is een investeringsbedrag opgenomen voor de aanleg van een trailerhelling bij De Mooie Nelweg. Deze trailerhelling komt voor uit de Ambitiekaart Haarlemse Wateren en heeft als doel om de pleziervaart te stimuleren. Voor de aanleg wordt een krediet vrijgegeven van € 110.000 ten laste van IP post HVD.04 Waterkasten In de Kadernota 2024 is een investeringsbedrag voor de vervanging en uitbreiding van waterkasten opgenomen. Waterkasten zijn scheepvaartkasten waarmee beroeps en pleziervaart water kunnen innemen. Op twee locaties ontbreken in totaal vier waterkasten. Drie op de Riviercruisekade en één op de Conradkade. De overige waterkasten moeten worden gemoderniseerd om automatisch te kunnen spoelen voor legionellabestrijding en om naar gebruik af te kunnen rekenen. Bij Land in Zicht dient de totale waterinstallatie te worden vervangen vanwege lekkages en een verouderde elektrische installatie die niet geschikt is om de betaalfunctie te integreren. Door werk met werk te Bestuursrapportage 2023

81

maken worden direct zeven rioolaansluitingen mee genomen om in toekomst aan de nieuwe wetgeving te kunnen voldoen. Voor de uitvoering hiervan wordt een krediet vrijgegeven van € 393.000 ten laste van IP post HVD.05 Modernisering NME locaties De technische kwaliteit van de terreinen van onze NME-locaties is, doordat er jarenlang geen structureel/planmatig beheer en onderhoud heeft plaatsgevonden, niet op orde. Om de terreinen in de toekomst met regulier beheer en onderhoud structureel te kunnen onderhouden, is het eerst nodig om de terreinen zodanig in te richten dat de technische kwaliteit op niveau wordt gebracht. Concreet gaat het om nieuwe bestrating en/of halfverharding paden, fietsparkeerplekken, hekwerken, dierverblijven/ -hokken, borders, groenstroken. In de Kadernota 2024 is hiervoor een reservering opgenomen in het Investeringsplan. Vanuit deze reservering op IP post OBT.01 wordt een krediet vrijgegeven van € 1.147.000. Nieuwe Groenmarkt Voor de herinrichting van de Nieuwe Groenmarkt is in het Investeringsplan in totaal € 1,6 miljoen gereserveerd (op post SOR.35 “vergroenen nieuwe groenmarkt” een bedrag van € 1.100.000 en op post GOB.23 “reconstructie nieuwe groenmarkt” een bedrag van € 523.000). Bij het vaststellen van de Programmabegroting 2023-2027 is van deze bedragen een voorbereidingskrediet vrijgegeven van € 49.000.

Om in een proces van co-creatie met buurtcomité, directe omgeving, platform toegankelijkheid, fietsersbond en platform groen tot een voorlopig ontwerp te komen, is een vergroting van het voorbereidingskrediet tot € 200.000 noodzakelijk. Dit krediet komt voor € 169.000 ten laste van post SOR.35 en voor € 31.000 ten laste van post GOB.23. Prins Bernhardlaan De gemeenteraad heeft in 2022 het Programma van Eisen (PvE) vastgesteld voor de herinrichting van het noordelijke deel. Op basis van het door het college vrijgegeven Voorlopig Ontwerp en de doorlopen inspraak, legt het college het Definitief Ontwerp in het vierde kwartaal van 2023 voor aan de gemeenteraad. Groot onderhoud aan het zuidelijke deel van de Prins Bernhardlaan wordt al eind 2023 uitgevoerd vanwege de samenhang met de werkzaamheden aan de Amerikaweg. Hiervoor wordt vooruitlopend op het vaststellen van het DO en besluitvorming over het uitvoeringskrediet een krediet van € 750.000 vrijgegeven. De vrijgave van dit krediet wordt ook benoemd in het raadsstuk voor vaststelling van het DO en vrijgave van het uitvoeringskrediet. Vervanging automaat waardedocumenten Bij de ingebruikname van de nieuwe publiekshal in gebouw Raakspoort is ook een nieuwe automaat voor de uitgifte van waardedocumenten in gebruik genomen. Deze automaat is inmiddels aan vervanging toe.

Voor de vervanging is € 150.000 gereserveerd in het Investeringsplan op post DVL.01, dat nu als krediet wordt vrijgegeven. Vergroten veiligheid Reinaldapark In de decemberraportage 2022 is vanuit de ‘Versterkers Duurzaam Doen’ (2021/0483988) een krediet van € 125.000 vrijgegeven voor het vergroten van de veiligheid in het Reinaldapark. Voor het verhogen van de veiligheid binnen de ecologische kaders van het park wordt er een speciale verlichtingsoplossing toegepast. Hiervoor worden bestaande masten verlaagd of vervangen en voorzien van een ander type verlichting. Daarnaast worden er extra masten bijgeplaatst, zowel voor functionele verlichting als sfeer verhogende verlichting. Ook wordt het parkeerterrein aangepast. Tijdens de uitvoering blijken de kosten hoger dan voorzien, waardoor een aanvullend krediet van € 60.000 nodig is.

Bestuursrapportage 2023

82

Gymzaal Wijzer Bij de bouw van gymzalen is het gebruikelijk dat de exploitant verantwoordelijk is voor de aanschaf van de vaste inrichting (touwen, wandrekken e.d.) en de materialen (matten, banken e.d.). De gemeente als eigenaar van de hal wordt namelijk geen eigenaar van de inrichting en materialen. In dit geval zijn in het belang van de voortgang de inrichting en materialen door de gemeente besteld, om daarna te worden overgenomen door de exploitant. Hoewel de kosten worden gedekt door bijdragen van derden, moeten alle uitgaven die de gemeente doet passen binnen het vrijgegeven krediet. De raad wordt daarom gevraagd een aanvullend krediet van € 70.000 vrij te geven ten laste van IP post 77.01, dat volledig wordt gedekt door bijdragen van derden. Verbreding krediet Mgr. Huibersschool / IBKC Wijzer In het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs 2019-2022 (2019/842178) en met het krediet voor de uitbreiding van IBKC Wijzer (2023/0232885) is krediet vrijgegeven voor de bouw van een gymzaal, de uitbreiding van de Mgr. Huibersschool, en de vergroting van de uitbreiding van het Integraal Buurt en Kind Centrum (IBKC) Wijzer in Schalkwijk. Bij deze uitbreidingen hoort ook het herstellen en gedeeltelijk opnieuw aanleggen van het schoolplein, maar dit in de hiervoor genoemde besluiten nog niet benoemd als toegestane besteding van de vrijgegeven kredieten.

Een eerste inschatting laat zien dat deze kosten voor een deel binnen de vrijgegeven kredieten passen maar voor ca. € 50.000 niet. De kosten van het nieuwe schoolplein worden op een later moment in het ontwerpproces berekend. Dan wordt ook beoordeeld of een aanvullend kredietbesluit nodig is, of dat de kosten zijn op te vangen binnen bestaande kredieten voor onderwijshuisvesting. In een volgend P&C document wordt de raad hierover geïnformeerd en/of wordt een besluitpunt voorgelegd. De raad besluit dat de eerder verleende kredieten voor de bouw van een gymzaal en de uitbreiding van de Mgr. Huibersschool (besluit nummer 2019/842178) en de uitbreiding van IBKC Wijzer (2023/0232885) ook mogen worden gebruikt voor het herstel en de aanleg van een nieuw schoolplein bij deze school. Vastgoed maatschappelijke opvang In de Kadernota 2024 is een investeringsbudget opgenomen voor de aankoop van vastgoed ten behoeve van maatschappelijke opvang. Hieronder valt het realiseren van een extra aanlegplaats in het Spaarne, zodat flexibel met cruiseschepen tijdelijke opvang kan worden ingezet. Voor het realiseren van deze aanlegplaats en bijbehorende voorzieningen wordt een krediet vrijgegeven van € 850.000. Voorbereidingskrediet uitbreiding Schuur In Opinienota ‘Uitbreiding de Schuur (2023/398047) en de Kadernota 2024 is aangekondigd dat wordt ingezet op een uitbreiding van de Schuur.

In het Investeringsplan zijn middelen opgenomen op de post voor uitbreiding (kleine) cultuurlocaties die als dekking voor deze investering kan worden gebruikt. Om met de voorbereiding van de uitbreiding te starten, wordt een voorbereidingskrediet van € 250.000 vrijgegeven. Verduurzaming speeltuingebouwen Bij de bespreking van de Programmabegroting 2022-2026 is de motie ‘Spelen en duurzaam ontmoeten’. Op basis van deze motie is in de Kadernota 2023 een investeringsbudget van € 242.000 opgenomen voor deze maatregelen. De kosten blijken € 50.000 hoger dan dit bedrag. Deze hogere kosten worden gedekt vanuit het investeringsbudget Verduurzaming gemeentelijk vastgoed. Begraafplaats st Jozef en Akendam vervangingsonderhoud paden In de Kadernota 2024 is besloten een investeringsbudget van € 393.000 op te nemen voor het vergrassen van de paden en hofjes op de begraafplaatsen. Om dit werk te kunnen voorbereiden en uitvoeren, wordt dit bedrag als krediet vrijgegeven.

Bestuursrapportage 2023

83

Begraafplaats st Jozef oprijlaan In de Kadernota 2024 is besloten een investeringsbudget van € 347.000 op te nemen voor het opnieuw aanleggen van de oprijlaan op begraafplaats St. Jozef. Om dit werk te kunnen voorbereiden en uitvoeren, wordt dit bedrag als krediet vrijgegeven. Aula begraafplaats Akendam Voor de renovatie van de Aula op begraafplaats Akendam is in de Kadernota 2024 een investeringsbudget van € 400.000 in het IP opgenomen. Dit bedrag wordt als krediet vrijgegeven, zodat de renovatie kan worden voorbereid en uitgevoerd. Delftwijk De Gijs optimalisering In de Kadernota 2024 is besloten een investeringsbudget van € 125.000 op te nemen voor het optimaliseren van ‘De Gijs’ in Delftwijk, om bij te dragen aan een rijk aanbod aan maatschappelijke voorzieningen. Om dit werk te kunnen voorbereiden en uitvoeren, wordt dit bedrag als krediet vrijgegeven. Renovaties gemeentelijk vastgoed Bij het groot onderhoud aan gemeentelijk vastgoed is soms sprake van ingrepen aan panden die als levensduur verlengende investeringen zijn aan te merken. Conform de begrotingsregels moeten deze kosten dan ook als investeringen worden gezien. De dekking voor deze ingrepen stond begroot in de exploitatie. In deze bestuursrapportage wordt de begroting met € 600.000 verlaagd, waarna (in de Programmabegroting 2024-2028) een zelfde bedrag in het Investeringsplan wordt opgenomen.

Doordat de kosten als investering moeten worden aangemerkt, vallen deze onder de kredietbevoegdheid van de raad. Daarom wordt een krediet vrijgegeven van € 600.000 voor levensduur verlengende investeringen in gemeentelijk vastgoed ten laste van IP post VG.IN. Renovatie bibliotheekvestigingen Bij de Kadernota van 2018 is door de gemeenteraad besloten om € 6,5 miljoen beschikbaar te stellen voor renovatie en modernisering van de bibliotheken. Dit bedrag bestond uit een investeringspost van € 6 miljoen en een bedrag in de exploitatie vanuit de reserve Vastgoed van € 0,5 miljoen. Inmiddels is de centrumlocatie afgerond. Van het exploitatiebedrag is nog € 0,26 miljoen over. In deze bestuursrapportage wordt de begroting met € 260.000 verlaagd, bij de Programmabegroting 2024-2028 wordt dat bedrag toegevoegd aan de investeringspost BIB.01. Om dit bedrag te kunnen besteden wordt het als aanvullend krediet vrijgegeven. Besluitpunten raad Kredieten 1. Voor de aanpassing van de openbare ruimte bij de spoorwegovergang Westergracht een krediet van € 120.000 vrij te geven ten laste van IP post OR.022 2. Voor de herinrichting van het Houtplein een aanvullend krediet vrij te geven van € 950.000. Dit komt voor € 850.000 ten laste van IP post GOB.62 en € 100.000 ten laste van IP post 63.19. 3.

Voor de realisatie van (de entree van) fietsenstalling Houtplein een aanvullend krediet vrij te geven van € 600.000 ten laste van IP post FTS.02; deze IP post wordt hiervoor opgehoogd met een zelfde bedrag vanaf IP post FTS.01. 4. Een krediet van € 800.000 vrij te geven ten laste van IP post GOB.90 voor het vervangen van de openbare verlichting met LED-verlichting. 5. Een aanvullend voorbereidingskrediet vrij te geven voor de Wilhelminastraat ter hoogte van € 850.000. Dit krediet komt voor € 484.000 ten laste van post OR.020, voor € 317.000 ten laste van post SOR.33 en voor € 48.000 ten laste van post 63.19. Bestuursrapportage 2023

84

6. Een aanvullend voorbereidingskrediet vrij te geven voor de Paul Krugerstaat van € 100.000 ten laste van IP post OR.008 7. Een krediet vrij te geven van € 1.750.000 ten laste van IP post HVD.02 voor de vervanging van de Havendienstboot. 8. Een krediet vrij te geven van € 110.000 ten laste van IP post HVD.04 voor de aanleg van een trailerhelling. 9. Een krediet vrij te geven van € 393.000 ten laste van IP post HVD.05 voor de vervanging, modernisering en uitbreiding van waterkasten. 10. Een krediet vrij te geven van € 1.147.000 voor de vernieuwing van de NME locaties, ten laste van IP post OBT.01. 11. Een aanvullend voorbereidingskrediet vrij te geven van € 151.000 voor de herinrichting en vergroening van de Nieuwe Groenmarkt. Dit krediet komt voor € 169.00 ten laste van post SOR.35 en voor € 31.000 ten laste van post GOB.23. 12. Een krediet vrij te geven van € 750.000 voor het vervangingsonderhoud aan de Prins Bernhardlaan, ten laste van IP post OR.004. 13. Voor de vervanging van de automaat voor de uitgifte van waardedocumenten wordt een krediet van € 150.000 vrijgegeven ten laste van IP post DVL.01. 14. Voor het vergroten van de veiligheid in het Reinaldapark wordt een aanvullend krediet van € 60.000 vrijgegeven ten laste van IP post OR.024. De benodigde ophoging van de IP post met dit bedrag wordt verwerkt in de Programmabegroting 2024-2028. 15.

een aanvullend krediet van € 70.000 vrij te geven ten laste van IP post 77.01 voor de realisatie en inrichting van gymzaal Wijzer. Dit krediet wordt volledig gedekt door bijdragen van derden. 16. de eerder verleende kredieten voor de bouw van een gymzaal en de uitbreiding van de Mgr. Huibersschool en de uitbreiding van IBKC Wijzer mogen ook worden gebruikt voor het herstel en de aanleg van een nieuw schoolplein bij deze school. 17. voor het realiseren van een aanlegplaats en bijbehorende voorzieningen voor cruiseschepen wordt een krediet vrijgegeven van € 850.000 ten laste van IP post MTS.05. 18. een voorbereidingskrediet vrij te geven van € 250.000 voor de uitbreiding van De Schuur ten laste van IP post IP post CLT.13. 19. een aanvullend krediet vrij te geven van € 50.000 voor de verduurzaming van speeltuingebouwen ten laste van IP post VG.01. Hiervoor wordt een zelfde bedrag overgeheveld van IP post VG.DRZ naar deze IP post. 20. Voor het vergrassen van de paden en hofjes op de begraafplaatsen een krediet van € 393.000 vrij te geven ten laste van IP post OBT.02 21. Voor het opnieuw aanleggen van de oprijlaan op begraafplaats St. Jozef een krediet vrij te geven van € 347.000 ten laste van IP post OBT.03 22. Voor de renovatie van de Aula op begraafplaats Akendam een krediet van € 400.000 vrij te geven, ten laste van IP post OBT.04 23.

Voor het optimaliseren van ‘De Gijs’ in Delftwijk een krediet vrij te geven van € 125.000 ten laste van IP post MTS.04 24. Een krediet van € 600.000 vrij te geven voor renovaties aan gemeentelijk vastgoed, ten laste van IP post VG.IN. 25. Een aanvullend krediet vrij te geven van € 260.000 voor de renovatie en modernisering van bibliotheekvestigingen, ten laste van IP post BIB.01.

Bestuursrapportage 2023

85

5 Voortgang grote projecten 5.1 Inleiding Voor u ligt de voortgangsrapportage van de grote projecten welke volgens de regeling grote risicovolle projecten onderdeel uitmaken van de lijst grote risicovolle projecten. Nieuwe projecten in de regeling zijn de WBI-zones Europaweg, Zuidwest en Oostpoort. Voor deze WBI-zones zijn de algemene risico’s en beheersingsmaatregelen geduid die spelen voor alle WBIzones. Daarna wordt specifieke ingegaan per zone op de fysieke en financiële voortgang en de specifieke risico’s en beheermaatregelen. De Regeling Grote Risicovolle projecten heeft een preventief oogmerk: de regeling draagt bij aan de sturing en beheersing vooraf en tijdens het project, in plaats van controle achteraf. Deze regeling zorgt ervoor dat de opdrachtgever en zijn procesmanager bij de opzet en in de uitvoering van een project expliciet aandacht besteden aan onderwerpen die essentieel zijn voor een succesvol verloop, in het bijzonder de risico's en de beheersing daarvan. Wanneer de regeling wordt nageleefd, zullen risico's niet worden uitgesloten maar wél beter worden beheerst. Een project dat valt onder deze regeling wordt dus intensief bestuurlijk gevolgd.

Hiertoe stellen de opdrachtgever en procesmanager rapportages op in samenwerking met het betreffende kernteam van de afdelingen Interne Dienstverlening (risicoanalyse, financiën, planning), Financiën (projectadministratie) en Concerncontrol (bestuurlijke besluitvorming). Uitgangspunt is dat de frequentie en timing van de voortgangsrapportages gekoppeld zijn aan de planning & control cyclus (de jaarlijkse Voortgangsrapportage 1 en 2, onderdeel rapportage grote projecten), om dubbel werk te voorkomen. De procesmanager kan redenen hebben om hiervan af te wijken. De onderdelen dienen expliciet herkenbaar te zijn voor college en raad, maar het is geen vereiste om in het kader van de regeling afzonderlijke voortgangsrapportages te maken.

Bestuursrapportage 2023

86

5.2 Civiele projecten 5.2.1 Voortgangsrapportage IVORIM (Integrale Vernieuwing Openbare Ruimte In Meerwijk) 5.2.1.1 Fysieke voortgang van het project De werkzaamheden ten behoeve van de contractvorming van Fase A zijn in uitvoering. De daadwerkelijke uitvoeringsstart van Fase A geschiedt naar verwachting in september 2023. In oktober 2023 wordt het de ontwerpfase van Fase B gestart. Financiële voortgang De gemeenteraad heeft bij het vaststellen van het Masterplan besloten dat het project IVORIM in totaal € 25 miljoen mag kosten waarbij de variant ‘maximaal verbeterd’ wordt gerealiseerd. De kosten voor het voorbereiden en uitvoeren dienen binnen de reeds gereserveerde € 13 miljoen voor de periode 2019-2024 en de € 12 miljoen voor de periode 2025-2027 te blijven. De totale kosten voor het project IVORIM, fase A inclusief de voorbereidingskosten voor de uitvoering betreffen € 13.000.000. Voor fase B resteert een bedrag van € 12.100.000 voor het afmaken van ontwerp en de uitvoering. Bij het VO voor fase B zal er voor fase B een actualisatie op de benodigde kosten plaats vinden. Het is nu nog niet duidelijk genoeg wat de inflatiecorrectie gaat worden voor toekomstige jaren. Ook is een herontwerp van de doorgaande wegen aan fase B toegevoegd en zullen de ervaring tijdens de uitvoering in fase A ook effect hebben op fase B.

Het kader van € 25 miljoen voor het gehele project (fase A en B) is niet houdbaar, als gevolg van extra proceskosten in de ontwerpfase van fase A, de extra investeringskosten als gevolg van stijgende bouwprijzen en de impact van de stagnerende besluitvorming met de woningcorporaties ten aanzien van de warmteoplossing. Daarom is in lijn met het coalitieakkoord in de Programmabegroting 20232027 een extra krediet van € 3.500.000 t.b.v. IVORIM fase B opgenomen. Op het moment dat de besluitvorming van fase B wordt aangeboden, is er meer inzicht of deze bijdrage afdoende is.

5.2.1.3 Globale ontwikkeling risico’s Risico Het besluitvormingsproces en kaders van programma Warmte kent een trager tempo dan het moment van uitvoering. Met stagnatie van IVORIM en daarmee hogere proceskosten als risico.

Beheersmaatregel Onderzocht wordt om vooruitlopend de uitvoering warmtebuizen aan te leggen.

Status In uitvoering

De uitvoering van fase A kan gevolg hebben op de parkeerdruk in Fase B en daarmee de vraag welk aantal parkeerplaatsen gerealiseerd moet worden in het ontwerp.

Vooruitlopend de uitvoering worden parkeertellingen uitgevoerd in het plangebied van Fase B. Daarbij worden deze tellingen tegen de RDW data aangehouden.

In uitvoering

Bestuursrapportage 2023

87

Beschikbare totaalbudget (Fase A + B prijspeil 2019) is niet toereikend als gevolg van marktontwikkelingen De capaciteit van nutsbedrijven is schaars, dit maakt dat het risico bestaat dat nutsbedrijven niet hun werkplanning volgen waardoor de engineering stagneert en/of het werk buiten langer open blijft wat tot overlast in de buurt leidt. De bouwvrijstelling voor stikstof is niet van toepassing. Met als gevolg hogere proceskosten doordat per bouwproject met berekeningen de hoeveelheid stikstof en de daarbij behorende maatregelen om te komen tot acceptabele gevolgen aangetoond moet worden.

Bij besluitvorming VO Fase B financiële Niet gestart gevolgen expliciet maken. Eventuele keuzes voorleggen aan raad om besparingen te realiseren Met nutspartijen vindt regelmatig In uitvoering overleg plaats om te komen tot realistisch werkplanning. Omgevingsmanagement wordt per buurt (digitaal) ingericht om bewoners bij eventuele stagnatie zo snel mogelijk te informeren. Met de aannemer wordt de In uitvoering beheersmaatregelen in de vorm van geëlektrificeerde materieelinzet bepaald. De financiële gevolgen hiervan zijn inzichtelijk rondom de prijsaanbieding van de woonbuurten. De aanbieding van de eerste drie woonbuurten wordt in Q4 2023 verwacht.

5.2.1.4 Tegenspraak In de regeling wordt tegenspraak genoemd in de initiatief en definitiefase om zo de keuzes voor de raad goed te onderbouwen en geen tunnelvisie te ontwikkelen. Het participatie en inspraak plan (PIP) voor fase B zal middels tegenspraak worden getoetst. De uitkomsten van de tegenspraak wordt als verslag toegevoegd bij de overige stukken die ter besluitvorming worden voorgelegd.

Bestuursrapportage 2023

88

5.2.2 Voortgangsrapportage Houtplein e.o. 5.2.2.1 Fysieke voortgang project De werkzaamheden aan het Houtplein zijn eind 2021 aanbesteed en de uitvoering is in maart 2022 gestart. Aannemer Dura Vermeer is verantwoordelijk voor het uitvoeren van het ontwerp dat op 25/6/2020 door de raad is vastgesteld. Daarnaast worden binnen hetzelfde werk ook de kabels- en leidingen vernieuwd. Om ervoor te zorgen dat fietsers en voetgangers langs het werk kunnen blijven bewegen, is het project opgedeeld in verschillende fases. De bus werd gedurende de eerste fases stad uit omgeleid, maar tot na de afronding van de Tempeliersstraat wordt de bus in beide richtingen omgeleid. Daarvoor zijn veel maatregelen getroffen, waaronder het aanbrengen van tijdelijke haltes, met de juiste voorzieningen. De raad heeft tevens via motie 21.5 verzocht om fietsparkeren te realiseren in de parkeergarage Houtplein. Het college is hier vanuit het actieplan fiets mee aan de slag gegaan. Er wordt ingezet om de toegang tot de parkeergarage nog tijdens de uitvoering van het Houtplein te realiseren. Een eerste variant bleek niet haalbaar. Een tweede variant is nu uitgewerkt en op 26 januari 2023 heeft de raad krediet verstrekt voor de aanleg van de fietsenkelder en entree op het Houtplein. De voorbereidingen op de uitvoering zijn in volle gang.

De werkzaamheden vinden plaats op een klein perceel met veel uitdagingen en potentiële risico’s. Hierdoor wordt de start van deze werkzaamheden opgeschoven naar het begin van 2024. De werkzaamheden van Liander en PWN worden uitgevoerd door onze contractpartner van het gehele werk. Dit brengt minder risico’s met zich mee doordat slechts één aannemer verantwoordelijk is voor de totale planning. In maart 2021 is een krediet aangevraagd om de werkzaamheden aan kabels en leidingen voor te financieren. Gedurende het werk worden de kosten verrekend met Liander en PWN. Het is de bedoeling alle werkzaamheden, inclusief de aanleg van de entree van de fietsenstalling, af te ronden in de zomer van 2024. 2.2.2 Financiële voortgang Het totaal benodigd projectbudget is bij DO geraamd op € 6.700.000, vastgesteld door de raad op 25/6/2020. Door de raad is op 29 juni 2022 een aanvullend uitvoeringskrediet vrijgegeven van € 2.243.000. Het budget is door de raad op 29 juni 2022 bijgesteld naar € 1.350.000. Gemaakte kosten worden vergoed door Liander en PWN. Eind 2022 is gebleken dat er door autonome kostenstijgingen door onder andere de oorlog in Oekraïne een extra budget nodig is van € 950.000. In juli 2023 is dit bedrag via de kadernota beschikbaar gesteld. Het project heeft tot nu toe een flink aantal uitdagingen gekend en de verwachting is dat er nog uitdagingen aan komen.

Het werk is een complexe puzzel met veel stakeholders, verkeersbewegingen en veel uitdagingen zowel boven- als ondergronds. Daardoor is regelmatig de fasering aangepast en kost de uitvoering meer tijd. Een belangrijke uitdaging in de puzzel is de aanleg van de entree naar de fietsenstalling. Dit is een technisch complex werk. De werkzaamheden worden uitgevoerd in een krappe ruimte, vlak naast Bestuursrapportage 2023

89

bestaande bebouwing. Daarnaast liggen er kabels en leidingen op deze plek die moeten blijven liggen. Het is belangrijk zorgvuldig te werk te gaan. In overleg met experts is de uitvoeringswijze aangepast om risico’s te beperken. De aanpassing van de fasering zorgt ervoor dat er werk opnieuw gedaan moeten worden en dat levert vertraging en kosten op door onder andere meer kosten voor inzet van materieel en personeel. De wijzigingen tijdens de werkzaamheden hebben geleid tot veel meer inzet van personeel. Daarvoor is aanvullend budget nodig van € 375.000 Vanwege de uitloop van de werkzaamheden zijn er ook extra uren nodig voor interne inzet, directievoering en toezicht en uitvoeringsbegeleiding. Dit is een tegenvaller van € 385.000 Tot slot zijn er een aantal zaken niet eerder meegenomen in het project, zoals het aanpassen van de verkeerslicht op de Tempeliersstraat, de aanschaf van een extra bushokje, het uitvoeren van trillingsmetingen bij gevoelige bebouwing en aanpassingen van het ontwerp, zoals het toevoegen van extra plantenbakken met zitranden. De kosten hiervoor zijn € 190.000 De kosten voor al deze aanpassingen worden geraamd op € 950.000 Stand op 14 september 2023: Vrijgegeven krediet: € 8.943.000 aanvullend krediet kadernota: € 950.000 Vrijgegeven krediet voorfinanciering K&L: € 1.350.000 Gevraagd in de bestuursrapportage: € 950.000 Geboekte kosten: € 7.742.272

5.2.2.3 Globale ontwikkeling risico’s Risico Door te lange doorlooptijden past de aanleg van de fietsenkelder niet in de huidige uitvoeringsplanning. Dit kan vertraging* opleveren. verkeersfaseringsplan is niet voor 100% uitvoerbaar. Door te krappe werkruimte en/of gevaar voor verkeer moeten faseringen worden aangepast. Dit zorgt voor vertraging* in het werk. Ondanks uitgebreid onderzoek worden onbekende ondergrondse zaken aangetroffen. - Archeologische vondsten - verontreinigingen - niet gesprongen explosieven

Bestuursrapportage 2023

Beheersmaatregel • Aanpassen fasering van het werk.

Status De planningen worden in overleg met de aannemer op elkaar afgestemd.

• Aanpassen fasering • Aanpassen werkvolgorde • Contact leggen met evenementen.

gedurende de uitvoering worden de plannen aangepast als dit nodig is.

• Er is onderzoek uitgevoerd en alle resultaten zijn vertaald naar het bestek. • Voldoende budget organiseren om onvoorziene zaken het hoofd te kunnen bieden.

De hoofdaannemer neemt bij aantreffen z.s.m. contact op met de directievoerder om verlies van tijd en geld tot een minimum te beperken.

90

- foutieve ligging kabels en leidingen Dit kost tijd* en geld. Producten worden duurder en slechter leverbaar door de recente ontwikkelingen in de wereld. Onvolkomenheden in het contract kunnen zorgen voor meer werk en vertraging*. Langdurige verkeersmaatregelen hebben nadelig effect op draagvlak bewoners en staat van de infrastructuur

• Kritische producten onderzoeken. Producten vroegtijdig aanschaffen of aankoop wellicht uitstellen. • Verder ophogen budget. • Voldoende budget organiseren om onvoorziene zaken het hoofd te kunnen bieden. • Gedurende het gehele werk goed communiceren door de aannemer over de voortgang van het werk. • Vanuit de gemeente regie voeren op deze communicatie.

In de kadernota is een aanvullend krediet opgenomen ter dekking van de prijsstijgingen. Op 29 juni 2022 heeft de raad aanvullend krediet beschikbaar gesteld Er is regelmatig overleg tussen partijen. Er wordt regelmatig een nieuwsbrief uitgedaan. De aannemer heeft een bouwapp waar veel mensen op aangesloten zijn.

* Vertraging in het werk kan leiden tot extra kosten en kan leiden tot latere start van projecten die na Houtplein geprogrammeerd zijn.

5.2.2.4 Resultaten van tegenspraak In de regeling wordt tegenspraak genoemd in de initiatief en definitiefase om zo de keuzes voor de raad goed te onderbouwen en geen tunnelvisie te ontwikkelen. Omdat het project al in de uitvoeringsfase zit, is tegenspraak hier niet meer van toepassing.

5.2.3 Voortgangsrapportage Zuid Schalkwijkerweg, groot onderhoud 5.2.3.1 Fysieke voortgang project Op de Zuid-Schalkwijkerweg wordt door de Gemeente en Rijnland gezamenlijk het noodzakelijk groot onderhoud aan de dijk en weg uitgevoerd. In dit project wordt door de gemeente samengewerkt met Rijnland. Hiertoe is een samenwerkingsovereenkomst (SOK) opgesteld, met heldere en duidelijke afspraken en voorwaarden om te komen tot een gedragen oplossing van de dijk en weg, en door de Gemeente en Rijnland ondertekend. Voor het ophogen van de dijk en de versterking van de taluds is door Rijnland een Projectplanprocedure op basis van de Waterwet doorlopen. Voor de nieuwe inrichting van het gehele gebied is Haarlem echter het bevoegd gezag en in de SOK is daarom afgesproken dat de Gemeente de penvoerder voor dit project is en we voor de inrichting van de weg en de nabijgelegen openbare ruimte het Haarlems Civiel Planproces zullen doorlopen. In participatie met bewoners en belanghebbenden is een ontwerp uitgewerkt en voorgelegd aan de Raad. Dit Definitief Ontwerp is op 20 april 2023 door de Raad vastgesteld. De voorbereidingen voor de uitvoering zijn nu in volle gang. Voor het project is een tijdelijke ontsluitingsroute (via een brug over de Ringvaart), gedurende de werkzaamheden, noodzakelijk. Een Bestuursrapportage 2023

91

participatie en vergunningen proces wordt doorlopen om in september 2023 gesteld staan om de brug operationeel te hebben. Ook de periode om bomen te kappen, damwand te zetten en dus het werk op te starten. Werkzaamheden zullen lopen tot voorjaar 2025.

5.2.3.2 Financiële voortgang Na het vaststellen van het Definitief Ontwerp is ook een Prognose Einde Werk van het gehele project geraamd en vastgesteld op € 8.953.000 Het aandeel van Haarlem wordt daarmee bijgesteld naar € 5.200.000 en het aandeel van Rijnland naar € 3.750.000 De provincie NH heeft recent een subsidie kleine infrastructuur aan Haarlem verleend van € 1.528.000 Daarmee is het beschikbare budget voor het gezamenlijk project met Rijnland sluitend. Deze nieuwe bedragen en afspraken met Rijnland worden na de zomer in een scopewijziging vastgelegd. De gemeentelijke kosten worden gedekt vanuit de onderhoudsbudgetten. Omdat het gaat om een vervanging van een weg geldt dit als verplicht te activeren uitgaven of ‘investeringen van maatschappelijk nut’. Dit zijn budgetten waarvoor de raad bij de begrotingsvaststelling de autorisatie geeft om deze uit te geven. Voor de kosten, noch voor de besteding van de ontvangen subsidie ter dekking hiervan, wordt geen kredietbesluit aan de raad voorgelegd.

5.2.3.3 Globale ontwikkeling risico’s (top 5) Risico Combineren van aanleg kabels en leidingen met aanleg van de weg door twee verschillende aannemers resulteren mogelijk in een langere bouwtijd

Bestuursrapportage 2023

Beheersmaatregel Aanleg van de kabels en leidingen dienen gelijktijdig te worden uitgevoerd met de werkzaamheden aan de kering en weg. Nutspartijen hebben een besluit genomen om de kabels en leidingwerkzaamheden met een eigen (neven-)aannemer te zullen uitvoeren waardoor een nauwe samenwerking tussen partijen noodzakelijk is. Over deze samenwerking en bijbehorend escalatieniveau dient één en ander contractueel vastgelegd te worden als beheersmaatregel

Status Gesprekken over planning, scope een aanpak zijn reeds opgestart. Als alles technisch is uitgewerkt kunnen afspraken worden vastgelegd

92

Voor een definitief akkoord voor realisatie van de tijdelijke brug moet een vergunningenproces doorlopen worden bij 4 vergunningverlenende partijen (Haarlem, Rijnland, Noord-Holland, Haarlemmermeer).

Uitzonderlijke prijsstijging bijvoorbeeld door stikstofproblematiek of door schaarste materiaal, materieel, brandstof.

Voor het mogen bouwen van de tijdelijke brug is een aantal vergunningen benodigd. Gelet op de bijzondere vraag en de vier vergunningverlenende partijen is een risico aanwezig dat het verkrijgen van alle vergunningen meer tijd vraagt dan verwacht, of dat er toch geen toestemming komt. In het laatste geval is er dan een terugvalscenario om toch een ontsluitingsroute door de weilanden aan te leggen. Tevens lopen er gesprekken om toestemming te verkrijgen voor tijdelijk gebruikte mogen maken van gepachte grond. Hiervoor is geen extra beheersmaatregel opgenomen. Echter prijsontwikkeling is lastig te voorspellen.

Met het DO-besluit zijn meteen de procedures ingezet om in september 2023 de brug operationeel te krijgen. In voorliggende periode was er al contact het bevoegd gezag m.b.t. toestemming om de brug te kunnen bouwen. Dat zie er positief uit. Nu het besluit is genomen worden de vergunningsprocedures doorlopen. Indien er onverhoopt toch problemen ontstaan in vergunningverstrekking is er een terugvalscenario om toch een ontsluitingsroute door de weilanden aan te leggen.