2 Bijlage 1 Actualisatie IHP Onderwijs 2023-2038
Tekst van het document
8.6 Inclusie en inclusieve scholen Het Rijksbeleid, gemeentelijk en schoolbestuurlijk beleid is gericht op inclusiviteit en inclusieve(re) scholen. De gemeente gaat voor (zoveel mogelijk) inclusief onderwijs met als doel kinderen en jongeren met en zonder ondersteuningsbehoeften vaker samen te laten leren op scholen dicht bij huis. Het onderwijs is zo ingericht, dat alle leerlingen welkom zijn en erbij horen op de school die ze kiezen. Het meervoudig gebruik zit ook, of vooral, in het in het gebouw samenwerken met partners gericht op inclusie (de samenwerking tussen speciaal en regulier onderwijs, kinderopvang, (jeugd)zorg e.d.). Inclusie vraagt ook iets van de functionaliteit en fysieke toegankelijkheid van gebouwen. Fysieke toegankelijkheid is hiervoor een belangrijke voorwaarde, alsmede een flexibele gebouwindeling voor wisselende onderwijsconcepten en andere indelingen. Het is belangrijk dat in de vernieuwing van de onderwijshuisvesting hier rekening mee wordt gehouden. Inclusief onderwijs vraagt ook heroverweging van de plaats en positie van het gespecialiseerd onderwijs. Met de groei van Haarlem is ook de verwachting dat het beroep op gespecialiseerd onderwijs zal toenemen.
Wellicht is het wenselijk dat in het regulier onderwijs flexibele opvangvoorzieningen komen voor tijdelijke interventies gericht op een terugkeer naar het regulier onderwijs (zoals ook de voorzieningen voor thuiszitters beogen). Gespecialiseerd onderwijs is en blijft een belangrijke bouwsteen voor de ambitie inzake inclusief onderwijs. Een deel van de leerlingen zal aangewezen blijven op gespecialiseerd onderwijs. De vernieuwing van het gespecialiseerd onderwijs dient gebaseerd te zijn op basis van gezamenlijke schoolbestuurlijke visie- en planvorming.
26
Met inachtneming van de inclusieve ambitie is de gemeente ook van mening dat niet iedere school maximaal inclusief kan worden of zijn voor een brede doelgroep leerlingen. Ook hier geldt dat het wenselijk en/of noodzakelijk is dat er sprake is van gezamenlijke afstemming van het onderwijsaanbod in een bepaald gebied (zoals hiervoor ook is bepleit voor de vorming van IKC’s). Een netwerk van scholen zou in dit verband zorg moeten dragen voor een inclusieve voorzieningenstructuur in een voor leerlingen bereikbaar gebied (bijvoorbeeld per stadsdeel in Haarlem wordt gezorgd voor een op elkaar afgestemde en samenhangende inclusieve voorzieningenstructuur). Het is aan de schoolbesturen om door gezamenlijke planvorming hier verder vorm en inhoud aan te geven.
8.7 Beleidslijn huisvesting op basis van gezamenlijke planvorming Er is sprake van diverse beleidsambities met een eventuele vertaling naar onderwijshuisvesting. Dit geldt voor de vorming van (integrale) kindcentra, de realisatie van inclusieve scholen, de vergroting van de ontmoetingsfunctie en de gewenste of noodzakelijke schaalsprong in bepaalde delen van Haarlem. Het is wenselijk om te komen tot een voorzieningenstructuur die gekenmerkt wordt door gezamenlijke schoolbestuurlijke complementariteit, samenhang en afstemming in een bepaald geografisch gebied (stadsdelen of wijken). Interventies c.q. maatregelen in individuele scholen vinden in de toekomst dan ook meer dan in het verleden plaats op basis van een gezamenlijke schoolbestuurlijke visie op de voorzieningenstructuur in een bepaald voedingsgebied.
Bijlagen • Bijlage 1: Ontwikkelingen wet- en regelgeving • Bijlage 2: Leerlingenprognoses basisonderwijs en voortgezet onderwijs • Bijlage 3: Overzicht actualisering scholen eerste planperiode IHP Onderwijs • Bijlage 4: Overzicht actualisering scholen tweede planperiode IHP Onderwijs
27
Bijlage 1 Ontwikkelingen wet- en regelgeving In deze bijlage wordt uitgebreider ingegaan op de in paragraaf 3.2 beschreven ontwikkelingen in wet- en regelgeving. Het betreft hier ontwikkelingen die ook mogelijke gevolgen zullen hebben voor de onderwijshuisvesting.
1. Inclusief onderwijs; werkagenda Route naar inclusief onderwijs 2035 Het Rijksbeleid is gericht op de realisering van een inclusieve onderwijsinfrastructuur. Deze transformatie vraagt ook vernieuwing van de onderwijshuisvesting. In overleg met de schoolbesturen moet bezien worden welke aanpassingen en/of toevoegingen wenselijk of nodig zijn om de scholen inclusiever en passender te maken zodat leerlingen met diverse ondersteuningsbehoeften ook kunnen worden opgevangen in de reguliere scholen. Hierin moeten keuzes worden gemaakt vanwege financiële beperkingen. Het is wenselijk en/of noodzakelijk dat schoolbesturen gezamenlijke afspraken maken over het opvangen van leerlingen met een extra ondersteuningsbehoefte op die locaties die daarvoor geschikt en/of aangepast zijn. Belangrijk hierin is dat het geheel aan voorzieningen in Haarlem voldoende is voor inclusief onderwijs. Voor de transformatie naar inclusief onderwijs is een landelijke werkagenda Route naar inclusief onderwijs 2035 opgesteld. De samenwerkingsverbanden passend onderwijs dienen in de ondersteuningsplannen verder invulling te geven aan de landelijke werkagenda maar ook in de LEA is onderwijshuisvesting en passend of inclusief onderwijs belegd als een gezamenlijke verantwoordelijkheid van het onderwijsveld en de gemeente.
Voor wat betreft de eventuele noodzakelijke aanpassingen aan de onderwijshuisvesting zullen de ‘natuurlijke’ vernieuwingsmomenten van schoolgebouwen aangewend worden om deze zo mogelijk passender en inclusiever te maken.
2. Wetsvoorstel financiering kinderopvang De huidige Wet kinderopvang heeft tot doel de ontwikkeling van jonge kinderen te stimuleren. Beoogd wordt ook doorgaande ontwikkelingslijnen te stimuleren voor kinderen (0 tot 13 jaar) en in het bijzonder kinderen met een risico op een onderwijsachterstand. Dit gebeurt onder andere door het aanbieden van een passend aanbod voor- en vroegschoolse educatie (VVE). Het peuterspeelzaalwerk valt ook onder deze wetgeving, waardoor het onderscheid tussen peuterspeelzalen en kinderdagverblijven is verdwenen. Het kabinet heeft een Wetsvoorstel financiering kinderopvang ingediend. Met het voorstel wil de Rijksoverheid de kinderopvang vanaf 2029 bijna gratis maken voor werkende ouders. Dit gebeurt door de huidige kinderopvangtoeslag te vervangen door een inkomensonafhankelijke subsidie. De brancheorganisatie voor de kinderopvang heeft in september 2025 een brief gestuurd naar de Tweede Kamer waarin zij aangeven te verwachten dat de sector mede als gevolg van het wetsvoorstel zal groeien met 200.000 kindplaatsen en 40.000 nieuwe medewerkers. De gevolgen specifiek van het wetsvoorstel voor Haarlem zijn op dit moment nog niet kwantitatief in te
28
schatten, anders dan dat er waarschijnlijk sprake zal zijn van een groei van het aantal ouders dat gebruik wil maken van de kinderopvang. Dit zal leiden tot een eventuele toenemende behoefte en groei van het aantal kindplaatsen. Deze groei zal plaatsvinden bij kinderopvang in IKC’s (indien ruimte beschikbaar), de zelfstandige kinderopvanglocaties en gastouderopvang. Belangrijk vraagstuk is de beschikbaarheid van voldoende personeel (pedagogische professionals). In de vernieuwing van de onderwijshuisvesting ondersteunt de gemeente de vorming van integrale kindcentra (IKC’s), waarbij de voorzieningen voor de kinderen in de leeftijd 0 – 12 jaar zoveel mogelijk onder een dak worden gehuisvest. De gemeente heeft in deze ook een verantwoordelijkheid om in het kader van het onderwijsachterstandbeleid voldoende kindplaatsen aan te bieden voor o.a. VVE. Ook dit is in de LEA opgenomen.
3. Wet ruimte voor nieuwe scholen De Wet ruimte voor nieuwe scholen (ingevoerd in 2021) moet het mogelijk maken dat scholen, die aantoonbaar op voldoende belangstelling van ouders en leerlingen kunnen rekenen, meer dan voorheen het geval was ook daadwerkelijk voor bekostiging in aanmerking kunnen komen. Met deze wet wordt beoogd dat het aanbod van scholen zich beter kan aanpassen aan de veranderende vraag vanuit de samenleving. Door middel van ouderverklaringen en/of een marktonderzoek moet deze behoefte worden aangetoond. Deze wetgeving heeft inmiddels geleid tot het stichten van nieuwe scholen. In Haarlem betreft dit de Islamitische basisschool De Eenheid. Door de ministeriële goedkeuring ontstaat voor de gemeente Haarlem de wettelijke zorgplicht te voorzien in onderwijshuisvesting. De wetgeving biedt voor uiteenlopende initiatiefnemers mogelijkheden voor het stichten van nieuwe scholen en daarmee verdere uitbreiding van het onderwijsaanbod in een bepaald gebied met ook eventueel een verlies van leerlingen bij bestaande scholen. Dit zal aan de orde zijn wanneer sprake is van een gelijkblijvend aantal kinderen in een bepaald voedingsgebied.
De gemeente streeft ernaar dat initiatiefnemers overleggen met bestaande onderwijsaanbieders zodat een afweging gemaakt kan worden of ze wel of niet onderdeel willen zijn van de bestaande voorzieningenstructuur en zij daarbinnen hun onderwijskundige ambities kunnen waarmaken.
4. Wetsvoorstel planmatige aanpak onderwijshuisvesting Het onlangs door de Tweede Kamer aangenomen wetsvoorstel planmatige aanpak onderwijshuisvesting beoogt het stelsel van onderwijshuisvesting te optimaliseren door gemeenten te verplichten een IHP en schoolbesturen een meerjaren onderhoudsplan (MJOP) te laten opstellen. Tevens wordt door het voorstel het investeringsverbod in het primair onderwijs en (voortgezet) speciaal onderwijs versoepeld, zodat deze onderwijssectoren (i.c. de schoolbesturen) onder bepaalde voorwaarden kunnen investeren in de onderwijshuisvesting. Het wetsvoorstel voorziet ook in het opnemen van de voorziening renovatie in de wetgeving als gelijkwaardig alternatief voor nieuwbouw. Het voorstel wil een meer planmatige en doelmatige samenwerking tussen gemeenten en schoolbesturen bevorderen bij de bouw en het onderhoud van schoolgebouwen. In de dagelijkse praktijk werkt het overgrote deel van de gemeenten reeds met een IHP voor de fasegewijze vernieuwing van de huisvesting onderwijs, zo ook de gemeente Haarlem. Ook de schoolbesturen stellen reeds meerdere jaren MJOP’s op.
29
5. Voorstellen kleine scholen toeslag en gemiddelde schoolgrootte Het ministerie van OCW is voornemens de kleine scholentoeslag voor basisscholen te vervangen door een zogenaamde dunbevolktheidstoeslag. De huidige kleine scholentoeslag helpt nu kleine scholen met minder dan 150 leerlingen financieel te overleven, ongeacht hun locatie in een stedelijke dan wel plattelandsomgeving. Het is het voornemen de financiële steun specifiek te richten op kleine scholen in dunbevolkte regio's, waar het behoud van deze scholen cruciaal is voor de leefbaarheid en het voorzieningenniveau. Kleine scholen in stedelijke gebieden zullen geen aanspraak meer kunnen maken op de toeslag, hetgeen kan leiden tot noodgedwongen fusies en/of sluitingen. Ook de regeling van de gemiddelde schoolgrootte om kleine scholen in stand te houden wordt mogelijk afgeschaft. Deze regeling maakt het nu mogelijk voor schoolbesturen met meerdere scholen om een kleine school in stand te houden indien dit gecompenseerd wordt door de aanwezigheid van grotere scholen waardoor de gemiddelde schoolgrootte blijft boven de voor de betreffende gemeente geldende instandhoudingsnorm5. Het is het voornemen om voor de instandhouding van kleine scholen een afstandscriterium in te voeren. Invoering van deze voorstellen zullen waarschijnlijk nog enige tijd op zich laten wachten.
Voor de onderwijshuisvesting in de steden gaat dit mogelijk als gevolg hebben dat kleine scholen ophouden te bestaan en andere scholen groeien. Dit leidt tot verschuivingen in de behoefte aan onderwijshuisvesting.
6. Verduurzaming onderwijshuisvesting Het Klimaatakkoord uit 2015 heeft als doelstelling om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen en de opwarming van de aarde te beperken. Ook de gemeente Haarlem wil minder en slimmer energie verbruiken. Bij vernieuwing van scholen wordt dan ook gekeken naar duurzaamheidsmaatregelen die aansluiten bij de gemeentelijke (en ook landelijke) ambities hierin, waaronder de reductie van de CO2-uitstoot in 2030 en 2050, aardgasloos vernieuwen. Het verduurzamen van de scholen vindt plaats op de “natuurlijke” vernieuwingsmomenten van renovatie en/of vervangende nieuwbouw. Hiernaast zijn schoolbesturen vanzelfsprekend autonoom om ook binnen de financiële mogelijkheden maatregelen te nemen voor het verduurzamen van de eigen schoolgebouwen. Hiertoe kan o.a. een beroep worden gedaan op de subsidieregeling duurzaam maatschappelijk vastgoed (DUMAVA) die in elk geval nog tot 2030 loopt. De gemeente wil deze subsidieregeling samen met schoolbesturen blijven benutten, zoals in het recente verleden ook al is gedaan bij een aantal projecten, met als doel om natuurlijke investeringsmomenten te kunnen benutten voor de verduurzamingsopgave. De netcongestie is reeds een blokkade in de verduurzaming.
Dit geldt vanzelfsprekend voor veel voorzieningen, waarbij onderwijshuisvesting een wettelijke taak betreft en derhalve in dit verband kan worden gezien als urgente voorzieningen. De druk op het elektriciteitsnet vertraagt nu al de uitvoering van bouwwerkzaamheden. Het is van belang om indien mogelijk netbewust te bouwen: 5 De instandhoudingsnorm voor de gemeente Haarlem is 200 leerlingen. Voor Spaarndam geldt een
instandhoudingsnorm van 130 leerlingen.
30
gebouwen zó ontwerpen en inrichten dat de belasting van het elektriciteitsnet wordt beperkt en slimmer gespreid, bijvoorbeeld door energieopslag, vraagsturing of efficiënt energiegebruik. Situaties van renovatie c.q. levensduurverlenging vragen extra aandacht en veelal maatwerk, hetgeen soms leidt tot kostenverhoging. In sommige situaties is het onoverkomelijk (voorlopig nog) de bestaande (gas-)aansluitingen te handhaven.
31
Bijlage 2 Leerlingenprognoses 1. Leerlingenprognoses basisonderwijs 2025 De recente/actuele leerlingenprognoses voor het basisonderwijs komen lager uit dan de leerlingenprognoses uit 2023. Wel is nog steeds sprake van groei circa 11 %. De verwachting is dat het leerlingenaantal toeneemt van circa 13.700 leerlingen in 2025 naar 15.200 in 2044. Dit is inclusief de leerlingen van de ITK en de ISH. De basisgeneratie (het aantal Haarlemse kinderen in de leeftijd 4 tot en met 12 jaar) neemt ook toe, groeit van circa 15.200 kinderen in 2025 naar circa 16.800 in 2044. De basisgeneratie is hoger dan de leerlingenprognoses. Het verschil wordt verklaard door kinderen die het speciaal basisonderwijs (SBO) of speciaal onderwijs (SO) bezoeken dan wel basisonderwijs buiten de gemeente Haarlem.
Door de groei van het aantal leerlingen neemt ook de ruimtebehoefte toe van (afgerond) 79.000 m2 bruto vloeroppervlakte (BVO) naar circa 87.000 m2 BVO. De totale capaciteit bedraagt 98.000 m2 BVO, waardoor er sprake is van een normatief ruimteoverschot (leegstand) van circa 20.000 m2 in 2025. Dit normatieve ruimteoverschot neemt door de groei van het aantal leerlingen af naar circa 11.000 m2 BVO in 2044.
Hierbij dienen drie belangrijke kanttekeningen gemaakt te worden: 1. Niet alle normatieve leegstand kan worden ingezet voor onderwijs, omdat er ook sprake is van gebouwen met veel niet functionele ruimte (bijvoorbeeld veel verkeersruimte). Dit geldt veelal
32
voor oudere schoolgebouwen bestaande uit gangen en lokalen, waarbij het gebouw niet geheel (meer) aansluit bij hedendaagse onderwijsconcepten. 2. De leegstand bevindt zich veelal in stadsdelen waar de groei van het onderwijs niet plaatsvindt en waar derhalve geen aanvullende ruimte nodig is. Zo is er in Haarlem Noord sprake van overcapaciteit terwijl de toekomstige ruimtebehoefte vooral in het stadsdeel Schalkwijk voorzien wordt. 3. Er is sprake van verhuur en medegebruik aan o.a. kinderopvangorganisaties in veel schoolgebouwen. Hiervoor zijn medegebruiks- en/of huurovereenkomsten met deze organisaties gesloten. Vanwege deze drie kanttekeningen is de feitelijke leegstand lager dan de grafiek weergeeft. Per stadsdeel zijn er verschillen wat betreft de groei van het aantal leerlingen6: • In stadsdeel Noord bevinden zich 17 basisscholen. De leerlingenprognoses zijn licht stijgend (circa 8 %). De totale capaciteit voor het basisonderwijs is voldoende om het bestaande en toekomstig leerlingenaantal te huisvesten. • In stadsdeel Oost zijn 6 basisscholen (inclusief de ITK). De recente leerlingenprognose komt lager uit dan de prognose uit 2023. Er is desondanks sprake van aanzienlijk groei van circa 17 %. De totale capaciteit is voldoende, waarbij eventuele groei van een individuele school door de leegstand van een andere school kan worden opgelost.
• In stadsdeel Zuidwest bevinden zich 13 basisscholen (inclusief de ISH). De recente leerlingenprognose komt lager uit dan de prognose uit 2023. Er is nog steeds sprake van een groei van circa 10 %. • De groei van het aantal leerlingen in Schalkwijk, waar 12 basisscholen zijn, komt op basis van de actuele leerlingenprognoses lager uit dan de prognose uit 2023, maar is met circa 19 % nog steeds aanzienlijk. De capaciteit is daar vooralsnog voldoende. • In stadsdeel Centrum staan 2 basisscholen. De leerlingenprognoses uit 2023 en 2025 zijn vergelijkbaar. Er is sprake van een lichte groei van circa 5 %. De capaciteit is op dit moment toereikend om de groei op te vangen. Voor vrijwel alle basisscholen geldt dat de bestaande capaciteit nu voldoende is om de verwachte groei op te vangen. Er zijn enkele uitzonderingen. Ze heeft de IBS Al Ikhlaas een bestaand capaciteitstekort dat toeneemt met de groei van het aantal leerlingen. Voor het opvangen van deze groei wordt IBS Al Ikhlaas uitgebreid. Ook De Verbeelding kent een capaciteitstekort. Door vernieuwing van De Zonnewijzer I (waardoor De Zonnewijzer op een unilocatie wordt gehuisvest) komt de locatie De Zonnewijzer II beschikbaar voor andere basisscholen. Vooralsnog wordt beoogd hier De Verbeelding te huisvesten. Er is een aantal basisscholen met een klein capaciteitstekort.
Voor deze scholen behoeft niet direct uitbreiding plaats te vinden. Eventuele uitbreiding is hier onderdeel van een integrale heroverweging van de voorzieningenstructuur in de diverse stadsdelen, waarbij bezien wordt in hoeverre er ook andere mogelijkheden zijn om te komen tot een passende voorzieningenstructuur. Te denken is o.a. aan verhuizing en verplaatsing van scholen, scholencarrousels e.d. Hierover vindt al overleg plaats met de betrokken schoolbesturen. Dit overleg beoogt ook te komen tot een concrete(re) invulling en prioritering van/voor de tweede planperiode IHP Onderwijs 2027 – 2030. Capaciteitstekorten worden daar waar mogelijk opgelost door gebruikmaking van de bestaande capaciteiten van (overige) basisscholen. In die zin kan gesproken worden van een verdelings- in plaats van capaciteitsvraagstuk. 6 De prognoses voor de Internationale Taalklas (ITK), International School Haarlem (ISH) en het (V)SO
zijn niet meegenomen in deze analyse per stadsdeel. Ontwikkelingen in de leerlingenaantallen voor deze scholen zijn complex te voorspellen. De leerlingenprognoses zijn voor deze scholen een ondergeschikt sturingsinstrument.
33
2. Leerlingenprognoses voortgezet onderwijs 2025 Het leerlingenaantal in het voortgezet onderwijs neemt toe van circa 12.000 naar circa 12.840 leerlingen in 2044. De leerlingenprognoses uit 2023 en 2025 komen voor het voortgezet onderwijs redelijk overeen en laten voor het totaal aantal VO-leerlingen een groei van circa 8 % zien. De bestaande capaciteit is daarvoor toereikend. Hierin vindt ook afstemming plaats met het voortgezet onderwijs in de regio Zuid-Kennemerland en Haarlemmermeer. Bij met name de scholen met een HAVO- en VWO-aanbod valt op dat het werkelijke leerlingenaantal op 1 oktober 2024 vrijwel overeenkomt met het aantal leerlingen dat in voorgaande prognoses was voorzien. Bij een aantal scholen is sprake van groei met eventueel gevolgen voor de huisvestingscapaciteit. Dit betreffen de VO-scholen Oost ter Hout, Lyceum Sancta Maria, Rudolf Steiner College en Schoter Scholengemeenschap. De ambitie en beleidsmatige inzet van de gemeente en schoolbesturen is om door middel van capaciteitsafspraken tussen de schoolbesturen te komen tot een verdeling van de VO-leerlingen over de bestaande capaciteit. Deze afspraken worden gemaakt in het kader van de gesprekken die moeten leiden tot een nieuw Regionaal Plan Onderwijsvoorzieningen (RPO). De capaciteitsafspraken worden na vaststellen jaarlijks gemonitord.
Hieronder zijn de leerlingenprognoses voortgezet onderwijs grafisch weergegeven. Te zien is dat de basisgeneratie 12 – 18-jarigen ongeveer gelijk is aan de leerlingenprognoses voortgezet onderwijs.
Overwogen wordt om in toekomstige actualisaties van het IHP voor het voortgezet onderwijs uit te gaan van een regionale leerlingenprognose, zoals door de gezamenlijke VO-besturen in Haarlem, Zuid-Kennemerland en Haarlemmermeer al gedaan wordt. Weliswaar heeft de gemeente Haarlem geen verantwoordelijkheid voor de huisvesting van VO-schoolgebouwen in de regio, maar VOscholen hebben een regionale functie. In het nieuwe Regionale Plan Onderwijs (RPO), een wettelijke verplichting voor het VO om te komen tot gezamenlijke planvorming, zijn afspraken gemaakt over het onderwijsaanbod voortgezet onderwijs in de regio tussen de betrokken schoolbesturen en de diverse gemeenten. De beschikbare capaciteit onderwijshuisvesting voortgezet onderwijs is voldoende voor de huidige en toekomstige ruimtebehoefte in het voortgezet onderwijs. Op termijn (na 2040) lijkt de ruimtebehoefte nagenoeg gelijk met de beschikbare capaciteit.
34
De prognose voor de Internationale Schakelklas (ISK) is niet meegenomen in bovenstaande analyse.
35
Bijlage 3 Overzicht actualisering scholen eerste planperiode a. Coornhert, levensduurverlengende renovatie In het IHP is voor de levensduurverlengende renovatie een investeringsraming opgenomen van € 21.980.000 (€ 1,48 miljoen voor nieuwbouw en het overgrote deel voor renovatie). Met het schoolbestuur Dunamare is overeengekomen de renovatie gefaseerd uit voeren, mede vanwege de complexiteit om voor een VO-school met meer dan 1.000 leerlingen tijdelijke huisvesting te realiseren alsmede de enorm hoge kosten hiervoor. Voor de eerste fase is daarvoor € 6.569.200 nodig. Voor de totale renovatie wordt een renovatieplan inclusief businesscase opgesteld, dat door de gemeente met hulp van externe expertise in de vorm van een second opinion wordt beoordeeld. Aanvullend budget wordt aan de hand van de planvorming bepaald, evenals de eigen bijdrage van het schoolbestuur (waaronder DUMAVA-subsidie). Indexering is op dit moment (nog) niet van toepassing, vooralsnog wordt uitgegaan van de hierboven genoemde middelen (die gebaseerd zijn op vervangende nieuwbouw). b. VO in Schalkwijk, aanpassing Haarlem College Bij het opstellen van het IHP in 2023 werd vooruitgelopen op het verbreden van het Haarlem College met een HAVO-afdeling (en op termijn, als gewenste uitbreiding ook VWO).
Voor het aanpassen van het gebouw is destijds € 5 miljoen indicatief opgenomen in afwachting van concrete plannen en een overzicht van kosten. In het JOP 2025 is dit bedrag aangepast naar een taakstellend budget van € 2 miljoen voor de technische en functionele aanpassing van het gebouw. De door Dunamare voorgestelde maatregelen kunnen binnen dit financieel kader worden gerealiseerd. In 2026 worden de werkzaamheden uitgevoerd. Indexering van het taakstellende budget is niet van toepassing. c. Oost ter Hout, uitbreiding Het leerlingenaantal van praktijkschool Oost ter Hout neemt toe. Bij praktijkschool De Schakel is sprake van stabilisering van het leerlingenaantal. Door de groei van Oost ter Hout werd voorzien in een uitbreiding in het IHP. Inmiddels is in overleg met Dunamare besloten hierin niet te voorzien, maar in te zetten op versterking van de samenwerking tussen beide praktijkscholen (met wellicht verdeling van leerlingen over beide scholen) en de VMBO-scholen Haarlem College en Spaarne College. De destijds geraamde kosten ter hoogte van € 550.000 voor de geringe uitbreiding kunnen anderszins worden ingezet. d.
Rudolf Steiner College, uitbreiding In het IHP werd voor het Rudolf Steiner College een uitbreiding voorzien zodat de school door kan groeien naar maximaal 1.250 leerlingen (hetgeen het met het onderwijsveld overeengekomen aantal leerlingen is voor het Rudolf Steiner College). De planvorming hiervoor vindt plaats. Er is op dit moment geen aanleiding de oorspronkelijke raming in het IHP aan te passen, wel moet het budget geïndexeerd worden. Op basis van de indexering over de periode 2024 – 2027 is het beschikbare budget aangepast van € 7 miljoen naar € 8,44 miljoen. De definitieve kostenraming wordt opgesteld op basis van de verdere planvorming. Er kan sprake zijn van aanvullende kosten, o.a. voor het bouwrijp maken van het terrein, of aanpassingen in de ruimte buiten het terrein van de school (waaronder het verplaatsen van andere functies). Voor deze extra kosten is aanvullend budget nodig. e. HMS, levensduurverlengende renovatie
36
Het oorspronkelijke budget was niet toereikend om te voldoen aan alle gemeentelijke (m.n. erfgoed) kaders, die voor de monumentale panden gelden. Het budget is daarop reeds opgehoogd van € 8 miljoen naar € 9.687.339. Het resultaat van de aanbesteding maakt dat het budget nogmaals opgehoogd moet worden met een bedrag dat overeenkomt met de niet gedane indexatie over de jaren 2024 – 2026. Dit betekent een verhoging van het beschikbare budget van € 1.463.007, hetgeen in de actualisering is opgenomen. Het betreft hier de actualisering van het reeds opgehoogde budget van € 9,7 miljoen. f. De Globe en Don Bosco, vervangende nieuwbouw Beide basisscholen zijn onderdeel van de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan, waarvan de ontwikkeling de komende jaren gerealiseerd gaat worden. Het Programma voor de Leefomgeving (PvEL) wordt eind 2025 vastgesteld, waardoor de programmafase van de diverse functies in 2026 kan starten (opstellen programma’s van eisen). In de oorspronkelijke planvorming vindt vernieuwing plaats van het gebouw van De Globe (schoolbestuur Spaarnesant) door de realisatie van een nieuwe voorziening voor 400 leerlingen. Tevens zal er een voorziening voor kinderopvang worden toegevoegd aan de nieuwbouw. De vernieuwing van de basisschool Don Bosco (schoolbestuur TWijs) maakt ook onderdeel uit van de ontwikkelzone.
De wijze waarop de vernieuwing plaatsvindt is nog onderwerp van overleg tussen de schoolbesturen TWijs en Spaarnesant en de gemeente, mede vanwege de verwachte leerlingenaantallen van de beide basscholen. Gezien de basisgeneratie in dit deel van Schalkwijk (het aantal kinderen in de leeftijd 4 – 12 jaar) opteert de gemeente voor één voorziening voor basisonderwijs met een omvang van circa 400 leerlingen (16-klassige basisschool). Met de realisering van IKC Valeo en deze nieuwe voorziening is er voldoende capaciteit voor het basisonderwijs (2 voorzieningen voor circa 800 leerlingen in totaliteit). Verdere planvorming moet duidelijkheid geven over de opgave en het bijbehorende investeringsbudget. g. De Kring 2, levensduurverlengende renovatie Bij het vaststellen van het IHP is in overleg met het bevoegd gezag Spaarnesant een globaal investeringsbudget taakstellend bepaald. Uit een inmiddels uitgevoerd technisch haalbaarheidsonderzoek (prijspeil 2025) is gebleken dat om meerdere redenen dit budget niet toereikend is. De noodzakelijke bijstelling van het budget naar een omvang van € 2,3 miljoen is gedaan en in het investeringsplan verwerkt door middel van een voorstel in de door de Gemeenteraad vastgestelde Programmabegroting 2026. Verdere indexering is op dit moment niet van toepassing. h.
Gymzaal/sporthal Floris van Adrichemlaan Door de ontwikkeling van de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan en het besluit van Spaarnesant dat IKC Schalkwijk daar geen deel van uit gaat maken, wordt opnieuw overwogen welke gymvoorziening voor het onderwijs nodig is in de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan. In elk geval dient er een voorziening te komen voor het bewegingsonderwijs voor de basisscholen IKC Valeo en de wellicht gecombineerde voorziening voor de basisscholen De Globe en Don Boscoschool. Doordat IKC Schalkwijk geen deel meer uitmaakt van de planvorming ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan behoeven er in deze ontwikkelzone ook geen drie gymzalen te worden ontwikkeld. Het budget voor één gymzaal kan daarom worden toegevoegd aan het project IKC Schalkwijk op de locatie Albert Schweitzerlaan. In de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan wordt voorzien in de realisatie van een sportvoorziening, hiervoor is in het investeringsplan -sport een budget van € 12 miljoen
37
gereserveerd. Deze sportzaal dient dan tevens als voorziening voor het bewegingsonderwijs voor in elk geval de basisscholen IKC Valeo en het beoogde IKC Boerhaave (basisschool De Globe/Don Boscoschool). Hierdoor kan het gereserveerde investeringsplan -bedrag onderwijshuisvesting voor de twee gymzalen aan de Floris van Adrichemlaan alternatief worden ingezet. i. IKC Schalkwijk, vervangende nieuwbouw, inclusief gymzaal De planvorming voor een unilocatie IKC Schalkwijk (samenvoegen/fusie van SBO Dumontschool en SBO De Satelliet) aan de Albert Schweitzerlaan is in ontwikkeling. Op dit moment is er geen reden het eerder geraamde investeringsbudget aan te passen met uitzondering van de indexering over de afgelopen jaren (4 jaar, 2024 - 2027). De precieze ruimtebehoefte op basis van het aantal en soort leerlingen (SBO- en SO-leerlingen) moet nader worden vastgesteld. Uitgangspunt is vooralsnog een ruimtebehoefte voor 200 à 225 SBO-leerlingen. De normvergoeding uit de verordening wordt hierop beschikbaar gesteld voor de bepaling van een definitief investeringsbudget. Financiering voor zorgpartijen binnen de school moet worden bepaald, uitgangspunt is dat dit zoveel mogelijk binnen de capaciteit (bijvoorbeeld door dubbelgebruik) wordt ingepast, dan wel dat deze partijen zelf financiering inbrengen. Aanvankelijk is in de raming geen bedrag voor een nieuwe gymzaal opgenomen.
Met de veranderende plannen rond de locatie van IKC Schalkwijk bestaat in de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan een lagere ruimtebehoefte voor het bewegingsonderwijs. De investeringsplan reservering onderwijshuisvesting kan worden ingezet voor een nieuwe gymzaal aan de Albert Schweitzerlaan. Indexering van dat budget is op dit moment nog niet van toepassing.
38
j. De Talenten, vervangende nieuwbouw inclusief gymzaal Dit project bestaat uit verschillende onderdelen/fases: aankoop grond, sloop schoolgebouw, bouwrijp maken terrein, nieuwbouw school inclusief gymzaal, renovatie van de bestaande gymzaal en tenslotte herinrichting van het Graafschapsplein. Een gemeentelijke procesmanager is hierin actief. Met het schoolbestuur TWijs is vanwege de complexiteit van de locatie en de wens de voorziening te ontwikkelen tot een integraal kind- en buurtcentrum (IKBC) overeengekomen dat de gemeente bouwheer is. Ook de wens van Erfgoed om de oude gymzaal te behouden ten behoeve van een andere functie, met de nodige erfgoedeisen, maakt de ontwikkeling van het IKBC complex. De start van de bouw wordt op dit moment voorzien in 2028. Het investeringsbedrag moet in het kader van deze actualisering tot en met 2027 geïndexeerd worden, waardoor sprake is van een investeringsbedrag voor de vervangende nieuwbouw inclusief gymzaal van € 8.097.700 (prijspeil 2027). k. IKC Valeo (vm. basisschool Wadden Boerhaave), vervangende nieuwbouw De start van de nieuwbouw van IKC Valeo is voorzien in voorjaar 2026. Het beschikbare investeringsbudget voor de vervangende nieuwbouw is geïndexeerd worden naar prijspeil 2026. l. Liduina Timorstraat, levensduurverlengende renovatie Renovatie van de school is nog niet gestart.
Een businesscase/renovatieplan met kostenraming moet worden opgesteld en beoordeeld, voordat een definitief budget kan worden vastgesteld. Vooralsnog is de verwachting uitvoering in 2026 – 2027. Indexering van het beschikbare investeringsbudget over de afgelopen jaren moet nog plaatsvinden. Dit leidt tot ophoging van het budget met circa € 1 miljoen hetgeen in de actualisering is opgenomen. m. Vrije School Wouwermanstraat, levensduurverlengende renovatie Na het vaststellen van het IHP 2023 – 2038 heeft extern onderzoek plaatsgevonden naar de renovatie van de school. Uit het renovatieplan en de businesscase bleek dat het in het IHP geraamde bedrag verre van toereikend was. Het bedrag is op basis van het onderzoek (prijspeil 2024) opgehoogd. Indexatie over de periode 2025 – 2027 moet nog plaatsvinden. Tevens moet het resultaat van de aanbesteding worden afgewacht. Start bouw is nu voorzien eind 2026, begin 2027. n. Al Ikhlaas, uitbreiding Bij het opstellen van het IHP in 2023 bleek uit de analyse van de toenmalige leerlingenprognose dat het noodzakelijk was dat Al Ikhlaas uitgebreid moest worden. Deze uitbreiding staat gepland voor 2026. Indexering van het budget dat in het IHP is opgenomen heeft nog niet plaatsgevonden. Dit dient over de jaren 2024 t/m 2026 nog plaats te vinden en is opgenomen in de actualisering. o. Prof. Dr.
Van Gilseschool vervangende nieuwbouw inclusief gymzaal De planvorming om te komen tot vervangende nieuwbouw van de school is in ontwikkeling. Op dit moment bestaat er geen reden het eerder geraamde budget aan te passen met uitzondering van de indexering. Het investeringsbedrag voor de vervangende nieuwbouw inclusief gymzaal komt daarmee uit op € 8.275.020 (prijspeil 2027). De precieze ruimtebehoefte moet op basis van de criteria in de verordening worden vastgesteld. De normvergoeding zal daarop beschikbaar worden gesteld. Financiering voor zorgpartijen binnen de school moet worden bepaald, uitgangspunt is dat dit zoveel mogelijk binnen de onderwijscapaciteit (door medegebruik) wordt ingepast, dan wel dat deze partijen zelf financiering inbrengen. p. Focus, aankoop semipermanent gebouw De aankoopprijs is bijgesteld naar het prijspeil van 2026 waardoor nu € 200.000 is opgenomen. De aankoop door het schoolbestuur wordt door de gemeente vergoed. Na de vergunde periode (10 jaar) zal het gebouw om niet aan de gemeente worden opgeleverd.
39
q. ITK, vervangende nieuwbouw Op basis van de kostenraming van het totale project Prinses Beatrixlaan is het budget voor de ITK € 8.493.000. Op basis van de recente aanbesteding zijn aanvullende middelen ter hoogte van € 900.000 nodig. De combinatie met woningbouw (woonlagen op de school) heeft tot nu toe geleid tot de nodige kostenverhogingen. r. ISK, vervangende nieuwbouw Vervangende nieuwbouw voor de ISK is op dit moment niet meer aan de orde, er wordt ingezet op het huren van ruimte bij InHolland aan de Bijdorplaan. Het voor de vervangende nieuwbouw begrote budget vloeit terug naar de stelpost onderwijshuisvesting. s. Overige scholen Voor een aantal scholen is een investeringsraming opgesteld en opgenomen in het investeringsplan. Deze ramingen staan niet vermeld in het overzicht van te treffen voorzieningen in de eerste planperiode IHP. Dit betreft: t. De Zonnewijzer I In het JOP 2020 is voor De Zonnewijzer I een budget opgenomen voor uitbreiding, renovatie en een gymzaal. Deze maatregelen moeten het mogelijk maken De Zonnewijzer I en II op een unilocatie te huisvesten. De Zonnewijzer II kan dan voor een andere school worden ingezet. Tijdelijke huisvesting vinden en de bouw starten voor de school is tot nu toe een complexe opgave gebleken, door het tegelijk van toepassing zijn van meerdere gemeentelijke kaders met betrekking tot parkeren en erfgoed.
Ook is bezwaar aangetekend, dat na behandeling en advies niet heeft geleid tot een nieuw besluit. Op dit moment wordt start van de bouw voorzien in najaar 2026. Het budget is in 2025 bepaald a.d.h.v. het door het college vastgestelde Definitief Ontwerp. Indexering is op dit moment niet aan de orde. u. De Verbeelding In het kielzog van de ontwikkeling rond De Zonnewijzer I is het voornemen tot nu toe om basisschool De Verbeelding te huisvesten in het gebouw De Zonnewijzer II. Als De Zonnewijzer I in het najaar van 2026 van start kan gaan, is de inschatting nu dat in 2028 het gebouw De Zonnewijzer II kan worden aangepast voor een andere onderwijsgebruiker. Vooralsnog is basisschool De Verbeelding hiervoor in beeld. De oorspronkelijke raming voor de renovatie van De Zonnewijzer II is van 2022. Het door schoolbestuur TWijs opgestelde renovatieplan voor deze locatie is vanwege de vertraagde vernieuwing van De Zonnewijzer I inmiddels gedateerd en zal geactualiseerd moeten worden inclusief de investeringsraming. v. De Lindeboom De Vrije School De Lindeboom is onderdeel van de ontwikkelzone Korte Verspronckweg. De vernieuwing van De Lindeboom is naar voren gehaald vanwege de beoogde stedenbouwkundige planning c.q. ontwikkeling van deze locatie. Oorspronkelijk was De Lindeboom opgenomen in tweede planperiode IHP.
Het schoolbestuur is bouwheer en is gestart met de vernieuwing van De Lindeboom. Hierbij moet rekening worden gehouden met de gemeentelijke kaders en voorwaarden voor de gebiedsontwikkeling van de ontwikkelzone, die nog moeten worden vastgesteld. Voor de vervangende nieuwbouw was in het IHP € 7 miljoen opgenomen. Indexering dient in het kader van de actualisering nog plaats te vinden.
40
Bijlage 4 Overzicht actualisering scholen tweede planperiode 1. Heroverweging projecten tweede planperiode IHP Onderwijs Voor een aantal in de tweede planperiode opgenomen vernieuwingsprojecten is heroverweging aan de orde: • Door de ontwikkeling van HAVO op het Haarlem College is realisatie van een nieuwe VO-school in Schalkwijk op dit moment niet meer aan de orde. • Het stichtingskostenbudget voor de Vrije School De Lindeboom is naar voren gehaald vanwege de planvorming ontwikkelzone Korte Verspronckweg. Voor De Lindeboom is in de eerste planperiode 2023 – 2026 inmiddels een investeringsbudget opgenomen voor de vervangende nieuwbouw. Dit project is dus geen onderdeel meer van de tweede planperiode. • Basisschool De Cirkel is onderdeel van de ontwikkelzone Spaarneboog. Het is nog onduidelijk wanneer deze ontwikkeling zover is dat planvorming voor de vervangende nieuwbouw van De Cirkel kan starten. • Voor de BAVO Jenaplanbasisschool geldt dat de ontwikkeling in Haarlem Zuidwest wellicht leidt tot een nieuwe locatie voor de school. Ook hiervoor geldt dat een moment van start van de ontwikkeling nu nog niet is vast te stellen voor zowel de gebiedsontwikkeling als de planvorming voor de vernieuwing van de BAVO Jenaplanbasisschool.
• Voor diverse basisscholen in de stadsdelen Schalkwijk en Haarlem Noord (De Werkschuit, De Pantarijn en BAVO Eemstraat) is het noodzakelijk dat eerst een fundamentele keuze moet worden gemaakt over de voorzieningenstructuur, voordat m.b.t. individuele scholen bepaald kan worden of en op welke manier deze een plaats krijgen in de tweede planperiode IHP (zie paragraaf 7.2). • Wat betreft de International School Haarlem (ISH) vindt overleg plaats met de betrokken schoolbesturen. Op het moment dat een besluit is genomen over de toekomst van de ISH, kan worden overwogen op welke manier de huisvesting moet worden verzorgd. De verantwoordelijke schoolbesturen voor de ISH hebben aangegeven dat de Secondary School van de ISH (VO) gehuisvest kan blijven in de huidige locatie aan het Junoplantsoen. De vervangende nieuwbouw heeft dan alleen betrekking op de Primary School (PO) van de ISH (die nu gehuisvest is in twee locaties, aan de Buitenrustlaan en de Schreveliusstraat). Voor al deze projecten geldt dat deze aanvankelijk niet zonder reden zijn opgenomen in de tweede planperiode. De raming uit 2023 blijft dan ook overeind. Maar omdat nog niet met zekerheid vastgesteld kan worden wanneer deze projecten kunnen starten, wordt vooralsnog geen budget gereserveerd.
Op het moment dat door verschillende ontwikkelingen de planvorming alsnog kan starten, wordt een budget bepaald en wordt dit toegevoegd aan het Investeringsprogramma (investeringsplan). De actualisatie van de tweede planperiode zal, zoals nu wordt voorzien, gebeuren in 2027. Op dat moment kunnen nieuwe budgetten worden gereserveerd.
41
2. Projecten uit eerste planperiode, nu op te nemen in de tweede planperiode Voor enkele projecten uit de eerste planperiode is besloten deze niet uit te voeren, maar opnieuw in de tweede planperiode op te nemen. Dit betreft de volgende projecten: • De ontwikkeling van de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan gaat in 2026 – 2027 van start. Samen met de uitkomsten van het schoolbestuurlijke overleg over de voorzieningen basisonderwijs in het stadsdeel Schalkwijk, is dat het moment te besluiten over de toekomstige positionering van de basisscholen De Globe en Don Bosco in de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan. Dit betekent dat de vernieuwing van de basisscholen De Globe en Don Bosco in de tweede planperiode IHP opgenomen moet worden. Mede vanwege de te verwachten leerlingenaantallen van beide basisscholen, wordt voorgesteld dat beide basisscholen onder één dak worden gehuisvest, in vervangende nieuwbouw op de huidige locatie van De Globe. De geraamde stichtingskosten zijn gebaseerd op een dergelijke voorziening met een capaciteit voor 400 leerlingen (inclusief kinderopvang). Indexering moet nog plaatsvinden. • De renovatie van het Coornhert Lyceum vindt gefaseerd plaats. De planvorming is gestart in de eerste planperiode en zal ook deels in deze fase worden uitgevoerd. Voor de gefaseerde renovatie is € 6.569.200 gereserveerd.
Het restant van de oorspronkelijke raming dient in de tweede planperiode beschikbaar c.q. opgenomen te worden. Dit betekent een raming van € 15.410.800. Indexatie moet nog plaatsvinden. Voor de renovatie wordt door Dunamare een renovatieplan en businesscase opgesteld. Het exacte budget wordt aan de hand daarvan nader bepaald.
3. Nieuw op te nemen projecten in de tweede planperiode Van enkele huisvestingsprojecten is op dit moment met zekerheid te stellen dat deze opgenomen moeten worden in de tweede planperiode: • IBS De Eenheid heeft van het ministerie van OCW toestemming gekregen van start te gaan in schooljaar 2025 - 2026. De verwachting is dat de school de komende jaren zal groeien en aan de stichtingsnorm zal voldoen. Met de goedkeuring door het ministerie heeft de gemeente de zorgplicht voor passende onderwijshuisvesting. Dit kan in een nieuw te bouwen voorziening, maar ook door een bestaand gebouw beschikbaar te stellen. IBS De Eenheid wil in het stadsdeel Haarlem Noord haar permanente huisvesting realiseren. In het kader van een integrale visie op de voorzieningenstructuur in Haarlem Noord wordt de huisvestingsbehoefte van IBS De Eenheid ook meegenomen. De geraamde stichtingskosten worden voor op dit moment gebaseerd op een nieuwe basisschool voor 200 leerlingen. Uitgangspunt is een bedrag van € 4.065 per m2 BVO (kengetal dat gehanteerd is in het IHP, geïndexeerd met jaarlijks 4,8 %, voor de periode 2024 t/m 2027). • OBS Camelot is de enige school in de Zuiderpolder en heeft een capaciteitstekort. De verwachting is dat de school nog verder groeit, waardoor er vanaf schooljaar 2027 - 2028 geen nieuwe leerlingen meer kunnen worden geplaatst.
Het te realiseren project Oostpoort zal daarna nog meer groei van het leerlingenaantal tot gevolg hebben. Tijdelijke of permanente uitbreiding, of anders algeheel vervangende nieuwbouw, wordt onderzocht. In deze afweging wordt de leegstand in de Martin Luther Kingschool ook meegenomen. Op het moment dat de planvorming kan starten, moet de precieze ruimtebehoefte en het benodigde budget op basis van actuele leerlingenprognoses nader worden vastgesteld. Vooralsnog wordt in het kader van
42
de actualisering uitgegaan van vervangende nieuwbouw voor een voorziening voor (circa) 300 leerlingen en een voorziening voor bewegingsonderwijs. Op basis van het kengetal van € 4.065 per m2 BVO prijspeil 2027 is dan sprake van een benodigd investeringsbedrag van circa € 9 miljoen. Onderzocht moet worden of de nieuwbouw van IKC Schoterbos onderdeel kan zijn van een integralere ontwikkeling met meerdere functies. De locatie van de school aan de Generaal Spoorlaan geeft meer mogelijkheden dan alleen de nieuwbouw van de school. In Haarlem is het combineren van functies vanwege algeheel ruimtegebrek het uitgangspunt. De bijzondere doelgroep van IKC Schoterbos maakt wel dat heel zorgvuldig moet worden bepaald welke functies gecombineerd kunnen worden en meerwaarde hebben voor elkaar. Voorgesteld wordt te onderzoeken de mogelijkheid de nieuwbouw van de school te combineren met nieuwbouw voor de VSO Prof. dr. Gunningschool, inclusief een verbinding met de ontwikkeling van een gym/sportvoorziening. Ook bestaat de mogelijkheid overige maatschappelijke functies op de kavel te plaatsen. In de tweede planperiode wordt deze ontwikkeling in gang gezet.
4. Te verwachten projecten tweede planperiode; nog zonder budget Naast de bovengenoemde projecten zullen ook andere projecten moeten worden toegevoegd aan de tweede planperiode. Het betreft hier projecten waarvan de concrete planvorming nog niet direct van start kan gaan. Uit de gesprekken met de betrokken schoolbesturen en de gemeente over de gewenste voorzieningenstructuur primair onderwijs in met name Haarlem Noord en Schalkwijk zullen met zekerheid nieuwe huisvestingsvraagstukken/-projecten komen waarvoor nieuwe onderwijsvoorzieningen moeten worden gerealiseerd dan wel bestaande moeten worden aangepast. Op dit moment is daar geen bedrag voor te ramen, een PM-raming zal hiervoor worden opgenomen. Bij de volgende tussentijdse actualisatie van het IHP zal hier meer duidelijkheid over bestaan en kunnen de huisvestingsvraagstukken concreter worden geraamd. Op basis hiervan kunnen de benodigde stichtingskostenbudgetten eventueel worden opgenomen in het investeringsplan. De VSO Daaf Geluk is de laatste jaren sterk gegroeid en is gehuisvest op vier locaties (gehuisvest bij en in de VSO Prof. Dr. Gunningschool en op de eigen locatie met twee voorzieningen). Daar waar in het verleden de verwachting was dat sprake zou zijn van een daling, lijkt dit vooralsnog niet aan de orde. Het is wenselijk onderzoek te doen naar de optimalisering van de huisvesting van de VSO Daaf Geluk.
Hierbij kan gedacht worden aan het huisvesten van de VSO Daaf Geluk in de locatie van de VSO Gunningschool waarbij er gezocht wordt naar alternatieve huisvesting voor de VSO Gunningschool (wellicht in combinatie met vervangende nieuwbouw van overig gespecialiseerd onderwijs). Vooralsnog is hiervoor een PM-raming opgenomen. PM-ramingen gelden ook voor projecten die in een eerdere fase wel geraamd zijn, maar waarvan planvorming nog niet kan worden gestart. Dit is o.a. van toepassing op de vervangende nieuwbouw van De Cirkel, de BAVO Jenaplanbasisschool, de ISH en een aantal gymzalen.
5. Voorzieningen bewegingsonderwijs (Lichamelijke Opvoeding) Ondanks dat Haarlem normatief c.q. kwantitatief over voldoende voorzieningen voor bewegingsonderwijs beschikt, wordt samen met de afdeling Sport onderzocht of de bestaande voorzieningen kwalitatief op orde zijn en op de gewenste manier kunnen worden ingezet. Hiertoe
43
heeft in 2025 onderzoek naar c.q. een inventarisatie van de huidige binnensportaccommodaties plaatsgevonden. Een van de uitkomsten is dat Haarlem op dit moment veel kleine en verouderde gymzalen heeft die niet voldoen aan de KVLO-normen. In het kader van de vernieuwing van de voorzieningen voor bewegingsonderwijs wordt bezien of het combineren van gymzalen tot grotere sportfaciliteiten wellicht meer aan de behoeften van zowel het onderwijs als de binnensport kan worden voldaan. Onderzocht wordt op welke manier en op welk moment kleinere en verouderde voorzieningen voor bewegingsonderwijs kunnen worden afgestoten en op welke locatie daarvoor in de plaats grotere sportzalen (twee speelvelden) kunnen worden gerealiseerd. Vooralsnog wordt rekening gehouden met in ieder geval één nieuwe gymzaal dan wel sportzalen in stadsdeel Haarlem Noord en vervanging van de gymzalen bij OBS De Piramide en het Rudolf Steiner College door een sportzaal aan de Belgiëlaan. Op de locatie Belgiëlaan bevinden zich twee sterk verouderde gymzalen (waarvan 1 gymzaal in eigendom is van de turnvereniging, die deze na oplevering van de turnhal zal verlaten). Het Rudolf Steiner College aan de Belgiëlaan wordt uitgebreid met 2.000 m2 BVO. In de beoogde locatie voor de uitbreiding bevindt zich ook OBS De Piramide.
In het kader van de uitbreiding van het Rudolf Steiner College en de daarmee gepaard gaande herstructurering van de locatie (inclusief het verdwijnen van de gymzaal van de turnvereniging), is het wenselijk de beide gymzalen te vernieuwen door de realisering van een sportzaal (twee zaaldelen), waarmee kan worden voorzien in de behoefte aan bewegingsonderwijs voor OBS De Piramide en de Rudolf Steinerschool en het Rudolf Steiner College. Deze sportzaal is nu opgenomen in de tweede planperiode. In het IHP waren middelen geraamd voor de realisering van een sporthal (3 zaaldelen) in de ontwikkelzone Floris van Adrichemlaan. Deze sportvoorziening zal nog steeds worden gerealiseerd. De voorziening is opgenomen in het integraal huisvestingsplan Sport. De in het IHP opgenomen voorziening kan daarom anders worden ingezet. Een deel van de beschikbare middelen wordt nu ingezet om een gymzaal te realiseren bij het IKC Schalkwijk aan de A. Schweitzerlaan. De overige middelen worden ingezet om bovengenoemde sportzaal te realiseren aan de Belgiëlaan. Op basis van de recent uitgevoerde technische nulmetingen is naar voren gekomen dat de gymzaal bij de Van Voorthuijsenschool technisch erg slecht is en onveilig is. De kans op sluiting is aanwezig indien er geen vernieuwing plaatsvindt.
Dit is reden waarom de vernieuwing van de gymzaal van de Van Voorthuijsenschool is toegevoegd aan de tweede planperiode. Een voorziening voor bewegingsonderwijs in de vorm van een gymzaal in stadsdeel Centrum is ook absoluut noodzakelijk, maar het realiseren daarvan is ruimtelijk erg complex. Deze voorziening moet ruimte bieden voor het bewegingsonderwijs van de Hannie Schaftschool en de Veronicaschool. De locaties van beide basisscholen zijn volledig ingebouwd met nauwelijks tot geen buitenruimte. Het plaatsen van een gymzaal in de buitenruimte is derhalve niet mogelijk. Onderzocht moet worden wat er wel mogelijk is bij deze basisscholen (optoppen) dan wel op een alternatieve locatie. Vast staat dat voor beide mogelijkheden niet direct een oplossing voorhanden lijkt en er dus op geen enkele manier een voorspelling gedaan kan worden over een moment waarop planvorming kan starten. Voor de gymzalen geldt dat deze steeds in overleg met het team Sport worden gepland. Op het moment dat zich een koppelkans voordoet, waarmee een gymzaal met een inbreng van het IP binnensport een sportvoorziening kan worden, zal deze mogelijkheid worden onderzocht. De in het IHP geplande gymzalen zijn in overleg met het team Sport opgenomen. Deze gymzalen zijn, als deze een rol spelen in de voorzieningenstructuur sport in de stad, terug te vinden in het IHP Binnensport.
44
Dit is een uitgave van gemeente Haarlem, 19 mei 2026
Tekst: K. van Vugt; R. van der Tweel
________________________________ Postbus 511 2003 PB Haarlem Tel. 14 023 haarlem.nl 45