18 Bijlage 14 bij bijlage 3 Schetsontwerp Inrichtingsplan Openbare ruimte Molenwijk Noord Waddenbuurt
Tekst van het document
Concept Schetsontwerp Inrichtingsplan Openbare Ruimte
Waddenbuurt versie Maart 2026
Inhoudsopgave INLEIDING3 Introductie4 Inleiding5 Uitgangspunten PVEL 6 ONTWERP8 Analyse, kansen en uitgangspunten voor een groene en beleefbare Waddenbuurt 9 Schetsontwerp20 UITWERKING23 Park 24 straten 33 Europazone 38 THEMA’S 39 Thema: verhard / onverhard 40 Thema: waterberging 41 Thema: materiaalgebruik 42 Thema: verkeer en parkeren 43 Thema: bomen 44 Thema: groen 45 Thema: spelen 48 Thema: inrichtingselementen 49 Thema:verlichting50
Haarlem, versie Februari 2026
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
2
Inleiding Introductie4 Inleiding5 Uitgangspunten PVEL 6 Overzicht van de belangrijkste uitgangspunten en ontwerpregels6 3 leidendende thema’s voor de openbare ruimte7 Kansen en kwaliteiten openbare ruimte PVEL7
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
3
Introductie Haarlemse openbare ruimte
De gefaseerde ontwikkeling van de Waddenbuurt naar een groen woongebied maakt het noodzakelijk om de openbare ruimte in het gebied te transformeren. Deze opgave leent zich bij uitstek om het gebied te herontwikkelen volgens de toekomstvisie van Haarlem. In het beleid van de gemeente staan gezondheid, veiligheid en een levendig stadsleven centraal. Haarlem streeft ernaar een stad te worden waar kinderen veilig kunnen spelen, die gemakkelijk bereikbaar is en waar natuur en geschiedenis hand in hand gaan. Door doorgaand autoverkeer in de woongebieden te verminderen, kan Haarlem zich ontwikkelen tot een duurzame en inclusieve stad.
Binnen het plangebied is ruimte voor een kwaliteitsimpuls voor fietsers, voetgangers, hoogwaardig openbaar vervoer en (hoofdzakelijk) bestemmingsautoverkeer. De focus ligt op langzaam verkeer, klimaatbestendigheid en sociale interactie Plangebied Opgave De uitwerking van de openbare ruimte zal conform het Haarlems Civiel Planproces worden volbracht. Dit Schetsontwerp Openbare Ruimte is een uitwerking van de principes uit het PVEL
Vanuit het beleid worden er hoge ambities gesteld voor zowel het behoud als de herinrichting van de stad. De Omgevingsvisie Haarlem 2045 sluit naadloos aan bij de ambities voor een duurzaam en groen stadslandschap. Deze ambities zijn verder uitgewerkt aan de hand van zes principes:
Mengen en Verdichten
Buurtgericht ontwikkelen
Vergroenen en vernatten
Gezonde leefomgeving
Ruimte voor energietransitie
Mobiliteitstransitie
•
• •
• •
•
•
•
•
Ontwikkeling met zorgvuldige inpassing in bestaande wijk Verbeteren leefbaarheid van de openbare ruimte voor oude en nieuwe buurt door het vergroenen van de openbare ruimte en het realiseren van nieuwe groene plekken
• • •
10 minuten netwerk aansluiten bij de bestaande buurt ontmoeten en verbinden openbaar karakter Versterken en realiseren groene ontmoetingsplekken
waterberging ruimte voor klimaatadaptie
• • •
Versterken beleefbare Ecologie Verhogen biodiversiteit groene ommetjes toevoegen sport en spelen
•
Trafo inpandig of op eigen terrein. Niet in de openbare ruimte WKO opnemen in het gebouw
• • •
Goede lv-verbindingen met omliggende buurten Versterken wandel- en fietsnetwerk Afweging auto parkeren in de OR Fietsen stimuleren door comfortabele routes en het gemakkelijk maken van fietsparkeren (inpandig en uitpandig)
de 6 Ambities uit de Omgevingsvisie Haarlem 2045
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
4
Inleiding
De bestaande brede straatprofielen in de Waddenbuurt met brede overgedimensioneerde asfalt rijbanen, geflankeerd door een groot aantal fraaie bestaande bomen biedt veel kansen om een kwaliteitsslag te maken en in te richten naar hedendaagse maatstaven. Dit wordt gedaan conform de uitgangspunten uit het opgestelde PVEL (2025) en het Hior (2025).
HIOR Haarlem 2025
Kwaliteitshandboek inrichting Haarlemse straten, pleinen, parken en plantsoenen. Integraal afgewogen voorstellen, profielen, richtlijnen (tav materiaal en objecten) met een groen en duurzaam/klimaatadaptief karakter en (indicatief) afgestemd op de ondergrond. De openbare ruimte is ingetogen, samenhangend en goed beheerbaar ingericht.
Groen blauwe voorzieningenstrook
De royale profielen in de buurt bieden ruimte voor de in het hior geïntroduceerde groen blauwe voorzieningentrook. Dit is de zone in het profiel waar naast parkeren ook ruimte wordt gevonden voor vergroening, klimaatadaptatie en nutsvoorzieningen.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
5
Uitgangspunten PVEL Overzicht van de belangrijkste uitgangspunten en ontwerpregels 1
Verbinding met omliggende groengebieden en buurten
2
Helder gedefinieerde stedelijke plekken in Waddenbuurt versus landschap Groene Zoom Centraal buurtpark brengt eenheid in buurt en verbindt met omgeving. Bestaande groenzone Europaweg + verspreide mooie bomen geven kwaliteit aan nieuwe ontwikkeling
3
4
5
6
7
8
9
10
Kamstructuur brengt samenhang in buurt
Bebouwing binnen bouwperceel oriënteert zich naar openbare ruimte
Parkeren nieuwbouw ingepakt door nieuwe bebouwing en haag
Goede overgangen openbaar privé
Actieve, groene overgangen openbaar-privé
Buurtgerichte voorzieningen - medisch, kantoorruimte, koffietentje
Collectieve binnentuinen in de grote bouwvelden
Robuust en verbonden groen
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
6
Uitgangspunten PVEL 3 leidendende thema’s voor de openbare ruimte Robuust en verbonden groen • • •
royaal groene profielen verbonden groenstructuren op alle schalen van Groene Zoom tot collectieve tuin verbeterde en beleefbare ecologie
Herinterpretatie karakteristiek naoorlogse stedenbouw • • • • •
Het karakteristieke groene straatprofiel met losliggende trottoirs blijft maar de stoepen worden opgewaardeerd tot levendige verblijfsruimten. context van strokenbouw bepaalt maat en ritmiek bebouwd-onbebouwd ruime en groene opzet openbare ruimte van anoniem naar menselijke maat en schaal en heldere gedefinieerde stedelijke plekken voor- en achterkanten
Versterken sociale interactie en gemeenschapszin; uitnodigende openbare ruimte • • • •
entrees naar de openbare ruimte gericht openbare ruimte stimuleert ontmoeting. Specifieke gebruiksfuncties afstemmen met bewoners speel- en verblijfsstraten collectieve private tuinen toegankelijk
Kansen en kwaliteiten openbare ruimte PVEL • • • • • •
Kwaliteit bestaande groenzone Europaweg Kwaliteit bestaande bomen Kans verbeteren groene kwaliteit, verblijfs- en speelwaarde Kans: verbeteren bestaande plinten Kans voetgangersroutes behouden/ versterken en toevoegen Kans verbeteren inpassing parkeren
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
7
Ontwerp Analyse, kansen en uitgangspunten voor een groene en beleefbare Waddenbuurt
9
Kwaliteit bestaande groenzone Europaweg
10
Kwaliteit bestaand groen en bomen
11
Robuust en verbonden groen
12
Waterberging
13
Verbeteren groene kwaliteit, verblijfs- en speelwaarde: Verbinden en ontmoeten
14
Voetgangersroutes logisch en sociaal veilig
15
Voorkanten en entrees aan de openbare ruimte Verbeteren van plinten bij bestaande woongebouwen
16
Groene overgang openbaar privé
17
Verbeteren inpassing parkeren en groene parkeerstraten
18
ruimtelijk concept
19
Schetsontwerp20
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
8
Analyse, kansen en uitgangspunten voor een groene en beleefbare Waddenbuurt
Kwaliteit bestaande groenzone Europaweg
Kwaliteit bestaand groen en bomen
Robuust verbonden groen
Waterberging
Verbeteren groene kwaliteit, verblijfs- en speelwaarde Verbinden en ontmoeten Sociale interactie en gemeenschapszin
Voetgangersroutes toegankelijk, logisch en sociaal veilig
Voorkanten naar de openbare ruimte Verbeteren bestaande plinten
Verbeteren inpassing parkeren en groene parkeerstraten
Groene overgangen openbaar prive
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
9
Kwaliteit bestaande groenzone Europaweg • • • •
Bestaande bomen Sfeer van het Heempark doorzetten Verbeteren sociale veiligheid achterkanten garageboxen Ecologie versterken
De groenzone Europaweg is de ongeveer 20 tot 40 meter brede groenzone aan de noordzijde van het plangebied tussen de parkeerterreinen ten noorden van de Ymereflats en de zuidelijke rijbaan van de Europaweg. Deze zone vormt niet alleen de groene sfeer en inbedding van de Europaweg waarbij het aansluit bij het Heempark aan de noordzijde van de Europaweg, maar vormt ook de groene buffer tussen de woonflats en het verkeer. De kwaliteit van deze zone in de huidige situatie is naast het aaneengesloten, autoluwe karakter en het groene beeld met name ecologisch door de aanwezigheid van een fors aantal gevarieerde bomen waarvan sommige ouder dan 40 jaar. In het plan is behoud van deze zone en de bestaande bomen een belangrijk uitgangspunt.
Voor de toekomstige Waddenbuurt is deze zone zeer waardevol vanwege de potentie die het herbergt om prettige looproutes te verbinden met routes uit de wijk (ommetjes). Hierbij is het aspect van sociale veiligheid van belang. Met name aan de achterzijde van de garageboxen zijn eenvoudige verbeteringen aan de sociale veiligheid te maken. Daarnaast is het een zone waar veel kansen liggen om de ecologie te versterken, de biodiversiteit te vergroten en voor waterberging. Met het versterken van de ecologische waarde van dit gebied kan deze zone bijdragen aan het verbinden van het groen in de Waddenbuurt met de grotere landschappelijke ecosystemen de Zoom en het Heempark waarmee ecologische verbindingen kunnen worden gelegd tot in de groene woonstraten en de groene binnenhoven van de nieuwe woonblokken.
Bestaande bomen
Verbeteren sociale veiligheid achterkanten garageboxen
Verbinden sfeer Heempark/ecologie
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Verbinden sfeer Heempark
10
Kwaliteit bestaand groen en bomen • •
Bestaande bomen behouden Onderbeplanting Monumentale Boomgroep
In het gebied staan veel fraaie bomen. Waar mogelijk worden in het stedenbouwkundige plan, het openbare ruimte plan; de parkstrook en de groene woonstraten, bestaande bomen behouden. Bij een te behouden bestaande boom wordt binnen de kroonprojectie geen extra verharding toegevoegd. Er is bovengronds groeiruimte voor de toekomstig uitgroeiende kroon. Groeiplaatsen worden zoveel als mogelijk verbeterd. In de strook waar het nieuwe park wordt geprojecteerd (zie plankaart) vormen de bestaande bomen de basis voor de nieuwe inrichting.
1
2
3
4
voor de bestaande onderbeplanting geldt dat er in overleg met BBOR zal worden gekeken of deze nog passend is bij de nieuwe inrichting, beoogd beeld, beoogd gebruik, beheer en ecologische doelstelling en sociale veiligheid. In het schetsontwerp worden voorstellen gedaan voor de nieuwe situatie.
Voetbalveldje
Buurttuin Texelhof
Groen cirkel met open plek
Grassige beplanting voor gebouw langs
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
11
Robuust en verbonden groen • • • • • •
Groen is verbonden door de schalen heen Minimaal 50 % inheems Zoom/ Europaweg zone park Straat Hof
Met het inrichtingsplan wordt een groene nieuwe Waddenbuurt beoogd met heldere typologieën; park, straat en hof. Een groene openbare ruimte biedt een prettige woonomgeving en prettige verblijfsplekken met voldoende verkoeling (klimaatadaptatie). Daarnaast staat de groene inrichting ook nadrukkelijk in het teken van het bewerkstelligen van zichtbare en beleefbare ecologie in de directe woonomgeving. Met deze groene inrichting met royale groene profielen en groene binnenhoven wordt daarom gestreefd naar zoveel mogelijk
Heempark
(aaneengesloten) verbinding tussen het groen van de grotere landschappelijke structuren van Schalkwijk (de Groene Zoom en het Heempark), via de Europazone, het park en groene woonstraten tot de groene binnenhoven. De nieuwe beplanting die in het gebied wordt aangelegd zal om die reden voor minstens 50 procent bestaan uit inheemse soorten.
Europaweg zone
Park
Hof Groene straten
Dit betreft zowel het creëren van prettige, door groen begeleide langzaam verkeersroutes (van voordeur tot Zoom en terug) als het leggen (waar mogelijk) van zo aaneengesloten mogelijke ecologische verbindingen tussen het woongebied en de Groene Zoom door middel van inrichting en beplantingskeuze (denk o.a. aan voldoende inheemse (min. 50%), gebiedseigen soorten met gevarieerde bloei).
Sterke typologieën groen op verschillende niveau’s in de openbare ruimte
Europaweg zone
Park
Straat
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Hof
12
Waterberging • • •
Wadistraat Wateropgave in het park realiseren De wadi’s zorgen voor plekken met specifiek programma
Met de herinrichting wordt de openbare ruimte van de Waddenbuurt klimaatadaptief gemaakt. Er wordt voldoende ruimte in het nieuwe park en de groene straatprofielen gerealiseerd voor het opvangen en bergen van hemelwater. In het park kan hemelwater worden opgevangen in regentuinen, wadi’s en verlaagde grasvelden. Waar mogelijk worden wadi’s in de groene straatprofielen aangelegd. Op een aantal plekken in de brede straten en het park zullen speelaanleidingen worden toegevoegd aan de wadi’s.
Oplossingen voor de wateropgave als integraal onderdeel van de openbare ruimte
Wateropgave in het park realiseren
Wadistraat
Wadi met speelaanleiding
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Wadistraat
13
Verbeteren groene kwaliteit, verblijfs- en speelwaarde: Verbinden en ontmoeten • • • • • •
Functies versterken parkstrook Plekken om te spelen, sporten, zitten en ontmoeten Speelstraten/speelwadi’s Doorlopende wadi rand Bestaande groenelementen verbeteren Kunst in de openbare ruimte
Een leidend thema bij het herinrichten van de Waddenbuurt is het verhogen van de leefbaarheid door het stimuleren van beweging, ontmoeting en verbinding in de openbare ruimte. Met het inrichten van de openbare ruimte wordt naast kwantitatieve en kwalitatieve vergroening ook nadrukkelijk ruimte gereserveerd voor prettige en veilige wandel- en speelroutes met daaraan gekoppeld groene ontmoetingsplekken. Dit geldt voor de groene woonstraten waar kleine speelaanleidingen of
ontmoetingsplekken kunnen worden gemaakt en de groene openbaar toegankelijke binnenhoven van de nieuwe blokken maar bovenal geldt dit voor de nieuwe parkstrook waar meer ruimte is voor een divers aanbod van plekken. Een prettige, veilige route aan weerszijden van de Zuiderzeelaan leidt naar grotere speel- en ontmoetingsplekken.
Sport en spel
Doorlopende speelroute koppelen aan wadi
Het speelprogramma (informele en formele speelplekken) wordt zoveel als mogelijk afgestemd op het te verwachte aantal kinderen en jongeren tot 19 jaar in de wijk.
Zitplekken
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Bestaande groenelementen verbeteren
14
Voetgangersroutes logisch en sociaal veilig • • • • •
Doorlopend vanuit de straten Connectie maken met hoven Routes begeleiden door actieve plinten Verbinding met de Zwemmerslaan en Groningenlaan Toegankelijkheid voor alle leeftijden
De nieuwe buurt krijgt een padensysteem dat beweging en ontmoeting stimuleert en prettige routes biedt tussen de woningen, de groengebieden en de voorzieningen. Een heldere hiërarchie geeft houvast en oriëntatie. Centraal in het nieuwe park vormt een pad in oost-westrichting over de Zuiderzeelaan heen de belangrijkste verbinding in de wijk met het buitengebied aan de westzijde en Centrum Schalwijk aan de oostzijde. Het centrale pad versterkt de lengterichting van het park en verbindt de verschillende plekken. Parallel aan het centrale pad versterken 2 secundaire paden (door de Europazone en langs de
Lengterichting park benadrukken
Amelandstaat) deze oost-west gerichte structuur. Het centrale parkpad verbindt alle andere formele paden, entrees, trottoirs in de straten, verbindende paden naar de Europazone en informele routes naar de binnenhoven in de wijk en vormt daarmee de ruggengraat van de wijk.
Groene zitplekken aan het pad
Paden logisch verbonden met straten en entrees
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Sociaal veilig door actieve plinten
15
Voorkanten en entrees aan de openbare ruimte Verbeteren van plinten bij bestaande woongebouwen • • • •
Oriëntatie van gebouwen op het park Voorkanten aan straat Duidelijke entrees Openbare functie als centrale plek
In samenhang met de nieuwe stedenbouwkundige opzet waarin de nieuwe woonblokken georiënteerd worden op de openbare ruimte (park en straten) worden entreegebieden duidelijk gemarkeerd, toegankelijk en logisch verbonden en overzichtelijk en sociaal veilig ingericht. Op twee plaatsen waar vanuit het stedenbouwkundig plan een bijzondere openbare functie aan het park kan worden verwezenlijkt zal hier in de openbare ruimte op aangesloten worden.
Openbare functie als centrale plek
Openbare functie als centrale plek
Bestaande entrees logisch verbinden, beter vindbaar, toegankelijker en sociaal veilger maken.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Oriëntatie op het park
16
Groene overgang openbaar privé 3m
• • •
Hagen 3 varianten Bestaande flats groene overgang
De verschillende overgangen openbaarprivé worden aan de nieuwe woonblokken op een samenhangende manier gemaakt met hagen. Deze zonens horen niet bij de openbare ruimte maar hebben daar wel een directe relatie mee en doen mee in het straatprofiel. Hagen ide worden toegevoegd in de rest van het gebied (bijvoorbeeld rondom parkeerkoffers in openbaar gebied en op particulier terrein) zullen aansluiten in maat en hoogte en assortiment.
1,5m
2m
1,5 m
Voor de margezone aan de plinten van de bestaande bebouwing (Ymere flats) aan het park zal een beplantingsvoorstel met vaste planten in samenhang met het parkontwerp worden gedaan.
2m
3m
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
3m
17
Verbeteren inpassing parkeren en groene parkeerstraten
• • •
Assymetrische groene profielen Groene parkeerstraten (Hior) Parkeerkoffers met haag
Het benodigde autoparkeren wordt in het plan deels in de openbare ruimte opgelost. In de openbare ruimte worden groene woonstraten aangelegd met dubbelzijdig langsparkeren waarbij de parkeerplaatsen in de groenblauwe voorzieningenstrook (hior) wordt ingebed. De straten krijgen een zoveel mogelijk assymetrische indeling met tenminste aan een zijde een brede royale groenstrook met ruimte voor grote (bestaande of nieuwe) bomen. Ook in de parkeerstroken worden zoveel mogelijk bomen neergezet waarbij het streven is om om de 4 parkeervakken een boomvak met boom te situeren. De dominantie van
Groene parkeerstraat
zichtbaar blik op straat wordt door deze inbedding in beplanting zoveel mogelijk verzacht. Openbare parkeerterreinen worden zoveel mogelijk omzoomd met hagen. Pariculiere parkeerterreinen worden zoveel als mogelijk voorzien van bomen. Het zicht op deze auto’s vanaf de openbare ruimte wordt met lage heesters en hagen zoveel mogelijk beperkt. De parkeerterreinen aan de noordzijde van het gebied worden zoveel mogelijk sociaal veilig ingericht met verlichting die in samenspraak met BBOR wordt afgestemd op de aanwezige kwetsbare ecologie in de Europazone.
Assymetrische groene profielen
Bestaande bomen
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Haag rond parkeerkoffer
18
Ruimtelijk concept Het ruimtelijk concept voor de inrichting van de nieuwe Waddenbuurt laat zich samenvatten aan de hand van de onderstaande 4 lagen.
Groene, verbonden wijk
Groene inrichting versterkt en verbindt bestaand groen van voordeur tot zoom. Sterke groene typologieën; park, straat, hof. Verbonden groen op alle schalen en inrichting gericht op beleefbare ecologie in de wijk.
Park is de drager van de wijk
Padenstructuur
4 ordes van paden: • parkpad • hoofdstructuur Oost-West • Verweving met de wijk Noord-Zuid • informele verbindingen door binnenhoven
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Gebruiksfuncties geconcentreerd
19
Schetsontwerp
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
20
Schetsontwerp West
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
21
Schetsontwerp Oost
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
22
Uitwerking Het park 24 Het parkpad 26 park | Texelhof 28 park | Parkeerterrein Texelhof: wal en verdiept veld 29 park | regentuin en verdiept veld 30 park | speelwadi 31 park | monumentale boomgroep 32 Waddenstraat/Amelandstraat33 Waddenstraat Oost 34 Waddenstraat Zevenwoudenplantsoen 35 Gaasterlandstraat 36 Frieslandstraat 37 Europawegzone 38
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
23
Het park
Het langgerekte park van zo’n 550 meter lang met een breedte die varieert tussen de 40 en 20 meter wordt de centrale groene ruimte in de Waddenbuurt voor veilig spelen, sporten, verblijven en ontmoeten. Het biedt tal van plekken om prettig te verpozen. Ook biedt het veel plek voor verkoeling onder de bomen en is er veel ruimte voor waterberging. Bestaande en nieuwe bebouwing staan met voorkanten en entrees zoveel als mogelijk direct aan deze groene ruimte en zijn op de parkstrook gericht. Met een aantal fraaie bestaande bomen als basis wordt een groen, grotendeels autovrij en sociaal veilig gebied voorgesteld. Met het toevoegen van veel nieuwe inheemse bomen en lage gevarieerde heesterbeplanting aan met name de noordzijde wordt de groene kwaliteit versterkt en krijgt de biodiversiteit een forse impuls.
Bomen bieden daarnaast beschutting. Met de aanwezigheid van de hoge bestaande flats aan de noordzijde van het park geeft dit rugdekking voor prettig verblijven in het park. Tegelijkertijd wordt omwille van de sociale veiligheid de overige beplanting laag en overkijkbaar gehouden met verre doorzichten en met name voorgesteld op plaatsen waar aan de noordzijde veel auto’s geparkeerd staan in de directe omgeving van het park. Aan het park wordt in samenspraak met de buurt veel speel- en verblijfsfuncties toegevoegd.
Door een helder en logisch padensysteem te introduceren ontstaat veel beweging vanuit de straten en van en naar de entrees en de diverse bestemmingen. Voorzieningen als OV-haltes worden logisch verbonden. Door de verbinding met het buitengebied en de Europazone te versterken ontstaan langere routes voor ommetjes, om te hardlopen en voor ontmoeting. Ook biedt dit een prettige route naar Centrum Schalkwijk.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
24
Het park Het park heeft een centrale rol als drager van de wijk. De plek voor ontmoeten, verblijven en spelen, voor veel verschillende gebruikers. Het is daarom belangrijk dat het park zoveel mogelijk als samenhangend gebied kan worden gebruikt en beleefd, ondanks de doorsnijding van de Zuiderzeelaan. Het park wordt in de lengterichting ruimtelijk bij elkaar gehouden door twee herkenbare verschillende zones met elk een sterk eigen sfeer ; de Plantsoenen en de Velden. Samen met een herkenbaar doorgaand parkpad vormen deze de dragende structuur van het park die zorgt voor samenhang aan weerszijden van de Zuiderzeelaan. Plantsoenen Deze strook Bestaat uit een reeks van in hoogte variererende regentuinen, speelplekken en -wadis, plantvakken en wallen met een samenhangend karakter door het toepassen van een herkenbaar
beplantingsplan met vaste planten, laagblijvende inheemse heesters en een gevarieerd bomensortiment (rijen). Met het toepassen van reliëf en lage heesters worden beschutte zitplekken met rugdekking in het park gecreëerd en kunnen geparkeerde auto’s zoveel mogelijk uit het zicht geplaatst worden terwijl tegelijkertijd overzicht en sociale veiligheid wordt geborgd. Er wordt hoofdzakelijk ingezet op het gebruik van inheemse soorten (zoals Geoorde wilg, kruiwilg en wilde gagel) met gevarieerde bloei om zoveel mogelijk bij te dragen aan het versterken van de biodiversiteit. Hiermee kan het park werken als een schakel die het ecosysteem van de grotere landschappelijke structuren (de Zoom, Heempark) kan verbinden met het groen in de straten en de binnenhoven.
plantsoenen zijn de velden te typeren als (deels verdiepte) parkweides met groepen grote bomen (1e grootte) , begeleid door beplante wadis. De nadruk ligt hier openheid en verre doorzichten. Hier worden met kleine inrichtingselementen en spelaanleidingen interessante, goed bezonde speel- en verblijfsplekken gecreëerd.
De velden Als contrast met de meer verdichte
plantsoenen
Velden
plantsoenen
Velden Velden
De plantsoenen
inheemse bomen Inheemse laagblijvende heesters met een (bv veldesdoorn en els) verschillende voorkeur voor natte en droge omstandigheden en veel gevarieerde bloei vormen bieden beschutting en dragen bij aan de biodiversiteit
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
boomgroepen
25
Het parkpad
Het padensysteem in het park bestaat uit een brede centrale drager ‘ruggengraat’ door de lengteas van het park. Dit centrale brede pad verbindt alle plekken in het park en verbindt het gebied bovendien met het buitengebied aan de westzijde en Centrum Schalkwijk via de Groningenlaan aan de oostzijde. Verbonden aan het centrale pad vormt een aantal logische zijpaden ‘ribben’ de logische verbindingen met entrees, straten en bestemmingen. De parkstrook is niet breed, maximaal een meter of 40 maar langgerekt. Het pad is onderdeel van de dragende structuur die het park over deze lengte samenhang geeft. Om het pad herkenbaarheid te geven over deze lengte wordt ervoor gekozen om de paden in het park een subtiele verbijzondering te geven. Het pad wordt zo vlak mogelijk (toegankelijkheid) uitgevoerd in betontegels, aan weerszijden begeleid door smalle ‘biezen’ van donkerbruine gebakken klinkers. Het hoofdpad wordt zoveel mogelijk in de voorrang gelegd.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
26
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
27
Park Texelhof
De westzijde van het park, ter hoogte van de Texelhof, is relatief breed. Hier is ruimte voor verschillende vormen van gebruik. Gekoppeld aan het centrale pad wordt een speelstrook voorgesteld waar een aantal formele speelplekken worden voorgesteld. Bestaande bomen blijven gehandhaafd. Het bestaande voetbalveldje wordt verplaatst.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
28
Park
Parkeerterrein Texelhof: wal en verdiept veld Ter hoogte van het parkeerterrein bij de Texelhof wordt een verhoogde beplante wal voorgesteld om enerzijds het zicht op de geparkeerde auto’s te verzachten en tegelijkertijd een aantal fijne verblijfsplekken met rugdekking in de zon te maken. De wal kan als speelaanleiding fungeren. Het zuidelijk deel van het park bestaat uit een parkveld dat omwille van waterberging verdiept kan wordne aangelegd.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
29
Park
regentuin en verdiept veld
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
30
Park speelwadi
Brede wadi met beplanting Quirijnpark, Tilburg
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
31
Park
monumentale boomgroep
Bestaande essen
De fraaie bestaande grote essen die bewaard kunnen blijven in het plan vormen de basis voor de sfeer in het oostelijk deel van de parkstrook met een grote parkweide met grote gestrooide bomen. Midden tussen de bestaande bomen word een ontmoetingsplek voor de buurt gemaakt waar beschut kan worden gezeten.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
32
Waddenstraat/Amelandstraat
Grote fraaie bestaande bomen (esdoorns en essen) aan de zuidzijde van dit profiel aan weerszijde van de Zuiderzeelaan vormt de basis voor dit ontwerp. Het brede profiel biedt veel ruimte voor brede speelstoepen en vergroening met veel ruimte voor heesterbeplanting . De bestaande brede asfalt rijloper (8.60) wordt veranderd in een hiorprofiel met gebakken klinkers en veel nieuwe bomen.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
33
Waddenstraat Oost
Om de bestaande essen te sparen wordt de Waddenstraat-Oost aan de noordzijde van blok 2 niet verbonden met de rest van de Waddenstraat.
Het brede profiel van deze straat (33 meter) biedt veel ruimte voor vergroening en waterberging met aan twee zijden een brede groenstrook. De bestaande fraaie bomen aan beide zijden blijven gehandhaafd. Er wordt aan twee zijden langsparkeren gemaakt (27 parkeerplaatsen), voorzien van veel nieuwe bomen. Dit deel van de Waddenstraat is in dit voorstel niet meer verbonden met de rest van de Waddenstraat maar is ontsloten via de Frieslandstraat aan de zuidzijde. Dit is gedaan omwille van het sparen van de grote fraaie essen aan de noordzijde. Deze essen vormen onderdeel van de nieuwe beoogde parkstrook (zie plankaart). Om dit mogelijk te maken wordt parkerend verkeer voldoende keermogelijkheid geboden aan de noordzijde en via het openbare parkeerterrein aan de noordoostzijde.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
34
Waddenstraat Zevenwoudenplantsoen
Voor dit deel van de Waddenstraat met een richting noord-zuid wordt een asymmetrisch, groen profiel voorgesteld met een bredere groenstrook aan de oostzijde die plaats biedt aan nieuwe bomen en waterberging. Het profiel kent twee brede trottoirs (speelstoepen). De langsparkeervakken aan beide zijden (totaal 13) worden afgewisseld met bomen.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
35
Gaasterlandstraat
De bestaande fraaie bomen (Veldiepen) aan de noordoostzijde van de Gaasterlandstraat bepalen grotendeels het ontwerp voor het nieuwe Hior profiel. Er wordt gekozen voor een asymmetrisch profiel met een brede groenstrook aan de oostzijde (variërend in maat) om de boomstructuur uit te breiden en de bestaande bomen een zo ruim mogelijke groeiplaats te bieden. De brede groenstrook biedt ruimte voor waterberging en kleine speelaanleidingen. De straat krijgt 28 parkeerplaatsen. De parkeerstroken aan beide zijden worden voorzien van nieuwe bomen waardoor een groen beeld ontstaat. Zowel het parkeerterrein als de bestaande garageboxen aan de westzijde blijven goed bereikbaar. Aan de oostzijde grenst de openbare ruimte van de Gaasterlandstraat
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
36
Frieslandstraat
Het brede profiel van de Frieslandstraat biedt veel kans voor een forse groene kwaliteitsverbetering conform het Hior. De bestaande grote bomen (Canadese populieren) aan de zuidzijde van het profiel vormen de basis voor het nieuwe ontwerp. De ruim 8.5 meter brede asfalt rijbaan wordt vervangen voor een hior-profiel met een straat van gebakken klinkers met aan weerszijden bomen in ruime plantvakken. De bestaande bomen komen ruimer in het groen te staan waarmee de groeiplaats verbetert. Het brede groenvak aan de zuidzijde van de straat kan extra worden vergroot. Met echte parkeervakken (44) kan het parkeren beter worden gestuurd.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
37
Europawegzone
Voor de Europazone geldt dat de bestaande groene kwaliteit behouden blijft. Om het gebruik en de sociale veiligheid van deze zone te verbeteren worden de verbindingspaden met de wijk waar mogelijk logischer en overzichtelijker gelegd. De bestaande bomen worden waar mogelijk vrijgemaakt van ondergroei die voor ruimtelijk onoverzichtelijke situaties zorgen. Sociaal onveilige plekken aan de achterkanten van de garageboxen worden ontoegankelijk gemaakt. Hier zullen zich in ecologische zin juist interessante rustplekken ontwikkelen.
Met de verwijderde ondergroei worden takkenrillen gemaakt waarmee sociaal onveilige plekken ontoegankelijk worden.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
38
Thema’s verhard / onverhard 40 waterberging 41 materiaalgebruik42 verkeer en parkeren 43 bomen 44 groen45 spelen48 inrichtingselementen49 verlichting50
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
39
Thema: verhard /onverhard Plangebied: 117648 m2 (inclusief hoven) Hoven: 6.923 m2
Bestaand Verhard: 76281 m2 (65%) Onverhard: 41367 m2 (35%)
Nieuw Verhard:
66731 m2 + 690m2 (10% van groene deel hoven) = 67421 m2 (57%)
Onverhard:
44027 m2 + 6200 m2 (90% groene hoven)= 50227 m2 (43%)
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
40
Thema: waterberging Uitgangspunten • • • • • • • •
Plangebied: 117648 m2 Toetsing plangebied 90 mm berging VW23 30 mm Bergingswaarde peilgebied via Rijnland 13 mm Berging bodem onverhard 30 mm x 43% = 13 mm 0 mm Peilsteiging % nieuw opp water plangebied = 0 mm 32 mm over verhard oppervlak (70 x 80% leegloopsnelheid x % verhard (57%) = 32 mm) 0 mm aanwezig bergingsvolume (opp plangebied x leegloopsnelheid 80%) = 0 mm Totaal 75 mm
Bergingstekort • •
90 mm - 75 mm = 15 mm Bergingstekort = 15 mm x 117648 = 1765 m3
Deze behoefte voorzien door:
Diepe wadi: 4400 m2 x 0,30 m = 1300 m3 verdiepte velden: 3200 m2 x 0,20 m = 640 m3 tesamen 1940 m3
Verdiept veld
Legenda Verdiept veld
Regentuin
Beplante wadi
Speciale waterberging
Beplante wadi
Regentuin
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Speciale waterberging
41
Thema: materiaalgebruik Het materiaalgebruik is conform Hior zone D. Er zal zoveel als mogelijk gebruik worden gemaakt van her te gebruiken materiaal.
Legenda
Speelplekken - Valondergrond
Rijbaan en parkeervak Gebakken klinkers
Rijbaan en parkeervak gebakken klinkers
Trottoir - afgestrooide betontegel
Parkpaden - afgestrooide betontegel met geklinkerde bies
Fietspaden - rood asfalt
Hoofdroute parkpad Afgestrooide betontegel met bies
Trottoirs30x30 Afgestrooide betontegel
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Bijzondere plek - afwijkende verharding
Fietspaden Rood asfalt
42
Thema: verkeer en parkeren Verkeer
De nieuwe straten binnen het project worden conform HIOR ingericht als groene tweerichting erftoegangsstraten (30 km/h) met aan weerszijden langsparkeren. Het gebied kent zowel aan de oostzijde (oostelijke deel Waddenstraat) als aan de westzijde (Terschellingpad) een doodlopende straat waar een keermogelijkheid wordt ingericht.
Voetganger en toegankelijkheid
Centraal in het gebied wordt een park ingericht als voetgangersgebied. Om prettige voetgangersroutes door het gebied naar het buitengebied en voorzieningen als OVhaltes te bieden krijgt de voetganger op vier plekken (Zuiderzeelaan, Waddenstraat centraal en in het park, Waddenstraat-Oost en Terschellingpad) voorrang op gemotoriseerd verkeer. Het centrale parkpad kruist de Zuiderzeelaan in de voorrang met een 50 kmdrempel en een zebrapad. Drie plekken waar de straten de parkzone doorkruizen worden ingericht als woonerven. Op het centrale parkpad zijn fietsers toegestaan.
Gebied West Benodigd aantal parkeerplaatsen bestaande woningen en nieuwe woningen = 164 Eigen terrein 38 en openbare ruimte 126
Gebied Midden Benodigd aantal parkeerplaatsen bestaande woningen en nieuwe woningen = 227 Eigen terrein 151 en openbare ruimte 76
Gebied Oost Benodigd aantal parkeerplaatsen bestaande woningen en nieuwe woningen = 397 Eigen terrein 152 en openbare ruimte 245
Legenda Haaks parkeren
Mindervalide parkeren
Langs parkeren
Laden en lossenplaats
Woonerf
Woonerf
Parkeren
Benodigde parkeerruimte in het gebied wordt op eigen terrein en voor een deel van de sociale woningen in de openbare ruimte opgelost. Op een aantal openbaar toegankelijke parkeerterreinen worden haaksparkeervakken gemaakt. Ook wordt het eigen parkeerterrein van Ymere geoptimaliseerd. Er zijn op basis van het aantal geprognotiseerde woningen en een maximaal toegestane parkeerdruk van 85 % in de openbare ruimte in het totale gebied 788 parkeerplaatsen benodigd. De parkeeropgave wordt in drie deelgebieden gerealiseerd: Oost, midden en west. Hierbij geldt dat gebied West in z’n eigen parkeerbehoefte moet voorzien. De parkeeroplossing voor de gebieden oost en midden mogen met elkaar worden verrekend.
Parkpad in de voorrang over de Zuiderzeelaan met 50km drempel en zebrapad
Principe detail keerpunt woonerf Waddenstraat-Oost
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Parkpad: Voetgangersbord met onderbord
43
Thema: bomen Kapbalans Bestaande bomen behouden Nieuwe bomen minimaal 50 % inheems In het plan worden zoveel mogelijk bestaande bomen behouden. Te kappen bomen worden ruimschoots gecompenseerd in overleg met BBOR. Nieuwe bomen worden op verschillende manieren toegevoegd aan het gebied. In het park worden bomen geplant in twee structuren. Als onderdeel van de plantsoenen wordt een zoveel mogelijk aaneengesloten boombestand voorgesteld bestaande uit een zeer gevarieerd inheems sortiment en bomen van de 1e, 2e en 3e grootte In de velden worden zoveel mogelijk 1e grootte bomen geplaatst in groepen. In de straten wordt gestreefd naar bomen aan twee zijden vanhet profiel met een gevarieerd sortiment. Met de soortkeurze wordt hier het aspect van assymetrische profielen (PVEL) versterkt.
Legenda Bestaande bomen
Te kappen bomen
Nieuwe bomen
Bestaande bomen
Bestaande bomen
Nieuwe bomen in de plantsoenen
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Nieuwe bomen in groepen (velden)
44
Thema: groen Voor het toevoegen van nieuwe beplanting geldt de eis dat tenminste 50 procent van de soorten inheems moet zijn.De strook aan de noordzijde van het park, de plantsoenen, bestaat uit een reeks regentuinen en speciale groenplekken met wisselende maaiveldhogte en veel relief. De beplanitng bestaat uit vaste planten, heesters en bomen. De velden bestaan uit (verlaagd) gazon met grote bomen, begeleid met beplante wadi’s. De straten hebben bomen aan twee zijden met beplante wadi’s of lage heestervakken. Overgangen openbaar-prive en parkeerkoffers worden met hagen beplant. Beplanting tegen gevel in de openbare ruimte bestaat uit vaste planten.
Legenda
plantsoenen
velden
Regentuin Speciale groenplekken
Verdiept veld
Beplante wadi
straten Grazon
Beplante wadi
Hagen
Verlaagd veld
Heestervakken
Beplanting tegen gevel
Regentuin
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
Speciale groenplekken
45
Heestervakken Inheemse lage en middelhoge heesters • • • • • • • • • • •
Wilde gagel Kruip wilg Zuurbes Struikei Hertshooi Kruipbrem Struikhei Duinroos Gelderse roos Kardinaalsmuts Aalbes
Wilde gagel
Kruipwilg
Berberis vulgare
Adderwortel
Geitenbaard
Moeraswolfsmelk
xx
xx
Regentuin Planten die tegen droge en natte omstandigheden kunnen Heesters: max 1,20m hoog. Soorten hetzelfde als uit de bosplantsoen lijst (wilde gagel, kruipwilg ect.) Vaste planten: • Adderwortel (Persicaria bistorta) • Engelwortel (Angelica soorten) • Kattenstaart (Lythrum salicaria) • Lange ereprijs (Veronica longifolia) • Geitenbaard (Aruncus) • Moeraswolfsmelk (Euphorbia palustris) • Anemonen
Beplanting tegen de gevel Groene strook tegen de gevels van de flats aan. Om een groene overgang van de gebouwen naar de openbare ruimte. Mix van robuuste planten met heesters, hagen en vaste planten. Openingen voor de ingangen en ruimte voor fietsparkeren.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
46
Beplante wadi Planten die tegen droge en natte omstandigheden kunnen • • • • • • • •
Moerasspirea Grote kattenstaart Wilde bertram Leverkruid Lange ereprijs Grote pimpernel Echte valeriaan Knoopkruid
•
Wadimengsel bloemrijkgrasland: W1 Wadi lichte grond
Wadimengsel bloemrijk grasland
Grote pimpernel
Moerasspirea
Buurttuin
Speelplek met hoogteverschillen
Avontuurlijke speelplek
Bestaande essen op gazon
Open verlaagd veld
Bomen op de bestaande hoge delen
Speciale plekken Groene plekken met meer een buurt/recreatie functie.
Gazon en verlaagde velden Open grasvelden met op de hoge stukken bestaande en nieuwe grote bomen. Soorten o.a. essen en eiken.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
47
Thema: spelen Ruimte voor spelen
Een belangrijk thema bij de inrichting van de openbare ruimte is het stimuleren van ontmoeting, beweging, sporten en spelen. Bij de herinrichting van de Waddenbuurt is de volledige speelwaarde nodig: Variatie (bewegen, sporten, ontdekken, ontspannen, ontmoeten) en uitdaging (0- 6 jaar, 6-12 jaar en 12-19 jaar). Haarlem streeft naar voldoende formele (10 m2 per jonge Haarlemmer) en informele (20 m2 per jonge Haarlemmer) speelruimte in de openbare ruimte. Hiervoor wordt een inschatting gemaakt van het totaal aantal jonge Haarlemmers tot 19 jaar (huidig en nieuw). Huidg aantal jongeren: Ymere-flats: 286 won. x 0,25= 72 Grondgeb. won. 53 x 1.8 = 92 = 164 Nieuwbouw: 435 jongeren. Totaal 600 jongeren Hiervoor wordt gestreefd naar 6000 m2 formele speelruimte en 12000 m2 informele speelruimte
Legenda
Formele speelruimte Avontuurlijke speelplek met toestellen
Speelstrip
Voetbal
Pingpong/ volleybal
sportveld
Informele speelruimte Speelveld
Speelveld met hoogtes
Wadi met spelaanleiding
Veilige speelroute
De diverse speelplekken aan weerszijden van de Zuiderzeelaan zijn veilig bereikbaar voor kinderen over het parkpad. Dit pad wordt met een voorrangssituatie ( zebrapad ) verbonden over de Zuiderzeelaan . Het materiaal van spelaanleidingen is ciruclair en heeft een natuurlijke uitstraling.
Formele speelruimte
Informele speelruimte
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
48
Thema: inrichtingselementen
Legenda
Fietsnietje Leon
bank en afvalbak
spelaanleiding wadi
afvalcontainer / fietsnietjes
speelelement
Afvalbak Constructo 70
Zitbank Canape CA 2200
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
49
Thema: Verlichting Straatverlichting
Met de herinrichting van de straten wordt ook een nieuw verlichtingsplan voorgesteld voor een veilige avond- en nachtsituatie met Ledarmaturen conform het HIOR.
Veilige routes naar voorzieningen
Het is essentieel dat entrees, parkeerterreinen (ook aan de Europawegzijde) en voorzieningen in de wijk zoals OV-haltes ten allen tijden veilig bereikbaar zijn. In het verlichtingsplan wordt voorgesteld om deze routes met vaste verlichting (paaltoparmaturen) verlicht en overzichtelijk te maken.
Veilige park- en speelroutes
De parkstrook is belangrijk voor een samenhangende wijk. De doorgaande route en de diverse bestemmingen die in of aan deze strook liggen en de diverse speelplekken aan weerszijden van de Zuiderzeelaan zijn veilig bereikbaar. In het verlichtingsplan wordt voorgesteld om deze routes met vaste verlichting (paaltoparmaturen) verlicht en overzichtelijk te maken.
Legenda verlichting in straatprofiel
natuurvriendelijke verlichting in de Europazone
verlichting park, routes en parkeerterreinen
verlichting eigen terrein of nader te bepalen
Europazone
Alle voet- en fietsroutes moeten veilig zijn. Voor delen van de Europazone die niet langs directe routes naar OV-haltes of in het bijzijn van parkeerterreinen liggen, wordt in het schetsontwerp voorgesteld om (in samenwerking met BBOR) te kijken naar natuurvriendelijke (of dynamische) verlichting.
lichtmasten in straatprofiel 7m mast, weerszijden straat
Lichtmasten park, routes en parkeerterreinen 4m mast, lijnopstelling
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
50
Thema: Afval Met de herinrichting van de straten wordt ook een nieuwe verdeling voor de afvalinzameling voorgesteld. Bijgaande themakaart toont de indicatieve verdeling van afvalclusters op basis van een optimale spreiding en bereikbaarheid. Waar mogelijk wordt het afvalcluster gecombineerd met een voorziening voor fietsparkeren.
Legenda cluster afvalcontainers en fietparkeren.
Waddenbuurt | Schetsontwerp Openbare Ruimte |
51