11 Bijlage 8 (Bijlagen bij anterieure overeenkomst) HIOR Noord richtlijnen deel 2
Tekst van het document
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Deel 2 Richtlijnen
Colofon December 2015 Werkgroep HIOR gemeente Haarlem: Niels van Esterik, Maaike Sillmann, Albert vd Stelt, Laura Meuleman, Frank Kool en Ans Kippersluis. Geertjan Cronenberg, Tineke Brinkhorst, Cronenberg Advies BV, begeleiding en advies.
HANDBOEK INRICHTING OPENBARE RUIMTE Haarlem Noord
Deel 2: Richtlijnen
INHOUDSOPGAVE
A. Profielen A.1. A.2. A.3.
Inleiding Profieltypenkaart Profieltekeningen Standaardprofielen - Legenda bij profielen -Woonstraat standaard - Woonstraat smal - Woonstraat breed - Woonstraat met fiets - Woonstraat met fiets smal - Wijkontsluiting - Stadsontsluiting standaard - Stadsontsluiting smal - Plattelandsweg - Solitair fietspad
5 6 8 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18
Principeprofielen - Spaarndamseweg - Vondelweg
19 20 21
B. Detailleringen B.1
Inleiding Bushalte Opbouw fietspad Grauw Acke Kantopsluiting/rollaag asfalt Boomkransen Inrit verlaagde band Doorgetrokken trottoir klinkers Doorgetrokken trottoir Gestrate verkeersdrempel Doorgestraat verhoogd kruisingsvlak Rioolputdeksel in bestrating 4
22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33
C.
Groen en Water
C.1 C.2
Inleiding Richtlijnen inpassing en ontwikkeling groen
D.
Objecten
D.1 D.2
Inleiding Objectenboek Afmeer/Nautische voorz. Afvalinzameling Bestrating Bewegwijzering Gebiedsafscherming Groen Kunst Nutsvoorzieningen Openbaar Vervoer Openbare toiletten Parkeervoorzieningen Fietsenrekken Parkeerautomaat Reclame Speelvoorzieningen Standplaatsen Verkeersmiddelen Verlichting Zitbanken
34 34
36 39 40 42 44 54 56 59 61 63 65 68 69 70 71 72 74 76 78 80 84
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
A. PROFIELEN A.1. Inleiding In dit hoofdstuk staan de toe te passen straatprofielen voor Haarlem Noord. Als voor een bepaalde plek in Haarlem Noord de straatinrichting moet worden bepaald, volgt u de volgende werkwijze: 1. U leest op de kaart “Profieltypen” (A.2.) af welk profieltype voor de betreffende straat of plek is voorgeschreven; 2. Bijbehorende profieltekening is te vinden in A.3. Samen met de aanwezige profielruimte die u in de betreffende straat aantreft bepaalt u welke betreffende “Profieltekening” u moet hanteren. Op de tekeningen, met bijbehorende legenda kunt u o.a. aflezen: • Bestratingsmateriaal; • Formaat stenen en bestratingsverband; • Trottoirbanden, afwatering en goten; • Principe-indeling en Hoogteprofiel; • Principeplaatsing van groen en straatmeubilair
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
5
6
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
A.3. Profieltekeningen In dit hoofdstuk vindt u de profieltekeningen van de standaard toe te passen profielen in de openbare ruimte. De profielen zijn verdeeld in 2 categorieën. Principeprofielen en standaardprofielen. De principeprofielen geven richtlijnen voor de inrichting van wegen die uniek zijn in hun verschijningsvorm en daardoor niet tot een standaard gerekend kunnen worden. Standaard profielen geven richtlijnen voor de inrichting van straten en wegen die op meerdere plekken in Haarlem Noord te vinden zijn en een eenduidige behandeling krijgen. Door het toepassen van standaardprofielen ontstaat meer eenduidigheid in de openbare ruimte.
In woonstraten wordt gestreefd naar een heldere parkeersituatie. Daarom worden parkeerstroken herkenbaar gemaakt door afwijkend straatverband toe te passen. In Haarlem Noord is over het algemeen een helder onderscheid te maken tussen 50km/h wegen en rustige woonstraten (zie principe- en standaardprofielen). Toch zijn er tussenvarianten die om een speciale oplossing vragen. Zoals een woonstraat (30km-zone) waardoor een fietsroute of een busroute loopt. In deze straten is meer nadruk op een specifieke verkeersvoorziening noodzakelijk.
A.3.1 Standaard profielen Het toepassen van standaardprofielen op straten en wegen in Haarlem Noord zorgt voor eenheid en continuïteit in de openbare ruimte en leidt tot een hogere ruimtelijke kwaliteit. Daarnaast is het beheer en onderhoud aanzienlijk eenvoudiger en efficiënter als er een beperkt aantal materialen van toepassing zijn die vervangen dan wel gerepareerd moeten worden. Het grootste deel van Haarlem Noord bestaat uit woonstraten. Hierop zijn de standaard profielen van toepassing. Woonstraten zijn gebieden waar de verblijfsfunctie zwaarder weegt dan de verkeersfunctie. De maximum snelheid ligt mede daarom op 30 km/u. In de inrichting wordt die verblijfsfunctie benadrukt door zoveel mogelijk van een rustige eenduidige vloer uit te gaan, zonder verkeersstromen van elkaar te scheiden, zoals bij een 50km/u-weg wel het geval is. Materiaal van de bestrating sluit aan bij de directe omgeving en onderstreept de kleinschaligheid en nodigt niet uit tot hardrijden.
Profielwiggen Woonstraten zijn er in vele breedtes. De in dit Hior voorgestelde profielen zullen altijd moeten worden afgestemd op de breedte en kenmerken van de te herinrichten straat. Zo zal in een autoluwe straat de trottoirbreedte voorrang krijgen boven een bredere rijbaan, maar bij een drukke woonstraat andersom. De afweging of in het ene profiel de rijweg dan wel het trottoir extra breedte krijgt hangt dus af van de verkeersintensiteit. Hoe hiermee om te aan is af te lezen in de profielwiggen die hiernaast staan afgebeeld. NB: overal de minimale maat toepassen is onwenselijk.
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
7
Element
Type/materiaal/ legverband
Formaat
Kleur
Bijzonderheden
1
strek
gebakken klinker
rollaag
betonstraatsteen
kleur laten aansluiten bij klinkers in rijweg zwart
toepassen langs trottoirband en parkeervakken
2 3
trottoir
beton, afgestrooid met basaltsplit (donkergrijs)
formaat laten aansluiten bij klinkers in rijweg keiformaat 206x102x80 300x300x45 (80)
antraciet (donkergrijs)
4
rijweg klinkers
gebakken klinker keperverband
dikkere tegel toepassen bij inritten en op plekken met zware belasting goed materiaal hergebruiken waar mogelijk bestaande klinkers hergebruiken en nieuwe klinkers bijmengen (15-30%, afhankelijk van verlies) in een kleurmelange die zoveel mogelijk aansluit bij bestaande kleurstelling.
keiformaat 206x102x80
principekleur: terra vita (de Bylandt)*
dikformaat 206x67x90 waalformaat 206x51x90
principekleur : terra autunno riva (de Bylandt)* , getrommeld. 0 tot 50% bijmengen van terra aurora (de Bylandt)* om aan te sluiten bij kleur bestaande mengsel zwart
formaat laten aansluiten bij materiaal rijweg
kleur laten aansluiten bij formaat donkerrood (tilred)
strengpersklinkers, zonder velling asfalt
keiformaat 202x100x80
Principekleur: néblon (de Bylandt)* donkerrood (tilred)
gebakken klinkers
formaat laten aansluiten bij materiaal rijweg 600x400
kleur laten aansluiten bij materiaal rijweg grijs
5 6
rijweg asfalt parkeerzone
asfalt
7 8
fietspad, vrijliggend fietsstrook
asfalt
9 10
fietsstrook molgoot
11
grasbetontegel
gebakken klinker elleboogverband
beton kunststof
12
trottoirband
13 14
opsluitband (gazonband) rijwielpadband
15
boomkrans
16 17
openbare verlichting schampstrook
21
18-20 zijn vervallen zitbank
22
afvalbak
23
markeringssteen
24 25
trottoirkolk standaard straatkolk
beton, afgestrooid met basalt/porfier beton beton, afgestrooid basalt/porfier beton
zwart 1000x(130/150)x250
toepassen langs asfaltweg
toepassen bij zwaar en frequent gebruik toepassen bij incidenteel gebruik, groener uiterlijk
antraciet
1000x100x200 of 1000x60x200
afhankelijk van gebruik zwaardere band toepassen
1000x40/120x250
toepassen bij overgang fietspad-trottoir
795x100x200 of 1095x100x200
grijs
boomkrans iets (ca. 2 cm) onder maaiveld straten (uit zicht)
volgens beleidsplan OV gebakken klinker halfsteensverband
afhankelijk van de plek, zie A-Z afhankelijk van de plek, zie A-Z gebakken klinker
Dikformaat 206x67x90 Keiformaat 206x102x80
RAL 7016
gietijzer
passend bij het omliggende materiaal 450x300
wit
zwart
gietijzer
450x300
zwart
langs parkeervakken alleen daar waar betaald parkeren is
*: vergelijkbare typen/modellen/kleuren van andere fabrikanten zijn mogelijk
8
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
LEGENDA BIJ PROFIELEN
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
9
10
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
11
12
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
13
14
16
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
17
18
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
A.3.2 Principeprofielen De Spaarndamseweg en de Vondelweg worden in Haarlem Noord tot de principeprofielen gerekend omdat ze uniek zijn in hun soort en verschijning. Daarom krijgen ze geen standaard behandeling maar een voor die weg karakteristieke, herkenbare inrichting.
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
20
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
21
B. DETAILLERINGEN B.1. Inleiding In dit hoofdstuk vindt u de belangrijkste standaard details voor inrichting van de openbare ruimte, die afwijken van de details in het standaarddetailboek. Deze zijn van toepassing voor alle werkzaamheden in de openbare ruimte (dus ook onderhoud), met uitzondering van de bijzondere plekken. Bij de actualisering van het standaarddetailboek worden deze details overgenomen.
22
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
23
24
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
25
26
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Boomkransen in woonstraten toepassen zoals afgebeeld. Boomkrans laten meegroeien met de boom. Na verloop van tijd en bij goede groei van de boom de boomkrans vergroten. Op de plek van de scherpe hoek langs de rijbaan kan ook een afgeronde hoekband worden toegepast.
Bomen in de hoofdbomenstructuur zo ruim mogelijk inpassen en dimensioneren op basis van beschikbare ruimte in het profiel. Dus ruime boomkransen of zo mogelijk groene plantstroken met een minimale breedte van 2 meter.
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
27
28
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
29
30
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
31
32
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
33
C. GROEN EN WATER C.1. Inleiding Het beleid van de gemeente Haarlem en de toepassing van groen is vastgelegd in het Groenstructuurplan 1991 en het Algemene Programma Van Eisen. Voor wat betreft de groen- en waterkaart is geanticipeerd op het Groenstructuurplan dat thans in ontwikkeling is.
C.2. Richtlijnen inpassing en ontwikkeling groen
• • • •
•
• •
eventueel iepen, platanen en suikeresdoorn; zo mogelijk planten in open grond; minimaal 4 meter uit de gevels en 2 meter uit de rijweg plaatsen; hart op hart afstand van de bomen in de rij tussen 11 en 20 meter; in verharde omgeving planten in een voldoende ruime Treebox HP met minimaal 16 tot 20 m3 bomengrond; een boomkrans van 120x120 of 150x150 of 180x180cm op trottoirniveau (zo mogelijk zonder boombeschermers als hitme’s); een goede luchtdoorlatende afdeklaag voor de boomspiegel moet nog worden bepaald; minimale plantmaat van de boom is 20-25 cm stamomtrek, indien mogelijk groter.
Hoofdbomenstructuur op wijkniveau Doorgaande bomenrijen geplant in een ritme in dezelfde lijn geven het meest optimale groenbeeld. Bij nieuwe ontwerpen moeten eerst de bomen worden ingepast, waarna vervolgens de noodzakelijke parkeerhavens, laad- en loshavens, straatmeubilair en verlichtingsarmaturen kunnen worden ingevoegd. De ligging van kabels en leidingen wordt afgestemd op de groeiplaats van de bomen. Bomen worden zo mogelijk in open grond of in een ruim plantgat geplaatst. Toepassing van de Treebox HP of andere boomwortelbeschermende constructies zorgt ervoor dat er een ondergrondse gezonde boomwortelontwikkeling mogelijk is in combinatie met een verdicht verhardingsoppervlak en een hoge verkeersbelasting (tot klasse 60). Een gezonde hoofdbomenstructuur langs hoofdwegen is daarmee op veel meer plaatsen bereikbaar in Haarlem Noord. Nadere voorschriften specifiek voor de hoofdbomenstructuur (zie KBB2007): •
bomen van de eerste grootte, bv linden of 34
Benodigde ondergrondse groeiruimte: Als je bomen van de eerste grootte 60 jaar wil laten staan: • kroondiameter (minimaal) 10 – 15 meter; • stamdiameter (indicatief) 50 – 70 cm; • bewortelbare ruimte (hangwater) 60 – 80 m3; • bewortelbare ruimte (grondwater) 30 – 40 m3; • breedte plantlocatie ter hoogte van de boom (Stabiliteitskluit) 4,5 meter; Verkort ca. 40 jaar of bomen van de 2e grootte: • kroondiameter (minimaal) 7 – 10 meter; • stamdiameter (indicatief) 30 – 40 cm; • bewortelbare ruimte (hangwater) 30 – 40 m3; • bewortelbare ruimte (grondwater) 15 – 20 m3; • breedte plantlocatie ter hoogte van de boom (Stabiliteitskluit) 3,5 meter; Verkort ca 20 jaar of bomen van de 3e grootte: • kroondiameter (minimaal) 5 – 7 meter; • stamdiameter (indicatief) 15 – 25 cm; • bewortelbare ruimte (hangwater) 15 – 20 m3; • bewortelbare ruimte (grondwater) 7 – 10 m3; • breedte plantlocatie ter hoogte van de boom (Stabiliteitskluit) 2,5 meter; Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
Laatste optie vormbomen duurzaam: • kroondiameter (minimaal) 3- 5 meter; • stamdiameter (indicatief) 20 – 40 cm; • bewortelbare ruimte (hangwater) 7 – 10 m3; • bewortelbare ruimte (grondwater) 4 – 5 m3; • breedte plantlocatie ter hoogte van de boom (Stabiliteitskluit) 2 meter. De doorwortelbare grond wordt aangebracht in bermen (bomengrond), in tweede instantie onder trottoirs (bomenzand) en als het niet anders kan ook onder de parkeerstrook (bomenzand). Rijwegen worden vrijgehouden van doorwortelbare grond. De doorwortelbare grond wordt vrijgehouden van kabels en leidingen. Bomen in buurten: woonstraten, pleinen en hoven Bomen worden solitair, in groepen en/of rijen geplaatst al naar gelang de omgeving en omstandigheden dit toelaten. Nadere voorschriften bomen binnentuinen en/of groenpleinen: • grootte afstemmen op beeld en schaal van het groengebied; • indien nodig grondverbetering (bemesting en beluchting) toepassen; • zo mogelijk zonder boombescherming of korven plaatsen. Geveltuinen (bewonersinitiatief) Geveltuinen zijn een particulier initiatief, die het straatbeeld, van de voorgevels en de kopgevels op kleinschalige wijze verlevendigen. Bloemschalen of geraniumpiramiden Bloemschalen of geramiumpiramiden mogen alleen ter verfraaiing van de openbare ruimte worden toegepast. Oneigenlijk gebruik, als antiparkeermiddel of fietssluis is niet toegestaan.
Spelen In 2013 is het ‘Speelruimtebeleid 2013-2020’ vastgesteld. Hierin is integraal naar de speelruimte gekeken. Niet alleen de openbare speelplekken bepalen of de speelruimte op orde is, maar de totale ruimte waar kinderen in hun vrije tijd in potentie kunnen spelen. Immers kinderen kunnen naast openbare speelplekken ook spelen op sportvelden, op stoepen, in parken, in speeltuinen en schoolpleinen. Nog niet al deze ruimten zijn openbaar. Een van de opgaven van het speelruimtebeleid is om, waar mogelijk potentiele speelruimte (ook na schooltijd) openbaar te maken. Hierdoor neemt het speelareaal voor kinderen toe. De opgaven van het speelruimtebeleid liggen in het volgende:
- Het creëren van nog een paar voorzieningen voor oudere jongeren zoals voetbalkooien. - Het natuurlijk spelen stimuleren; Stuinen, hutten b ouwen, bloemen plukken, vies worden, planten en dieren leren kennen, spelen met lossen materialen en klimmen in klimbomen. Bij het plaatsen van speeltoestellen wordt rekening gehouden met samenhang met de omgeving en de zichtassen.
- Het openbaar toegankelijk maken van sportvelden, schoolpleinen en speeltuinen; - Bij het inrichting van de openbare ruimte de informele speelruimte mee-ontwerpen; brede stoepen, pleintjes, parken en plantsoenen zo inrich ten dat het kinderen uitdaagt om in te spelen; - Braakliggende terreinen ‘inrichten’ als tijdelijke speelruimte; - Het speelweefsel verbeteren: Bij de inrichting van de openbare ruimte rekening houden met de routing tussen speelvoorzieningen; - Wijkgerichte aanpak in de prioriteitwijken (Meerwijk, Vogelenbuurt, Indische buurt, - Transvaalbuurt, Patrimoniumbuurt, Scheepmakersdijk, - De plekken waarvan uit de analyse blijkt dat deze overbodig zijn, in overleg met de doelgroep heroverwegen. Dit betekent mogelijk verwijderen van het toestel en de vrijgevallen plek omvormen naar groen of een informele speelplek. De speelplek omvormen naar een speelplek voor en andere doelgroep door bv toestellen uit te wisselen met een andere speelplek of in te richten voor ‘spel en ontmoeting
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
35
D. OBJECTEN D.1. Inleiding In dit hoofdstuk staan de richtlijnen voor het plaatsen van objecten in de openbare ruimte, evenals het basispakket van toe te passen straatmeubilair. De richtlijnen gaan in op de te stellen eisen aan objecten zelf en op de toepassingseisen. Het basispakket beschrijft de geschikte vormen en typen van straatmeubilair (paaltjes, verlichting, banken, prullenbakken etc). Het basispakket van straatmeubilair voldoet in zeker 80 % van de gevallen. In het geval van “bijzondere plekken” (zie de inleiding van het HIOR) kan hiervan gemotiveerd worden afgeweken, voor zover wordt voldaan aan de richtlijnen voor objecten. Aanleiding en doel Op een aantal plekken in Haarlem Noord wordt de uitstraling negatief beïnvloed door de in de openbare ruimte geplaatste objecten. De afgelopen decennia is de openbare ruimte ingevuld met verschillende typen objecten die ook lang niet altijd op elkaar zijn afgestemd. Het gevolg is dat er in de openbare ruimte veel en verschillend straatmeubilair voorkomt. Dit kost veel (schaarse) ruimte, veroorzaakt een rommelig beeld en zorgt bovendien voor hoge onderhoudskosten. Een heldere en eenduidige inrichting zal de herkenbaarheid van specifieke plekken en routes versterken en daarmee de identiteit van de stad.
Er is daarom behoefte aan uniforme regels voor straatmeubilair en een actueel en duidelijk overzicht van het toe te passen straatmeubilair. Het straatmeubilair moet een onderdeel zijn van de totale openbare ruimte. Het moet zodanig geplaatst zijn dat het lijkt alsof het altijd al deel van de ruimte 36
heeft uitgemaakt. Straatmeubilair dient alleen in de openbare ruimte worden neergezet, als het daar ook daadwerkelijk een functie kan vervullen. Straatmeubilair is functioneel en moet niet worden gebruikt om een straat op te fleuren. Het basisstraatmeubilair heeft daarom zoveel mogelijk een neutrale uitstraling of kleur en een ingetogen vormgeving. Er moet zoveel mogelijk de “eigen” materiaalkleur worden toegepast. Dit wil zeggen dat hout houtkleurig blijft en metaal metaalkleurig of gecoat met een standaard kleur. Op deze manier wordt het straatmeubilair minder tijdsgebonden en sluit het in de moderne gebieden goed aan op de omgeving.
•
Dit levert de volgende vertaling van het streven in de visie op: ingetogen inrichting: functionele, tijdloze, neutrale vormgeving; • •
Weloverwogen plaatsing: terugdringen hoeveelheid, goed plaatsen; • Eenheid, samenhang, continuïteit: assortiment verminderen, aansluiten op stedenbouw en omgeving, behoud historisch waardevol meubilair; • Afstemming ontwerp, uitvoering en beheer: assortiment verkleinen, eisen stellen aan de objecten zelf, procedurele afspraken. Dit is hierna verder uitgewerkt. Ingetogen inrichting Het ontwerp van het straatmeubilair dient van hoge kwaliteit te zijn. Dat houdt in: grote mate van uniformering over de wijk, goed te onderhouden, ingetogen ontwerp, met een hoge duurzaamheid van het materiaal. Met een ingetogen ontwerp wordt bedoeld terughoudend en trendongevoelig in kleur, materiaal en vormgeving. Tevens is het van belang dat het straatmeubilair op elkaar is afgestemd en past bij de bestrating. Om dat te bereiken gelden voor Haarlem Noord een aantal “kleur- en materiaalfamilies”. • familie antraciet en zwart gecoate objecten. Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
•
Metalen meubilair zoals lichtmasten, fietsenrekken en afvalbakken worden in Haarlem Noord standaard gecoat uitgevoerd in de kleur antraciet (RAL 7016). Dit geeft een rustige aanblik. Voor een aantal toepassingen, zoals hekwerken, wordt de kleur zwart (RAL 9005) voorgeschreven. Dit geldt voor objecten die zo min mogelijk (storend) mogen opvallen; familie blank hardhout. Objecten of delen van objecten die van hout moeten zijn, zoals het zitvlak van banken, dienen te worden uitgevoerd in FCS-gekeurd hardhout in de oorspronkelijke houtkleur. De warme uitstraling van hout hoort thuis in de wijk, in de eigen materiaalkleur. Eventuele bescherming dient daarom altijd met een transparante lak, olie of beits te gebeuren; familie beton. Bij voorkeur worden trottoirtegels, opsluitbanden en inritblokken uitgevoerd in beton met basaltsplitlaag. Trottoirtegels zijn ook afgestrooid met basaltsplit, zodat ze duurzamer zijn en zich beter voegen bij oude tegels in de wijk. Zie ook in het hoofdstuk “bestrating”; familie gebakken klinkers. Gebakken klinkers voor de bestrating vormen een eigen familie. De toe te passen kleuren zijn neutrale natuurtinten. Voor rijwegen is de standaard terra autuno riva (donkerpaars/bruin gemêleerd), eventueel bijgemengd met terra aurora (geel/roodbont gemêleerd) om tot een kleurstelling te komen die dicht aansluit bij het her te gebruiken materiaal.
Omdat in Haarlem Noord veel goede oude klinkers te vinden zijn, wordt hierop bij reparaties zoveel mogelijk aangesloten, zowel qua kleur als qua formaat. Zie A-Z straatmeubilair
Weloverwogen plaatsing In een openbare ruimte van hoge kwaliteit staan geen overbodige objecten. Telkens als de plaatsing van een bepaald object wordt overwogen, moet
de vraag worden gesteld of het object op die plek nodig is. Ook de plaatsing van de objecten in het profiel (de situering) is belangrijk. Daarbij is het van belang zichtlijnen en looplijnen zo min mogelijk te blokkeren. Dat betekent het zoveel mogelijk plaatsen van objecten in één lijn met elkaar en met bomen of geclusterde plaatsing. Combineren van mastgebruik en plaatsing op of aan gevels verdient de voorkeur. Plaatsing in schampstroken en op middengeleiders moet tot een minimum worden beperkt. Richtlijnen plaatsing: Alleen daar waar nieuw straatmeubilair naar verwachting een functie zal vervullen kan plaatsing ervan worden overwogen. •
•
•
•
•
Opgaand straatmeubilair zoals verlichting, afvalbakken en fietsenrekken zoveel mogelijk plaatsen in één lijn met elkaar, bijvoorbeeld met doorgaande bomenrij of strak langs de gevel. Alternatief is het geclusterd plaatsen van opgaande objecten (bijvoorbeeld afvalbak samen met fietsenrekken) in een slimme strook; Combineren van mastgebruik (verkeersborden), en plaatsing op of aan gevels (verkeersborden, verlichting) verdient de voorkeur; Plaatsing in schampstroken en op middengeleiders moet tot een minimum worden beperkt (alleen als dit i.v.m. (verkeers)veiligheid noodzakelijk of wettelijk verplicht is) i.v.m. dichtzetten van zichtlijnen en onrustig ruimtelijk beeld; Algemene richtlijn is dat anti-parkeermiddelen niet meer worden geplaatst, tenzij strikt noodzakelijk i.v.m. veiligheid. Indien toch tot plaatsing van antiparkeermiddelen moet worden overgegaan: dan alleen modellen gebruiken uit het objectenboek. Hierbij mag slechts één
type anti-parkeerobject per straat of typerend gebiedsdeel worden gebruikt. Aansluiten bij omringend stedenbouwkundig kader Straatmeubilair moet bijdragen aan een aangename en verzorgde inrichting van de buitenruimte in de stad. Een afgewogen toepassing van straatmeubilair draagt ertoe bij, dat niet achter elke straathoek een nieuwe wereld wordt aangetroffen. Het straatmeubilair moet aansluiten bij het omringend stedenbouwkundig kader. Richtlijnen: • Toepassen van straatmeubilair uit basispakket. Geen toepassing van afwijkend straatmeubilair op basis van persoonlijke voorkeuren of (vermeende) kostenbesparing; • Kleur, materiaal, textuur en vorm van het meubilair: zie onder “ingetogen inrichting”; • Voor bijzondere gebieden (zie vloerkaart) bestaat eventueel de mogelijkheid om ander straatmeubilair te kiezen. Hierbij dient aansluiting te worden gezocht bij de sfeer van de plek en de omgeving. Voorwaarde is dat het straatmeubilair past in de visie van het Handboek. Toepassing van afwijkende objecten dient alleen te geschieden na goedkeuring van de Werkgroep Handboek Inrichting Openbare Ruimte.
• • • • •
Passend bij overig meubilair; Makkelijk te onderhouden; Vandalismebestendig / of niet vandalisme-uitnodigend; Weersbestendig; Betaalbaar (prijs/kwaliteitverhouding).
Telkens als er nieuwe objecten worden voorgesteld zullen deze worden getoetst aan de algemene eisen voor objecten. Daarnaast vraagt de afstemming van ontwerp, uitvoering en beheer om goede procedurele afspraken. Procedure bij planvorming: • Bij herinrichting of herstratingswerkzaamheden dient te worden bekeken of de straat opgeschoond kan worden van antiparkeermiddelen en ander overbodig straatmeubilair; • Het straatmeubilair in eerste instantie plaatsen vanuit een totaalontwerp. Het totaalontwerp dient in de voorlopig ontwerpfase te worden geleverd door een integrale ontwerper buitenruimte (stedenbouwkundige en/of landschapsarchitect) en te worden afgestemd met uitvoerenden en beheerders; • Het nadien plaatsen van straatmeubilair dat niet tot een totaalontwerp behoort dient altijd in overleg met de ontwerper buitenruimte en de beheerder van het straatmeubilair te gebeuren.
Afstemming Ontwerp, uitvoering en beheer Allereerst vraagt dit om het terugdringen van het assortiment. Een groot assortiment is namelijk niet op voorraad te houden en daardoor niet goed te beheren. Ook belangrijk zijn eisen aan de objecten zelf. De volgende eisen voor straatmeubilair zijn van toepassing: • •
Straalt kwaliteit uit, terughoudend niet opvallend vormgegeven; Functioneel;
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
37
Leeswijzer basispakket Straatmeubilair Het basispakket Straatmeubilair is alfabetisch gerangschikt. Elk object is terug te vinden op één pagina waarin de gegevens duidelijk zijn terug te vinden. Per objectensoort zijn de volgende gegevens opgenomen:
• • • • •
• •
Afbeelding; Omschrijving van het model; Beleid (wanneer wordt het object toegepast?) Plaatsingscriteria (hoe dient het object te worden geplaatst?) Status: o A: object wordt nu en in de toekomst toegepast o B: object leent zich voor verbetering (mag tijdelijk gehandhaafd blijven, maar moet op termijn vervangen worden door object met A-status) Functie-eisen Onderhoud en Reparatie (wie is er verantwoordelijk voor?)
38
Handboek inrichting openbare ruimte Haarlem Noord
A Z
Afmeer/nautische voorzieningen Bolders en haalkommen Aan bolders kunnen schepen worden vastgelegd. Ze worden toegepast bij beweegbare bruggen en bij vastgestelde ligplaatsen. Het toepassen van bolders langs de waterkant draagt bij aan het maritieme karakter en hebben ruimtelijk de voorkeur boven haalkommen. Er zijn verschillende soorten bolders, deze worden geplaatst naar gewicht van de boot. De bolders voor de vrachtvaart in het Spaarne moeten in gietijzer uitgevoerd worden (met een voet van 1 m3 beton). Voor de pleziervaart wordt een lichte bolder van roestvrijstaal gebruikt. Bolders worden vervangen als ze kapot zijn. Wenselijk is een beleid op basis van de richtlijnen vaarwegbeheer van de ‘commissie vaarwegbeheer’, van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat.
Toepassingsregels De voorzieningen in één lijn plaatsen langs de waterkant. Het door elkaar heen toepassen van verschillende modellen afmeervoorzieningen dient vermeden te worden. Vermijd dat bolders een obstakel in looproutes gaan vormen door: • • • •
bolders maximaal 50 cm van de buitengrens van de kade muur te plaatsen; looproutes niet pal tegen de waterlijn te situeren; een minimale obstakelvrije breedte van 1,50 m voor looproutes te hanteren; overbodige bolders (b.v. achter steigers) verwijderen.
Plaatsing van afmeervoorzieningen geschiedt in overleg met de afdeling beheer van de gemeente.
Palen en steigers Pleziervaartuigen worden voornamelijk aan palen vastgemaakt. In de nota Aanwijzing oevers staat aangegeven waar ligplaatsen zijn. Indien er niet aangemeerd kan worden op de aangewezen plek doordat het aan de oever te ondiep is mag een houten steiger geplaatst worden van max. 2 m breed (eisen afhankelijk van bestemmingsplan). Aan de vormgeving van steigers kunnen extra eisen worden gesteld. Aanlegringen Toepassen op palen, steigers en gordingen. Drenkelingen voorzieningen Daar waar nodig worden vanwege veiligheid drenkelingen voorzieningen in de vorm van trappetjes geplaatst.
Authentieke gietijze- Standaard afmeervoorziening ren bolders worden langs de Spaarndamseweg gebruikt als antiparkeervoorziening
Afmeer/nautische voorzieningen 40
H aar lem
1. Afmeer/Nautische voorz.
Beheer: Beheer: gemeente Haarlem
gemeente Haarlem
Afmeer/nautische voorzieningen object Lasbolder
specificaties Type: Lasbolder Kleur: RVS Materiaal: RV3 Afmetingen: h 160 mm* Diameter 104mm
toepassing
status
afmeerplaatsen langs doorvaarbaar water
A
Spaarne & doorvaarbaar stadswater
A
Spaarne & doorvaarbaar stadswater met kademuren
A
Bijzonderheden: Gebruikt bij pleziervaart
Aanlegringen
Type: Aanlegring Materiaal: thermisch verzinkt staal model foto rechts plaat 100 x 100 mm toepassen op hout. model links doorsnede ring 90mm verankere in metselwerk met een chemisch anker , boorgat 26x200mm
Drenkeling trappetje
Kleur: RAL 7016 Materiaal: Smeedijzer (verzinkt)
Afmeer/nautische voorzieningen H aar lem
1.1 Afmeer/Nautische voorz.
41
Afvalinzameling Inleiding Voor de inzameling van afval worden in de openbare ruimte diverse objecten geplaatst, te weten: glas- en papierbakken, huisvuilcontainers, afvalbakken en kledingcontainers. Dit gebeurt voornamelijk door middel van ondergrondse containers.
Voor het plaatsen van afvalbakken zijn de volgende criteria van toepassing: • • •
makkelijk leegbaar; naast de looproute van gebruikers, evenwijdig aan de gevel (loop niet blokkeren!); clusteren met en in de lijn van bestaande objecten (vb. verlichtings-masten, verkeers palen, zitbankjes, bushaltes); goed vindbaar.
Een afvalbak (cq prullenbak) is bestemd voor het deponeren van klein afval door de passerende gebruiker van de openbare ruimte. De bakken zijn uitdrukkelijk bedoeld voor huishoudelijk afval. Afvalbakken worden met name op intensief gebruikte plaatsen, winkelstraten, scholen, bij bankjes en speelplekken geplaatst.
Hoeveelheid te plaatsen afvalbakken:
Toepassingsregels
•
•
Voor het plaatsen van de ondergrondse containers: • • •
• • • • •
voldoende ruimte vrijhouden aan alle kanten voor het legen van de containers; Niet in de zichtlijnen van wegen of andere stedenbouwkundige hoofdmomenten; niet in of direct aan de hoofdgroenstructuur, groenpleinen en pleinen of parkjes met een ontmoetings-, speel-, verblijfs-, of kijkfunctie; minimaal 1 meter buiten de (toekomstige) kroonprojectie van een boom; bij voorkeur in lijn met geparkeerde auto’s; lijnvormige plaatsing gerelateerd aan gevellijn; afstand tot erfgrens: 2 m; afstand tot gevel: 3m
•
In de intensief gebruikte gebieden zoals winkelgebieden is het wenselijk om afvalbakken te plaatsen om de 25 meter en in de minder intensief gebruikte gebieden naar behoefte; Bij scholen en op de zogenoemde snoeproutes (die de scholieren gebruiken om van school naar huis te gaan).
Afvalinzameling 42
H aar lem
2. Afvalinzameling
Beheer: gemeente Haarlem
Afvalbakken object
specificaties
toepassing
status
Ondergrondse container
Type: VConsyst/Metro M101 Kleur: RAL 7016 Materiaal: poedergecoat staal Afmetingen: 200x200x250 cm
Plaatsing in overleg met Spaarnelanden en onder regie van de gemeente (toetst op plaatsingscriteria)
A
Capitool/Bammensbak
Type: Capitool/Bammensbak Kleur: poedercoating RAL 7016 Materiaal: verzinkt staal Afmetingen: Inhoud 50 liter Bijzonderheden: met stalen binnenbak, thermisch verzinkte staander
woonwijken, kleine groen- en speelplekken
A
Afvalbak Constructo 70
Type: Afvalbak Constructo 70 Kleur: RAL-kleur 7016 Materiaal: staal noppenplaat Afmetingen: Inhoud 70 liter, 110 cm hoog, doorsnee 40,5 cm
Hoofdgroenstructuur, parken, waterstructuren, oevers, buitengebied, bijzondere (groen) pleinen in wijken met een beschermd of beschermingswaardig stadsgezicht.
A
Afvalinzameling H aar lem
2.1. Afvalbakken
43
Bestrating Inleiding Met bestratingsmaterialen wordt het wegdek verhard. De keuze voor klinkers, asfalt of andere materialen is gebaseerd op de visie op Haarlem Noord en vastgelegd in de profieltypenkaart en de diverse profieltekeningen. Opvallend en bijzonder aan Haarlem Noord is de grote voorraad oude gebakken klinkers van waal- en dik- en kei formaat. Bestaande klinkers worden zoveel mogelijk hergebruikt. Hierbij streven naar straatsgewijs hergebruiken. Bij tekort van bestaande materialen door bijvoorbeeld verlies (15-30%) worden nieuwe stenen bijgekocht die qua maat, kleur en textuur zo dicht mogelijk bij het bestaande aansluiten. De voorraad klinkers in Haarlem Noord is overwegend zeer gemeleerd, maar meestal in een gedekte donkerpaarse kleurstelling ( dus niet rood!), min of meer gemengd met genuanceerde gele klinkers, tot zelfs overwegend gele varianten. Daarbij aansluitend is er in dit Hior voor een basis steenmengsel gekozen (paars/bruin genuanceerd), met toevoeging van ijzeroxide. Ook opvallend is de bonte lappendeken van 30x30 tegels. Alle varianten afgestrooide exemplaren, jong en oud, tot een oogverblindende lichtgrijze variant. Om meer eenheid te bewerkstelligen wordt in dit Hior voorgeschreven de klassieke haarlemse variant weer toe te passen: een 30x30 tegel met een basalttoplaag.
In dit overzicht wordt nader ingegaan op de toepassing van de materialen, wat betreft beschrijving, formaat, kleur, nadere toepassingsregels etc.
Bestrating 44
H aar lem
1. Bestrating
Beheer: gemeente Haarlem
Bestrating object
specificaties
Gebakken klinker waalformaat, bestaand
Type: gebakken klinker Kleur: donker rood/paars/zwart/geel gemeleerd Formaat: waal (206x51x90 mm)
Hergebruiken terplaatse en verlies aanvullen met nieuwmateriaal die in kleurstelling aansluit bij bestaand.
Gebakken klinker waalformaat nieuw
Type: gebakken klinker terra autuno riva Kleur: donker rood/paars/zwart gemeleerd Formaat: waal (206x51x90 mm) Bijzonderheden: eventueel 0-50% bijmengen van terra aurora om goede kleurstelling te bereiken
rijweg woonstraten keper verband
Type: gebakken klinker Kleur: donker rood/paars/zwart / geelgemeleerd Formaat: dik (206x67x90 mm)
Hergebruiken terplaatse en verlies aanvullen met nieuwmateriaal die in kleurstelling aansluit bij bestaand.
Gebakken klinker dikformaat bestaand
toepassing
status
bij herstraten; als aanvulling op bestaand materiaal of per hele straat toepassen.
Bestrating H aar lem
1. Klinkers
45
Beheer: gemeente Haarlem
Bestrating object Gebakken klinker dikformaat nieuw
specificaties
toepassing
status
Type: gebakken klinker Kleur: donker rood/paars/zwart /geel gemeleerd (terra autuno riva) Formaat: dik (206x67x90 mm) Bijzonderheden: eventueel 0-50% bijmengen van genuanceerd geel/ roodbontmengsel (terra aurora) om goede kleurstelling te bereiken.
rijweg woonstraten keper verband
Gebakken klinker keiformaat bestaand
Type: gebakken klinker Kleur: donker rood/paars/zwart/geel gemeleerd (terra vita) Formaat: kei (206x102x80 mm)
rijweg, 30 km/h met bus en/of fietsroute, keperverband
A
Gebakken klinker keiformaat nieuw
Type: gebakken klinker Kleur: donker rood/paars/zwart/geel gemeleerd (terra vita) Formaat: kei (206x102x80 mm)
rijweg, 30 km/h met bus en/of fietsroute, keperverband
A
46
A
bij herstraten; als aanvulling op bestaand materiaal of per hele straat toepassen.
H aar lem
3.1 klinkers
Beheer: gemeente Haarlem
Bestrating specificaties
object
toepassing
Gebakken klinker keiformaat strengpers nieuw
Kleur:Néblon Afmetingen: 206x102x80 mm
Fietsroutes
Beton tegel bestaand
Type: betontegel met toplaag Kleur: donkergrijs/antraciet Materiaal: beton Afmetingen: 300 x 300 mm Bijzonderheden: Toplaag van basaltsplit
trottoir, doorgetrokken trottoirs
Beton tegel nieuw
Type: betontegel met toplaag Kleur: donkergrijs/antraciet Materiaal: beton Afmetingen: 300 x 300 mm Bijzonderheden: Toplaag van basaltsplit op plekken waar auto’s overheen rijden tegel toepassen van 8cm dikte
trottoir, doorgetrokken trottoirs
status A
Bestrating H aar lem
3.1 klinkers en tegels
47
Beheer: gemeente Haarlem
Bijzondere Bestrating object
specificaties
toepassing
status
Geleiding blinden en slechtzienden attentiemarkering
Type: geleidelijnen Kleur: wit Materiaal: hars Afmetingen: basis 10 mm, hoog max.4.5 mm, h.o.h. 60-70mm Bijzonderheden: zowel van tevoren als achteraf aan te brengen. UItvoering conform regels LBT
Bij OV haltes. Op bijzondere plekken, toepasbaar op diverse typen bestrating.
A
Geleiding blinden en slechtzienden attentiemarkering
Type: 30x30 cm noppentegels + ribbeltegels Kleur: wit Materiaal: beton Afmetingen: 30 x 30 cm UItvoering conform regels LBT
Attentiepunt (bijv. oversteek) op belangrijke routes
A
Halfverharding
Type: grauw acke Kleur: zandkleurig Materiaal: grauw acke Afmetingen: laagdikte 70-100 mm. Toepassen op fundering van mengranulaat (200mm) Bijzonderheden: 2 lagen zie detail
Halfverharde paden in parken en plantsoenen
A
Bestrating 48
H aar lem
3.2 Bijzondere bestrating
Beheer: gemeente Haarlem
Bijzondere bestrating specificaties
object
toepassing
status
Grasbetontegel
Type: grasbetontegel Kleur: grijs Materiaal: beton Afmetingen: 60 x 40 cm Bijzonderheden:
Bij zwaar en regelmatig gebruik (passeerberm)
A
Grasverharding
Type: Ritterplaat Kleur: zwart Materiaal: gerecycleerd polyethyleenAfmetingen: 60 x 40 cm Bijzonderheden:
Bij incidenteel gebruik, bv parkeerplaatsen bij sportvelden
A
Granietkei
Type: granietkei Kleur: grijs/gemeleerd Formaat: variabel Bijzonderheden: alleen per hele straat toepassen. Bij tekort: opslaan op een werf en voor volgend project beschikbaar stellen
Bij herstraten
Bestrating H aar lem
3.2 Bijzondere bestrating
49
Beheer: gemeente Haarlem
Bestrating specificaties
object Zwart asfalt
deklaag SMA 0/11 dikte 30mm
toepassing stadsontsluiting, wijkontsluiting, buurtontsluiting
status A
(zie profiel typen kaart)
Rood asfalt
Dikte 90mm Deklaag van asfaltbeton AC 8 surf D3 of AC 11 surf D4 Dichtasfaltbeton 0/8 Tilred i.p.v. steenslag Pigment; 1.5 % oxide rood Bindmiddel, Zwarte bitumen mexphalte C.pen 80/100
doorgaande fietspaden/stroken
A
Trottoirband
Type: trottoirband Materiaal: beton Afmeting: 13/15 x 25 cm kleur: grijs Bijzonderheden: afgestrooid met basaltsplit
Overgang rijweg trottoir
A
Bestrating 50
H aar lem
3.4 Asfalt, trottoirbanden
Beheer: gemeente Haarlem
Bestrating specificaties
object
toepassing
Opsluitband
Type: opsluitband Materiaal: beton Afmeting: 10/20 of 5/20 cm kleur: grijs Bijzonderheden: standaard 5/20mm band. Indien nodig 10/20 mmband toepassen
Trottoir groenstrook. Parken (half)verharding insluiten
Rijwielpadbanden
Type: Rijwielpadbanden Materiaal: beton Afmeting: 4/12 x 25 kleur: grijs Bijzonderheden:
Toepassen op grens voet- fietspad Hoogteverschil max. 5cm
Bushalteband
Type: busbaanband Materiaal: beton Afmeting: 100/200x400 mm kleur: grijs
Bushaltes
status A
Bestrating H aar lem
3.4 Trottoirbanden
51
Beheer: gemeente Haarlem
Bestrating specificaties
object
toepassing
status
13/15 inritbanden
Type: 13/15 inritbanden Materiaal: beton Afmeting: 50 x 45 x 20 cm kleur: donkergrijs/antraciet Bijzonderheden: afgestrooid met basaltsplit
In/uitritten
A
Inrit constructie gele klinker
Type: inrit constructie Kleur: geel Materiaal: beton Afmetingen: kei formaat Bijzonderheden: t.z.t. vervangen door betonnen inritconstructie
In/uitritten
B
Verlaagde band
Type: verlaagde band Materiaal: beton Afmeting: zie trottoirband kleur: grijs Bijzonderheden: afgestrooid met basaltsplit
Bij oversteekplaatsen voor voetgangers tbv rolstoelgebruikers
A
Bestrating 52
H aar lem
3.5 In- en uitritten
Bewegwijzering Inleiding Onder bewegwijzering vallen straatnaamborden, toeristische bewegwijzering en bewegwijzering voor fiets- en autoverkeer. Straatnaamborden Voor straatnaamborden zijn landelijke normen opgesteld (NEN 1772, 1956), maar hiervan mag worden afgeweken. Voor Haarlem zijn voor verschillende wijken passende straatnaamborden ontworpen. Voor Schalkwijk en andere naoorlogse wijken is een bord ontworpen met afgeronde hoeken en schreefloze letters. Toepassing: aan het begin en eind aan beide zijden van een straat en bij zijstraten. Straatnaamborden moeten zoveel mogelijk aan de gevel worden bevestigd. Waar dit niet kan monteren aan bestaande (licht)masten. Pas in laatste instantie speciaal een mast plaatsen. Bewegwijzering voetgangers Plaatsing en toepassing af te wegen in samenspraak met de betrokken partijen in de gemeente. Auto- en fietsbewegwijzering: Plaatsing door NBD of gelijkwaardige partij i.o.m. verkeerskundigen en beheerders van de gemeente.
Bewegwijzering H aar lem
4. Bewegwijzering
53
Beheer: gemeente Haarlem
Bewegwijzering object
specificaties
toepassing
status
Fietsbewegwijzering
Wit NBD-bord met rode letters
Haarlem
A
Autobewegwijzering
Blauw NBD bord met witte letters en witte borden met zwarte letters, inwendig verlicht
Haarlem
A
Wijkraad informatiekast
Type: informatiekast Materiaal: gecoat staal Afmeting: 2150 x 1240 x 80 mm kleur: RAL 7016 Bijzonderheden:
Haarlem
A
Bewegwijzering 54
H aar lem
4.1 Bewegwijzering
Beheer: gemeente Haarlem
Bewegwijzering object Straatnaamborden
specificaties Type: straatnaambord Materiaal: biobased composiet Kleur: blauw met witte letters
toepassing Haarlem
status A
Bewegwijzering H aar lem
4.1 Bewegwijzering
55
Gebiedsafscherming Anti-parkeerpalen Algemeen Anti-parkeerpalen worden zo terughoudend mogelijk toegepast. Allereerst wordt ingezet op een helder straatbeeld dat foutparkeren niet uitlokt (goede indeling, trottoirbanden etc.). Ten tweede wordt ingezet op het strategisch plaatsen van nuttig en noodzakelijk meubilair (zoals lichtmasten). Ten derde wordt ingezet op goede handhaving tegen foutparkeren. Pas als alle genoemde opties onvoldoende soelaas bieden, kan in laatste instantie het toepassen van anti-parkeerpalen worden overwogen. Voorbeelden van noodzakelijke toepassing kunnen zijn: • het tegengaan van parkeren op de straathoeken; • het tegengaan van belemmering van een doorgang, steeg, o.i.d.; • het tegengaan van parkeren op een inrit; • het afzetten van een autovrij te houden gebied. Sleutelpalen In bepaalde gevallen is behoefte aan een niet-permanente afsluiting. In dit geval wordt een sleutelpaal (met sleutel handmatig te openen) geplaatst. Op plekken die vaak moeten worden bediend, is een verzinkbare paal (hydraulisch te bedienen dmv kastje met kaartlezer) aan de orde Bij het toepassen van een sleutelpaal wordt met de gebruiker(s) van de sleutelpaal een contract afgesloten.
Gebiedsafscherming 56
H aar lem
5. Gebiedsafscherming
Beheer: gemeente Haarlem
Gebiedsafscherming object
specificaties
toepassing
Grindpaal
Type:Traffif Kleur: RAL 7016 Materiaal: staal, verzinkt en gecoat Afmetingen: D=89mm, h = 820mm Bijzonderheden: zowel vast als afneembaar te verkrijgen op een betonvoet van 300mm diep en 400mm breed.
Geleiding verkeer en voetgangers anti-parkeerpaal gevelbescherming speelelement
Afsluitpaal
Type:Traffic Kleur: rood -wit Materiaal: staal, verzinkt en gecoat Afmetingen: D=89mm, h = 820mm Bijzonderheden: zowel vast als afneembaar te verkrijgen op een betonvoet van 300mm diep en 400mm breed. Inleidende markering conform ASVV
Toe te passen op paden/wegen waar wel fietsers maar geen autoverkeer mag komen.
Hydraulische afsluitpaal
Type: hydraulisch te verzinken paal Materiaal: thermisch verzinkt staal Afmeting: diameter 270 mm kleur: RAL 7016 Bijzonderheden: toepassen in combinatie met bijpassende afdekplaat, stalen palen en bedieningszuilen, eveneens RAL7016 gekleurd
status
Gebiedsafscherming H aar lem
5.1 Gebiedsafscherming
57
Beheer: gemeente Haarlem
Hekwerken/afscheidingen object
specificaties
toepassing
status
Dubbelstaafhekwerk
Type: Dubbelstaafhekwerk. Materiaal: Gecoat staal. Afmeting: Hoogte niet hoger dan 2,00 m tenzij voorgeschreven tbv sportdoeleinden. kleur: Kleur Zwart, RAL 9005 Bijzonderheden: Stalen rechthoekige koker 60*40*2 mm, voorzien van betonvoet. Bovenzijde afgesloten met aluminium kap.
Bij scholen en speelpleinen
A
Verhoogde band
Verhogen van de band om te voorkomen dat de bocht door fietsers wordt afgesneden. Verloop opsluitband / trottoirband
Afscheiding buurtgroen
A
Hekwerken/afscheidingen 58
H aar lem
5.2 Hekwerken/afscheidingen
Groen Inleiding Groen is levend materiaal, waaraan allerlei extra eisen en toepassingsrichtlijnen zijn verbonden die niet in dit handboek thuishoren. Algemeen kan worden gesteld dat te gebruiken groen: • • •
•
niet te klein van plantmaat moet zijn in verband met de kwetsbaarheid; qua soortkeuze, type en uitstraling moet passen in de stedenbouwkundige structuur; de gekozen beplanting moet passen in de beschikbare of ter beschikking gestelde boven- en ondergrondse ruimte. Inheems plantmateriaal verdient de voorkeur
Aanvullend en ondersteunend meubilair moet alleen daar worden ingezet, waar dit voor het groen noodzakelijk is. Bloembakken Bloembakken en geraniumpiramiden alleen toepassen volgens vastgesteld plan ter verfraaiing van de openbare ruimte. Zij mogen niet oneigenlijk worden gebruikt als bijvoorbeeld antiparkeer element, wegafzetting o.i.d. Boomkransen Boomkransen zijn er in diverse afmetingen 900, 1200 en 1500 mm. Deze zijn respectievelijk bedoeld voor 3e grootte, 2e grootte en 1e grootte bomen. De boomkrans is iets verlaagd gestraat. Er is gekozen voor betonnen banden in eenzelfde kleur grijs als de tegels.
Groen H aar lem
6. Groen
59
Beheer: gemeente Haarlem
Groen object
specificaties
toepassing
status
Bloembak
Type: Bloembak vierkant Materiaal: polyester Afmeting: l 1000 * b 1000 * h 300 mm kleur: grijs Bijzonderheden: verplaatsbare bak
Op het trottoir bij bijzondere plekken
A
Bloembak
Type: Geraniumpiramide Materiaal: polyester Afmeting: l 900 * b 900 * h 290 mm kleur: grijs Bijzonderheden: verplaatsbare bak
Op het trottoir bij bijzondere plekken
A
Boomkrans
Type: Boomkrans standaard Materiaal: betonbanden 10/20 cm Afmeting: variabel kleur: grijs Bijzonderheden: band verdiept aangebracht
Groen 60
H aar lem
6.1 Bloembakken
Kunst Inleiding In de gemeente Haarlem staat een groot aantal kunstwerken of beelden in de openbare ruimte. Toepassingsregels De plaatsing, maar ook de verwijdering of herplaatsing van het kunstwerk moet per situatie en altijd in goed overleg - vooraf met de kunstenaar alsmede met de beheerder van de openbare ruimte worden bekeken. Voor ieder kunstwerk dat wordt geplaatst wordt een specifieke overeenkomst afgesloten tussen de kunstenaar en de beheerder.
Beheer Het grootste deel van de kunstobjecten in de openbare ruimte in Haarlem Noord is in eigendom en beheer bij wijkzaken.
Kunst H aar lem
7. Kunst
61
Beheer: gemeente Haarlem
Kunst object Buizenplastiek
specificaties Voorbeeld van een kunstobject. Over het algemeen kan materialisering, constructie, duurzaamheid en beheer zeer divers zijn. Dit moet daarom per kunstwerk volgens een specifieke “kunstovereenkomst” tussen beheerder en kunstenaar worden vastgelegd.
toepassing Bijzondere plekken
status Divers
Kunst 62
H aar lem
7.1 Kunstobjecten
Nutsvoorzieningen Inleiding
Toepassingsregels
Voorzieningen voor het toeleveren van water en energie, het afvoeren van afvalwater en ten behoeve van telecommunicatie bevinden zich vrijwel geheel ondergronds. Deze ondergrondse infrastructuur beïnvloedt wel de bovengrondse inrichting. Boven kabels en leidingen kan in principe niet gebouwd worden en de tracés moeten voor onderhoud en vervanging bereikbaar blijven. Veel van de ondergrondse infrastructuur heeft bovendien een bovengronds schakelpunt in een aansluitkast of -ruimte. Controle en reparaties worden op deze wijze vereenvoudigd. Schakelkasten zijn er bijvoorbeeld voor verkeerslichteninstallaties, kabeltelevisie, telefoon, gas en elektrische leidingen.
Voor schakel- en nutskasten geldt dat zij zo onopvallend mogelijk moeten zijn. Voorkeur heeft ondergrondse of inpandige plaatsing. Bij plaatsing op straat moeten ze zoveel mogelijk tegen de gevel geplaatst worden. Ze moeten een zo klein mogelijk formaat en een fatsoenlijke vormgeving hebben in een op de omgeving aansluitende kleur: standaard de RAL-kleur 7016. Om graffiti tegen te gaan worden zij bij voorkeur van een antigraffiti-coating. Plaatsing en ontwerp altijd in overleg met de beheerder van de openbare ruimte.
Nutsvoorzieningen H aar lem
8. Nutsvoorzieningen
63
Beheer: gemeente Haarlem
Nutsvoorzieningen object
specificaties
toepassing
status
Schakel- of nutskast of VRI-kast
Zo onopvallend mogelijk, zover mogelijk tegen de gevel geplaatst. Uitgevoerd in een op de omgeving aansluitende kleur (voorkeur RAL 7016) om graffiti tegen te gaan kunnen de kasten voorzien worden van een antigraffiti coating.
Heel Haarlem Noord
A
Blusvoorziening
Bluswatervoorzieningen zoals brandkranen bestaan meestal uit een grote kraan aan de waterleiding waaraan een brandslang kan worden gesloten. Het aansluitpunt kan zowel een bovengrondse voorziening zijn, alsook een in de bestrating opgenomen brandput. Deze voorzieningen moet te allen tijde voor een brandweerwagen bereikbaar zijn.
Heel Haarlem Noord
A
Telefooncel
Uit de loop, maar in het zicht; bij plaatsing rekening houden met zichtlijnen en combinatie met andere objecten.
Heel Haarlem Noord
A
Nutsvoorzieningen 64
H aar lem
8.1 Nutsvoorzieningen
Openbaar vervoer Inleiding Ten behoeve van het openbaar vervoer worden in de openbare ruimte haltehuisjes (abri’s) neergezet. Ook worden er halteborden en digitale reisinformatiesystemen toegepast al naar gelang de drukte van de halte. Abri De plaats van abri’s wordt in integraal overleg bepaald. Niet op alle haltes past een abri. De abri’s worden in een langjarig contract door de externe exploitant (thans JCDecaux) geplaatst en onderhouden. Halteborden Halteborden moeten vooral informatief en herkenbaar zijn. Veel haltes zijn voorzien van een standaard haltebord. De haltes van R-Net kennen een eigen haltebord, met digitale vertrekinformatie. Toepassingsregels Voor alle haltevoorzieningen geldt dat ze voor de plaatsing ter goedkeuring moeten worden voorgelegd aan de beheerder openbare ruimte.
Openbaar vervoer H aar lem
9. Openbaar vervoer
65
Beheer: gemeente Haarlem
Openbaar vervoer object
specificaties
toepassing
Bushalte, plat dicht dak, standaard
Halte (thans JC Decaux) RAL-kleur 7016 Modulair systeem, aan te passen aan de situatie
Haltes langs overige (niet zijnde R-Net) buslijnen
R-net
Halte (thans JC Decaux) RAL-kleur 7016 Modulair systeem, aan te passen aan de situatie.
Haltes langs R-net
status
Openbaar vervoer 66
H aar lem
9.1 Bushaltes
Beheer: gemeente Haarlem
Openbaar vervoer object
specificaties
toepassing
status
Digitaal haltebord
Op de halteborden worden de nummers van de bussen aangegeven, die bij de halte stoppen. De busvertrektijden staan vermeld op het digitale reisinformatiesysteem. RAL-kleur wordt aangepast aan de kleur van de R-net halte. Ook het logo wordt aangepast aan het type halte (R-Net of geen R-Net).
Bij halte R-net
Á
Haltebord
Op de halteborden worden de nummers van de bussen aangegeven, die bij de abri stoppen. De busvertrektijden worden in de abri aangegeven of hangen aan de haltepaal.
Bij alle haltes
A
Halte display klein
Bij haltes met >20 instappers
Openbaar vervoer H aar lem
9.2 Halteborden
67
Openbare toiletten Inleiding Haarlem kent op dit moment geen vastgesteld beleid ten aanzien van openbare toiletvoorzieningen. Er worden wel urinoirs geplaatst, er zijn afspraken gemaakt met de plaatselijke horeca en er is eens in de zoveel tijd overleg met de politie over wildplassers. Regel is dat urinoirs niet storend mogen zijn in het straatbeeld. Toepassingsregels Openbare toiletten zijn geplaatst waar de meeste overlast werd veroorzaakt door wildplassers. Plaatsing mag alleen na goedkeuring van de kwaliteitsbeheerder openbare ruimte. Ambulante urinoirs worden toegestaan bij evenementen, feestdagen en/of op tijdelijke overlast lokaties.
Openbare toiletten 68
H aar lem
10 Openbare toiletten
Parkeervoorzieningen Fietsenrekken
Parkeerautomaten
Algemeen Voor het plaatsen en positioneren van de rekken zijn enkele voorschriften in de profieltekeningen te vinden.
Ten behoeve van het betaald parkeren van auto’s moeten er op vastgestelde afstanden parkeerautomaten in de openbare ruimte worden geplaatst. Deze moeten zichtbaar zijn maar zo min mogelijk storen. Plaatsing in de meubelzone van het straatprofiel of in de lijn met andere objecten.
Model fietsenrek In Haarlem Noord worden Tuliprekken toegepast in de RAL kleur 7016. Plaatsing De fietsenstallingen moeten zoveel mogelijk tegen de gevel of tegen natuurlijke afscheidingen gerealiseerd worden, op plaatsen waar er veel behoefte aan is en geen alternatieven aanwezig. Het plaatsen van een fietsenrek mag de doorgang van voetgangers en minder validen niet belemmeren. Daarom wordt minimaal een vrije doorgangsruimte van 1,20 meter aangehouden.
Parkeervoorzieningen H aar lem
11. Parkeervoorzieningen
69
Beheer: gemeente Haarlem
Fietsenrekken object Fietsenrek Tulip
specificaties Type: Tulip tweezijdig Materiaal: Afmeting: kleur: RAL 7016 Bijzonderheden: ; twee fietsen, één richting; Tulip tweezijdig, vier fietsen per rek, benodigde ruimte per fiets 35 cm Altijd plaatsen in setjes van minimaal 3 stuks, hart op hart afstand minimaal 40 cm.
toepassing Heel Haarlem Noord
status A
Fietsenrekken 70
H aar lem
11.1 Fietsenrekken
Beheer: gemeente Haarlem
Parkeerautomaat object
specificaties
Parkeerautomaat
Plaatsing van parkeerautomaten in integraal overleg
toepassing Bij meerdere parkeervakken voor betaald parkeren Haarlem Noord
status B
Parkeerautomaat H aar lem
11.2 Parkeerautomaat
71
Reclame Inleiding Er staan verschillende vormen van reclame-uitingen in de openbare ruimte. In de nota reclame in de openbare ruimte (26-juni-2007) is nadere informatie te vinden. Voor de gewenste kwaliteitsverbetering van de openbare ruimte volgen hier enkele aandachtspunten. Voordat plaatsing wordt overwogen moet altijd worden bekeken of voldoende loopruimte resteert en of voldoende zicht voor het verkeer overblijft. De standaard kleur voor frames is RAL 7016. Billboards De kleur van het frame dient onopvallend te zijn, keuze is RALkleur 7016. Indien geplaatst in een goene berm: geen verharding toepassen op standplaats.
Abri en Mupi De gemeente heeft een contract afgesloten voor de plaatsing, beheer en onderhoud van 220 abris en 53 reclamevitrines in de standaard RAL kleur 7016. In dit contract is tevens opgenomen dat in ruil voor het plaatsen en onderhouden van deze abri’s hierin reclame mag worden geplaatst. Vrije plakplaatsen In 2004 zijn plakplaatsen voor vrije meningsuiting en niet-commerciële reclame gerealiseerd. Zie de B&W nota Aanwijzing lokaties vrije plakplaatsen (2003/1095). Geen verdere uitbreiding.
Driehoeksborden Op driehoeksborden staan aankondigingen van Haarlemse culturele instellingen en van lokale ondernemers, gemengd met een grote variëteit aan niet-lokale, commerciële reclame. De borden hebben een reclameformaat van 83 cm breed bij 118 cm hoog en ze worden bevestigd aan lichtmasten. Lichtmastreclame Voor lokale ondernemers betekent lichtmastreclame een mogelijkheid om naar hun bedrijf of product te verwijzen. De gemeente heeft voor 200 objecten voor heel Haarlem een contract gesloten. Net zoals bij driehoeksborden zal de lichtmastreclame in de toekomst geconcentreerd worden op de infrastructuur buiten de binnenstad en bij stadsdeelcentra.
Reclame 72
H aar lem
12. Reclame
Beheer: gemeente Haarlem
Reclame specificaties
object
toepassing
status
Diversen
Zie de nota Reclame in de openbare ruimte. Voorbeelden zijn: mupi’s, driehoeksborden, reclame op verkeersregelkasten, etc. Objectkleur: RAL 7016.
A of B
Vrije plakplaatsen
Diverse formaten, esthetisch passend bij de betreffende locaties / gevels. Maximaal 3 meter breed en 1,25 meter lang. Maximaal 15 locaties voor heel Haarlem.
A
Billboard
Afmeting: reclamevlak 3.5 x 2.5 m kleur: Ral 7016
alleen langs stadsontsluitingen
Reclame H aar lem
12.1 Buitenreclame/plakplaats
73
Speelvoorzieningen Inleiding In 2013 is het Speelruimtebeleid 2013-2020 vastgesteld. De uitgangspunten eruit zullen worden meegenomen voor zover passend in de visie op kwaliteit van de openbare ruimte in Haarlem Noord. Type en aard van de speelvoorzieningen worden afgestemd op de leeftijdsgroepen van de kinderen en de spreidingsmogelijkheden in het gebied. Rekening moet worden gehouden met de schaarse ruimte, het tegengaan van overlast en de kwaliteit van het straatbeeld. Ook voor elk speelobject geldt dat voor plaatsing goedkeuring van de kwaliteitsbeheerder openbare ruimte noodzakelijk is. Speeltoestellen dienen te voldoen aan de in het W.A.S. (Warenwetbesluit Attractie- en speeltoestellen) gestelde eisen.
Speelvoorzieningen 74
H aar lem
13. Speelvoorzieningen
Beheer: gemeente Haarlem
Speelobjecten object
specificaties
toepassing
status
Speelvoorziening: voorbeeld.
Combinatietoestel, Basistoren, klimrek, glijbaan, trap. Zie attractiebesluit. Speeltoestellen dienen te voldoen aan de in het W.A.S. gestelde eisen.
Haarlem Noord
A
Valondergrond
Diverse mogelijkheden en oplossingen, afgestemd op de veiligheidseisen van het toestel en het beeld van de omgeving. Zie attractiebesluit. De valondergrond dient te voldoen aan de in het W.A.S. gestelde eisen.
Haarlem Noord
A
Speelobjecten H aar lem
13.1 Speelobjecten
75
Standplaatsen Inleiding Standplaatsen (buiten de markt) komen in de openbare ruimte voor in de vorm van ambulante handel en kiosken. Ambulante handel Ambulante handel is alle handel in de openbare ruimte die geen vaste standplaats heeft. Hieronder vallen bijvoorbeeld bloemenstallen, haringkarren en ijskramen. Momenteel is veel ambulante handel in Haarlem “vaste” handel. Deze handel zou werkelijk ambulante handel moeten zijn, dus ’s morgens komen en ’s middags weer gaan. Bij de toewijzing van plaatsen aan ambulante handel moet er gelet worden op de verkeersveiligheid en de doorloopruimte voor voetgangers. Aan de vormgeving van stallen, kramen en dergelijke moet meer aandacht worden besteed. Indien in de toekomst een aantal eigenaren van ambulante handel een vaste plaats wil, dan zou er een ontwerp voor een Haarlemse kiosk gemaakt moeten worden.
Toepassingsregels Zie het standplaatsenbeleid van Haarlem, met ondermeer eisen aan afmetingen en resterende vrije loopruimte. Het overwegen van extra standplaatsen of het veranderen ervan dient te worden voorgelegd aan de kwaliteitsbeheerder openbare ruimte. Ondermeer zal worden getoetst op: • verkeersveiligheid en doorloopruimte; • passendheid in het straatbeeld; • architectonische kwaliteit van de kraam.
Kiosken Kiosken zijn permanente of semi-permanente verkoopvoorzieningen. Ze moeten alleen worden overwogen als ze kwaliteit aan de functionaliteit en ruimtebeleving toevoegen. Denk aan de kiosk als een soort service-unit, waarin bijvoorbeeld zijn opgenomen een telefooncel, een openbaar toilet, een brievenbus, een postzegel-, geld-, stadsplattegronden- en strippenkaartautomaat enzovoort.
Standplaatsen 76
H aar lem
14. Standplaatsen
Beheer: gemeente Haarlem
Standplaatsen object Bloemenstal
specificaties nette en goed ingepaste kiosk. Dient als voorbeeld voor te vervangen of nieuw te plaatsen kiosken
toepassing
status
Haarlem Noord
Standplaatsen H aar lem
14.1 Standplaatsen
77
Verkeersmiddelen Verkeersmiddelen Voorbeelden van verkeersmiddelen zijn belijning, verkeersborden en –palen, verkeerslichten, verkeerszuilen. Verkeersmiddelen en de toepassing ervan dienen te voldoen aan wettelijke, door het Ministerie van Verkeer en Waterstaat vastgelegde voorschriften. Deze voorschriften zijn vastgelegd in het BABW, het Besluit Administratieve Bepalingen Inzake het Wegverkeer. Naast deze regelgeving dienen ook de (terughoudende) toepassing van verkeersmiddelen bij te dragen aan de kwaliteit van de openbare ruimte, ondermeer als volgt: •
•
•
•
De weg moet zodanig worden ingericht dat het beoogde gebruik helder, uitvoerbaar en logisch is en aanvullende maatregelen in de vorm van verkeers middelen zoveel mogelijk achterwege kunnen blijven; Het verkeersbordenbestand moet regelmatig worden bekeken op doelmatigheid en zo nodig worden opgeschoond; Het voor het verkeer benodigde straatmeubilair moet indien mogelijk met ander straatmeubilair gecombineerd worden. Verkeersborden kunnen aan reeds aanwezige lichtmasten worden bevestigd; Bij meerdere verkeersborden op één lokatie gebruik maken van combinatieborden. Straatmeubilair dat in complexe verkeerssituaties concurreert met verkeerstekens moet geweerd worden, bijvoorbeeld reclameborden op kruispunten.