11-23 Inspreekbijdrage mw. van Schie, Spaarnepark Wijkraad Europawijk inclusief diverse bijlagen

WIJKRAAD EUROPAWIJK

Raadscommissie Ontwikkeling Datum: 23 november 2023 Onderwerp: Spaarnepark Inspreken vanuit de wijk(raad) Europawijk Aan: griffiebureau@haarlem.nl Bijlagen: - stukken Vrij Waterland / Buurttuin (presentatie 01 en bijlage deelnemers 02) - recente inspraakstukken van 6 juli j.l. - fotocollage door de jaren heen Geachte commissieleden, Op 2 november jl. hebben al diverse partijen ingesproken over dit onderwerp bij de commissie Ontwikkeling. Op 6 juli heeft de wijkraad ook al ingesproken met de mededeling dat wij er na de zomer uitgebreider op terug zouden komen. Dat was ook op 2 november 2023 ons plan. Echter door plotselinge persoonlijke omstandigheden is dat helaas niet gebeurd, hetgeen wij betreuren. Daarom spreken wij nu in bij de cie. Ontwikkeling onder het agendapunt ‘onderwerpen die niet op de agenda staan’. Dit doen wij omdat wij denken dat onze bijdrage van toegevoegde waarde is, zie ook de bijlagen van Stichting Vrij Waterland namens de Buurttuin Schalkwijk. Sinds voorjaar 2018 zijn de voormalige voetbalvelden van Young Boys via de gemeente verhuurd aan de Stichting Vrij Waterland. Dit n.a.v. een eerder ingediend plan bij de gemeente als alternatief voor een stadscamping, dat destijds is aangenomen in de gemeenteraad. Zie hier het ontstaan van de Buurttuin Schalkwijk met diverse deelnemers/onderhuurders, u allen inmiddels wel bekend.

In de winter van 2018 zijn er door vele vrijwilligers en bewoners 40 appelboompjes en tal van andere vruchtdragende struiken geplant, die nu jaarlijks fruit geven waar iedereen van mag plukken. De scholieren van de tijdelijke noodlokalen hebben dit ook al ontdekt. In de fotocollage, bijlage, kunt u zien hoe dit landje zich heeft ontwikkeld tot wat het nu is. Flora en fauna varen er zeer wel bij, zoals de uitkomsten van het Biodiversiteitsonderzoek Stichting Taxon Foundation begin september al hebben aangetoond (Buurt pakt vergeten voetbalvelden in Haarlem aan en 5 jaar later stuiten biologen er op de ene na de andere verrassing (scientias.nl)). Begin 2024 komt hier een vervolg op. Zelfs het ABC Architectuurcentrum heeft deze weelderige tuin opgenomen in haar route door de stad tijdens de Dag van de Architectuur in het jaar 2021. Ook De Stadmakers Haarlem hebben er een promotiefilmpje opgenomen ter inspiratie. Wat op deze locatie is ontstaan, van biljartlaken tot groene weelde, is ongekend en wordt door velen zeer gewaardeerd, zelfs door bewoners van de overkant aan het Spaarne. Dit hebben we ook gemerkt bij de participatiebijeenkomsten.

Nu er een visie op tafel ligt met twee mogelijke ontwerpen, waarin gesteld wordt dat het grootste spanningsveld zit tussen de behoefte aan een plek voor de tuinen en de behoefte aan het uitbreiden/terugbrengen van sportvoorzieningen (het kan niet allebei staat in deze visie), vinden wij dat wij daarop moeten reageren vanuit de wijkraad Europawijk. Sport in de wijk vinden wij belangrijk, maar zeker ook in de combinatie van sporten, bewegen en recreëren. Dit kan ook zonder lidmaatschap van een sportvereniging. Denk hierbij aan (sportief) wandelen, joggen, tai-chi en yoga. Pagina 1 van 2

Tuinieren is immers ook bewegen, voor ouderen die op deze manier langer vitaal blijven, en voor kinderen om te leren hoe voedsel dichtbij huis kan worden geteeld, geoogst en gegeten. Wij hebben de afgelopen jaren op dit afwisselende terrein gezien wat dit met de omgeving doet. Zowel jongeren als ouderen genieten daar van de bloemen, bijen, vogels, kikkers, vlinders, mieren en tal van andere dieren. Verder heeft de buurttuin een sociale functie, er worden praatjes gemaakt, contacten gelegd, gepicknickt, tips en recepten uitgewisseld…zo maar enkele voorbeelden van de sociale cohesie. Het dagelijkse contact tussen deelnemers van Rozemarijn, de vele passanten, met name kinderen zorgt voor belangrijke integratie. Wij zien eerder een spanningsveld met waterberging en de OV-hub versus de huidige functies in het gebied behouden en verbreden. Kwalitatieve en creatieve waterberging en speelplekken kunnen wat ons betreft heel mooi geïntegreerd worden in plan B/2. Veel meer gelardeerd door de al aanwezige structuur die o.i. voldoende ruimte biedt om aan alle wensen tegemoet te komen. Denk dan hierbij aan het Engelandpark. Dit gebied ligt (zoals u weet) in de Groene Zoom en alleen al daarom is de Buurttuin de betere optie, mede gezien de vele bewoners die Schalkwijk kent en de duizenden die er nog komen wonen in de komende jaren. Een compensatie/balans t.o.v.

van alle nieuwbouw rondom dit gebied en komst van het OV Knooppunt, is niet meer dan vanzelfsprekend. Er komt veel steen bij en hier is een oase van rust, en groen als tegenhanger van alle stedelijke ontwikkeling eromheen. Het moge duidelijk zijn dat de wijkraad Europawijk het plan van de deelnemers van de Buurttuin Schalkwijk: de Wereldtuin, de Plukweide, de Moestuinders, Ferm Rozemarijn, Ecoring en beheerder Vrij Waterland (bijlagen) voor 100% onderschrijft en omarmt. Dank voor uw aandacht! Wijkraad Europawijk

Pagina 2 van 2

Collage Buurttuin Schalkwijk behorend bij inspraak Wijkraad Europawijk 23 nov. 2023

Collage Buurttuin Schalkwijk behorend bij inspraak Wijkraad Europawijk 23 nov. 2023

Promo ABC https://youtu.be/0RuuFFfRzaQ?si=6BGpFQeWq3IJ5Ku7

Presentatie buurttuin Schalkwijk 13-11-2023 Het concept Gebiedsvisie Spaarnepark is op 2/11 in de Commissie Ontwikkeling voorgelegd. Tijdens de vergadering is door een aantal betrokken partijen gereageerd. Organisaties verenigd onder de naam ‘Buurttuin Schalkwijk’ (Vrij Waterland, Rozemarijn, de Plukweide, de Wereldtuin en de moestuinders, zie bijlage 3) hebben de behoefte om hier een aantal aanvullende opmerkingen bij te maken. Het gehele zuidelijke deel van het plan noemen we in dit stuk de “Buurttuin Schalkwijk’. De Buurttuin ligt in de Groene Zoom van Haarlem, waar het koesteren van groen prioriteit is. Ecoring maakt ook onderdeel uit van deze tuin en heeft op 2/11 haar visie uiteengezet. Wij willen in aanvulling op dat plan nog graag aandacht voor de volgende punten. 1.

Allereerst willen we opmerken dat onzes inziens de term ‘sport’ in de gemeenteplannen een te beperkte invulling krijgt. Wij zouden graag zien dat in de plannen de term wordt vervangen door ‘bewegen’- dat is immers wat belangrijk is voor mensen in Schalkwijk; er moet ruimte zijn om te bewegen en dat hoeft niet per se in sportverenigingsverband. Voor sommigen is de drempel daarvoor te hoog. Zij bewegen liever individueel of met elkaar in de vorm van wandelen, fitness parcours en/of tuinieren.

Met elkaar tuinieren in de Wereldtuin

Voorbeeld fitnesstoestel zoals dat langs de paden kan komen

Buurtbewoners kunnen bij de verschillende ondernemers zelf komen groenten of bloemen oogsten; dit stimuleert ook om ter plekke te komen wandelen, te genieten van de seizoenen en van de natuur. 2.

1

Eerder is naar aanleiding van Cities 2030 een samenwerkingsverband ontstaan tussen Buurttuin Schalkwijk en de Gemeente Haarlem, genaamd Living Lab Schalkwijk. Hierbij wordt duidelijk dat de buurttuin een burgerinitiatief is dat komt ‘van onderop’. Binnen dit project zijn er verschillende pilots op de tuin uitgevoerd, om de biodiversiteit te vergroten maar ook lokale circulaire economie te stimuleren. Vijf jaar na het ontstaan van de buurtuin kunnen we constateren dat het initiatief een succes is, gezien het aantal klanten van de ondernemingen op het terrein, de wachtlijst voor de moestuinen, de verbinding die de deelnemers voelen met de plek en met elkaar. Dat het succes zich ook laat zien in de biodiversiteit bewijst het voorlopig rapport naar aanleiding van het onderzoek door De Stichting Taxon Foundation1. Dankzij ieders betrokkenheid is de tuin in 5 jaar tijd gegroeid van een ‘levenloos’ voetbalveld tot een plek waar veel gebeurt en met een hoge ecologische waarde. Dit is gelukt op eigen kracht, met eigen middelen. In onze overtuiging komt dat doordat deelnemers de Buurttuin zien als ‘van hun’ én voor hun.

De Stichting Taxon Foudation wil het grote publiek betrekken bij ecologisch en taxonomisch onderzoek om zo meer draagvlak te creëren voor natuureducatie, natuurbescherming en bewustmaking. De nadruk ligt op wetenschappelijk hoogkwalitatief onderzoek. Voor het voorlopig rapport over de Buurttuin zie : https://scientias.nl/buurt-pakt-vergeten-voetbalvelden-in-haarlemaan-en-5-jaar-later-stuiten-biologen-er-op-de-ene-na-de-andere-verrassing/?fbclid=IwAR3mtHV6lg3uJx26f1KkmTIdegqM5-Qqr9W55P4AcHBdQ6TWmZBzeWlx38_aem_AQTIkb8yu-ZSUJ4MnmvrdAsWRVGGI3Ed2H6qZAnrn3kbpmCV4H7DxarIDuf-DYDX2QM

3.

Het voorkeursmodel met variant 1 uit de gebiedsvisie Spaarnepark door Hosper biedt ruimte voor tuinen. Uiteraard gaat onze voorkeur naar deze variant uit. Dit is ook de variant die naar voren komt in het plan dat Ecoring heeft gepresenteerd. Er valt echter veel ruimte én plezier te winnen door de diverse functies te integreren: speelplaats, waterberging en parkeerplekken. Dus wel uitgaande van de reeds in het gemeenteplan opgenomen bestemmingen, echter met enige verschuiving van plek, zodat waterpartijen meer om en bij de tuinen worden gesitueerd en de speelplekken geïntegreerd worden binnen het geheel. Ecoring, Plukweide en Rozemarijn Overland kunnen daarbij grotendeels blijven op nu bestaande plekken. Zij hebben als ondernemingen immers veel geïnvesteerd in bodemverbetering. Moestuinders (waaronder de Wereldtuin) en schooltuinen zullen worden verplaatst en moeten qua ruimte wat ‘indikken’ in verband met de nieuwe parkeerplaats in het midden van de dan nieuwe Buurttuin.

In plaats van de huidige functies te verkleinen wordt de ruimte efficiënter benut, kunnen we de biodiversiteit stimuleren en de openbare parkfunctie versterken. De tuinen en waterberging kunnen samen voor een enorme waterbuffer zorgen. We ondersteunen daarmee de gemeente bij de klimaatadaptie en de verdere vergroening van Schalkwijk. 4.

Het planten van bomen was tot nu toe niet geoorloofd op de Buurttuin. De structuur in de tuin zal door bomen versterkt worden en bomen verfraaien ook de parkeerplaatsen. Aandachtspunt is dat er voldoende zon in de tuinen blijft komen.

5.

De buurttuin is vanaf het begin voor iedereen toegankelijk geweest. In de loop der jaren zijn de wandelpaden door mollen ondergraven. Om de toegankelijkheid (ook voor rolstoelen) te waarborgen zou de hoofdstructuur half verhard moeten worden met behoud van het natuurlijke karakter.

6.

Wijkbewoners willen met hun kinderen naar buiten. Naar een plek waar kan worden gepicknickt en gespeeld. De vormgeving van speel- en fitnesstoestellen zou zoveel mogelijk moeten passen bij het karakter van de buurttuin, dat wil zeggen, met ‘natuurlijke’ uitstraling. Een voorbeeld is het speeltoestel dat door de wijkraad ism. met kinderen uit de buurt is gekozen en geplaatst aan de Belgiëlaan.

Speeltoestel aan de Belgielaan, ontwikkeld met kinderen uit de buurt

De waterberging kan ook heel goed dienen als speelomgeving.

7.

De buurttuin is tot slot een belangrijke leerplek voor kinderen én volwassenen uit de buurt. Scholen uit de buurt maken gebruik van de plek voor hun schooltuinen. Daarnaast verzorgt o.a. de Plukweide cursussen. De deelnemers van Rozemarijn Overland maken contact met alle deelnemers en vice versa. Dit komt de acceptatie van ‘het anders zijn’ ten goede. In de Wereldtuin delen deelnemers hun ideeën over biologisch tuinieren, gezond bewegen, lekker en gezond eten.

8.

Iedereen is welkom in Buurttuin Schalkwijk om te participeren in wat er gaande is. Veel wijkbewoners hebben dat ook al ontdekt: in bijlage 1 is een overzicht opgenomen van de gebruikers.

9.

Het belangrijkste, beslissende orgaan van de buurttuin is het buurttuinoverleg. Hierin zijn alle deelnemers met een afvaardiging vertegenwoordigd. Ideeën worden er gezamenlijk uitgewerkt. Besluiten worden er op basis van gelijkwaardigheid in consensus genomen. Alle aan de buurttuin deelnemende partijen brengen samen de jaarlijkse huur op. Het deel dat bestemd is voor openbaar gemeenschappelijk gebruik, zoals wandelpaden, speelgebied, waterlopen en bosranden zijn nu nog in beheer van de Buurttuin. Hierover zal in de toekomst overleg met de gemeente plaats vinden.

Bijlage 1: Deelnemers Buurttuin Schalkwijk Deelnemer

Leden/ deelnemers

Bezoekers per week

Vrijwilligers per week

Basisscholen

3 scholen

300 leerlingen

10

Ecoring

60-100

100

20

Moestuinders

30 (+wachtlijst)

60

nvt

Plukweide

150

150

10-15

Rozemarijn - Overland

10-15

50

5

Wereldtuin

20 (excl. kinderen)

10

2

Korte versie inspraak cie. Ontwikkeling namens de Wijkraad Europawijk op 6 juli 2023

6 juli 2023 Geachte leden van de commissie Ontwikkeling, Hierbij wil ik namens de wijkraad Europawijk aandacht vragen voor de ontwikkeling van het Spaarnepark. Mijn collega Saskia Klitsie heeft dit stuk in overleg met betrokkenen opgesteld en ik ga nu niet het hele stuk voorlezen. Dit stuk is ook bestemd voor de commissies Beheer en Samenleving, wij denken dat u begrijpt dat er veel haakjes zijn. Tevens willen wij u melden dat de wijkraad (e.a.) in de aanloop van het proces/traject Spaarnepark meerdere keren zijn bevraagd, geïnformeerd en dat wij onze inbreng hebben kunnen doen. Dit contact met de procesmanager van de gemeente waarderen wij op deze manier zeer. Echter wil ik vooral het onderwerp onder de aandacht brengen omdat dit een van de vele grote en complexe ontwikkelingen in en rond Europawijk (OV Knooppunt / Europaweg stadsstraat etc.) is, vele gebruikers en omwonenden raakt en wij niet willen dat dit ondersneeuwt. Vandaar dat we dit voor nog willen benadrukken. Zodat u na het welverdiende reces denkt, oh ja, hier moeten we alert op zijn…. Wij zijn alert op alle ontwikkelingen en zullen dan ook zeker zodra de gebiedsvisie er is nog onze bevindingen, vragen en opmerkingen deponeren. Tot slot, het is dus meer een procesmatige inspraakbijdrage.

Inhoudelijk zouden wij het u toegezonden stuk dan ook meer als ondersteunend willen meegeven voor het verdere finetunen van de visie. De wijkraad Europawijk wenst u een fijn reces en wij hopen en vertrouwen erop dat wij elkaar daarna op een constructieve manier weten te vinden als het er echt om gaat. Het Spaarnepark voor iedereen…..! M.b.t. dit project is vragen we nu al aandacht voor het zomerreces dat we zodra de gebiedsvisie er is zullen wij nog meer in detail terugkomen in de deze commissie zoals ook alle andere belanghebbenden dat zullen doen. Dank voor uw aandacht. Wijkraad Europawijk/Yvonne van Schie, voorzitter

WIJKRAAD EUROPAWIJK Raadscommissie: Beheer

(Beheer en onderhoud openbare ruimte, Parkeren, Mobiliteit, Vastgoed, Groen, Dierenwelzijn) Ontwikkeling (Duurzaamheid, Economie, Ruimtelijke Ontwikkeling, Erfgoed (Monumenten en Archeologie), Wonen, Toerisme, Cultuur, Grondbeleid) Samenleving (Zorg, Welzijn, Volksgezondheid, Jeugd, Onderwijs, Sport, Ouderen, Sociale Zaken, Schulden en Minima, Werk en Inkomen, Maatschappelijke Ondersteuning) Bestuur (Burger en bestuur, Openbare orde en veiligheid, Vergunningen en handhaving, Financiën/algemene dekkingsmiddelen, Bestuurszaken, organisatie en dienstverlening) Datum: 6 juli 2023 Onderwerp: Spaarnepark Inspreken vanuit de wijk(raad) Europawijk griffiebureau@haarlem.nl Geachte commissieleden, Hierbij vragen we aandacht voor een aantal onderdelen van het nieuw in te richten Spaarnepark. De opdracht was o.a.: Te onderzoeken hoe de Noord-Schalkwijkerweg kwalitatief versterkt kan worden als parkfunctie en het aantal vierkante meter gebruiksgroen kan worden vergroot. Om deze ambities waar te kunnen maken is het noodzakelijk een gebiedsvisie op te stellen voor het sportpark waar de functies sport, gezondheid, recreatie en groen een plek krijgen en duurzaam en klimaat-adaptief is ingericht. Een sportpark dat goed verankerd ligt in zijn omgeving en dat goed bereikbaar is. Waterberging Op de participatieavond van 21 maart en 24 mei jl.

zijn verschillende discussiemodellen voor een mogelijke herinrichting van het Spaarnepark gepresenteerd. Op beide data zijn ontwerpen gepresenteerd die voorzien in een grote waterberging in het Spaarnepark. De waterberging is noodzakelijk vanwege het afkoppelen van de riolering in de bestaande wijken in deze polder en de nieuwbouw. Dat is nodig door de klimaatverandering, om te voorkomen dat de riolen overstromen. Dat is gemeentelijk beleid, en een gemeentelijke verantwoordelijkheid. Het is voor de groenvoorzieningen en het koel houden van de woonwijk beter als het water infiltreert in de woonwijk i.p.v. direct wordt afgevoerd naar het laagste deel van de Romolenpolder. Veel waterruimte gaat ten koste van veel beplanting/groen en bestaande voorzieningen. Ook maakt het een zeer kostbaar ontwerp waar de huidige gebruikers niet gelukkig van worden. Waarom moet het laagste punt al het (nieuwe) water van de omliggende (nieuwe) bebouwing opvangen, is dit niet (ook) een verantwoordelijkheid van de nieuwe ontwikkelingen? En wordt sporten dan ook niet erg lastig bij extreme buien. Daarnaast geven de vele waterpartijen ook een zekere mate van onveiligheid in relatie tot spelende kinderen en hindernissen voor een open toegankelijkheid. Een deel van de waterberging kan wat ons betreft wel prima geïntegreerd worden in de buurttuin.

De duurzame teeltbedden en andere begroeiing vangen enorm veel water op. De telers en biodiversiteit zijn gebaad bij een goede waterhuishouding en dit maken we nu elk jaar beter met meer organisch materiaal/compost in de bodem. Voor een sportveld moet overtollig water snel Pagina 1 van 5

afgevoerd worden. In de buurttuin kunnen we het juist opslaan in de bodem of op een andere strategische plek om later te gebruiken (wadi/vijver). En als het Spaarnepark voor opvang van dit teveel aan water kan helpen, waarom dan niet in de vorm van vasthouden van (regen)water zoals in Heemskerk. (https://duurzaam.heemskerk.nl/water/water-opvangen-onder-de-weg). Het systeem kan neerslag snel afvoeren naar een waterberging die gebruikt kan worden in droge periodes. Of kijk naar Texel (Zoete Toekomst Texel | Boeren zelfvoorzienend op gebied van zoet water). Voor het project ‘Zoete Toekomst Texel’ wordt de komende drie jaar op twee locaties getest of regenwater vanaf het najaar in de grond kan worden opgeslagen. In de zomer wordt het water dan op een zuinige en slimme manier gebruikt om 50 tot 100 hectare aan akkers te irrigeren. Water afvoeren, maar zeker ook langer vasthouden is een actueel thema waar aan gewerkt moet worden. Demografische opbouw (Gebiedsanalyses - Samenstelling - Schalkwijk (incijfers.nl)) De herinrichting moet ook recht doen aan bewoners van Schalkwijk, U als gemeente geeft immers zelf aan dat dit project het sociaal weefsel van de stad moet versterken. Het behoud van de buurttuin is hiervoor voor Schalkwijk van groot belang.

Relatief gezien zijn veel Schalkwijkers afhankelijk van een uitkering, hebben zij een laag inkomen en wordt er met name door volwassenen en ouderen te weinig bewogen. Ook is de ervaren gezondheid minder dan elders in onze stad. Eenzaamheid onder ouderen en alleenstaanden komt opvallend veel voor. In de buurttuin kunnen Schalkwijkers op een laagdrempelige manier zich ontspannen door te tuinieren en buurtgenoten te ontmoeten. Met elkaar kunnen andere activiteiten buiten worden ontplooid. De buurttuin is een belangrijke voorziening die zou moeten blijven bestaan. Verder zou het betrekken van Engelandpark een rol kunnen vervullen voor toevoegen van voorzieningen voor ouderen, bijvoorbeeld openbare Jeu de Boules banen. Maar ook kleine elementen die nu relatief veel ruimte innemen in het Spaarnepark zouden (voor een deel) in het Engelandpark gerealiseerd kunnen worden. Op deze manier versterk je ook de Groene Zoom aan de westzijde van Schalkwijk en verdeel je de intensiteit van het gebruik en versterk je de verbinding met de rest van de wijk. OV-knooppunt Haarlem Nieuw-Zuid We zijn blij dat de (ondergrondse) fietsenstalling, die onderdeel is van het OV-knooppunt, aan de noordzijde van de Schipholweg gesitueerd wordt met een entree aan de zuidzijde (noordzijde Spaarnepark).

De ondergrondse stalling heeft hiermee een directe verbinding met de bus perrons, want reizigers zullen eerder gebruik maken van een stalling als die zo dicht mogelijk bij de bus perrons ligt. Denk hierbij ook aan de reizigers met een beperking en benodigde hellingbanen. Hiermee blijft ook een groot deel van het park bespaard en kunnen bestaande (sport)voorzieningen blijven liggen. Ruimte die hard nodig is, zoals u al eerder heeft gehoord. Verbinding Kijkt U alstublieft niet alleen naar het gebied tussen de Schipholweg, Spaarne, Kamillevaart en de Belgiëlaan. Maar leg een verbinding met de andere gebieden. Zoals genoemd kan het Engelandpark (vnl. het noordelijk deel hier van) betrokken worden bij kleine sport- en speelelementen. Maar denk ook aan de Schouwbroekerplas en een mogelijke combinatie met de ontwikkeling die daar gaande is. Een combinatiemogelijkheid is bijvoorbeeld het gebruik door de kanoverenigingen. De waterkwaliteit is gelijk (en misschien zelfs beter) aan die van het Spaarne zodat er ons inziens geen risico’s bestaan ten aanzien van het gebruik van het water (met steiger) en er is voldoende ruimte.

Pagina 2 van 5

Duurzaam en bewust Denk alstublieft nog een keer goed na over de (nieuwe) inrichting van het Spaarnepark, want besluiten die nu genomen worden, moeten minimaal 10 tot 30 jaar rendabel in stand gehouden kunnen worden. Rendabel niet alleen in investering, maar ook in gebruik, beleving en leefbaarheid. We hebben al het groen wat er (nu nog) is nodig voor een gezonde toekomst. Geef ons die (groene) ruimte!

Wijkraad Europawijk Yvonne van Schie, voorzitter

Saskia Klitsie, penningmeester

Pagina 3 van 5

Stukje achtergrondinformatie Informatie KNMI Het wordt steeds duidelijker dat het klimaat verandert. Twintig jaar geleden konden we de opwarming van de aarde net aantonen in de wereldgemiddelde temperatuur, tien jaar geleden konden we de opwarming aantonen in de gemiddelde temperatuur in Nederland, en nu zien we hier zelfs al duidelijke trends in extreem weer. Die trends zijn vaak belangrijker voor ons dan verschuivingen in het gemiddelde. Extreme regen In Nederland is een duidelijke trend naar meer extreme regen, zowel in de winter als in de zomer. De trend is het sterkst in hevige onweersbuien in de zomer (Figuur 2). Ook hier geldt dat de klimaatmodellen een minder sterke trend berekenen dan de waarnemingen laten zien. Het is nog niet duidelijk wat hiervan de oorzaak is. Buurttuin als parkfunctie In het voorjaar van 2018 zijn de voormalige Young Boys terreinen voor 5 jaar In gebruik gegeven aan Vrij Waterland als natuurdomein voor de buurtbewoners van Schalkwijk. Het contract is onlangs met 3 jaar verlengd. De buurttuin heeft zich de afgelopen 5 jaar ontwikkeld van een kaal voetbalveld naar een biologische hotspot. Elk jaar komen er meer verschillende type vogels/insecten en andere dieren bij. Het gehele terrein wordt biologisch beheerd en is bedoeld om de biodiversiteit in de omgeving aan te sterken en dient als rustplaats voor de buurt.

Een plek waar jong en oud vrij kan bewegen of een bos bloemen, groente of fruit kan plukken. De buurttuin is altijd vrij toegankelijk van zonsopkomst tot zonsondergang. De gebruikers die samenwerken op de voormalige sportvelden zijn Stichting Vrij Waterland (inclusief de schooltuinen), de Plukweide, Stichting Ecoring, Ferm Rozemarijn, de Wereldtuin en daarnaast zijn er ruim 20 moestuinen voor inwoners van Schalkwijk die naast zorg voor de eigen moestuin, ook samen helpen zorgen voor het gehele complex. Er is een wachtlijst voor een eigen moestuin. Vrij Waterland coördineert het gebruik van de verschillende organisaties en zorgt voor algemeen beheer en onderhoud van bosranden en graspaden en bespaart daarmee kosten voor de gemeente. Deze gebruikers investeren in de grond om o.a. de biodiversiteit te vergroten. De onzekerheid van het tijdelijke karakter van het gebruik maakt het moeilijk om langere termijn investeringen te doen en daarmee de biodiversiteit te vergroten en de grond te verbeteren (bv meer vocht vasthouden). In 2022 is de gemeente gestart de diverse betrokken partijen (sportclubs, buurttuin, wijkraad en bewoners) in een participatietraject mee te nemen. Waarbij wij ook werden geïnformeerd over de ontwikkelingen bij en rondom knooppunt Haarlem Nieuw Zuid waar het sportpark volgens de gemeente deel van uitmaakt.

Medio 2022 werden wij op de hoogte gesteld van het ‘Vaststellen startnotitie gebiedsvisie Spaarnepark’, Raadstuk Nummer 2022/694399. Tekst startnotitie: “Haarlem is aan het verdichten. Hierdoor is het noodzakelijk te onderzoeken welke monofunctionele gebieden geschikt zijn om ook meervoudig gebruikt te worden. Een van deze plekken is het sportpark Nol Houtkamp aan de Noord-Schalkwijkerweg. De omgeving van het sportpark is aan het veranderen. Zo zal er aan de noordzijde een mobiliteitshub verrijzen, staan er in de nabije omgeving drie grote vastgoedontwikkelingen gepland (met circa 1.600 woningen en commercieel programma) en wordt de Europaweg heringericht naar stadsstraat. Het gebied heeft zeer veel potentie om zich door te ontwikkelen tot aantrekkelijk en hoogwaardig (sport-)park dat een nog belangrijkere rol speelt in het sociaal weefsel van de stad en een belangrijke bijdrage levert aan een gezonde leefomgeving. De ambitie om de sportvelden in de groene zoom te transformeren tot een goed verbonden Pagina 4 van 5

Spaarnepark is verder ook verankerd in de Omgevingsvisie. De raad heeft deze ambitie ook uitgesproken met de motie “Parkfunctie Noord-Schalkwijkerweg geeft Nieuw-Zuid meer lucht”. Om deze ambities waar te kunnen maken is noodzakelijk een gebiedsvisie op te stellen. In het stuk was te lezen dat de gemeente hier op deze sportlocatie nog allerlei andere 'kansen', wij lezen bedreigingen, zien. Als alle wensen en ambities, van zowel de aanwezige sportverenigingen, de wijk(bewoners en gebruikers), flora/fauna én de gemeente hier een plaats moeten krijgen dan moet de nu beschikbare ruimte aardig opgerekt worden. Op woensdag 24 mei 2023 presenteerde de gemeente twee voorkeursmodellen (model 1 en model A). De verschillen tussen de modellen zit in het zuidelijk deel van het park.

Van deze avond hebben we per mail de volgende terugkoppeling gekregen: “Kansen én zorgen We hebben veel mensen gesproken op 24 mei. En veel verschillende geluiden gehoord. Veel mensen zien de meerwaarde van deze ontwikkeling en zien graag dat het park beter en anders wordt ingericht. Er zijn ook zorgen over overlast van geluid, ‘hangplekken’, afval en sociale veiligheid. Het is belangrijk om aandacht te houden voor de hoeveelheid én de kwaliteit van het groen. Zo blijft het dat er tegelijk kansen zijn en ook zorgen voor het gebied en daar blijft de gemeente aandacht voor hebben. Ook hebben we met alle verenigingen gepraat. Op basis van alle gesprekken passen we het plan op onderdelen aan. Hoe verder Aan het einde van dit jaar neemt de gemeenteraad een besluit met welke variant voor het Spaarnepark we verder gaan. Daarvoor is het mogelijk om nog een officiële reactie te geven op het plan tijdens de inspraakperiode in september. Zodra het plan ter inzage komt te liggen sturen we u een bericht. Nadat de gebiedsvisie definitief is gaan we aan de slag met het ontwerpen van het Spaarnepak. Ook daar gaan we de omgeving bij betrekken en over informeren.”

Pagina 5 van 5

Buurttuin Schalkwijk De Deelnemers Stichting Vrij Waterland Stichting Vrij Waterland is de biodynamische landbouwafdeling van het Rudolf Steiner College en beheerder van de buurttuin.

Schooltuinen op de buurttuin De buurttuin biedt ruimte aan vier basisscholen in de wijk voor het bewerken van schooltuinen. Het betreft ruim 300 kinderen die in het teeltseizoen, wekelijks de tuin bezoeken en bewerken: OBS de Piramide, Rudolf Steinerschool Engelandlaan, RKBS Mgr. Huiberschool, Rudolf Steinerschool Duitslandlaan. Naast milieu- en natuureducatie vindt hier integratie plaats van de leerlingen onderling, de deelnemers met een beperking van Rozemarijn Overland en de andere deelnemers. Kennismaking met elkaars culturele achtergronden is van belang gebleken voor leerlingen van de verschillende basisscholen.

Stichting Rozemarijn Overland Stichting Rozemarijn Overland is een tuinwerkplaats waar mensen met een beperking zinvol werk verrichten. Zij kweken ecologisch geteelde planten en heesters. Zo leveren we een bijdrage aan het versterken van de biodiversiteit in de wijk.

De Plukweide De Plukweide teelt schone, duurzame bloemen die mensen zelf mogen komen plukken in het veld. Mensen kunnen een losse bos komen plukken of seizoensdeelnemer worden. We onderhouden de tuin samen met vrijwilligers. De Plukweide is een van de weinige biologische bloemtelers in de omgeving van Haarlem.

1

De Wereldtuin De Wereldtuin is onderdeel van Stichting Wereldkeuken. In de tuin bieden we een buitenplek aan ‘nieuwe Haarlemmers’. Hier werken we samen in een ontspannen sfeer in de tuin met bloemen, kruiden en groenten. Recepten worden uitgewisseld. Bijna ongemerkt wordt al werkend het Nederlands praten makkelijker en menigeen komt via de tuin tot verdere actie.

De Moestuinders Op het terrein zijn ca. 20 moestuinen die door wijkbewoners worden gehuurd, evenals enkele vierkante meters in de kas. Ook hier wordt biologisch getuinierd. De moestuinders worden door twee leden vertegenwoordigd in het buurttuinoverleg. Sinds kort hebben de moestuinders nog een nieuwsbrief voor het delen van informatie, recepten, tips en dergelijke. Dit versterkt ook op de moestuinen de samenwerking en is iedereen op de hoogte van de laatste ontwikkelingen/actualiteit.

Stichting Ecoring heeft zich in een eigen stuk gepresenteerd.

2