1 Vrijgave voor inspraak Voorlopig Ontwerp Spaarnwouderstraat en zijstraten

Collegebesluit (BBV)

Onderwerp Vrijgave voor inspraak Voorlopig Ontwerp Spaarnwouderstraat Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2024/426147 Berkhout, R 4.3.Aantrekkelijke leefomgeving PCM E. Koenen 023 – 511 5211 ekoenen@haarlem.nl Op de Spaarnwouderstraat en zijstraten speelt een onderhoudsbehoefte en daarom is het moment om de straten opnieuw in te richten. Door de nieuwe inrichting van de Spaarnwouderstraat en zijstraten, creëren we meer ruimte voor groen, voetganger en fiets. De Amsterdamse Poort maakt onderdeel van de herinrichting, door groen toe te voegen alsook aanpassingen in de inrichting verbeteren we de uitstraling terug wat beter aansluit bij de geschiedenis van deze historische locatie. Met de gehele herinrichting verbeteren we de leefbaarheid van de straat en versterken we het behoud van het beschermd stadsgezicht en historie op deze locatie. Met de herinrichting van de Spaarnwouderstraat voegen we 1000m2 groen, 15 bomen en eventuele groenslingers toe. Ook zal de voetganger meer ruimte op het trottoir krijgen, mede door fietsparkeren direct langs de rijbaan te positioneren. Met het aanpassen van de straatindeling krijgt de voetganger en rijdende fiets ook meer ruimte. Het voorlopig ontwerp is zo opgesteld dat we nog ruimte bieden aan de geparkeerde auto, verandert het autogebruik in de toekomst, kunnen deze parkeerplaatsen gemakkelijk om gevormd worden naar groenvak. In het verleden heeft de buurt samen met de gemeente al eerder aan de ontwerptafel gezeten.

Hieruit is een voorlopig ontwerp opgesteld dat de basis is voor het huidige voorlopig ontwerp. Met de inrichting conform het voorlopig ontwerp, komt de historische locatie nog beter tot zijn recht en zal de aantrekkelijkheid van de locatie toenemen: een mooie groene entree van Haarlem.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt dit besluit ter bespreking naar de commissie, zodat het Voorlopig Ontwerp na deze bespreking vrijgegeven kan worden voor inspraak

Kenmerk: 2024/426147

1/8

Relevante eerdere besluiten

De commissie Beheer heeft in december 2021 2021 1095901#ai_7488840 de resultaten van het haalbaarheidsonderzoek herinrichting Spaarnwouderstraat goedgekeurd en besloten het project te herstarten. Het project is echter op basis van de bespreking van de nota "Scenario's beheer en onderhoud" in de commissie Beheer van 14 april 2010 voor onbepaalde tijd gestopt.

Besluit College d.d. 19 maart 2024

Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. het Voorlopig Ontwerp Spaarnwouderstraat en zijstraten vrij te geven voor inspraak.

de secretaris,

de burgemeester,

Kenmerk: 2024/426147

2/8

1. Inleiding Voor de Spaarnwouderstraat is op initiatief van bewoners samen met de gemeente in 2008 een ontwerp gemaakt waarbij vergroening van de straat een belangrijk uitgangspunt was. Het project is toen stilgelegd omdat er toen geen technische noodzaak was. In 2021 is het project weer opgepakt en zijn naast de Spaarnwouderstraat ook de aangrenzende straten Spiegel-, Nieuwe Spaarnwouderen Sleutelstraat meegenomen vanuit de visie wijkgerichte aanpak omdat de technische kwaliteit van deze straten achteruitgaat. De straten worden gelijk groener en klimaat adaptief ingericht wat past binnen het beleid van de gemeente. Dit sluit aan bij de wens van de bewoners. De omgeving van de Amsterdamse Poort krijgt ook weer een mooiere uitstraling die past bij de geschiedenis van deze locatie. Een extra aandachtspunt is het op een subtiele manier accentueren waar de vroege stadsmuur heeft gelopen Het aanbrengen van groen gaat ten koste van parkeerruimte in deze omgeving. Daarnaast is sprake van een versnelde noodzaak omdat in deze straten de nutsbedrijven kabels en leidingen aan het bijleggen/vernieuwen zijn.

Een impressie van de toekomstige Spaarnwouderstraat met groenvakken. Door de aanwezigheid van kabels en leidingen en de breedte van de straat zijn bomen niet mogelijk.

Kenmerk: 2024/426147

3/8

2. Besluitpunten college Het college besluit: 1. het Voorlopig Ontwerp Spaarnwouderstraat en zijstraten vrij te geven voor inspraak. 3. Beoogde resultaten Met de herinrichting van het Spaarnwouderstraat en zijstraten worden vier resultaten beoogd: 1. Het klimaatbewust inrichten van de straten door vergroening en het verbeteren van de afwatering met afvoer op het Spaarne. Door deze maatregelen worden de stadsnatuur en klimaatadaptatie gediend. Dit zijn beide SOR-doelstellingen. 2. Beoogd resultaat is een verhoogde veiligheid voor voetgangers en fietsers in de straten door de straten zo in te richten dat de auto’s meer te gast zijn. Fietsers prioriteit geven is ook een SOR-doelstelling. 3. Beoogd resultaat is een verhoogde leefbaarheid van de straten en de omgeving van de Amsterdamse Poort. De buurt wordt groener en aantrekkelijker ingericht. Op de Spaarnwouderstraat komt een service strook met daartussen de mogelijkheid om zitjes neer te zetten of fietsen te parkeren. In de Nieuwe Spaarnwouderstraat, Spiegelstraat en Sleutelstraat komen geveltuinen. De omgeving van de Amsterdamse Poort, die nu is versteend, wordt meer groen ingericht en in het maaiveld wordt op een subtiele manier aangeven waar de oude stadsmuur heeft gelopen. 4. Door de herinrichting van het gebied wordt de Amsterdamse Poort ruimtelijk en visueel beter verankerd in de omgeving.

Hierdoor komt het iconische rijksmonument voor Haarlem beter tot zijn recht.

4. Argumenten 4.1. Duurzaamheidsparagraaf: De straten worden klimaatbestendig ingericht Hittestress De Spaarnwouder-, Spiegel-, Nieuwe Spaarnwouder-, Sleutelstraat en omgeving Amsterdamse Poort zijn momenteel volledig verhard en daarmee niet hittebestendig ingericht. Door het vergroenen van het straten wordt de hittestress verminderd. Wateroverlast De straten worden zo ingericht dat de wateroverlast wordt verminderd door de regenwaterafvoer aan de voorzijde van gevels af te koppelen van het bestaande rioolstelstel (wateroverlast) en een aparte drainage neer te leggen die wordt aangesloten op de Binnen Spaarne. De afkoppeling van hemelwater is niet alleen nuttig, maar ook een duidelijk zichtbare maatregel op gebied van klimaatadaptatie voor de inwoners van Haarlem. Circulariteit De bestaande materialen in de straten worden zoveel mogelijk binnen het project hergebruikt.

Kenmerk: 2024/426147

4/8

Het straatmeubilair en bebording worden biobased uitgevoerd. Het hout van het straatmeubilair wordt gekozen op basis van een hoge duurzaamheidsklasse: lange levensduur en onderhoudsvrij. Vrijgekomen grond blijft binnen het project (gesloten grondbalans). 4.2.Groenparagraaf: de straten wordt groener ingericht Het ontwerp is opgesteld conform SOR. Waarbij natuur meer ruimte krijgt binnen de bebouwde kom. Ook wordt met dit besluit uitvoering gegeven aan Strategische keuze nr. 3 uit de Omgevingsvisie; vergroenen en vernatten. Groen speelt een belangrijke rol in het tegengaan van hittestress. Het VO speelt in op langere periodes van hitte door het vergroenen van de openbare ruimte. Er wordt gekozen voor type beplanting en bomen gericht op het veranderende klimaat. Dit zal in het Definitief Ontwerp verder uitgewerkt worden. De eisen aan het groen zullen zijn: inheems, klimaatbestendig, onderhoudsarm en bij- en insectvriendelijk. De te planten bomen zullen bij aanplant groter van formaat zijn. Met de herinrichting van de Spaarnwouderstraat en zijstraten voegen we ongeveer 1000 m2 groen, 15 bomen en in overleg met bewoners eventuele groenslingers toe.

4.3.De kwaliteit van de openbare ruimte wordt verbeterd, de straten krijgen een aantrekkelijk aanzien en er is ruimte voor ontmoeting Het ontwerp vergroot de historische beleving van de Amsterdamse Poort en de straten door een aangename groene inrichting van de straten. Door de herinrichting wordt de ontmoetingsfunctie centraal gesteld door in de straten aan bewoners ruimte te bieden om hun eigen zitvoorziening neer te zetten. Bij de Amsterdamse Poort wordt gekeken of hier meer aandacht gegeven kan worden aan de oorspronkelijke stadmuur, in groen of talud of dergelijke, zodat de historie van de stad meer beleeft kan worden. Dit wordt in het DO nog nader uitgewerkt. 4.4. Voetgangers en fietsers krijgen meer veiligheid en ruimte Het ontwerp draagt bij aan drie hoofdkeuzes uit de Structuurvisie Openbare Ruimte (SOR: 7) Fietsen in de stad, 9) Auto te gast en 2) Recreatie. We dringen de autodominantie in de wijk terug door de straten in te richten als verblijfstraat met meer groen en fietsparkeer mogelijkheden. Alle omliggende straten blijven bereikbaar voor autoverkeer. Het aantal parkeerplekken wordt van 29 verminderd naar 15 maar er blijven nog parkeerplaatsen in het gebied aanwezig. Deze kunnen op termijn getransformeerd worden tot groen dan wel fiets parkeerplaatsen. Met de bewoners kan gekeken worden in hoeverre deelmobiliteit verder uitgerold kan worden in de gebied.

De Spaarnwouderstraat is een onderdeel van het hoofdnet Fiets en zal dit ook blijven. Om de Spaarnwouderstraat beter toegankelijk te maken voor voetgangers wordt het voetpad aan een kant 1,5 meter en aan de andere kant 1,2 meter. Dit is in lijn met de leidraad van de HIOR. 4.5. Het Voorlopig Ontwerp (VO) is het resultaat van participatie en inspraak Het initiatief om het gebied te vergroenen is gekomen vanuit de bewoners zelf.

Kenmerk: 2024/426147

5/8

Er zijn avonden georganiseerd met bewoners. Hierbij zijn zowel wensen voorbijgekomen over het stallen van fietsen, het vergroenen van de buurt maar ook de wens tot het behoud van parkeerplaatsen. Dit is meegenomen in het voorlopig ontwerp wat nu voor inspraak voorligt. 5. Risico’s en kanttekeningen 5.1. Een bijzonder onderdeel van het project is de inrichting van de omgeving rond de historische Amsterdamse Poort. Door het kruispunt Spaarnwouderstraat- Amsterdamse Poort – Oostvest in te richten met gebakken materiaal wordt goed aangesloten op het beschermd stadsgezicht en wordt de historische waarde van deze omgeving teruggebracht. Hierdoor blijft de Spaarnwouderstraat nog steeds een hoofdfietsroute voor de fiets. De regionale hoofdfietsroute zal niet langs de Amsterdamse Poort lopen, maar langs de Gedempte Oostersingel. Regionale doorfietsroute via Herensingel, oversteek t.o. Teylerstraat- nieuw fietspad GOSGwestzijde – spoorviaduct WZ

Kenmerk: 2024/426147

6/8

6. Financiële onderbouwing De originele scope van het project Spaarnwouderstraat is in de ontwerpfase van het project uitgebreid met de zijstraten Spiegelstraat, Nieuwe Spaarnwouderstraat en de Sleutelstraat. Door de zijstraten mee te nemen in de scope, sluiten we met het totale project aan op de visie wijkgerichte aanpak. Door de aanpak en scope uit te breiden sluit het huidige projectbudget van € 880.000 niet meer aan op de opgaven is aanvullend budget nodig. Voor het totale herinrichtingsproject is € 2.250.000 aan budget nodig. Opbouw nieuwe kosten Proceskosten zijn de kosten zowel intern als extern incl. onderzoekskosten tot en met de UO-fase. De raming van de uitvoeringskosten Budget toepassen grotere bomen dan standaard Prognose voor uitvoeringsbegeleiding Onvoorzien, meerwerk, risico Totale uitgaven Het project wordt bekostigd uit deelbudgetten: IP Riool IP MN Verhardingen IP MN Groen Totaal

€ 530.000,-€ 1.350.000,-€ 220.000,-€ 50.000,-€ 100.000,-€ 2.250.000,--

€ 905.000,--. € 999.000,-€ 246.000,-€ 2.2250.000,--

7. Uitvoering De herinrichting doorloopt de fases van het Haarlems Civiel Planproces. De planning is globaal als volgt:

Fase Ontwerpfase Voorbereidingsfase Realisatiefase

Product Voorlopig Ontwerp (VO) Definitief Ontwerp (DO) Nadere overeenkomst aannemer Uitvoering werkzaamheden

Kenmerk: 2024/426147

Bevoegdheid B&W B&W

Planning Q1 2024 Q4 2024 Q1 2025 Q3 2025 – Q3 2026

7/8

8. Bijlagen 1) Voorlopig Ontwerp Spaarnwouderstraat en zijstraten 2) Doorsnede 3) Impressies

Kenmerk: 2024/426147

8/8