1 Voortzetting Green Deal Houtbouwconvenant MRA 2021-2025 door Houtbouw pact 2025-2030

Collegebesluit

Onderwerp Voortzetting Green Deal Houtbouwconvenant MRA 2021-2025 door Houtbouw pact 2025-2030 Nummer 2025/0718295 Portefeuillehouder Roduner, F. J. , Berkhout, R.A.H. Programma/beleidsveld 4.1 Duurzame Stedelijke Ontwikkeling Afdeling ECDW Auteur Dannel, S. Telefoonnummer 06 21348188 Email sdannel@haarlem.nl Kernboodschap Op 20 november 2025 staat een bijeenkomst gepland, waar overheden, het bedrijfsleven, kennisinstellingen en andere stakeholders samen afspraken maken over het vervolg van opschaling van houtbouw binnen de Metropoolregio van Amsterdam (MRA). Dit collegebesluit gaat over de voortzetting van de eind dit jaar aflopende Green Deal Houtbouw-convenant MRA 2021-2025 en vervanging door het Houtbouw pact 2025-2030. Conclusie van de eerste deal is dat in deze periode het aantal houtbouwprojecten binnen de MRA van 0,5 naar 5% is vertienvoudigd. De 20%doelstelling voor 2025 is echter niet gehaald. Uitgaande van de periode 2025 tot 2030 waarin 5000 woningen gepland staan, ligt het percentage in Haarlem met 564 woningen - deels in bouw, ontwerp of onderzoek – bij 11%. Haarlem is daarmee een van de koplopers binnen de MRA. Met het ondertekenen van het Houtbouwpact spant Haarlem zich in, gezamenlijk met zowel publieke als private partijen, om de eerder in gang gezette - maar nog onvoldoende behaalde schaalsprong in houtbouw verder te stimuleren.

De afspraak zorgt ervoor dat vanaf 2025 de doelstelling in de MRA minimaal 20% van de nieuwbouwproductie in hout te realiseren, verder wordt bestendigd. In 2027 zal middels herijking samen met aangesloten partners worden bepaald of de ambities opgeschaald kunnen worden naar 30%. Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt dit besluit ter informatie door naar de commissie ontwikkeling. Deze is bedoeld om de raad mee te nemen in de resultaten van het eerste houtbouwconvenant en de ambities voor voortzetting ervan binnen het nieuwe houtbouwpact. Bovendien wordt de raad geïnformeerd over de randvoorwaarden voor de gemeente die daarin zijn geformuleerd.

Relevante eerdere besluiten

- College besluit Green Deal Houtbouw Convenant MRA 2021 - Woonvisie en uitvoeringsagenda 2021-2025 "Samen Doorbouwen een aan Duurzaam (t)huis" (2021/25829) in raadsvergadering 25 maart 2021

Kenmerk: 2025/0718295

1/6

- 15-13-Motie-GLH-D66-PvdA-Bouwen-met-hout-snijdt-hout-Woonvisie.pdf (haarlem.nl) - Programma Haarlem Circulair 2040 - Concept Volkshuisvestingsprogramma, Collegebesluit 2 september 2025 Besluit college d.d. 28 oktober 2025

Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. Akkoord te gaan met het ondertekenen van Voortzetting Green Deal Houtbouwconvenant MRA 2021-2025 door Houtbouw pact 2025-2030. de secretaris,

de burgemeester,

1. Aanleiding Voorgeschiedenis De gemeente Haarlem heeft 21 oktober 2021 de Green Deal Convenant Houtbouw MRA 2021 – 2025 getekend, met als doelstelling dat 20% van nieuwbouwopgave tussen 2021 en 2025 uitgevoerd wordt in hout. De looptijd van het convenant eindigt dit jaar. Conclusie is dat in deze periode het aantal houtbouwprojecten binnen de MRA van 0,5 naar 5% is vertienvoudigt. Uitgaande van de periode 2025 tot 2030 waarin 5.000 woningen gepland staan, ligt het percentage in Haarlem met 564 woningen - deels in bouw, ontwerp of onderzoek – bij 11%, waarmee Haarlem een van de koplopers binnen de MRA is. De 20%-doelstelling voor 2025 is echter in beide gevallen niet gehaald. Om hieraan opvolging te kunnen geven is door de MRA op basis van evaluatie van Adviesbureau Berenschot een vervolg-convenant opgesteld – het Houtbouwpact MRA 2025 – 2030. Het resultaat is inmiddels voorgelegd aan alle ondertekende partijen van het eerste convenant met het verzoek om de deelname met het tweede convenant te verlengen. Kerninhoud Met het convenant Houtbouwpact MRA 2025-2030 spreken overheden, private vastgoedpartijen en partijen als woningcorporaties, ingenieursbureaus en banken af op welke wijze zij in een nauwe publiek-private samenwerking de schaalsprong in houtbouw in de MRA alsnog tot stand willen brengen.

Het Houtbouw Pact MRA 2025-2030 heeft - parallel aan de MRA Agenda 2025-2028 - een geldigheidsduur vanaf oktober 2025 tot 31 december 2028 en komt overeen met de doelstellingen die in het concept Volkshuisvestingsprogramma (VHP) staan. Hij wordt gekenmerkt door continuïteit van afspraken uit het eerste Houtbouwconvenant aangevuld met een aantal aanscherpende kernpunten:

Kenmerk: 2025/0718295

2/6

• • •

•

• •

Sturing op daadwerkelijke realisatie van de afgesproken 20% houtbouw en biobased bouw van de nieuwbouwopgave voor 2030. Introductie van een ijkmoment in 2027, waarbij aangesloten partners bepalen of de ambities opgeschaald kunnen worden naar 30%. Verbreding van de scope in lijn met Nationale Aanpak Biobased Bouw (NABB) op vergroting vraag naar biobased vezelgewassen. Naast het volume van de houtbouw draagconstructie zullen bij de definitie van houtbouw isolatie, gevel en plaatmateriaal van vezelgewassen ook worden meegerekend. Aanvullende toepassing van hout- en biobased bouw in de utiliteitssector naast de focus op de woningbouw. Kantoren, scholen, sportgebouwen, distributiecentra en andere utilitaire voorzieningen worden onderdeel van het pact vanwege de grote urgentie om de uitstoot van CO2 en stikstof fors te reduceren. Versnelling van de opgave door bij de woonproductie te focussen op industriële houtbouw als nieuwe actielijn. Prioriteit voor vroegtijdige implementatie van houtbouwafspraken binnen gebiedsontwikkelingen en standaardisatie ervan binnen de gemeentelijke ontwikkelprocessen in de eigen organisatie.

De algemene opzet van het convenant blijft verder ongewijzigd: • • •

Karakter blijft een inspanningsverplichting Inhoudelijke focus blijft woningbouw Naast de 2 nieuwe actielijnen industriële houtbouw en implementatie eigen organisatie worden de 3 eerder geformuleerde actielijnen (locaties, wet-/regelgeving, kosten/businesscase) gecontinueerd.

Als ondertekenaar van het eerste Convenant Houtbouw MRA wordt de gemeente gevraagd het nieuwe Houtbouw Pact MRA 2025 – 2030 met boven genoemde kernpunten opnieuw te tekenen. 2. Beoogd resultaat Het realiseren van een circulaire economie in 2040 door in MRA verband gezamenlijk met publieke en private partijen te blijven werken aan het stimuleren van circulair bouwen op een manier die bijdraagt aan de reductie van CO2, minimalisering van uitstoot van stikstof, het versnellen van woning- en utiliteitsbouw, een toekomstbestendige economie en duurzame werkgelegenheid. 3. Onderbouwing voorstel 1.1 De nieuwe Houtbouw pact ligt in lijn met bestaand beleid. Het Houtbouw Pact sluit aan bij de ambitie van Haarlem om in 2040 een circulaire stad te zijn, zoals verwoord in het programma Circulaire Economie: bouwen met hout draagt bij aan minder afval, lagere uitstoot en gezondere woonomgevingen. Ook past het pact bij de Woonvisie 2021-2025,

Kenmerk: 2025/0718295

3/6

waarin versnelling van woningbouw en stimulering van circulaire bouw centraal staan—houtbouw maakt dit mogelijk via prefabricage en industriële technieken. Tot slot ondersteunt het pact de doelen van het Volkshuisvestingsprogramma, dat inzet op toekomstbestendige woningbouw met lage CO₂-impact en een jaarlijkse houtbouw-doelstelling van 20%. 1.2 De inspanningsverplichting uit het houtbouwpact past bij de invloedsfeer die de gemeente heeft en biedt kansen voor bundeling van krachten tussen overheden, markt en woningcorporaties. De inspanningsverplichting uit het pact blijft aansluiten bij de rol van de gemeente in het stimuleren van houtbouw, ondanks beperkte grondposities. Via samenwerking met marktpartijen en corporaties kan het aandeel houtbouw verder groeien. Het pact biedt bovendien kansen voor gezamenlijke innovaties en schaalvoordelen. Door als overheden op MRA-niveau gelijke voorwaarden te hanteren, ontstaat een markt waarin bedrijven rendabel kunnen opereren en houtbouw betaalbaarder wordt. 1.3 De nieuwe Houtbouwpact bouwt voort op al eerder geformuleerde en inmiddels onderbouwde voordelen van hout. Hout slaat CO₂ op en veroorzaakt minder stikstofuitstoot door licht transport en prefabricage, wat bouwen nabij Natura2000-gebieden vergemakkelijkt. Prefab houtbouw zorgt voor minder overlast, kortere bouwtijd en een gezonder binnenklimaat.

Houten gebouwen kunnen voldoen aan dezelfde brandveiligheidseisen als traditionele bouw. Mits goed toegepast, heeft houtbouw een vergelijkbare levensduur als betonbouw. Het toegepaste hout komt uit duurzaam beheerde Europese bossen. De sector stimuleert bosgroei en gebruikt gecertificeerd hout. Bovendien biedt houtbouw toekomstbestendige banen en versnelt woningbouw via industrialisatie en nieuwe expertise. 4. Risico’s en kanttekeningen 1. Haarlem is door haar bepekte gronduitgiftemogelijkheden in grote mate afhankelijkheid van de medewerking van marktpartijen voor het behalen van de doelstelling houtbouw. Doordat de meeste grondposities in Haarlem in bezit zijn bij marktpartijen, kan Haarlem maar in beperkte mate bij de markt via het voorschrijven van eisen bij gronduitgifte “afdwingen” dat een project in houtbouw moet worden gerealiseerd of dat een ontwikkelaar tijdens het voortraject een Life Cycle Analysis opstelt. Voor het behalen van resultaat is het voor Haarlem dan ook belangrijk dat zoveel mogelijk ontwikkelende en bouwende marktpartijen en woningcorporaties (en dus vooral partijen die in Haarlem actief zijn) het convenant ondertekenen. Het is belangrijk om bij de ondertekening van het convenant en de bijbehorende inspanningsverplichting dit nog nadrukkelijk te benoemen. 2.

Er zijn nog steeds inhoudelijke en procesmatige barrières die de ambities uit het houtbouwpact in de weg kunnen staan. Houtbouw tot vijf bouwlagen kan concurrerend zijn, maar hogere gebouwen blijven voorlopig duurder dan traditionele bouw. Opschaling en innovatie kunnen dit op termijn verbeteren.

Kenmerk: 2025/0718295

4/6

Hout scoort nog relatief ongunstig in de verplichte milieuprestatieberekening (MPG) en het Bouwbesluit. Aanpassingen zijn nodig om een gelijk speelveld te creëren. Betere waardering van CO₂reductie is al ingezet, de verlaging van de grenswaarde MPG naar 0,5 is daarentegen uitgesteld. Het ontwerpen van goede akoestiek in houten gebouwen blijft een uitdaging, al zijn er steeds meer oplossingen beschikbaar die naar verwachting gestandaardiseerd worden. Er is nog beperkte ervaring met biobased vezelproducten qua kwaliteit en duurzaamheid. Door toepassing binnen het pact groeit de kennis, maar blijven risico’s bestaan.

5. Consequenties en uitvoering Voor alle partners van het convenant betekent de ondertekening een inspanningsverplichting op basis van de 3 pijlers kennis, monitoring en communicatie. •

• •

De ondertekenaar verplicht zich kennis transparant te delen, actief bij te dragen aan bijeenkomsten en het Nationaal Kennisbank Biobased Bouw (NKBB) te voeden voor de afgesproken ambitie. Hij dient de voortgang te monitoren verstrekt bruikbare data om groei te documenteren en neemt de data mee voor eigen afwegingen. In de communicatie stuurt hij op groei van media-aandacht.

De opgaves uit het convenant zijn verdeeld naar 5 actielijnen locaties, wet-/regelgeving, kosten/businesscase, industriële houtbouw, implementatie eigen organisatie. Voor gemeenten volgen daaruit de volgende afspraken: •

•

• • •

Binnen het eigen grondgebied locaties identificeren, kansen bepalen, ruimte bieden voor minimaal 20% houtbouw en biobased bouw en deze middels verschillende contractvormen stimuleren. In de wet- en regelgeving bestaande mogelijkheden toepassen en achterhaalde regels aanpassen, beleidsinstrumenten en experimenteerbepalingen gebruiken om kaders op te stellen en juridische mogelijkheden ter stimulans van houtbouw introduceren Binnen eigen financiële kaders (bv begrotingen) houtbouw t.o.v. conventionele bouw zo veel mogelijk te bevorderen. Op versnelde verhoging bouwproductie inzetten middels industrialisering. Voor opschaling in de eigen organisatie gebruik maken van opgedane kennis van andere gemeenten, in gebiedsontwikkelingen prioriteit geven aan het doorvoeren van afspraken in werkwijzen en protocollen, actief dissemineren van kennis en ervaring en gebruik maken van genormeerde documentatie van generieke teksten voor tenders & aanbestedingen. (Houtbouwpact, CTBB, HNN).

Kenmerk: 2025/0718295

5/6

Na vaststelling van het collegebesluit zal ondertekening van het Houtbouwpact 2025-2030 door de wethouder plaatsvinden op 20 november 2025.

6. Bijlagen Als bijlagen bij dit collegebesluit is de nieuwe Houtbouw Pact bijgevoegd. 1. Houtbouw Pact MRA 2025 – 2030 (12-06-2025)

Kenmerk: 2025/0718295

6/6