1 Vervangen 174 en kandelaberen 4 bomen van 50jr en ouder

Collegebesluit

Onderwerp Vervangen 174 bomen en kandelaberen 4 bomen van 50jr en ouder Nummer 2025/0496208 Portefeuillehouder Berkhout, R.A.H. Programma/beleidsveld 4.3 Aantrekkelijke leefomgeving Afdeling PCM Auteur Ziani, K. Telefoonnummer 023-5114513 Email kziani@haarlem.nl De gemeente zet zich in voor een groene, klimaatbestendige openbare ruimte. Kernboodschap Natuur-inclusieve en groene ontwikkelingen dragen bij aan een aantrekkelijker groene en natuurlijke omgeving, waar mensen graag wonen en werken. Vergroenen betekent planten, onderhouden en zorgvuldig beheren van het groen. Onderdeel daarvan is het verwijderen van oude (bijna) dode of gevaarlijke bomen, op basis van de jaarlijkse boomveiligheidscontrole of het meer dan 20 procent kandelaberen van het kroonvolume van bomen. Deze controle resulteert in dit voorstel om 174 nieuwe bomen te planten op plekken waar oude (bijna) dode of gevaarlijke bomen moeten worden gekapt of inmiddels al zijn verwijderd als gevolg van een noodkap. En om 4 bomen voor minimaal 20 procent te kandelaberen. De 178 bomen zijn afkomstig uit het beheerproces en uit diverse projecten. Behandelvoorstel voor Het college stuurt de nota ter kennisname naar de commissie Beheer. commissie Relevante eerdere besluiten

Besluit college d.d. 8 juli 2025

    

Collegebesluit ‘Vervangen 368 bomen van 50 jaar en ouder’ (2023/2072752) Collegebesluit ‘Vervangen 57 bomen van 50 jaar en ouder’ (2023/406198) Lijst Beschermwaardige Houtopstanden 2019 (2019/892361) Collegebesluit ‘Bescherming bomen ouder dan 50 jaar' (2020/930525) BBV (2023/1995785) Bestemmingsplan Domus Plus - Fuikvaartweg vaststellen in de raadsvergadering van 28 maart 2024  Raadsvoorstel ‘Verbeteren bomenbestand Schalkwijk’ (2024/1262255) 1. Deels met terugwerkende kracht, in te stemmen met het kappen van 174 (bijna) dode of gevaarlijke bomen ouder dan 50jr en intensief snoeien van 4 bomen ouder dan 50jr voor meer dan 20%. 2. Het hoofd van de afdeling VTH te mandateren om de omgevingsvergunning te verlenen indien ook voor het overige aan alle eisen uit de Bomenverordening wordt voldaan. de secretaris,

de burgemeester,

Kenmerk: 2025/2025/496208

1/7

1. Aanleiding De gemeente zet zich in voor een groene, klimaatbestendige openbare ruimte. Natuur-inclusieve en groene ontwikkelingen dragen bij aan een aantrekkelijker groene en natuurlijke omgeving, waar mensen graag wonen en werken. De ambitie om de stad te vergroenen wordt de komende tijd overal zichtbaar en gekoppeld aan de klimaat- en duurzaamheidsopgaven, in het beheer en onderhoud van de openbare ruimte, in ontwikkelingszones, in programma’s en in infrastructurele en bouwprojecten. Vergroenen betekent planten, onderhouden en zorgvuldig beheren van het groen. Onderdeel daarvan is het noodzakelijkerwijs verwijderen van oude (bijna) dode of gevaarlijke bomen. In Haarlem gebeurt dit alleen als het echt niet anders kan vanwege bijvoorbeeld de veiligheid of ernstige ziekte van een boom. Er wordt altijd herplant. Een ander onderdeel van het zorgvuldig beheren van het groen is het ‘verantwoord’ kandelaberen van bomen. De herplant van 174 nieuwe duurzame bomen op plekken waar oude (bijna) dode of gevaarlijke bomen gekapt moeten worden of al zijn verwijderd, vindt plaats na goedkeuring van dit voorstel. Als gevolg van iepziekte of een noodkap is een aantal bomen al verwijderd. De onderstaande tabel evenals bijlage 1 geven inzicht in het aantal bomen waar deze nota betrekking op heeft: bomen reeds verwijderd reeds reeds herkomst boom aantal verwijderd verwijderd i.v.m.

noodkap i.v.m. iepziekte bomen uit regulier beheer en onderhoud 135 1 43 bomen uit project ‘Bomen in Schalkwijk’ 37 0 7 bomen project ‘nieuwbouw Domus Plus * 6 0 0 totaal 178 1 50 *4 van deze bomen worden voor meer dan 20% gekandelaberd Reeds verwijderde bomen hebben met terugwerkende kracht een kapvergunning nodig 51 van de 178 bomen zijn al verwijderd als beheersmaatregel binnen de noodkapprocedure en het iepziekteprotocol. Boom 21581 is middels een noodkap verwijderd en de overige 50 iepen zijn op preventieve basis verwijderd na constatering van iepziekte. Dit is een noodzakelijke maatregel om iepen in de directe omgeving te beschermen. Voor deze bomen dient er met terugwerkende kracht een kapvergunning te worden aangevraagd. De jaarlijkse visuele inspectie, het Nadere Technisch Onderzoek (NTO) en de projectvooronderzoeken, hebben geresulteerd in een lijst van 123 bomen die (nog) gekapt moeten worden (51 bomen zijn al verwijderd) en 4 die voor meer dan 20% gekandelaberd moeten worden. Het gaat om bomen die vervangen of gekandelaberd moeten worden en die op basis van de Lijst Beschermwaardige Houtopstanden 2019 of hun leeftijd (ouder dan 50 jaar) extra bescherming genieten. Voor een kapaanvraag is voor deze bomen een collegebesluit nodig. Dit maakt dat het besluit uiteindelijk betrekking heeft op 178 bomen waar een kapvergunning voor nodig is.

16 bomen uit de deze lijst hebben een NTO gehad. Zie bijlage 2. Op de bomenlijst (bijlage 1) staan 31 bomen die een monumentale status genieten boven op de extra bescherming omdat ze 50 jaar of ouder zijn. Hiervan hebben 4 bomen (436162, 51038, 39849

Kenmerk: 2025/496208

2/7

en 39954) de status ‘plaatselijk’, en 27 bomen de status ‘waardevol’. 10 van deze monumentale bomen zijn 100 jaar of ouder. De overige 147 bomen uit de kaplijst, hebben geen aparte status. 5 van deze bomen zijn 100 jaar of ouder. In totaal staan er 15 bomen op de lijst (bijlage 1) die 100 jaar en ouder zijn. Zie overzicht hieronder: landelijk plaatselijk waardevol n.v.t. >100jaar categorie boom aantal DBC-bomen met monumentale status 30 4 26 10 projectbomen met een monumentale 1 1 0 status bomen zonder monumentale status 147 147 5 totaal 178 4 27 147 15 3 van de te kappen bomen hebben een leeftijd van 175 jaar bereikt. Project ‘nieuwbouw Domus Plus’ (kandelaberen 4 bomen en vervangen 2 bomen) Bijlage 3 geeft inzicht in de 6 bomen behorende tot het project ‘nieuwbouw Domus Plus’ waarvan 2 te vervangen en 4 voor meer dan 20% te kandelaberen zijn. Voor zowel het kappen als het kandelaberen van deze bomen, die eigendom zijn van de gemeente, is een vergunning vereist. Omdat de bomen ouder zijn dan 50 jaar vallen zij onder de bescherming van de gemeentelijke Bomenverordening en het collegebesluit Bescherming bomen ouder dan 50 jaar. Dit betekent dat er een formeel besluit van het college nodig is voordat er tot kap overgegaan mag worden. Met deze nota wordt aan het college voorgesteld om twee bomen te kappen en vier bomen te kandelaberen.

Uiteraard worden voor de gekapte bomen herplant conform de geldende herplant plicht. Het gaat om 8 populieren van 75 jaar oud langs de Fuikvaartweg. Zie foto hieronder. Vier van deze bomen hebben onderhoud nodig en worden gekandelaberd. Dat betekent dat ze een flinke snoeibeurt krijgen en dit gebeurt uit veiligheidsoverwegingen, om takbreuk boven de weg te voorkomen. Daarnaast worden er twee bomen gekapt. Eén daarvan is in slechte conditie en heeft een lage levensverwachting. De andere boom moet wijken voor de aanleg van een inrit voor de nieuwe woonzorgvoorziening. Er is gekozen voor een scenario waarbij slechts één boom voor de inrit hoeft te verdwijnen. Alternatieven zonder kap zijn zorgvuldig onderzocht, maar bleken helaas niet haalbaar.

Kenmerk: 2025/496208

3/7

De werkzaamheden, waarvoor een vergunning is aangevraagd, staan gepland voor het najaar. Na de kap en het snoeien worden zes nieuwe bomen geplant. Daarmee wordt ruimschoots voldaan aan de herplant plicht, en blijft het groene karakter van het gebied gewaarborgd.

Foto, bestaande bomen langs de Fuikvaartweg, ter hoogte van boom 2 komt een inrit Project ‘bomen in Schalkwijk’ De bomen in Schalkwijk zijn de hoofddragers van de groenstructuur en zijn belangrijk voor de leefbaarheid van de wijk. Zij dragen bij aan gezondheid, klimaatadaptatie en een openbare ruimte waar het prettig verblijven is. Om deze functies te behouden en te verbeteren moet het bomenbestand in Schalkwijk worden verbeterd. Er zijn veel bomen met problemen: bomen met een slechte conditie, bomen met korte levensverwachting, takbreukgevoelige bomen, bomen met wortels die verharding opdrukken, essen, zieke kastanjes, ontbrekende schakels in boomstructuren. Sommige bomen staan op een verkeerde plek en vormen nu ze groter en dikker worden overlast. De kwaliteit en beheerbaarheid van de bomen verslechtert over de jaren en daarom wordt er geweekt aan het verduurzamen van het bomenbestand in verschillende wijken. Binnen de Europawijk is door een gerenommeerd adviseur een kwaliteitsbeoordeling van de bomen uitgevoerd conform de NEN-2767 methodiek. Hierbij is naast de kwaliteit van de bomen de beheerbaarheid bepaald. Afhankelijk van deze beoordeling is bepaald welke bomen in de huidige standplaats kunnen blijven staan, welke baat hebben bij groeiplaatsverbetering, en welke bomen niet meer gaan reageren op groeiplaatsverbetering.

Voor deze bomen is afhankelijk van de soort, conditie, standplaats en beschikbare ondergrondse ruimte bepaald of het vervangen van deze bomen in combinatie met een nieuwe groeiplaatsinrichting zal leiden tot een verduurzaming van het bomenbestand. Binnen dit project zijn 37 bomen die een leeftijd van 50 jaar of ouder hebben al verwijderd of nog verwijderd worden naar aanleiding van het onderzoek. Voor de vergunningsaanvraag is dit collegebesluit vereist. Bijlage 4 geeft inzicht in deze projectbomen.

Kenmerk: 2025/496208

4/7

2. Beoogd resultaat Een gezond en veilig boombestand in de stad. 3. Onderbouwing voorstel 3.1 Onderzoek wijst uit dat verwijderen of intensief snoeien onvermijdelijk is De bomen worden verwijderd of intensief gesnoeid alleen wanneer het strikt noodzakelijk is. Bijvoorbeeld wanneer sprake is van veiligheidsrisico’s of risico op vervolgschade aan omliggende bomen in de directe omgeving. Alle bomen zijn minimaal 1 keer geïnspecteerd op veiligheid. De inspectie heeft twee hoofdredenen voor verwijdering naar voren gebracht:  de boom is dood of bijna helemaal dood (kan niet meer herstellen en zal op korte termijn helemaal doodgaan). Dit is in de meeste gevallen te wijten aan het bereiken van de eindelevensduur van de boom;  de boom heeft nog voldoende conditie maar levert door gebreken toch een gevaar op. Dit kan komen door zwammen of andere problemen. Dit wordt onderbouwd door een aanvullend nader technisch onderzoek (NTO); De projectbomen hebben naast de reguliere inspecties diverse objectieve vooronderzoeken gehad om te komen tot verantwoorde besluiten betreft het verwijderen of intensief snoeien van de bomen. Bijlage 5 geeft inzicht het natuuronderzoek dat uitgevoerd is binnen project ‘Bomen in Schalkwijk’. 3.2 Herplant: verwijderde bomen worden gecompenseerd De te kappen bomen worden gecompenseerd in de meeste gevallen op dezelfde plaats.

Per locatie wordt beoordeeld hoeveel m3 groeiplaatsverbetering nodig is om de nieuwe boom een toekomstbestendige plek te geven. Dit hangt af van de grootte van de boom en ondergrond waarin hij geplant wordt. Voor het bepalen van de herplant soort wordt gebruik gemaakt van de Haarlemse Bomenlijst. Dit is een samengestelde lijst die inzicht geeft in alle parameters die nodig zijn voor het selecteren van de soorten die maximaal bijdragen aan het behalen van de beleidsdoelstellingen van de gemeente. In een aantal gevallen wordt er bij de herplant gekozen van een ander soort boom om meer ecologische waarde te creëren in de stad en/of de boom een toekomstbestendiger bestaan te geven. Voor een aantal projectbomen zoals in het project ‘Bomen in Schalkwijk, geldt dat er nog geen definitieve herplantplan is in verband met participatie. De herplant plannen worden nog gemaakt in samenspraak met specialisten. Indien herplant op (of in de directe nabijheid van) de originele locatie niet mogelijk is, wordt een nieuwe boom geplant in dezelfde straat, buurt, wijk of stadsdeel. In principe wordt elke boom vervangen met dezelfde soort boom, tenzij een ander soort toekomstbestendiger is op die plek en/of meer bijdraagt aan de strategische beleidsdoelstellingen van de gemeente.

Ook voor de bomen waarvan het advies is om de ecologische boomstam tot een bepaalde hoogte te handhaven, komt er compensatie. Deze bomen staan op de lijst omdat hiervoor de kapvergunning nodig is. Bijlage 6 geeft inzicht in de 6 bomen waarvan de stam wordt gehandhaafd. Het gaat om 6 bomen met de volgende nummers: 431861, 431580, 433225, 436162, 487545 en 616821. Deze bomen worden ook gecompenseerd.

Kenmerk: 2025/496208

5/7

Afgesproken is dat vrijgekomen hout, hergebruikt wordt. Het resthout wordt zoveel mogelijk hoogwaardig, lokaal en circulair hergebruikt. Er wordt al gebruik gemaakt van een recent ingerichte grondstoffen hub om het resthout tijdelijk op te slaan tot dat het een nieuwe bestemming krijgt. 3.3 Er heeft vooroverleg plaatsgevonden met Platform Groen Het Platform Groen streeft ernaar dat groen in de stad behouden blijft, er meer groen wordt toegevoegd en dat de kwaliteit van het groen verbetert. De uitkomsten van de bomenveiligheidscontrole (BVC) en het nadere onderzoek zijn besproken met het Platform Groen. Platform Groen heeft een adviserende rol gehad bij de totstandkoming van de projectplannen. 3.4 Afwegingen binnen projecten zijn gemaakt op basis van deskundig onderzoek Voorafgaand aan de plannen zijn de nodige onderzoeken uitgevoerd door gespecialiseerde bureaus. Op basis van de bevindingen uit de analyse als gevolg van de vooronderzoeken én in overleg met de boomtechnisch adviseurs is gekozen voor concrete ontwerpen en een uitvoeringsmethoden die de bestaande bomen zoveel mogelijk ontziet. Hierbij is specifiek rekening gehouden met het voorkomen van schade aan wortels, het tegengaan van afstervingsverschijnselen en het behoud van de stabiliteit van de bomen.

De gemeente blijft ook tijdens de uitvoering van de werkzaamheden alert: de betrokken bomen worden gemonitord en waar nodig worden extra beschermende maatregelen genomen om schade te beperken. 3.5 De benodigde budgetten zijn al beschikbaar Voor het vervangen van de bomen die afkomstig zijn uit het proces beheer en onderhoud, geldt dat de kosten daarvan uit het dagelijks beheerbudget worden gedekt. Voor het project ‘Nieuwbouw Domus Plus' geldt dat de uitvoering mogelijk is zodra de kadernota is vastgesteld. Voor het project ‘Bomen in Schalkwijk’ geldt dat in het investeringsprogramma (IP) is al rekening is gehouden met een beschikbaar budget van origineel € 5.000.000,00 voor voorbereiding en uitvoering van maatregelen voortkomend uit het wensbeeld en PvE. De bedoeling is vanaf 2017 10 jaar lang jaarlijks circa €500.000,00 te besteden. Het beschikbare budget is expliciet niet bestemd voor reguliere onderhoudswerkzaamheden en nieuwe aanleg of vervanging als gevolg van woningbouwprojecten en onderhoud in de openbare ruimte. Het krediet voor de 10 jaar is vrijgegeven middels een reeds genomen raadsbesluit 2024/1262255. De verdeling van kosten wordt jaarlijks bijgesteld, het totaalbedrag is meermaals geïndexeerd. Bij de raming is rekening gehouden met kosten voor het verbeteren van bestaande groeiplaatsen en het maken van geschikte groeiplaatsen voor nieuw aan te planten bomen.

Voorgesteld wordt het krediet globaal als volgt over de maatregelen te verdelen.

Kenmerk: 2025/496208

6/7

4. Risico’s en kanttekeningen 4.1 Risico’s 4.1.1 Bomen regulier beheer en onderhoud Voor de bomen afkomstig uit het reguliere beheer onderhoud geldt dat de herplant gepland staat in het plantseizoen november 2025/april 2026. Door omstandigheden zouden de werkzaamheden uit kunnen lopen waardoor het volgende plantseizoen nog nodig kan zijn voor afronding van de uitvoering. 4.1.2 Bomen project ‘Bomen in Schalkwijk’ De oplevering van dit project staat gepland voor eind 2026. Echter, in verband met aanvullende onderzoeken en vergunningstrajecten, wordt er rekening gehouden met een mogelijke uitloop tot april 2027. De kosten die hiermee gemoeid zijn worden vanuit het project gedekt. 5. Consequenties en uitvoering Zodra het college een besluit heeft genomen, wordt de kapvergunning aangevraagd. De aanvraag hoeft niet terug te komen in het college omdat de vergunningverlening is gemandateerd aan het hoofd van de afdeling VTH van de gemeente. Na publicatie op overheid.nl kunnen belangstellenden de aanvraag en vergunning voor het kappen en kandelaberen van de bomen inzien. Vanaf dat moment geldt een bezwaartermijn van zes weken, waarin iedereen bezwaar kan maken tegen het besluit. Na afloop van deze termijn – en mits er geen bezwaren zijn – kunnen de werkzaamheden worden ingepland.

De contractanten van de gemeente op groengebied en specialisten inclusief de participanten stellen de definitieve herplant-plannen op. Na goedkeuring van de gemeente worden de bomen geplant en gekandelaberd vanaf november 2025. Het voornemen is om deze jaarlijkse procedure vanaf volgend jaar op te nemen in de p&c cyclus. 6. Bijlagen Bijlage 1; Lijst te vervangen en kandelaberen 178 bomen Bijlage 2; NTO’s nader technisch onderzoeken 16 bomen Bijlage 3; Bomen project ‘nieuwbouw Domus Plus’ Bijlage 4; Bomen project ‘’Bomen in Schalkwijk’’ Bijlage 5; Natuuronderzoek Molenwijk tbv project Bomen in Schalkwijk Bijlage 6: Bomen waarvan de ecologische stam gehandhaafd wordt

Kenmerk: 2025/496208

7/7